Giữa tháng 3, TAND Hà Nội tuyên bị cáo Nguyễn Văn Thành, 55 tuổi, 20 năm tù về tội Giết người và 5 năm tù về tội Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng, tổng 25 năm tù. Ông Thành bị cáo buộc, bực tức do vợ quan hệ ngoài luồng quá giới hạn với hàng xóm nên đã “dùng dao bầu” đuổi theo và đâm hai nhát khiến tình địch tử vong.
Tòa án xác định, hung khí gây án bị cáo Thành dùng là con dao bầu dài 33,6cm, lưỡi dao dài 22 cm, bản rộng nhất 6,3 cm, có một cạnh sắc, có đầu nhọn, tay cầm hình trụ tròn dài 11,6 cm, đường kính lớn nhất 3,3cm. Đây là “dao sắc, nhọn” thuộc Phụ lục 5, danh mục dao có tính sát thương cao ban hành kèm Thông tư 75/2024 của Bộ trưởng Công an.
Những dao này được coi là vũ khí quân dụng, theo Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ năm 2024, có hiệu lực từ 1/1/2025. Vì thế ông Thành bị kết tội Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng.
Vụ án này không phải cá biệt khi mà các quy định mới về quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ có hiệu lực. Trước nay, mọi người thường cho rằng “dao chỉ là công cụ sinh hoạt”, thì giờ đang dần thay đổi bằng một cách hiểu chặt chẽ hơn – “tính chất pháp lý của con dao phụ thuộc vào mục đích sử dụng”.
Theo Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06 Bộ Công an), sau hơn một năm triển khai thực hiện Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, đã phát huy “hiệu quả tích cực trong phòng chống tội phạm”. Công an các cấp đã vận động được người dân giao nộp số lượng lớn vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ.
Trong đó, hơn 31.700 khẩu súng các loại như súng bắn đạn ghém, nén khí, nén hơi, gần 115.000 viên đạn các loại, 1.300 lựu đạn, bom, mìn, đầu đạn, 5.800 kíp nổ, 6.500 công cụ hỗ trợ, 52.300 vũ khí thô sơ.
Thế nhưng, công an cho rằng vẫn còn tình trạng người dân chưa nhận thức đầy đủ các quy định mới của pháp luật về danh mục vũ khí quân dụng.
Pháp luật hiện hành quy định, vũ khí thô sơ, dao có tính sát thương cao khi sử dụngvới mục đích xâm phạm tính mạng, sức khỏe con người trái pháp luật sẽ bị coi là “vũ khí quân dụng”. Người thực hiện hành vi này sẽ bị xử lý hình sự về tội Chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép vũ khí quân dụng, theo Điều 304 Bộ luật Hình sự.
Điều 304 Bộ Luật Hình sự quy định, người nào sử dụng trái phép vũ khí quân dụng thì bị phạt tù 1-7 năm; nếu làm chết người, bị phạt 5-12 năm.
Dao có tính sát thương cao dùng với mục đích thực hiện hành vi gây rối, làm mất trật tự công cộng hoặc chống đối nhà chức trách làm nhiệm vụ, người thi hành công vụ bị coi là “vũ khí thô sơ”. Người có hành vi này, tùy từng mức độ, sẽ bị xử lý hình sự hoặc xử phạt hành chính.
Ngoài ra, súng bắn đạn ghém, nén khí, nén hơi và đạn sử dụng cho các loại súng này, cùng với linh kiện cơ bản của súng như thân súng, nòng súng, bộ phận cò, bộ phận khóa nòng, kim hỏa, đều bị xác định là “vũ khí quân dụng”.
C06 khuyến cáo, doanh nghiệp, cá nhân phải thực hiện nghiêm túc các biện pháp bảo đảm an toàn trong sản xuất, kinh doanh, xuất nhập khẩu, vận chuyển, sử dụng dao có tính sát thương cao. Khi phát hiện vi phạm cần thông báo ngay cho công an nơi gần nhất hoặc gửi kiến nghị, phản ánh về an ninh trật tự trên VNeID.
Thế nào là dao có tính sát thương cao?
Theo phụ lục 5, thông tư 75/2024 của Bộ trưởng Công an, dao có tính sát thương cao chia làm 4 loại cơ bản, gồm:
– Dao sắc, nhọn: Cấu tạo, đặc điểm cơ bản gồm, tay cầm, lưỡi dao; lưỡi sắc và nhọn, hình dạng thẳng hoặc cong, có chiều dài từ 12 cm trở lên, chiều rộng từ 2 cm trở lên.
– Dao sắc: Có tay cầm, lưỡi dao; lưỡi sắc không có đầu nhọn, hình dạng thẳng hoặc cong, chiều dài từ 20 cm trở lên, chiều rộng từ 5 cm trở lên.
– Dao gấp, dao bấm: Có tay cầm, lưỡi dao; lưỡi có một hoặc nhiều cạnh sắc, nhọn, gấp hoặc bấm lại được, chiều dài từ 7 cm trở lên.
– Dao tự chế hoặc hoán cải: Có tay cầm, lưỡi dao; tay cầm dài từ 30 cm trở lên; lưỡi có chiều dài từ 5 cm trở lên, sắc nhọn hoặc sắc hoặc nhọn.
=>> Chi tiết danh mục dao có tính sát thương cao.
Khi ‘dao bếp’ vượt khỏi ranh giới pháp lý
Gần đây, thực tiễn xét xử liên quan việc xử lý hình sự hành vi sử dụng dao có tính sát thương cao xâm phạm tính mạng, sức khỏe người khác, xuất hiện nhiều vướng mắc.
Từ đó, TAND Tối cao có công văn hướng dẫn, xác định rằng người dùng dao có tính sát thương cao để xâm phạm tính mạng, sức khỏe người khác, nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí quân dụng, phương tiện kỹ thuật quân sự theo Điều 304 Bộ luật Hình sự. Đồng thời, hành vi này sẽ bị xử lý về tội danh tương ứng xâm phạm tính mạng, sức khỏe con người.
Trường hợp sử dụng dao có tính sát thương cao gây thương tích hoặc tổn hại sức khỏe cho người khác dưới 11%, và không có các tình tiết định tội theo khoản 1 Điều 134 Bộ luật Hình sự thì người thực hiện hành vi không bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Cố ý gây thương tích. Nhưng nếu đủ yếu tố cấu thành, vẫn bị xử lý thêm tội theo điều 304.
Với trường hợp gây thương tích từ 11% trở lên, người sử dụng dao có tính sát thương cao sẽ bị cáo buộc đồng thời về 2 tội theo điều 134 và 304 Bộ luật Hình sự, nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm.
Đặc biệt, người có hành vi chuẩn bị dao có tính sát thương cao nhằm mục đích gây thương tích, dù chưa gây hậu quả, vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 304 Bộ luật Hình sự, nhưng không bị xử lý về tội Cố ý gây thương tích, theo khoản 6 điều 134.
Dưới góc độ pháp lý, Luật sư Nguyễn Đức Thịnh, Công ty Luật TNHH Fanci, đánh giá điểm cốt lõi của toàn bộ quy định nằm ở sự thay đổi cách nhìn, “một vật dụng sẽ bị đánh giá là vũ khí hay không, không dựa vào hình dạng, mà dựa vào mục đích sử dụng và bối cảnh hành vi”.
“Một con dao bếp trong nhà là hợp pháp. Nhưng chính con dao đó, khi mang đi gây án sẽ bị coi là vũ khí quân dụng”, luật sư Thịnh nói.
Hơn nữa, thực tiễn cho thấy, không ít người vẫn giữ thói quen mang theo dao để “phòng thân”. Thế nhưng sử dụng trong tình huống xung đột sẽ rất dễ dẫn đến hậu quả pháp lý nghiêm trọng. Việc sử dụng dao gây thương tích, kể cả dưới 11%, vẫn có thể bị xử lý hình sự.
Ngày 17/6, TAND tỉnh Quảng Ninh tuyên án với 5 bị cáo cùng về tội Cố ý gây thương tích, xảy ra tại cơ sở 2 Trung tâm Công tác xã hội Hải Hà.
HĐXX tuyên phạt bị cáo Nguyễn Duy Công (16 tuổi) án 48 tháng tù. Ba bị cáo Nguyễn Hữu Anh Đức (17 tuổi), Ngô Trần Hữu Thắng (17 tuổi) và Phạm Đức Hiền (17 tuổi) mỗi người 33 tháng tù. Riêng bị cáo Nguyễn Trường Giang (18 tuổi) bị tuyên 6 tháng tù nhưng cho hưởng án treo.
Theo cáo trạng, cơ sở 2 Trung tâm Công tác xã hội Hải Hà là nơi tiếp nhận, quản lý và giáo dục các học viên có hoàn cảnh đặc biệt. Tuy nhiên, nơi này đã xảy ra tình trạng học viên bị hành hung.
Tối 19/12/2025, học viên Bùi Tiến Mạnh (23 tuổi) được đưa vào trung tâm để cai nghiện game song khi bày tỏ không muốn ở đây thì bị một số nhân viên và học viên ngăn cản. Bị cáo Nguyễn Duy Công, Nguyễn Trường Giang cùng một số người dùng tay chân, gậy cao su, gậy gỗ đánh liên tiếp vào ngực, lưng, mông nạn nhân khiến Mạnh tổn hại 2% sức khỏe.
21/12/2025, học viên mới Phạm Hải Nam (17 tuổi) tham gia trung tâm. Các bị cáo khai do mâu thuẫn sinh hoạt và Nam vi phạm nội quy đánh đập liên tục em này. Cao điểm vào sáng 23/12/2025, tại văn phòng, nhóm Nguyễn Duy Công, Nguyễn Hữu Anh Đức, Ngô Trần Hữu Thắng, Phạm Đức Hiền đã dùng gậy gỗ, gậy cao su hung hãn tấn công vào các vùng hiểm yếu (đầu, mặt, ngực, bụng...) của Nam.
Nam tử vong vào chiều cùng ngày. Kết luận giám định pháp y xác định nguyên nhân là suy hô hấp do các chấn thương vùng lưng gây dập phổi, chảy máu nhu mô phổi và phù phổi.
HĐXX cho rằng việc áp dụng hình phạt với các bị cáo chưa thành niên trong vụ án này nhằm giáo dục, giúp các bị cáo nhận thức rõ hành vi vi phạm pháp luật, từ đó sửa chữa sai lầm, rèn luyện để trở thành công dân có ích; đồng thời góp phần phòng ngừa, răn đe chung trong xã hội.
Liên quan sự việc, Nguyễn Văn Hải, Giám đốc Trung tâm cùng một số nhân viên đã bị khởi tố trong vụ án khác.
Trung tâm công tác xã hội Hải Hà là cơ sở ngoài công lập, được cấp phép hoạt động trong lĩnh vực tư vấn, hỗ trợ can thiệp và trị liệu cho thanh thiếu niên có biểu hiện hư hỏng hoặc khó quản lý.
Trong quá trình hoạt động, hơn 70 học viên đã được gia đình gửi vào đây. Tuy nhiên, thay vì áp dụng các biện pháp giáo dục tâm lý, Ban điều hành trung tâm bị cáo buộc duy trì một cơ chế quản lý bằng đòn roi. Những học viên không chấp hành nội quy hoặc có ý định bỏ trốn thường bị nhân viên cùng nhóm học viên tự quản đánh đập để răn đe.
Theo Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Lâm Đồng, bước vào kỳ nghỉ hè, nhu cầu sử dụng điện thoại thông minh, mạng xã hội và các nền tảng trực tuyến của học sinh tăng cao. Đây cũng là thời điểm các đối tượng xấu lợi dụng sự thiếu cảnh giác, tâm lý tò mò của thanh thiếu niên để thực hiện nhiều hành vi lừa đảo trên không gian mạng với phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi.
Thời gian gần đây, nổi lên tình trạng các đối tượng giả danh tuyển cộng tác viên online với lời mời gọi "việc nhẹ lương cao", chỉ cần thực hiện các nhiệm vụ như thả tim, xem video, chốt đơn hàng ảo là có thể nhận tiền hoa hồng. Ban đầu, các đối tượng thường chuyển khoản số tiền nhỏ để tạo lòng tin, sau đó yêu cầu nạn nhân chuyển tiền làm nhiệm vụ và chiếm đoạt tài sản.
Bên cạnh đó, nhiều học sinh còn trở thành mục tiêu của các thủ đoạn tặng quà game miễn phí, nhận vật phẩm trong trò chơi trực tuyến, bình chọn cuộc thi online hoặc gửi các đường link lạ chứa mã độc nhằm chiếm quyền sử dụng tài khoản Facebook, Zalo, Gmail. Sau khi chiếm được tài khoản mạng xã hội, các đối tượng tiếp tục nhắn tin mượn tiền người thân, bạn bè hoặc lợi dụng tài khoản ngân hàng của học sinh để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật.
Ngoài ra, các đối tượng còn giả danh cơ quan chức năng, nhà mạng, trường học gọi điện thông báo liên quan đến học bổng, tài khoản vi phạm hoặc yêu cầu xác minh thông tin nhằm dụ dỗ học sinh cung cấp mã OTP, thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng để chiếm đoạt tài sản. Một số trường hợp học sinh bị lôi kéo tham gia các hội nhóm đầu tư tiền ảo, kiếm tiền online, dẫn đến nguy cơ mất tiền và bị lợi dụng vào các hoạt động vi phạm pháp luật.
Trước tình hình trên, Công an phường Xuân Trường - Đà Lạt khuyến cáo phụ huynh cần tăng cường quản lý, quan tâm đến việc sử dụng internet của con em trong thời gian nghỉ hè; thường xuyên nhắc nhở các em không chuyển tiền, không cung cấp thông tin cá nhân, mã OTP, tài khoản ngân hàng cho người lạ dưới bất kỳ hình thức nào.
Chiều 23/6, Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao tại TPHCM mở phiên xét xử vụ tranh chấp thừa kế tài sản, yêu cầu hủy quyết định cá biệt và đòi lại nhà cho ở nhờ giữa nguyên đơn là bà Võ Thị Hồng Nhung (em gái cố nghệ sĩ Vũ Linh) và bị đơn là bà Võ Thị Hồng Loan (con gái của cố nghệ sĩ Vũ Linh).
Tại phiên tòa, bà Hồng Loan có đơn xin hoãn xét xử với lý do đang điều trị nội trú tại một bệnh viện ở TPHCM. Người đại diện theo ủy quyền của bà Hồng Loan cũng vắng mặt và không có lý do.
Ngoài ra, một số người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, gồm đại diện UBND phường Cầu Kiệu và văn phòng công chứng, có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.
Đại diện VKS đề nghị HĐXX hoãn phiên tòa do bị đơn vắng mặt vì lý do chính đáng.
Sau thời gian hội ý, HĐXX quyết định hoãn phiên tòa. Theo tòa, việc tống đạt giấy tờ tố tụng được thực hiện qua đường bưu điện, nhưng chưa xác định được người đại diện của bà Hồng Loan đã nhận được quyết định đưa vụ án ra xét xử hay chưa.
Thời gian mở lại phiên tòa sẽ được thông báo sau.
Phiên phúc thẩm được mở để xem xét kháng cáo của các đương sự, gồm bà Võ Thị Hồng Nhung, bà Võ Thị Hồng Loan cùng những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Lê Thị Hồng Phượng (cháu của cố nghệ sĩ Vũ Linh) và ông Võ Thành Nhiêu (em trai cố nghệ sĩ).
Trước đó, trong bản án sơ thẩm tuyên hồi tháng 1/2025, TAND TPHCM xác định bà Võ Thị Hồng Loan là con nuôi hợp pháp của cố nghệ sĩ Vũ Linh, thuộc hàng thừa kế thứ nhất và được hưởng 85% khối di sản.
Đối với bà Võ Thị Hồng Nhung và ông Võ Thành Nhiêu, tòa xác định đây là những người thuộc hàng thừa kế thứ hai nên không có quyền hưởng di sản theo quy định. Tuy nhiên, xét bà Nhung có công sức chăm sóc gia đình và cố nghệ sĩ Vũ Linh khi còn sống, tòa sơ thẩm quyết định cho bà hưởng 15% giá trị di sản trên cơ sở Án lệ số 05/2016/AL và khoản 2 Điều 6 Bộ luật Dân sự về nguyên tắc công bằng.
Sau bản án sơ thẩm, bà Nhung, bà Loan, bà Phượng và ông Nhiêu đều có đơn kháng cáo.
Trong đơn kháng cáo, bà Hồng Loan đề nghị cấp phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm theo hướng không chấp nhận việc chia cho bà Nhung 15% di sản. Bà cho rằng phần tài sản tranh chấp được hình thành trong thời gian bà Nhung không còn sinh sống cùng cha. Bà Loan cũng cho rằng tòa sơ thẩm đã viện dẫn Án lệ số 05/2016/AL vượt quá phạm vi xét xử, đồng thời phản ánh việc bị xúc phạm, phân biệt đối xử trong quá trình xét xử sơ thẩm.
Ở chiều ngược lại, bà Hồng Nhung đề nghị hủy các giấy tờ liên quan đến việc nhận con nuôi, giấy khai sinh và văn bản khai nhận di sản của bà Hồng Loan. Bà cũng yêu cầu xác định căn nhà, đất tại số 5 Đoàn Thị Điểm đã được cố nghệ sĩ Vũ Linh tặng cho bà Lê Thị Hồng Phượng.
Bên cạnh đó, bà Nhung đề nghị cấp phúc thẩm xác định cố nghệ sĩ Vũ Linh không có người thừa kế thuộc hàng thứ nhất. Theo đó, những người thuộc hàng thừa kế thứ hai là bà Nhung và ông Võ Thành Nhiêu sẽ được hưởng toàn bộ di sản.
