Ngày 25-6, ông Tăng Chí Thượng – Giám đốc Sở Y tế TP.HCM – cho hay sau một tháng triển khai khám sức khỏe định kỳ cho người dân, nhiều xã, phường, đặc khu đã có những bước bứt phá về tiến độ, tạo khí thế thi đua sôi nổi trên toàn địa bàn.
Kết quả bước đầu cho thấy chương trình đang đi đúng hướng, đồng thời cũng đặt ra yêu cầu các địa phương còn chậm cần khẩn trương tăng tốc để hoàn thành mục tiêu 100% người dân được khám sức khỏe trong năm 2026.
Theo số liệu cập nhật trên Nền tảng quản lý sức khỏe cộng đồng đến ngày 24-6, trong 31 ngày đầu triển khai (từ ngày 25-5 đến 24-6), toàn TP đã có 108.895 người dân được khám sức khỏe, trung bình 3.378 người mỗi ngày.
Đáng chú ý, tiến độ triển khai đang có xu hướng tăng nhanh qua từng tuần. Nếu như những ngày đầu chương trình mới được khởi động, số người được khám còn khiêm tốn thì từ ngày 17 đến 24-6, nhiều xã, phường, đặc khu đã đồng loạt tổ chức các đợt khám tập trung, đưa số lượng người được khám mỗi ngày duy trì ở mức từ 4.700 đến 7.700 người.
Riêng ngày 24-6, toàn TP ghi nhận 7.725 người được khám sức khỏe, mức cao nhất kể từ khi chương trình được triển khai.
Qua thống kê, nhiều địa phương đã nổi lên là những đơn vị triển khai quyết liệt và đạt kết quả nổi bật. Top dẫn đầu toàn TP là An Nhơn Tây với 8.100 người được khám sức khỏe, tiếp theo là Bà Điểm với 7.887 người.
Bên cạnh nhóm dẫn đầu, nhiều xã, phường, đặc khu cũng đã đạt kết quả tích cực với trên 1.000 người được khám sức khỏe như Hồ Tràm, đặc khu Côn Đảo…
Ngoài ra còn có gần 30 xã, phường đạt từ 500 đến dưới 1.000 người được khám sức khỏe.
Tuy nhiên bên cạnh những tín hiệu tích cực, số liệu cập nhật cũng cho thấy sự chênh lệch khá lớn giữa các địa phương.
Một số xã, phường hiện vẫn có số lượng người được khám sức khỏe rất thấp, chưa tương xứng với yêu cầu tiến độ của chương trình.
Nhóm đứng cuối bảng là: Phước Thành mới chỉ có 3 người được khám sức khỏe; Minh Thạnh có 4 người; An Long có 5 người; Trừ Văn Thố có 7 người; Phú Giáo có 13 người; Hòa Hiệp có 17 người; Bình Châu có 20 người…
Giám đốc Sở Y tế TP.HCM nhấn mạnh đây là những địa phương cần khẩn trương rà soát nguyên nhân, xây dựng kế hoạch tăng tốc trong thời gian tới. Nếu không có các giải pháp quyết liệt hơn, nguy cơ không hoàn thành mục tiêu khám sức khỏe toàn dân trong năm 2026 là rất lớn.
Thực tế sau một tháng triển khai cho thấy nơi nào người đứng đầu địa phương trực tiếp quan tâm chỉ đạo, nơi đó tiến độ được cải thiện rõ rệt. Ngược lại, ở những địa phương chưa thực sự chủ động phối hợp với các cơ sở y tế hoặc chưa huy động tốt các nguồn lực tại chỗ, kết quả còn rất khiêm tốn.
Sở Y tế đề nghị 168 xã, phường, đặc khu tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ sở khám sức khỏe, đồng thời cập nhật đầy đủ, chính xác và kịp thời kết quả khám lên Nền tảng quản lý sức khỏe cộng đồng.
Tuy nhiên, giá trị dinh dưỡng của phở không chỉ phụ thuộc vào nguyên liệu mà còn liên quan đến khẩu phần và cách chế biến. Nếu được ăn hợp lý, phở sẽ là một bữa sáng tương đối cân bằng, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Theo các chuyên gia, ăn phở với khẩu phần vừa phải, đặc biệt là ưu tiên nhiều rau, cơ thể sẽ nhận được những lợi ích sức khỏe sau:
Phở là món cung cấp lượng protein đáng kể nhờ phần thịt bò hoặc thịt gà. Protein là dưỡng chất cần thiết để duy trì khối cơ, sửa chữa các mô bị tổn thương và tham gia vào nhiều hoạt động sống của cơ thể.
Protein cũng giúp làm chậm tốc độ tiêu hóa thức ăn, từ đó kéo dài cảm giác no sau bữa ăn. Nhờ vậy, người ăn phở vào buổi sáng có thể hạn chế cảm giác đói và nhu cầu ăn vặt giữa buổi.
Thịt bò trong phở là nguồn cung cấp sắt, kẽm và vitamin nhóm B khá tốt. Sắt tham gia vào quá trình tạo hồng cầu và vận chuyển ô xy trong cơ thể. Trong khi đó, vitamin B12 và các vitamin nhóm B khác đóng vai trò quan trọng đối với hệ thần kinh và quá trình chuyển hóa năng lượng, tiến sĩ Rebecca Andrews, giáo sư y khoa tại trung tâm y khoa UConn Health (Mỹ), cho biết.
Một tô phở thường đi kèm nhiều loại rau như húng quế, ngò rí, hành lá, hành tây và giá. Những loại thực vật này không chỉ giúp món ăn thơm ngon hơn mà còn bổ sung thêm vitamin, khoáng chất và các hợp chất thực vật có lợi cho sức khỏe.
Bên cạnh đó, các gia vị đặc trưng của phở như gừng, quế và hoa hồi cũng chứa nhiều chất chống ô xy hóa. Một trong những cách giúp tô phở trở nên lành mạnh hơn là tăng lượng rau, giảm lượng bánh phở, không dùng nước béo.
Để có lợi cho sức khỏe hơn, nên ưu tiên các phần thịt nạc như thịt bò tái, thịt bò chín ít mỡ hoặc ức gà không da. Một tô phở có tỷ lệ hợp lý giữa bánh phở, thịt và rau sẽ giúp bữa sáng cân bằng hơn.
Một trong những hạn chế lớn nhất của phở là nước lèo có thể chứa khá nhiều natri. Muối, nước mắm và các loại gia vị được sử dụng trong quá trình nấu giúp tạo nên hương vị đậm đà đặc trưng nhưng cũng làm tăng lượng natri trong món ăn.
Vì vậy, những người bị huyết áp cao, bệnh tim mạch hoặc bệnh thận nên hạn chế uống hết nước lèo trong tô, đồng thời giảm lượng nước chấm, tương hoặc muối thêm vào tô phở, theo Healthline.
Dẫn tin từ BBC ngày 29/4, các nhà khoa học tại Viện Nghiên cứu Ung thư (ICR) và Đại học Hoàng gia London (Anh) đã phân tích xu hướng sức khỏe cộng đồng trong nhiều thập kỷ. Kết quả chỉ ra tỷ lệ hút thuốc, sử dụng rượu bia, lười vận động hay ăn ít chất xơ đều giảm hoặc duy trì ổn định. Trong khi đó, tình trạng thừa cân liên tục tăng từ thập niên 1990, tỷ lệ thuận với đà bùng phát số ca ung thư khởi phát sớm. Mô mỡ dư thừa làm thay đổi nồng độ các hormone như insulin, từ đó thúc đẩy tế bào ác tính phát triển.
Nghiên cứu ghi nhận 11 loại ung thư có xu hướng tăng mạnh ở người trẻ, gồm: đại trực tràng, tuyến giáp, đa u tủy xương, gan, thận, túi mật, tuyến tụy, nội mạc tử cung, khoang miệng, vú và buồng trứng. Trong đó, ung thư vú và đại trực tràng chiếm số lượng lớn nhất với khoảng 11.500 ca mỗi năm; ung thư tuyến tụy và túi mật chiếm tỷ lệ thấp hơn. Hiện nay, cứ 1.000 người từ 20 đến 40 tuổi lại có một người mắc ung thư mỗi năm, thấp hơn mức một ca trên 100 người ở nhóm 50-70 tuổi.
Sự trẻ hóa của bệnh ung thư khiến giới y khoa lúng túng và thường bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo sớm. Bà Caroline Mousdale kể con trai bà, Bradley Coombes (23 tuổi, sống tại Portsmouth), từng có thể trạng rất tốt và chuẩn bị đá bóng bán chuyên. Khi Bradley sụt cân nhanh, đau bụng, tiêu chảy và đại tiện ra máu, bác sĩ không nghĩ đến ung thư vì bệnh nhân còn quá trẻ. Mất 18 tháng kể từ lúc khởi phát triệu chứng, bác sĩ mới chẩn đoán đúng bệnh. Khối u đại tràng lúc đó đã lớn đến mức làm kẹt camera nội soi. Bradley tử vong sau đó dù bác sĩ đã can thiệp phẫu thuật và hóa trị.
Tuy nhiên, giới khoa học nhận định béo phì chưa giải thích trọn vẹn nguyên nhân gây bệnh. Đơn cử, trong 100 ca ung thư đại trực tràng mới, béo phì chỉ đóng vai trò nguyên nhân của khoảng 20 ca. Giáo sư Marc Gunter từ Đại học Hoàng gia London cho biết các nhà nghiên cứu đang tiếp tục tìm kiếm những tác nhân khác. Họ đặt nghi vấn vào thực phẩm siêu chế biến, hóa chất vĩnh cửu (PFAS), lạm dụng kháng sinh, nước ngọt, hóa chất diệt cỏ, ô nhiễm môi trường và sự thay đổi hệ vi sinh đường ruột. Việc hệ thống y tế nâng cao năng lực tầm soát cũng góp phần phát hiện sớm nhiều ca bệnh hơn so với trước đây.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân chủ động thay đổi thói quen sống để phòng bệnh thay vì hoang mang trước dữ liệu mới. Giáo sư Montserrat García Closas từ ICR nhấn mạnh mọi người hoàn toàn kiểm soát được rủi ro thông qua việc duy trì cân nặng hợp lý và tích cực tập thể dục. Chỉ tính riêng hành động bỏ hút thuốc lá, cộng đồng đã đẩy lùi gần 40% gánh nặng ung thư toàn cầu.
Sáng 20/5, Phó thủ tướng dự Ngày hưởng ứng hiến tặng mô, tạng Việt Nam, tại Trường Đại học Y Hà Nội. Chương trình do Bộ Y tế phối hợp các đơn vị thực hiện nhằm kêu gọi người dân tham gia đăng ký hiến mô, tạng cứu người.
"Hiến mô, tạng không chỉ là hành động y học mà còn là nghĩa cử nhân đạo cao cả nhất, thể hiện triết lý sống 'cho đi là còn mãi'", Phó thủ tướng nói, cho biết "tự mình viết lá đơn đăng ký hiến mô tạng đúng ngày hưởng ứng đầy ý nghĩa này".
Phó thủ tướng nhắc lại câu chuyện một nữ du khách người Anh 19 tuổi gặp tai nạn ở Hà Giang, được các bác sĩ nỗ lực cứu chữa nhưng không qua khỏi. Gia đình quyết định hiến tạng con ghép cho 4 bệnh nhân và mang lại ánh sáng cho hai người khác.
"Một cô gái trẻ đã rời cuộc đời này nhưng trái tim nhân ái của em vẫn ở lại với đất nước Việt Nam", bà Trà nói.
Mỗi bộ phận cơ thể được hiến tặng là một hy vọng được thắp lên, một cuộc đời được hồi sinh, một gia đình có thêm cơ hội đoàn viên. Vì vậy, lãnh đạo Chính phủ kêu gọi người dân tham gia đăng ký hiến tạng, bởi mỗi lá đơn đăng ký hiến mô, tạng hôm nay có thể trở thành cơ hội sống cho nhiều người bệnh ngày mai.
Năm 2024, ông Phạm Minh Chính, khi ấy là Thủ tướng Chính phủ, cũng đăng ký hiến tặng mô, tạng sau khi qua đời.
Ghép tạng là một trong những thành tựu quan trọng nhất của nền y học thế giới từ thế kỷ 20. Với lĩnh vực ghép tạng, Việt Nam đi sau thế giới 50 năm và sau các nước trong khu vực khoảng 20 năm, nhưng đến nay trình độ ghép tạng của nước ta ngang bằng nhiều nước. Tỷ lệ sống sau ghép tạng ở Việt Nam thậm chí cao hơn so với một số quốc gia phát triển, trong khi chi phí rẻ hơn rất nhiều.
Từ ca ghép tạng thành công đầu tiên cách đây hơn 30 năm, Việt Nam nay đã làm chủ được kỹ thuật ghép các loại tạng, liên tiếp thực hiện nhiều ca ghép đa tạng. Hai năm gần đây, các bệnh viện đã thực hiện thành công hơn 1.000 ca ghép tạng mỗi năm, cao nhất Đông Nam Á.
Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan cho biết Việt Nam hiện đã thực hiện hơn 10.800 ca ghép tạng, song nguồn tạng hiến chủ yếu từ người hiến sống, chiếm khoảng 90% tổng số ca ghép, trong khi số người chết não hiến tạng còn hạn chế.
Đến nay, cả nước có hơn 177.000 người đăng ký hiến mô, tạng sau khi qua đời. Năm 2025 ghi nhận 66 trường hợp chết não hiến tạng, tăng mạnh so với các năm trước. Lãnh đạo Bộ Y tế cho rằng nhận thức cộng đồng về hiến tạng đang dần thay đổi tích cực, ngày càng nhiều người xem đây là hành động nhân văn giúp nối dài sự sống cho người khác.
Ngày 20/5 được chọn là Ngày hưởng ứng hiến tặng mô, tạng tại Việt Nam. Năm 2026 là lần đầu chương trình được tổ chức trên phạm vi toàn quốc, hướng tới nâng cao nhận thức cộng đồng, xóa bỏ rào cản tâm lý và tôn vinh những người đã trao đi sự sống bằng quyết định hiến tạng.
