Theo Reuters, nhiều tờ rơi đang xuất hiện trong phòng họp, trên máy bán hàng tự động và hộp đựng giấy vệ sinh tại văn phòng Meta hôm 12/5. Chúng có nội dung: “Bạn không muốn làm tại Nhà máy Trích xuất Dữ liệu Nhân viên phải không?” và khuyến khích mọi người ký vào bản kiến nghị trực tuyến phản đối việc công ty cài đặt phần mềm theo dõi chuột, máy tính.
Các tờ rơi và bản kiến nghị đều dẫn Đạo luật Quan hệ Lao động Quốc gia Mỹ, khẳng định “người lao động được pháp luật bảo vệ khi họ chọn hành động theo tổ chức để cải thiện điều kiện làm việc”.
Khi được hỏi về tình huống trên, Andy Stone, người phát ngôn Meta, nhắc lại tuyên bố trước đó mà công ty đưa ra về công nghệ theo dõi chuột: “Nếu chúng tôi xây dựng tác nhân giúp mọi người hoàn thành nhiệm vụ hàng ngày bằng máy tính, thì các mô hình cần ví dụ thực tế về cách họ dùng máy như chuyển động chuột, nhấn nút và thao tác với menu thả xuống”.
Reuters nhận định, việc phát tờ rơi là dấu hiệu rõ ràng về phong trào lao động đang hình thành bên trong Meta, khi một số nhân viên bắt đầu chuyển sự phẫn nộ trước kế hoạch tái cấu trúc nhân sự do AI thành hành động mang tính tổ chức.
Tại Anh, một nhóm nhân viên Meta đang bắt đầu chiến dịch thành lập công đoàn với United Tech and Allied Workers (Công đoàn Người lao động Công nghệ và các Ngành liên quan), một chi nhánh của Communication Workers Union (Công đoàn Người lao động Truyền thông). Họ lập trang web tuyển thành viên với URL “Leanin.uk”, gợi nhớ đến Lean In (Dấn thân) – cuốn sách bán chạy của Sheryl Sandberg, cựu giám đốc vận hành (COO) Facebook, khuyến khích phụ nữ tìm kiếm sự bình đẳng tại nơi làm việc.
“Nhân viên Meta đang phải trả giá cho những canh bạc liều lĩnh và tốn kém của đội ngũ lãnh đạo. Trong khi các giám đốc theo đuổi chiến lược AI mang tính đầu cơ, nhân viên phải đối mặt với các đợt cắt giảm việc làm nghiêm trọng, sự giám sát hà khắc và thực tế tàn nhẫn là phải đào tạo hệ thống kém hiệu quả sắp thay thế họ”, Eleanor Payne, thành viên United Tech and Allied Workers, nói.
Trước đó, Meta cài đặt công cụ Sáng kiến năng lực mô hình (Model Capability Initiative – MCI) trên máy tính nhân viên, cho phép ghi lại thao tác với chuột và bàn phím. Đây là một phần trong chiến dịch lớn hơn của công ty nhằm xây dựng tác nhân AI có thể làm việc tự động. MCI hoạt động trên các ứng dụng và website liên quan đến công việc. Ngoài thu thập dữ liệu chuột và bàn phím, nó cũng sẽ chụp ảnh màn hình định kỳ nội dung trên màn hình.
Meta cuối tháng trước cũng thông báo cắt giảm 10% lực lượng lao động, tương đương 8.000 nhân viên, vào ngày 20/5. Những người bị ảnh hưởng dự kiến nhận gói thôi việc gồm 16 tuần lương cơ bản, cộng thêm hai tuần cho mỗi năm làm việc. Nhiều nhân viên gọi khoảng thời gian chờ nhận email sa thải là “28 ngày địa ngục”, khi không biết liệu mình có nằm trong danh sách.
Đây được coi là đợt sa thải quy mô lớn đầu tiên, mở đường cho kế hoạch cắt giảm nhân sự kéo dài trong năm 2026 để tái cơ cấu cho AI. Đợt sa thải tiếp theo dự kiến diễn ra vào nửa cuối năm.
Theo Techradar, Claude - chatbot AI do Anthropic phát triển, đang trở thành chủ đề bàn tán sau khi một số người dùng cho biết công cụ này bất ngờ đưa ra các lời nhắc liên quan đến sức khỏe và thói quen sinh hoạt. Trong các trường hợp được chia sẻ, Claude không chỉ trả lời câu hỏi hoặc hỗ trợ công việc như thông thường mà còn khuyên người dùng nên đi ngủ, uống nước, nghỉ giải lao hoặc dừng làm việc.
Hiện tượng này được chú ý vì các lời nhắc xuất hiện trong lúc người dùng đang tương tác với chatbot, đặc biệt sau những phiên trò chuyện kéo dài. Thay vì tiếp tục xử lý yêu cầu, Claude đôi khi chuyển sang giọng điệu như một người đang quan tâm đến tình trạng của người dùng. Điều này khiến một số người thấy thú vị, trong khi những người khác cho rằng chatbot đã can thiệp hơi sâu vào hành vi cá nhân.
Chủ đề này nhanh chóng được thảo luận rộng rãi vì nó chạm đến một vấn đề quen thuộc trong quá trình sử dụng AI: chatbot nên hỗ trợ đến đâu và có nên chủ động nhắc người dùng dừng lại hay không. Với những người dùng làm việc nhiều giờ cùng AI, lời nhắc nghỉ ngơi có thể được xem là hữu ích. Tuy nhiên, khi xuất hiện không đúng thời điểm, nó cũng có thể làm gián đoạn mạch làm việc hoặc tạo cảm giác chatbot đang đưa ra lời khuyên ngoài phạm vi cần thiết.
Phía Anthropic không phủ nhận hiện tượng này. Công ty được dẫn lời cho biết đây là một dạng “character tic”, có thể hiểu là một nét hành vi lặp lại trong cách Claude phản hồi. Anthropic cũng bày tỏ hy vọng vấn đề sẽ được điều chỉnh trong các mô hình tiếp theo.
Cách giải thích này cho thấy những lời nhắc của Claude không nhất thiết là một tính năng được thiết kế riêng để quản lý sức khỏe người dùng mà có thể là hệ quả từ cách mô hình được huấn luyện để tỏ ra hữu ích, thận trọng và quan tâm hơn trong hội thoại. Khi các đặc điểm đó được đẩy quá xa, chatbot có thể chuyển từ vai trò hỗ trợ sang đưa ra những lời khuyên mang tính cá nhân.
Sự việc cũng phản ánh bài toán khó của các nhà phát triển AI hiện nay. Một chatbot quá thụ động có thể bị xem là thiếu hữu ích, nhưng nếu quá chủ động, nó dễ tạo cảm giác vượt ranh giới. Với Claude, những lời nhắc đi ngủ hay uống nước có thể vô hại trong nhiều tình huống, song phản ứng của người dùng cho thấy cách AI thể hiện sự “quan tâm” vẫn cần được kiểm soát kỹ hơn.
Theo 9to5Google, dù muốn hay không, Google vẫn đang biến máy tính người dùng thành một 'trạm thí nghiệm' AI cục bộ. Theo đó, một bản cập nhật mới đây của Chrome đã âm thầm cài đặt mô hình Gemini Nano, tiêu tốn đến 4 GB dung lượng đĩa cứng mà không hề đưa ra bất kỳ cảnh báo nào.
Dựa trên báo cáo từ The Privacy Guy và các diễn đàn công nghệ lớn, Google Chrome đã bắt đầu triển khai cài đặt mô hình AI Gemini Nano trực tiếp lên thiết bị người dùng. Điểm đáng nói là quy trình này diễn ra hoàn toàn trong âm thầm. Nhiều người dùng chỉ nhận ra sự sụt giảm dung lượng lưu trữ khi kiểm tra sâu vào hệ thống.
Cụ thể, dữ liệu này được lưu trữ trong thư mục mang tên "OptGuideOnDeviceModel" dưới dạng file weights.bin. Với kích thước lên đến 4 GB, đây là một con số không hề nhỏ, đặc biệt với những người dùng đang sử dụng SSD dung lượng thấp.
Về nguyên nhân, phía Google cho biết, việc tải sẵn mô hình Gemini Nano giúp vận hành các tính năng thông minh như "Help me write" (Hỗ trợ viết văn bản) và hệ thống phát hiện lừa đảo ngay trên thiết bị. Việc xử lý dữ liệu cục bộ thay vì gửi lên đám mây được cho là giúp tăng tính bảo mật và tốc độ xử lý. Tuy nhiên, việc cài đặt file dung lượng nặng đang vấp phải làn sóng chỉ trích từ cộng đồng vì vi phạm quyền riêng tư và quyền kiểm soát thiết bị của người dùng.
Trước những phản ứng gay gắt, Google đã chính thức lên tiếng khẳng định hệ thống có cơ chế tự điều tiết. Trình duyệt Chrome sẽ chủ động xóa mô hình Gemini Nano nếu phát hiện bộ nhớ máy tính của người dùng rơi vào trạng thái sắp cạn kiệt.
Tuy nhiên, nếu muốn chủ động giành lại không gian lưu trữ, bạn có thể truy cập vào Settings > System (trên Windows) để tắt tùy chọn 'On-device AI'. Trên macOS, tính năng này đang được cập nhật dần trên các phiên bản mới nhất. Lưu ý rằng nếu bạn chỉ xóa tệp weights.bin thủ công, Chrome sẽ tự động tải lại chúng vào lần khởi động tới trừ khi tính năng này được tắt hoàn toàn trong cài đặt.
Theo Meta - chủ sở hữu của hàng loạt ứng dụng phổ biến toàn cầu như Facebook, Instagram, WhatsApp - họ đã xác định và vô hiệu hóa một ứng dụng không chính thức có giao diện giống hệt bản gốc nhưng chứa mã độc. Ứng dụng này được cho là có liên quan đến Asigint - một đơn vị phát triển phần mềm gián điệp thuộc quyền kiểm soát của Sio Spa, công ty giám sát mạng đặt trụ sở tại Cantu (Ý).
Việc phát tán phần mềm độc hại được thực hiện thông qua các kỹ thuật lừa đảo nhằm dụ người dùng cài đặt ứng dụng giả để từ đó xâm nhập thiết bị và truy cập dữ liệu nhạy cảm.
Nhóm an ninh đã xác định khoảng 200 người dùng, chủ yếu tại Ý, có khả năng bị ảnh hưởng. Meta cũng đã nhanh chóng triển khai các biện pháp khẩn cấp như ngắt kết nối các tài khoản liên quan, gửi cảnh báo trực tiếp đến người dùng, và khuyến nghị gỡ bỏ ứng dụng giả và cài đặt lại phiên bản chính thức.
Meta đã thông báo sẽ tiến hành các thủ tục pháp lý, gồm gửi cảnh báo chính thức đến Asigint, yêu cầu chấm dứt các hoạt động gây hại. Công ty cũng nhấn mạnh sự cố không xuất phát từ lỗ hổng của nền tảng. Công nghệ mã hóa đầu cuối của WhatsApp vẫn đảm bảo an toàn cho các cuộc trò chuyện trên ứng dụng chính thức.
Trước đó, một loại mã độc Android có tên "Spyrtacus", được ngụy trang dưới dạng các ứng dụng phổ biến như WhatsApp, cũng đã được phát hiện. Loại mã độc này có khả năng đọc tin nhắn SMS và tin nhắn từ những ứng dụng như WhatsApp, Signal, Messenger; thu thập danh bạ; ghi âm cuộc gọi và âm thanh môi trường và chụp ảnh thông qua camera thiết bị.
Các phân tích cho thấy phần mềm độc hại chủ yếu được phát tán qua các trang web tiếng Ý. Điều này cho thấy chiến dịch này có thể nhắm vào người dùng nước này. Vụ việc phản ánh sự phức tạp của thị trường giám sát kỹ thuật số toàn cầu, nơi các công cụ gián điệp tinh vi cùng tồn tại với những phương pháp đơn giản nhưng vẫn rất hiệu quả trong việc xâm phạm quyền riêng tư.
WhatsApp khuyến nghị người dùng chỉ tải ứng dụng từ Google Play Store hoặc Apple App Store, đồng thời tránh cài đặt các phiên bản không rõ nguồn gốc và cảnh giác với các liên kết hoặc lời mời tải ứng dụng lạ.
