Hưởng lợi giữa cơn khủng hoảng
Giữa bối cảnh thị trường điện thoại suy giảm, nhiều sản phẩm buộc phải tăng giá, Samsung và Apple lại trở thành hai cái tên hiếm hoi ghi nhận tăng trưởng.
Báo cáo của Counterpoint Research cho thấy Samsung giữ vững vị trí số một toàn cầu với 24% thị phần điện thoại trong quý II/2026, đồng thời ghi nhận tốc độ tăng trưởng mạnh nhất trong nhóm năm nhà sản xuất lớn nhất thế giới.
Thành công của Samsung đến từ nhiều yếu tố. Hãng duy trì kết quả kinh doanh tương đối khả quan tại Ấn Độ và Trung Đông, nhờ nguồn cung sản phẩm ổn định hơn, mức tăng giá ít hơn so với các đối thủ, cùng các chương trình khuyến mại hàng loạt trong mùa hè.
Song động lực tăng trưởng lớn nhất phải kể đến dòng Galaxy S26, đặc biệt là phiên bản Galaxy S26 Ultra. Mẫu flagship này được người tiêu dùng ưa chuộng nhờ tích hợp các tính năng AI mới cùng công nghệ màn hình bảo vệ quyền riêng tư.
Bên cạnh đó, lợi thế tự chủ chuỗi cung ứng, danh mục sản phẩm AI ngày càng mở rộng và chiến lược làm mới sản phẩm cũng giúp hãng duy trì đà tăng trưởng ngay cả khi nhu cầu ở phân khúc phổ thông suy yếu.
Tương tự, Apple cũng ghi nhận kết quả khả quan khi lượng máy xuất xưởng tăng 3% so với cùng kỳ. Đặc biệt, thị phần quý II của hãng lần đầu tiên đạt 20%.
Theo Counterpoint, Apple là hãng điện thoại lớn duy nhất không tăng giá các mẫu iPhone hiện hành trong suốt quý II. Điều này góp phần giúp dòng iPhone 17 tiếp tục là mẫu điện thoại có lượng xuất xưởng cao nhất thế giới.
Dù vậy, không thể phủ nhận rằng Apple vẫn đang gặp khó khăn tại thị trường Trung Quốc. Doanh số của hãng tiếp tục giảm dù các chương trình giảm giá, kích cầu tiêu dùng được đẩy mạnh.
Ngoài ra, những mẫu iPhone đời cũ cũng ghi nhận lượng xuất xưởng sụt giảm khi nguồn linh kiện được ưu tiên cho thế hệ sản phẩm mới trong bối cảnh nguồn cung liên quan đến bộ nhớ bị hạn chế.
Tại thị trường Việt Nam, theo số liệu từ Omdia, vào quý I/2026, Samsung cũng dẫn đầu với 26% thị phần. Tuy nhiên đứng ở vị trí thứ hai là OPPO với 21%, Apple ở vị trí thứ ba với 20%. Lần lượt xếp vị trí thứ 4 và thứ 5 là Xiaomi với 18% thị phần và vivo với 4% thị phần.
Thị trường điện thoại lao dốc mạnh nhất trong hơn một thập kỷ
Theo số liệu từ Counterpoint Research, lượng điện thoại xuất xưởng trong quý II/2026 giảm 11% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt mức thấp nhất của quý II kể từ 2013, phản ánh tác động nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng nguồn cung chip nhớ DRAM và NAND.
Nếu như năm ngoái vấn đề chủ yếu nằm ở nguồn cung linh kiện thì đến nay, các nhà phân tích cho rằng cuộc khủng hoảng đã chuyển thành bài toán nhu cầu.
Khi giá chip nhớ liên tục leo thang, các hãng sản xuất buộc phải chuyển phần lớn chi phí gia tăng sang người tiêu dùng thông qua nhiều đợt tăng giá, đặc biệt ở phân khúc giá rẻ và tầm trung.
Nguyên nhân sâu xa đến từ việc các nhà sản xuất bộ nhớ ưu tiên năng lực sản xuất cho các trung tâm dữ liệu AI thay vì thiết bị điện tử tiêu dùng như điện thoại hay máy tính cá nhân.
Trong bối cảnh nhu cầu phần cứng AI bùng nổ, nguồn cung chip nhớ dành cho điện thoại ngày càng hạn chế, kéo theo giá thành sản xuất tăng liên tục.
Những mẫu điện thoại giá rẻ và tầm trung, vốn chiếm phần lớn doanh số điện thoại toàn cầu đang chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi chi phí linh kiện tăng cao.
Bên cạnh cuộc khủng hoảng chip nhớ, chi phí vận chuyển và giá dầu tăng do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông cũng khiến giá điện thoại tiếp tục bị đẩy lên cao.
Tất cả đều diễn ra trong bối cảnh kinh tế toàn cầu tăng trưởng chậm, lạm phát cao và niềm tin tiêu dùng xuống mức thấp, khiến nhóm khách hàng nhạy cảm về giá càng dè dặt hơn khi quyết định mua điện thoại mới.
Điện thoại giá rẻ chịu sức ép lớn nhất
Theo công ty nghiên cứu thị trường Omdia, tác động của giá chip nhớ đặc biệt nghiêm trọng với những mẫu điện thoại có giá dưới 500 USD.
Trong phân khúc này, chi phí bộ nhớ thường chiếm tới khoảng một nửa tổng chi phí sản xuất thiết bị. Hệ quả là khiến các hãng gần như không còn nhiều dư địa để giữ giá bán như trước.
Trong khi đó, ở phân khúc cao cấp, chip nhớ chỉ chiếm hơn một phần tư tổng chi phí sản xuất. Do đó, các hãng này vẫn còn khả năng duy trì biên lợi nhuận tốt hơn, đồng thời người dùng cao cấp cũng ít nhạy cảm với biến động giá.
Vì vậy, trái ngược với Samsung và Apple, Xiaomi, OPPO và vivo đều ghi nhận mức giảm mạnh về lượng máy xuất xưởng trong quý II.
Do tập trung nhiều vào phân khúc phổ thông và tầm trung, ba thương hiệu này bị tác động mạnh hơn khi người tiêu dùng trì hoãn mua sắm, chuyển sang lựa chọn các mẫu máy cũ hoặc kéo dài thời gian sử dụng điện thoại hiện tại.
Xiaomi duy trì 12% thị phần sau khi buộc phải tinh giản danh mục sản phẩm và nới lỏng chính sách tài chính cho các nhà bán lẻ nhằm bảo vệ doanh số. Đồng thời, hãng cũng ghi nhận tín hiệu tích cực ở phân khúc cao cấp với các dòng Redmi Note 15, Redmi K90 và Xiaomi 17.
Trong khi đó, OPPO đứng thứ tư với 11% thị phần, còn vivo xếp thứ năm với 8% thị phần.
Đáng chú ý, ngoài nhóm năm hãng lớn nhất, Google và Huawei ghi nhận mức tăng trưởng 16% và 6% so với cùng kỳ năm ngoái. Pixel 10 cùng Pixel 10a giúp Google tăng trưởng tốt tại các thị trường phát triển, còn Huawei được hưởng lợi từ dòng Mate 80, Nova 15 và Enjoy 90 mới ra mắt.
Các chuyên gia nhận định thị trường điện thoại trong phần còn lại của năm 2026 nhiều khả năng chưa có tín hiệu tích cực. Counterpoint dự báo tình trạng thiếu hụt chip nhớ nhiều khả năng sẽ còn kéo dài sang cả năm 2027.
Trước tình thế ngặt nghèo, nhiều hãng sản xuất được dự báo sẽ tiếp tục ưu tiên giá trị thay vì chạy theo sản lượng. Những mẫu máy có biên lợi nhuận thấp sẽ dần bị cắt giảm hoặc tăng giá bán, các phiên bản bộ nhớ và cấu hình sẽ được điều chỉnh để tối ưu chi phí, đồng thời các dòng máy cũ được đẩy mạnh kinh doanh.
Một hệ quả đáng chú ý khác là chu kỳ thay điện thoại của người dùng tiếp tục kéo dài. Khi giá máy mới ngày càng cao, nhiều người lựa chọn tiếp tục sử dụng thiết bị hiện tại lâu hơn thay vì nâng cấp hàng năm.
Tin Gốc: Dân Trí
