Ngày 5-5, Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi Iran “làm điều khôn ngoan” và đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột, đồng thời nói rằng ngay cả khi thỏa thuận ngừng bắn đang lung lay, ông không muốn giết thêm người Iran nào, theo Hãng tin AFP.
“Họ nên làm điều khôn ngoan, bởi chúng tôi không muốn đi vào đó và giết người. Thực sự là không” – ông Trump nói với các phóng viên tại Nhà Trắng khi được hỏi về Iran.
Ông Trump không nói rõ hành động nào của Iran sẽ bị coi là chính thức vi phạm thỏa thuận ngừng bắn kéo dài gần một tháng qua. Trong những ngày qua, Iran đã phóng tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào lực lượng Mỹ và Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE).
“Rồi các vị sẽ biết thôi! Họ biết phải làm gì. Quan trọng hơn, họ biết không nên làm gì” – ông Trump nói.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng cáo buộc Iran “giở trò” với thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây là thỏa thuận mà ông Trump cho rằng phải bảo đảm Tehran không thể phát triển vũ khí hạt nhân.
“Điều tôi không thích ở Iran là họ nói chuyện với tôi rất tôn trọng, nhưng rồi lại lên truyền hình và nói ‘Chúng tôi chưa từng nói chuyện với Tổng thống Mỹ'” – ông Trump tiết lộ.
“Vì vậy họ giở trò, nhưng tôi nói thẳng thế này: họ muốn đạt được thỏa thuận, và ai mà không muốn chứ? Khi quân đội của họ hoàn toàn suy yếu, chúng tôi có thể làm bất cứ điều gì với họ” – Tổng thống Mỹ bình luận.
Theo Hãng tin AFP, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã có cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov vào ngày 5-5, trong bối cảnh các cuộc tấn công của Nga xảy ra tại nhiều thành phố trên khắp Ukraine.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Tommy Pigott tường thuật trong cuộc điện đàm diễn ra theo yêu cầu của ông Lavrov, hai nhà ngoại giao hàng đầu “đã thảo luận về quan hệ Mỹ – Nga, cuộc chiến giữa Nga – Ukraine, và Iran”, song không cung cấp chi tiết.
Hôm 5-5, quân đội Nga đã tiến hành các cuộc tấn công khiến 21 người thiệt mạng ở Ukraine. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã chỉ trích Nga vì tiến hành các cuộc tấn công chết chóc trong lúc tìm kiếm thỏa thuận ngừng bắn để tổ chức duyệt binh mừng Ngày chiến thắng 9-5.
Trong diễn biến khác, các quan chức Nga cho biết một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine nhằm vào bán đảo Crimea đã khiến ít nhất 5 thường dân thiệt mạng.
Theo phóng viên TTXVN tại Ottawa, ngày 5-5, Thủ tướng Canada Mark Carney thông báo Quốc vương Charles III đã phê chuẩn việc bổ nhiệm bà Louise Arbour, cựu thẩm phán Tòa án tối cao Canada, làm Toàn quyền thứ 31 của Canada, kế nhiệm bà Mary Simon – người sẽ kết thúc nhiệm kỳ vào tháng 7 tới.
Bà Arbour, 79 tuổi, sinh tại Montreal, Quebec, là một trong những nhân vật pháp lý và nhân quyền quốc tế nổi bật nhất của Canada. Bà từng giảng dạy tại Trường Luật Osgoode Hall trước khi lần lượt được bổ nhiệm làm thẩm phán tại Ontario, Tòa phúc thẩm Ontario và Tòa án tối cao Canada.
Sau khi rời Tòa án tối cao Canada năm 2004, bà tiếp tục đảm nhiệm nhiều trọng trách quốc tế, bao gồm Cao ủy Liên hợp quốc về nhân quyền và Đại diện đặc biệt của Tổng thư ký Liên hợp quốc về di cư quốc tế.
Trong phát biểu nhận nhiệm vụ, bà Arbour khẳng định Canada là quốc gia được định hình bởi sự đa dạng về con người, quan điểm và trải nghiệm, đồng thời cam kết phụng sự với “danh dự, sự tận tụy và chính trực”.
Toàn quyền là đại diện của Nhà Vua Anh tại Canada, giữ vai trò phần lớn mang tính nghi lễ nhưng có các nhiệm vụ hiến định quan trọng như tuyên thệ nhậm chức cho thủ tướng và nội các, đọc diễn văn từ Ngai vàng khai mạc Hạ viện, phê chuẩn luật, triệu tập hoặc giải tán Quốc hội, và giữ vai trò Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang Canada.
Theo phóng viên TTXVN tại London, một bác sĩ người Anh có sức khỏe diễn tiến xấu dự kiến sẽ được đưa khỏi con tàu du lịch MV Hondius, treo cờ Hà Lan – đang là tâm điểm chú ý khi ghi nhận các ca nhiễm virus Hanta, trong đó có 3 người tử vong.
Hiện có hơn 20 người Anh bị mắc kẹt trên con tàu. Tàu đang thả neo ngoài khơi cảng Praia, thủ đô của Cape Verde từ ngày 3- 5, sau khi nhà chức trách từ chối cho phép hành khách lên bờ, sau khi có 3 người tử vong, gồm một cặp vợ chồng người Hà Lan và 1 công dân Đức.
Nhà chức trách Hà Lan đang chỉ đạo chiến dịch sơ tán vị bác sĩ người Anh làm việc trên tàu, cùng một đồng nghiệp cũng đang bị bệnh, bằng máy bay chuyên dụng. Theo hành khách Ann Lane, người đến từ Nam Dublin, vị bác sĩ người Anh này còn khá trẻ, đã tận tụy chăm sóc bệnh nhân suốt ngày đêm trước khi đổ bệnh, có lẽ từ cuối tuần trước.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), ngày 5-5, các nhân viên y tế mặc bộ đồ bảo hộ đã lên tàu. Hiện có 2 ca nghi nhiễm virus nguy hiểm này đã được xác nhận cùng 5 ca nghi nhiễm khác.
Trước đó, con tàu MV Hondius rời cảng Ushuaia, Argentina ngày 10-3-2026, bắt đầu hành trình 46 ngày với 148 người trên tàu, trong đó có 23 công dân Anh, gồm 19 hành khách và 4 thành viên thủy thủ đoàn.
Một báo cáo mới do các cơ quan Liên hợp quốc công bố ngày 5-5 cảnh báo thế giới có thể đối mặt với một “đại dịch số” nếu các mạng lưới thông tin liên lạc bị gián đoạn, đồng thời kêu gọi các quốc gia phối hợp hành động để tăng cường khả năng chống chịu của hạ tầng số.
Báo cáo mang tiêu đề “Khi các hệ thống số thất bại: Những rủi ro tiềm ẩn của thế giới số” đã xây dựng các kịch bản rủi ro trên đất liền, trên biển và ngoài không gian, qua đó chỉ ra mức độ mong manh của các hệ thống số kết nối chặt chẽ với nhau, đồng thời đề xuất lộ trình chuẩn bị ứng phó.
Theo báo cáo, “đại dịch số” có thể xảy ra khi các sự cố lan rộng và gây hiệu ứng dây chuyền trên quy mô lớn. Chẳng hạn, một cơn bão Mặt trời mạnh có thể làm tê liệt vệ tinh, gián đoạn hệ thống định vị và gây mất ổn định lưới điện, với thời gian khôi phục có thể kéo dài hằng tháng.
Nhiệt độ cực đoan cũng có thể làm quá tải các trung tâm dữ liệu, dẫn tới gián đoạn dịch vụ di động, ảnh hưởng đến hệ thống y tế và các giao dịch tài chính. Trong khi đó, động đất hoặc thiên tai khác có thể làm đứt các tuyến cáp Internet quan trọng, khiến hoạt động kinh tế đình trệ, thậm chí khiến cả quốc gia mất kết nối trong nhiều tuần.
Ngày 5-5, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cảnh báo rằng các bên không được có bất kỳ hành động “gây bất ổn” nào liên quan đến Đài Loan, trước chuyến thăm Trung Quốc sắp tới của Tổng thống Mỹ Donald Trump, đồng thời kêu gọi Bắc Kinh gia tăng sức ép lên Iran, theo Hãng tin AFP.
Ông Trump dự kiến sẽ thực hiện chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên trong nhiệm kỳ thứ hai vào tuần tới.
Phát biểu trước báo giới tại Nhà Trắng, Ngoại trưởng Rubio cho biết ông tin rằng Tổng thống Trump và ông Tập sẽ thảo luận về Đài Loan.
“Tôi nghĩ cả hai nước đều hiểu rằng không bên nào có lợi nếu xảy ra bất kỳ điều gì gây bất ổn tại khu vực đó” – ông Rubio nói với các phóng viên.
“Chúng tôi không cần bất kỳ diễn biến gây bất ổn nào liên quan đến Đài Loan hay ở bất kỳ đâu trong khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương. Tôi cho rằng điều đó mang lại lợi ích cho cả Mỹ và Trung Quốc” – ông nói thêm.
Giai đoạn cuối năm 1945, đầu năm 1946 đánh dấu thời điểm hàng triệu binh sĩ Mỹ xuất ngũ trở về quê hương sau Thế chiến II. Cuộc đoàn tụ quy mô lớn này đã mở đầu cho làn sóng bùng nổ trẻ sơ sinh (Baby Boomer) tại Mỹ.
Mùa hè năm nay, thế hệ tiên phong của làn sóng bùng nổ dân số này bắt đầu bước sang tuổi 80 và đã để lại dấu ấn đậm nét trong đời sống xã hội Mỹ. Đặc biệt, mùa hè năm 1946 trở thành cột mốc lịch sử khi là năm sinh của ba tổng thống Mỹ gồm Donald Trump (14/6), George W. Bush (6/7) và Bill Clinton (19/8).
Lớn lên trong một xã hội đầy rẫy những quy chuẩn rập khuôn thời hậu chiến, thế hệ tiên phong Baby Boomer luôn khao khát được sống theo cách riêng của mình, theo Joe Klein, nhà bình luận chính trị kỳ cựu cũng sinh ra trong giai đoạn này.
Họ nghe và chơi nhạc rock 'n' roll. Họ tham gia vào những cuộc biểu tình của học sinh, sinh viên. Khóa tốt nghiệp trung học năm 1964 của thế hệ này cũng là khóa có điểm thi cao nhất trong lịch sử Mỹ.
So với thế hệ cha anh, họ được học đại học nhiều hơn và số người nhập ngũ ít hơn. Cả 7 tổng thống sinh trong khoảng thời gian từ năm 1908 đến năm 1924 đều từng tham gia quân đội dưới các hình thức khác nhau trong Thế chiến II.
Ông Trump và ông Clinton, 2 trong 3 tổng thống sinh năm 1946, chưa từng tham gia quân ngũ, còn ông Bush chỉ phục vụ trong lực lượng không quân thuộc Vệ binh Quốc gia bang Texas.
Dù sinh cùng một mùa hè và cùng tốt nghiệp đại học vào năm 1968, ba tổng thống sinh năm 1946 có xuất thân và lộ trình chính trị hoàn toàn khác biệt. Tổng thống Bush đại diện cho tầng lớp tinh hoa lâu đời tại Texas, có cha là một chính trị gia kỳ cựu. Tổng thống Trump xuất thân từ giới giàu mới nổi ở New York, chịu ảnh hưởng từ người cha là nhà phát triển bất động sản. Trong khi đó, tổng thống Clinton lớn lên trong hoàn cảnh khó khăn tại Arkansas, không biết mặt cha đẻ và trải qua tuổi thơ phức tạp với cha dượng.
Tuy nhiên, cả ba đều chinh phục những ngôi trường đại học danh giá. Tổng thống Clinton tốt nghiệp Đại học Georgetown và Trường Luật Đại học Yale. Tổng thống Bush nhận bằng cử nhân lịch sử tại Đại học Yale vào năm 1968, sau đó tiếp tục lấy bằng thạc sĩ quản trị kinh doanh (MBA) tại Trường Kinh doanh Đại học Harvard vào năm 1975. Tổng thống Trump trong khi đó lấy bằng cử nhân kinh tế tại Trường Wharton thuộc Đại học Pennsylvania.
Theo nhà sử học Michael Barone, tổng thống Clinton là một thần đồng chính trị, với khả năng thấu hiểu chính sách công cũng như các hệ quả chính trị của chúng một cách nhanh chóng.
Ông bắt đầu sự nghiệp chính trị từ rất sớm, điều hành chiến dịch tranh cử của nghị sĩ Dân chủ George McGovern tại Texas vào năm 1972 và suýt đánh bại một nghị sĩ đảng Cộng hòa vào năm 1974. Năm 1976, ông đắc cử vị trí tổng chưởng lý bang Arkansas và đến năm 1979, ở tuổi 32, ông đã trở thành thống đốc bang này.
"Clinton gặp khá nhiều may mắn, và với tài năng chính trị xuất chúng của mình, ông đã tận dụng triệt để những cơ hội đó", Barone nhận xét. "Ngay cả khi sự nghiệp tưởng chừng như đang đi xuống, cụ thể là khi tái đắc cử thống đốc năm 1990 với tỷ lệ phiếu bầu không mấy ấn tượng, ông vẫn quyết định mạo hiểm ra tranh cử tổng thống để đối đầu với đối thủ là tổng thống đương nhiệm, người từng khởi đầu năm đó với tỷ lệ ủng hộ lên tới 91%".
Trong nhiệm kỳ của mình, tổng thống Clinton cũng có những lúc vấp ngã và vướng vào những vụ bê bối. Song ông lại là người có khả năng thích ứng và thay đổi liên tục, thậm chí có thể viết lại toàn bộ bài phát biểu Thông điệp Liên bang ngay trên đường xe chạy đến Điện Capitol.
Tổng thống Bush ở một góc độ nào đó lại hoàn toàn trái ngược, theo nhà sử học Barone. Sau thất bại trong cuộc đua vào Hạ viện năm 1978, ông gần như gác lại chuyện chính trị. Sau khi cha ông thua cuộc trước Clinton, ông dường như tin rằng Chúa đã chọn cho mình con đường tranh cử tổng thống và ông đã nỗ lực để có thể hoàn thành mục tiêu.
Điểm mạnh của ông Bush là tính kiên định, nhưng điểm yếu lại là sự cứng nhắc, Barone nhận xét. Ông tỏ ra vô cùng chậm chạp trong việc thay đổi định hướng giữa chừng, điều này thể hiện rõ nhất trong vấn đề Iraq và cả trong cuộc cải cách an sinh xã hội. Khi tỷ lệ ủng hộ dành cho ông sụt giảm từ năm 2006 đến 2008, đảng Cộng hòa lúc bấy giờ đã phải hứng chịu những thất bại nặng nề nhất trong vòng 25 năm.
Về phần Tổng thống Trump, nhiều người từng cho rằng ông không thể đắc cử khi chạy đua vào Nhà Trắng lần đầu tiên năm 2016, bởi ông lúc bấy giờ hoàn toàn là "kẻ ngoại đạo chính trị", chỉ nổi tiếng với vai trò doanh nhân và ngôi sao truyền hình thực tế.
Nhưng bất chấp mọi dự đoán, ông đã đánh bại ứng viên đảng Dân chủ Hillary Clinton, một người có kinh nghiệm chính trường dày dạn hơn nhiều khi là cựu ngoại trưởng Mỹ, vợ cựu tổng thống Clinton.
Theo BBC, một phần sức hút của Tổng thống Trump đối với cử tri là việc ông không ăn nói hay hành xử giống như các chính trị gia khác. Và việc bước chân vào Nhà Trắng lần đầu tiên cũng không làm thay đổi điều đó. Tổng thống Trump vẫn liên tục đăng tải bài viết trên mạng xã hội, bất kể khung giờ nào. Ông cũng vẫn giữ phong cách khó đoán và thẳng thắn đã quen thuộc đến mức trở thành dấu ấn cá nhân.
Dù thất bại trong cuộc đua tái tranh cử năm 2020, ông đã quay trở lại mạnh mẽ trong cuộc bầu cử năm 2024 và giành chiến thắng áp đảo trước đối thủ đảng Dân chủ Kamala Harris.
Trở lại Nhà Trắng với một chương trình nghị sự sâu rộng, ông Trump đã ngay lập tức triển khai các cam kết cốt lõi của mình nhằm tái cấu trúc nền kinh tế, siết chặt biên giới và cải tổ bộ máy chính quyền liên bang vẫn theo tiêu chí "nước Mỹ trên hết".
Tuy nhiên, nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Trump tiếp tục được ghi dấu bởi những quyết sách gây nhiều tranh cãi, như việc ông áp thuế hàng loạt quốc gia hay phát động cuộc chiến tại Iran khiến thị trường toàn cầu chao đảo.
Các biện pháp cải cách mạnh mẽ của ông Trump mang lại tâm lý hào hứng cho những người ủng hộ, song chúng cũng đồng thời tạo ra không ít mối lo âu ở trong nước và làm gia tăng tâm lý thận trọng từ các đồng minh lẫn đối tác quốc tế trong bối cảnh cục diện toàn cầu có nhiều biến động, nhà bình luận chính trị Klein nhận định.
Bà Kawata (35 tuổi) là Thị trưởng thành phố Yawata với khoảng 69.000 dân. Năm 2023, bà trở thành nữ thị trưởng trẻ nhất Nhật Bản khi đắc cử ở tuổi 33, theo Reuters.
Bà Kawata cho biết bà đã có kế hoạch sinh con từ khi đảm nhiệm chức vụ thị trưởng. Tuy nhiên, trong khi nhân viên thành phố Yawata được bảo đảm 16 tuần nghỉ thai sản, thì không có quy định tương tự dành cho chức vụ thị trưởng. Thực trạng này đã buộc chính quyền địa phương phải tự tìm phương án xử lý.
"Tôi rất ngạc nhiên khi biết mình là thị trưởng đầu tiên nghỉ thai sản. Điều đó khiến tôi nhận ra rằng đến nay đơn giản là chưa có nhiều phụ nữ trẻ, hoặc phụ nữ nói chung, trở thành thị trưởng", bà Kawata cho hay.
Một trong những hoạt động công khai cuối cùng của bà Kawata trước khi nghỉ thai sản là tham gia lễ rước kiệu mikoshi trên đường phố nhân dịp lễ hội Taiko của Yawata ngày 17.7. Theo truyền thống, thị trưởng có thể ngồi trên mikoshi, một chiếc kiệu di động được cho là nơi ngự trị của vị thần bảo hộ cho khu vực tổ chức lễ hội. Tuy nhiên, do đang mang thai, bà Kawata đi bộ phía sau đoàn rước.
Theo bà Kawata, Nhật Bản vẫn còn nhiều dư địa cải cách, đặc biệt trong bối cảnh dân số già hóa và tỷ lệ sinh thuộc nhóm thấp nhất thế giới. Phụ nữ Nhật Bản được cho phép nghỉ thai sản khoảng 14 tuần và thường nhận khoảng 2/3 lương, cùng một số khoản hỗ trợ sinh con. Một số công chức được hưởng phúc lợi tốt hơn.
"Mọi người nói về bình đẳng giới và cải cách môi trường làm việc, nhưng chúng ta cần xây dựng một xã hội nơi mọi người, thuộc mọi ngành nghề, kể cả những người giữ vai trò lãnh đạo, không ngần ngại sinh con. Nếu không, tôi tin rằng đà giảm dân số vì tỷ lệ sinh thấp và suy thoái kinh tế kéo theo là điều khó tránh khỏi", bà nói.
Thị trưởng Kawata cho biết phần lớn người dân địa phương và các đồng nghiệp ủng hộ quyết định nghỉ thai sản của bà. Tuy nhiên, bà thất vọng trước một số bình luận chỉ trích trên mạng sau khi câu chuyện được truyền thông chú ý.
"Một số người chỉ biết đến tôi qua các bài viết tập trung vào việc nghỉ thai sản. Họ chỉ trích tôi trên mạng, nói rằng tôi không làm tròn nhiệm vụ và chỉ đến đó để nghỉ thai sản. Điều đó thật đáng thất vọng", bà Kawata nói. Vị thị trưởng này dự kiến sinh con vào tháng 9.
Theo Hãng tin AFP, ngày 16-5, Điện Kremlin thông báo Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ thăm Trung Quốc vào ngày 19 và 20-5, nhằm thảo luận với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về việc tăng cường hơn nữa quan hệ đối tác toàn diện và hợp tác chiến lược giữa hai nước.
Hai nhà lãnh đạo cũng sẽ trao đổi quan điểm về các vấn đề quốc tế và khu vực quan trọng, đồng thời ra tuyên bố chung sau khi hội đàm.
Trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng thống Putin dự kiến sẽ thảo luận về hợp tác kinh tế và thương mại với Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường.
Chuyến đi Trung Quốc của ông Putin diễn ra chỉ vài ngày sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump có chuyến thăm đến Bắc Kinh và hội đàm với ông Tập Cận Bình.
Trong chuyến thăm đầu tiên của một Tổng thống Mỹ đến Trung Quốc trong gần một thập kỷ, ông Trump đã được chào đón với nhiều nghi thức trọng thị.
Lần gần nhất ông Putin thăm Trung Quốc là vào tháng 9-2025, trong khuôn khổ hội nghị đa phương. Trong những năm qua, ông Putin và ông Tập đã gặp nhau hơn 40 lần.
Tờ South China Morning Post cho biết đây sẽ là lần đầu tiên Trung Quốc tiếp đón lãnh đạo của hai cường quốc trong cùng một tháng ngoài khuôn khổ một hội nghị đa phương.
Điều này phản ánh nỗ lực của Bắc Kinh trong việc cân bằng quan hệ với cả hai nước và định vị vai trò then chốt của Bắc Kinh trong bối cảnh trật tự thế giới ngày càng phân mảnh.
Trung Quốc là khách hàng mua nhiên liệu hóa thạch lớn nhất của Nga và đã trở thành đối tác kinh tế then chốt của Matxcơva, sau khi xung đột Nga - Ukraine nổ ra vào năm 2022 dẫn đến các đòn trừng phạt của phương Tây với Nga.
Trung Quốc đã nhiều lần kêu gọi các bên đàm phán chấm dứt chiến sự.
