Đọc bài viết “Lời ca khúc ‘Người Việt mình thương nhau’ gây tranh luận” và các bình luận của độc giả bên dưới, tôi xin có vài ý kiến như sau:
Tác giả rõ ràng đã hiểu sai về bản chất của một ẩn dụ. Đa số độc giả đã phản biện rất sắc bén và phân tích rất hợp tình hợp lý. Tín hiệu đáng mừng là tác giả cũng đã cầu thị, nhận ra sai lầm và sửa chữa.
Nếu không, một nhận thức, một thông điệp sai lệch được lan truyền mà không ai phản biện sẽ rất nguy hiểm cho nhận thức chung của cộng đồng.
Rộng hơn chút, tôi nghĩ tiếp đến việc tại sao nhiều bài hát lại có sức sống bền bỉ trong lòng người nghe. Ngoài giai điệu hay, phần lớn là do ca từ có thể chạm đến và thấm đẫm vào những tầng tư duy và cảm xúc sâu xa, chạm vào bản ngã của người nghe.
Khi ca từ diễn tả đúng tâm trạng mà người nghe không thể tự gọi tên, bài hát đó trở thành một “người tri kỷ”. Những câu hát giàu tính trải nghiệm thường dễ dàng đi sâu vào lòng người.
Muốn vậy, người nhạc sĩ không chỉ phải giỏi về giai điệu, ngôn từ, mà còn phải am tường về văn hóa, triết học, đồng thời có đủ trải nghiệm về cảm xúc để truyền tải đến người nghe, đồng thời người nghe cũng phải có những hiểu biết nhất định tương ứng để thấu cảm.
Làm thế nào để hình thành nên những tư duy ngôn ngữ, sự thấu cảm đó ở mọi người, đặc biệt là những người trẻ còn đang đi học?
Tôi nghĩ đến vai trò của môn Ngữ Văn, và phần nào đó là những nội dung triết học trong trường học. Học Văn không chỉ để phân tích một tác phẩm, hay thuộc lòng một đoạn thơ mà còn là cách để rèn tư duy ngôn ngữ, bồi đắp EQ, và nhận được các bài học về đạo đức và triết lý nhân sinh.
Tác giả bài hát (có thể) bất ngờ “dở Văn” để viết nên câu hát tối nghĩa, nhưng những độc giả phản biện đã rất thông hiểu mới có thể đưa ra ý kiến phản biện xác đáng.
Còn bạn, bạn nghĩ môn Văn có quan trọng trong cuộc sống không? Và việc dạy, học văn ở trường học hiện nay đã phát huy đúng vai trò chưa? Hãy chia sẻ ý kiến cùng tôi.
Tôi vừa xem một đoạn video ghi lại tình huống vừa buồn cười vừa đáng suy nghĩ: Một thanh niên gặp tai nạn giao thông nhẹ, hàng xóm vội vàng mở điện thoại để tìm người thân liên lạc nhưng loay hoay mãi không thấy. Lý do: Chàng trai lưu số điện thoại của mẹ là "chủ nợ".
Nhiều người thả cảm xúc haha, bởi không ít người trẻ hiện nay có thói quen đặt biệt danh độc lạ cho người thân trong danh bạ.
Nhưng đằng sau tiếng cười đó là một vấn đề nghiêm túc: Khi sự cố xảy ra, những chi tiết tưởng chừng vô hại lại có thể gây chậm trễ trong việc liên lạc và hỗ trợ.
Thực tế, tình huống trong video còn may mắn ở một điểm là vẫn có thể mở được điện thoại của nạn nhân. Nếu máy bị khóa, người xung quanh gần như không có cách nào biết phải gọi cho ai.
Trong khi đó, hầu hết smartphone hiện nay đều có tính năng thiết lập liên hệ khẩn cấp và thông tin y tế hiển thị ngay cả khi màn hình khóa. Tuy nhiên, rất nhiều người bỏ qua hoặc chưa từng thiết lập.
Một thay đổi nhỏ trong thói quen có thể tạo ra khác biệt lớn như thiết lập số liên lạc khẩn cấp, cập nhật thông tin y tế cơ bản của bản thân, những việc này không mất nhiều thời gian, nhưng trong những tình huống bất ngờ, chúng có thể giúp người khác hỗ trợ nhanh chóng và chính xác hơn.
Vợ chồng tôi năm nay lần lượt 50 và 55 tuổi. Sau hơn 20 năm đi làm và tích góp, chúng tôi đang đứng trước một quyết định mà có lẽ nhiều gia đình trung niên cũng trăn trở: có nên đánh đổi sự an toàn tài chính để thực hiện giấc mơ sống trong một căn nhà mặt đất?
Hiện tại, vợ chồng tôi sống trong căn chung cư ba phòng ngủ tại Hà Nội đã ở nhiều năm. Nhà không quá tệ nhưng cũng bắt đầu cũ. Ngoài căn hộ này, chúng tôi có một mảnh đất vùng ven trị giá khoảng 8 tỷ đồng và khoảng 2,5 tỷ tiền mặt. Tổng thu nhập của hai vợ chồng khoảng 80 triệu đồng mỗi tháng. Con trai duy nhất sắp đi học Thạc sĩ vào tháng 9 tới, không cần bố mẹ trợ cấp thêm nên áp lực tài chính hiện nay khá nhẹ.
Gần đây, chúng tôi tìm được một căn nhà mặt đất đúng kiểu mình mong muốn từ lâu. Nhà mới xây, bốn tầng, diện tích đất 75 m2, có sân đậu ôtô. Tầng một là phòng khách và bếp, tầng hai và ba mỗi tầng hai phòng ngủ, tầng bốn là phòng để đồ và sân thượng. Giá căn nhà là 18 tỷ đồng.
Nếu quyết định mua, chúng tôi sẽ bán căn chung cư hiện tại, bán luôn mảnh đất vùng ven và dùng toàn bộ tiền mặt hiện có. Sau tất cả, số tiền cần vay ngân hàng còn khoảng 1,5 tỷ đồng. Với mức thu nhập hiện tại, nếu sức khỏe ổn định và công việc thuận lợi, chúng tôi dự tính khoảng 2,5 năm sẽ trả hết nợ. Sau đó còn khoảng 2,5 năm làm việc nữa để tích lũy cho tuổi già. Lương hưu dự kiến của hai vợ chồng khoảng 25 triệu đồng mỗi tháng.
>> Lương 50 triệu 'gồng nợ' mua chung cư 4,2 tỷ đồng
Nhưng điều khiến tôi băn khoăn là "được" và "mất" phía sau quyết định này. Phương án thứ nhất, nếu mua nhà, chúng tôi sẽ đạt được mong muốn lớn nhất là được sống trong một căn nhà mặt đất rộng rãi, thoải mái hơn khi tuổi già đến gần. Sẽ không còn cảnh phụ thuộc thang máy, phí dịch vụ hay cảm giác chật chội của chung cư cũ. Tôi hình dung những buổi sáng tưới cây trên sân thượng, cuối tuần con cái về có chỗ quây quần, xe cộ để ngay trong sân nhà.
Trong khi đó, nếu lượng chọn phương án giữ nguyên chỗ ở như hiện tại, cuộc sống của chúng tôi gần như không có áp lực gì đến cuối đời. Chúng tôi sẽ không nợ nần, không phải tất bật mua bán nhà đất, không lo biến động tài chính ở tuổi đã không còn trẻ. Mảnh đất vùng ven có thể để dành cho con trai sau này. Nếu con lập gia đình và muốn ra ở riêng, con có thể tự quyết định bán hay xây tùy nhu cầu. Vợ chồng tôi cũng sẽ có một khoản dự phòng an toàn hơn cho tuổi già và sức khỏe.
Một bên là sự ổn định nhẹ đầu. Một bên là mong muốn được sống trong ngôi nhà mình thật sự yêu thích sau nhiều năm làm việc vất vả. Đến giờ, vợ chồng tôi vẫn chưa có câu trả lời cuối cùng. Tôi chia sẻ câu chuyện này mong nhận được thêm góc nhìn từ những người từng ở hoàn cảnh tương tự. Liệu ở tuổi 50, tôi có nên mạnh dạn đánh đổi toàn bộ tài sản để lấy căn nhà mơ ước, hay nên ưu tiên sự an toàn tài chính cho chặng đường còn lại?
Có một thời gian dài, gia đình tôi sống trong một căn nhà nằm sâu trong ngách ở nội thành Sài Gòn. Trên giấy tờ, đó là nhà mặt đất, là "đất cắm dùi" giữa thành phố. Nhưng cuộc sống thực tế lại khác xa những gì người ta thường hình dung về giá trị của một căn nhà phố.
Con hẻm nơi tôi ở chật đến mức hai chiếc xe máy tránh nhau cũng khó khăn. Cả ngày hiếm khi nhìn thấy ánh nắng mặt trời vì nhà cửa san sát. Mỗi lần nghe tin cháy nổ ở đâu đó, tôi lại bất an. Chỉ cần nghĩ đến cảnh xe cứu hỏa khó tiếp cận những con ngõ nhỏ là đã thấy lo lắng.
Nhiều năm sống trong môi trường ấy khiến tôi nhận ra rằng sở hữu nhà mặt đất không đồng nghĩa với chất lượng cuộc sống tốt. Hai năm trước, tôi quyết định bán căn nhà đó với giá 5 tỷ, bù thêm 1,5 tỷ để chuyển sang sống trong một căn hộ chung cư 90 m2 trong một khu đô thị ở vùng ven. Có người chê tôi "đổi vàng lấy đồng". Nhưng đến giờ, đó là một trong những quyết định đúng đắn nhất của gia đình tôi.
Cuộc sống của gia đình tôi thay đổi gần như hoàn toàn. Con tôi có khuôn viên để chạy nhảy, vui chơi. Cả nhà có thể xuống siêu thị ngay dưới chân tòa nhà khi cần mua sắm. Khu vực sinh hoạt chung sạch sẽ, an ninh được kiểm soát 24/7. Tôi có chỗ tập thể dục, có không gian đi bộ sau giờ làm việc. Quan trọng nhất là cảm giác an toàn và thoải mái khi trở về nhà mỗi ngày.
Từ trải nghiệm của bản thân, tôi cho rằng cuộc tranh luận giữa nhà phố và chung cư đôi khi đang đi chệch vấn đề. Bản chất không phải nhà đất hay căn hộ tốt hơn? Điều quan trọng là bất động sản đó có thực sự phục vụ cuộc sống của mình hay không?
>> Căn hộ 1,9 tỷ đồng tăng lên gần 4 tỷ vì tôi chờ đủ tiền mới mua
Một căn nhà mặt đất nghe có vẻ giá trị, nhưng nếu nằm sâu trong hẻm nhỏ, giao thông bất tiện, môi trường sống ngột ngạt, thanh khoản kém thì giá trị sử dụng thực tế lại không cao như nhiều người nghĩ. Với số tiền khoảng 5-7 tỷ đồng hiện nay, mua một căn nhà trong hẻm sâu ở nội thành TP HCM theo tôi là một sự đánh đổi cần cân nhắc. Người mua có thể sở hữu đất ở trung tâm, nhưng đổi lại là những con đường chật hẹp, xe hơi không vào được, nỗi lo phòng cháy chữa cháy thường trực và nhiều bất tiện trong sinh hoạt hàng ngày.
Chưa kể, chất lượng sống trong những khu dân cư cũ phụ thuộc rất nhiều vào hàng xóm. Chỉ cần gặp những hộ thường xuyên hát karaoke loa kéo hoặc thiếu ý thức trong sinh hoạt là sự căng thẳng có thể kéo dài quanh năm.
Trong khi đó, nhiều khu đô thị mới ở vùng ven được quy hoạch bài bản hơn rất nhiều. Hạ tầng nội khu đầy đủ, mật độ cây xanh cao, tiện ích phục vụ cư dân đa dạng. Dù phải chấp nhận quãng đường đi làm xa hơn một chút, nhưng đổi lại là môi trường sống dễ chịu hơn cho cả gia đình.
Nhiều người vẫn cho rằng nhà đất luôn giữ giá tốt hơn chung cư. Điều đó không sai trong nhiều trường hợp. Nhưng giá trị đầu tư và giá trị sử dụng không phải lúc nào cũng giống nhau. Thực tế, không ít căn nhà trong hẻm sâu hiện nay thanh khoản khá chậm. Chủ nhà muốn bán để đổi nơi ở tốt hơn nhưng tìm khách nhiều tháng, thậm chí cả năm vẫn chưa giao dịch được. Ngược lại, những căn hộ nằm trong các khu đô thị có kết nối hạ tầng tốt, gần các tuyến vành đai hoặc metro lại thu hút lượng lớn người mua ở thực.
Nếu tôi chọn lại giữa một căn nhà cũ trong hẻm tối tăm và một căn hộ tiện nghi ở khu đô thị vùng ven được quy hoạch tốt, tôi sẽ không ngần ngại chọn phương án thứ hai. Bởi sau cùng, nhà không chỉ là tài sản để tích lũy. Nhà còn là nơi để sống, để nghỉ ngơi và tái tạo năng lượng sau mỗi ngày làm việc. Với tôi, đó mới là giá trị quan trọng nhất.
