Khoai lang chứa nhiều chất xơ, vitamin A, vitamin C và kali. Đặc biệt, loại thực phẩm này có chỉ số đường huyết thấp hơn nhiều món tinh bột tinh chế nên giúp đường huyết tăng chậm hơn sau ăn. Đây là lý do khoai lang thường được ưu tiên trong các chế độ ăn kiểm soát cân nặng hoặc hỗ trợ người có nguy cơ tiểu đường, theo chuyên trang sức khỏe Healthline.
Tiến sĩ – bác sĩ Joan Salge Blake, chuyên gia dinh dưỡng tại Đại học Boston (Mỹ), cho biết các thực phẩm giàu chất xơ như khoai lang giúp kéo dài cảm giác no, hỗ trợ sức khỏe đường ruột và có lợi cho tim mạch nếu ăn với lượng phù hợp.
Ngoài ra, khoai lang còn chứa nhiều hợp chất chống oxy hóa, đặc biệt là khoai tím. Các chất này giúp giảm viêm và bảo vệ tế bào trước tác động của gốc tự do. Một số nghiên cứu cũng cho thấy ăn khoai vào buổi sáng có thể giúp hạn chế cảm giác thèm ăn vặt trong ngày.
Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý không nên chỉ ăn khoai đơn thuần cho bữa sáng trong thời gian dài. Nguyên nhân là vì khoai chứa ít protein và chất béo lành mạnh. Nếu bữa sáng thiếu các dưỡng chất này, cơ thể có thể nhanh mệt hoặc đói sớm hơn.
Trong khi đó, bắp lại là nguồn cung cấp carbohydrate khá tốt cho cơ thể vào đầu ngày. Theo chuyên trang y khoa WebMD, bắp chứa vitamin nhóm B, magie, chất xơ và các chất chống oxy hóa như lutein, zeaxanthin – những dưỡng chất có lợi cho mắt.
So với khoai, bắp thường cung cấp năng lượng nhanh hơn nên phù hợp với người cần hoạt động thể chất hoặc làm việc cường độ cao vào buổi sáng. Hàm lượng chất xơ không hòa tan trong bắp cũng hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa và giúp giảm táo bón.
Tiến sĩ Dariush Mozaffarian, chuyên gia dinh dưỡng, Đại học Tufts (Mỹ), nhận định rằng các loại ngũ cốc nguyên hạt và thực phẩm tự nhiên giàu chất xơ như bắp có thể góp phần cải thiện sức khỏe chuyển hóa nếu được ăn cân bằng cùng các nhóm thực phẩm khác.
Dù vậy, với người mắc tiểu đường hoặc cần kiểm soát cân nặng, ăn quá nhiều bắp trong một bữa có thể khiến đường huyết tăng nhanh hơn so với khoai lang.
Theo các chuyên gia, không có món nào “tốt nhất” cho tất cả mọi người. Nếu muốn no lâu, hỗ trợ giảm cân và ổn định đường huyết tốt hơn, khoai lang thường là lựa chọn phù hợp hơn. Trong khi đó, bắp thích hợp với người cần bổ sung năng lượng nhanh hoặc muốn tăng cường dưỡng chất có lợi cho mắt và đường ruột.
Điều quan trọng là cách kết hợp bữa sáng. Dù ăn khoai hay bắp, mọi người vẫn nên bổ sung thêm protein như trứng, sữa chua, sữa hoặc các loại hạt để giúp bữa ăn cân bằng dinh dưỡng và duy trì năng lượng ổn định suốt buổi sáng.
Cơ bắp hoạt động theo nguyên tắc rất đơn giản. Đó là cơ có vận động thì được duy trì, ít vận động thì suy giảm dần. Khi phải ngồi nhiều giờ liên tục mỗi ngày, các nhóm cơ ở chân, hông và thân mình hoạt động ít hơn bình thường. Theo thời gian, cơ thể có xu hướng giảm bớt khối lượng cơ bắp để tiết kiệm năng lượng, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Đây là lý do nhiều người dù ăn uống đầy đủ nhưng vẫn cảm thấy sức mạnh giảm dần, leo cầu thang nhanh mệt hoặc mang vác đồ vật khó khăn hơn trước. Những người thuộc nhóm ít vận động là người làm công việc phải ngồi nhiều, lười tập luyện và người già.
Protein rất quan trọng nhưng điều đó không có nghĩa là càng nhiều càng tốt. Sau khi được tiêu hóa, protein sẽ được phân tách thành các a xít amin để tham gia nhiều chức năng khác nhau, chẳng hạn duy trì cơ bắp, tạo enzyme, hoóc môn và duy trì hệ miễn dịch.
Tuy nhiên, khả năng tổng hợp cơ bắp từ protein có giới hạn nhất định. Khi lượng protein nạp trong một bữa ăn vượt quá nhu cầu cơ thể, phần dư thừa sẽ không tự động chuyển hóa thành cơ bắp. Thay vào đó, chúng sẽ được cơ thể dùng để tạo năng lượng và tích trữ lại dưới dạng mỡ thừa.
Vì vậy, thay vì cố gắng nạp thật nhiều protein, mọi người nên nạp với lượng phù hợp và duy trì đều đặn mỗi ngày, tiến sĩ Christopher Gardner, chuyên gia dinh dưỡng tại Trung tâm Nghiên cứu Phòng ngừa của Đại học Stanford (Mỹ), cho biết.
Nhiều người giảm cân thường tăng lượng protein với hy vọng bảo vệ cơ bắp không bị nhỏ lại. Đây là một chiến lược có lợi. Thế nhưng, nếu calo thâm hụt quá nhiều thì cách này sẽ không đủ.
Khi rơi vào tình trạng thâm hụt calo kéo dài, cơ thể buộc phải sử dụng các nguồn dự trữ để duy trì hoạt động. Trong quá trình đó, một phần khối cơ có thể bị phân giải để cung cấp năng lượng hoặc nguyên liệu cho các hoạt động cần thiết của cơ thể.
Protein có thể giúp làm chậm tốc độ mất cơ trong giai đoạn giảm cân. Thế nhưng, với chế độ ăn quá khắt khe hoặc kéo dài, nạp nhiều protein cũng không thể ngăn chặn hoàn toàn hiện tượng này.
Muốn tăng cơ, chúng ta không chỉ tập luyện chăm chỉ, nạp đủ dinh dưỡng mà còn phải ngủ nghỉ hợp lý. Ngủ không đủ giấc sẽ ảnh hưởng đến các hoóc môn điều chỉnh quá trình phục hồi cơ bắp. Điều này làm giảm hiệu quả phục hồi và tái tạo các sợi cơ sau hoạt động hằng ngày. Dù nạp đủ protein nếu cơ thể không ngủ đủ giấc thì cũng khó tăng cơ, theo Healthline.
Bệnh thận mạn tính là vấn đề sức khỏe ngày càng phổ biến, đặc biệt khi bệnh tiến triển nặng có thể dẫn đến phải chạy thận lâu dài. Trong bối cảnh đó, nghiên cứu mới công bố trên tạp chí y khoa JAMA Network Open cho thấy một chế độ ăn đạm vừa phải có thể giúp làm chậm tiến triển suy thận ở bệnh nhân giai đoạn 3 - 4 và giảm nguy cơ phải chạy thận nhân tạo.
Các nhà nghiên cứu, dẫn đầu là bác sĩ Ilia Beberashvili từ Bệnh viện Yitzhak Shamir Medical Center (Israel), đã thực hiện nghiên cứu trên 1.441 bệnh nhân thận mạn tính giai đoạn 3 - 4, ở độ tuổi trung bình là 67, được theo dõi trong 15 năm, nhằm tìm ra lượng đạm tiêu thụ mỗi ngày giúp bảo vệ quả thận cho bệnh nhân thận mạn tính.
Các tác giả đã xem xét mối liên hệ giữa lượng đạm ăn vào trong ngày với tình trạng suy thận trong dài hạn.
Họ đã tiến hành đánh giá lượng đạm hấp thụ qua chế độ ăn bằng cách sử dụng lượng nitơ bài tiết qua nước tiểu trong 24 giờ và lượng đạm tiêu thụ hằng ngày theo trọng lượng cơ thể.
Kết quả đã phát hiện những người ăn ít đạm (ít hơn 1 gram đạm cho 1 kg thể trọng mỗi ngày, ví dụ người 50 kg ăn ít hơn 50 gram đạm một ngày) đã giảm 23% nguy cơ suy giảm chức năng thận về mặt tổng thể. Cụ thể như sau:
Các nhà nghiên cứu cho rằng việc kiểm soát lượng đạm ở mức vừa phải có thể giúp giảm áp lực lên thận, từ đó góp phần làm chậm quá trình suy giảm chức năng thận. Trong nghiên cứu này, chế độ ăn trên cũng chưa ghi nhận nguy cơ thiếu hụt dinh dưỡng rõ rệt ở phần lớn bệnh nhân được theo dõi.
Các nhà nghiên cứu kết luận rằng, lượng protein hấp thụ ở mức vừa phải - ít hơn 1 gram đạm cho 1 kg thể trọng mỗi ngày - giúp giảm nguy phải chạy thận nhân tạo mà không bị thiếu chất.
Những phát hiện này ủng hộ việc hạn chế đạm ở mức độ vừa phải, kết hợp với việc theo dõi lượng đạm hấp thu vào cơ thể có thể giúp bảo vệ chức năng thận tốt hơn.
Đây là bằng chứng mạnh mẽ cho thấy chế độ ăn đạm vừa phải có khả năng bảo tồn chức năng thận thực sự.
Sở Y tế TP.HCM vừa có văn bản khẩn gửi Đoàn đại biểu Quốc hội TP.HCM, UBND TP.HCM về việc giải quyết, trả lời kiến nghị của cử tri sau kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.
Theo đó, cử tri Đoàn Thị Lan (thôn 2, xã Long Sơn, TP.HCM) đề nghị đơn giản hóa hoặc giảm bớt thủ tục chuyển tuyến đối với người cao tuổi, nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn trong việc khám chữa bệnh bảo hiểm y tế cho người từ 65 tuổi trở lên.
Sở Y tế TP.HCM cho hay việc tạo điều kiện thuận lợi trong công tác khám chữa bệnh bảo hiểm y tế và chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi là một trong những nhiệm vụ ưu tiên của ngành y tế thành phố.
Về giải pháp căn cơ nhằm nâng cao năng lực y tế cơ sở, giảm nhu cầu chuyển tuyến: để người cao tuổi được chăm sóc y tế kịp thời, chất lượng ngay tại nơi cư trú mà không phải vất vả làm thủ tục di chuyển lên tuyến trên, thành phố đã đặc biệt chú trọng đầu tư cho hệ thống y tế cơ sở.
Cụ thể, HĐND TP đã ban hành Nghị quyết số 73 quy định các chính sách đặc thù về củng cố, nâng cao năng lực trạm y tế trên địa bàn nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe ban đầu.
Đồng thời, nhằm đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe mang tính đặc thù của người cao tuổi, Sở Y tế đang chủ trì, phối hợp rà soát và lấy ý kiến góp ý để trình ban hành kế hoạch nâng cao năng lực khám bệnh, chữa bệnh y học cổ truyền, kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại tại trạm y tế trên địa bàn TP từ nay đến năm 2030.
Các chính sách, kế hoạch này nhằm từng bước mở rộng danh mục thuốc, quản lý bệnh mạn tính và phát triển các phương pháp y học cổ truyền ngay tại tuyến xã, giúp người cao tuổi an tâm điều trị hiệu quả tại chỗ, từ đó giảm thiểu đáng kể tần suất phát sinh thủ tục chuyển tuyến không cần thiết.
Về công tác cải tiến, giảm thiểu thủ tục hành chính trong chuyển tuyến, quy định về phân tuyến chuyên môn kỹ thuật và thủ tục chuyển tuyến khám chữa bệnh bảo hiểm y tế hiện nay được thực hiện thống nhất theo Luật Bảo hiểm y tế và các văn bản hướng dẫn của Bộ Y tế.
Tuy nhiên, để hạn chế tối đa sự phiền hà về mặt giấy tờ cho người dân, ngành y tế thành phố đang tích cực đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụng thẻ bảo hiểm y tế điện tử (qua ứng dụng VssID, VNeID) và từng bước số hóa thủ tục chuyển tuyến (chuyển tuyến điện tử). Trong thời gian tới, Sở Y tế sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với cơ quan Bảo hiểm xã hội Thành phố giám sát thực tiễn.
Sở Y tế cho biết thêm để tạo điều kiện thuận lợi cho người cao tuổi từ 65 tuổi trở lên được chăm sóc y tế kịp thời ngay tại nơi cư trú mà không phải di chuyển vất vả lên tuyến trên, đơn vị đã liên tục chỉ đạo nâng cao toàn diện năng lực chẩn đoán, điều trị của hệ thống y tế cơ sở (các trạm y tế phường, xã đặc khu).
Đồng thời từng bước mở rộng danh mục thuốc bảo hiểm y tế tuyến cơ sở và tăng cường quản lý, cấp phát thuốc điều trị các bệnh mạn tính phổ biến ở người cao tuổi (như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch...).
Việc củng cố năng lực điều trị tại chỗ này giúp người dân an tâm khám chữa bệnh thuận lợi, kịp thời ngay tại tuyến dưới, từ đó góp phần giảm đáng kể nhu cầu phát sinh thủ tục chuyển tuyến không cần thiết.
Trên cơ sở tổng hợp các vướng mắc từ cơ sở, Sở Y tế sẽ chủ động tham mưu, đề xuất Bộ Y tế xem xét hướng dẫn các cơ chế đơn giản hóa, linh hoạt hơn nữa về thủ tục hoặc thời hạn hiệu lực của giấy chuyển tuyến riêng đối với nhóm đối tượng người cao tuổi, bảo đảm phù hợp thực tiễn và tối ưu hóa quyền lợi của người dân.
