Bác sĩ Trung Quốc nói 5 loại rau gây hại thận nếu lạm dụng

Năm nay, hàng ngàn vận động viên đến từ 70 quốc gia sẽ hội tụ tại Đà Nẵng để chinh phục Ironman 70.3 Vietnam 2026, đây được xem là một trong những mùa giải lớn nhất trong lịch sử Ironman tại Việt Nam. Đặc biệt, Đà Nẵng cũng lần đầu đăng cai cự ly 226 km, đưa Việt Nam trở thành quốc gia thứ 32 trên thế giới đủ điều kiện tổ chức một giải Ironman toàn phần.

Ironman vốn được xem là một trong những giải đấu khắc nghiệt nhất hành tinh. Với cự ly toàn phần, vận động viên phải hoàn thành 3,8 km bơi, 180 km đạp xe và 42,2 km chạy bộ liên tục trong điều kiện thời tiết nóng ẩm.

Trong môi trường thi đấu cường độ cao, cơ thể có thể nhanh chóng rơi vào mất nước, sốc nhiệt, rối loạn điện giải hoặc biến cố tim mạch. Đây là lý do công tác y tế luôn được xem là "xương sống" của các giải Ironman quốc tế.

Theo Bệnh viện FV, ê-kíp cấp cứu tại sự kiện được trang bị hệ thống y tế hiện đại và đầy đủ theo tiêu chuẩn cấp cứu ngoại viện, bao gồm máy sốc điện, monitor theo dõi sinh hiệu đa thông số, máy thở di động, hệ thống oxy lưu động, máy hút đàm, thiết bị cố định chấn thương, cáng cứu thương chuyên dụng cùng đầy đủ thuốc và dụng cụ cấp cứu chuyên sâu.

Ngoài ra, đội ngũ y tế còn được trang bị xe cứu thương túc trực phối hợp cùng trung tâm cấp cứu 115 Đà Nẵng và các thiết bị hỗ trợ hồi sức tim phổi nhằm đảm bảo khả năng phản ứng nhanh trong mọi tình huống khẩn cấp.

Tổ cấp cứu được bố trí xuyên suốt dọc đường đua và lều y tế trung tâm tại khu vực triển lãm của sự kiện, sẵn sàng tiếp cận hiện trường trong thời gian ngắn nhất để đảm bảo an toàn tối đa cho tất cả vận động viên và khách tham dự.

BS Trình Văn Hải - Trưởng khoa Tai nạn và cấp cứu, Bệnh viện FV - cho biết: "Điều nguy hiểm nhất ở Ironman không phải chấn thương thông thường mà là các biến cố như ngưng tim, sốc nhiệt hay đuối nước. Chỉ cần nhanh hơn vài phút đã có thể tạo ra sự khác biệt rất lớn".

Không phải ngẫu nhiên FV được lựa chọn cho vai trò này. Đây là bệnh viện đạt chuẩn JCI quốc tế và từng tham gia hỗ trợ y tế cho nhiều sự kiện ngoại giao cấp cao, trong đó có chuyến thăm Việt Nam của cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama và cựu Tổng thống Pháp Francois Hollande năm 2016. Bệnh viện FV cũng là đơn vị tài trợ y tế cho IRONMAN 2025 tại Phú Quốc, sự kiện âm nhạc Ravolution Music Festival 2022 quy mô lên tới hàng chục ngàn người và nhiều sự kiện thể thao quy mô lớn khác.

Điểm khác biệt trong chiến lược đồng hành với vai trò đối tác y tế của FV là không dừng ở khâu "xử lý sự cố". Thông qua Đơn vị y học thể thao, bệnh viện đang theo đuổi mô hình chăm sóc toàn diện cho cộng đồng những người chơi thể thao đòi hỏi sức bền tại Việt Nam, từ tầm soát nguy cơ, tối ưu thể lực đến phục hồi sau vận động.

Theo ThS-BS Nguyễn Xuân Vinh - Đơn vị y học thể thao, Bệnh viện FV - phần lớn người chơi thể thao hiện chỉ đi khám khi đã chấn thương, trong khi y học thể thao hiện đại tập trung vào phát hiện sớm rủi ro trước khi cơ thể vượt ngưỡng chịu đựng.

Tại FV, chương trình đánh giá sức khỏe trước vận động (PPE) gồm điện tim, siêu âm tim, test gắng sức tim phổi, xét nghiệm chuyển hóa, đo chỉ số thành phần cơ thể (InBody) và đánh giá cơ xương khớp nhằm giúp vận động viên hiểu rõ giới hạn cơ thể và xây dựng giáo án phù hợp.

Mô hình này cũng được FV tài trợ cho 4 vận động viên tham gia Ironman năm nay. Trong số đó có Võ Trí Trung, VĐV lần đầu thi đấu Solo 70.3 sau nhiều năm thi tiếp sức. Qua kiểm tra chuyên sâu tại bệnh viện FV, đội ngũ bác sĩ phát hiện chỉ số lọc cầu thận của Trung ở mức thấp và kịp thời điều chỉnh chế độ tập luyện, dinh dưỡng trước giải đấu.

Đặc biệt, trong giải đấu lần này, Đội tiếp sức FV Hospital 1 do FV tài trợ gồm 3 VĐV: Nguyễn Đăng Khoa, Từ Vĩnh Phát và Đoàn Ngọc Hoàng - đã đạt TOP 2 Tiếp sức nam (All male relay).

"Các bác sĩ không chỉ đọc kết quả mà còn phân tích rất kỹ cơ thể mình đang chịu áp lực gì và cần thay đổi ra sao. Điều đó giúp tôi tự tin hơn khi bước vào giai đoạn tập luyện cường độ cao", Trung chia sẻ.

Đáng chú ý, năm nay FV còn trực tiếp đưa hai đội thi tiếp sức gồm 6 nhân viên tham gia tranh tài tại Ironman. Hình ảnh các nhân viên văn phòng, bác sĩ, điều dưỡng bước lên đường đua được xem như thông điệp về lối sống vận động khoa học và bền vững mà bệnh viện theo đuổi.

Trong bối cảnh marathon và triathlon phát triển mạnh tại Việt Nam, sự xuất hiện của những mô hình y học thể thao chuyên sâu như FV đang trở thành một phần quan trọng của hệ sinh thái thể thao sức bền. Không chỉ bảo vệ vận động viên trong những tình huống nguy cấp, y học thể thao hiện đại còn giúp họ tập luyện thông minh hơn, thi đấu an toàn hơn và bền bỉ hơn trên hành trình chinh phục giới hạn.

Để biết thêm thông tin về Đơn vị y học thể thao tại Bệnh viện FV, bạn đọc có thể đến trực tiếp số 06 Nguyễn Lương Bằng, phường Tân Mỹ (quận 7 cũ), TP.HCM hoặc liên hệ số điện thoại (028) 35 11 33 33. Hotline cấp cứu 24/7: (028) 35 11 35 00.

Tin Gốc: Thanh Niên

"Tôi cứ nghĩ mãi, lỡ cái máy nó bỏ sót thì sao," người đàn ông 64 tuổi ở Hà Nội nói, tay lật đi lật lại tập kết quả dày cộp. "Họ bảo tầm soát từ A đến Z, không bỏ sót ngóc ngách nào. Nhưng tôi vẫn thấy chưa yên tâm".

Hồi đầu tháng 5, lo lắng bệnh tật rình rập, ông Nam, tìm hiểu mua gói "Tầm soát ung thư VIP" tại một bệnh viện quốc tế. Gói bao gồm hơn 50 loại xét nghiệm kèm siêu âm, chụp xquang, nội soi... Người tư vấn khẳng định gói khám sẽ tầm soát từ A-Z, "không bỏ sót bất cứ ngóc ngách nào bên trong và bên ngoài cơ thể, giúp phát hiện sớm mọi bất thường để có hướng điều trị kịp thời, nhằm giảm thiểu biến chứng của bệnh tật". Chi phí cho gói VIP là từ 11.500.000-27.500.000 đồng.

Chị Hương, 42 tuổi, kế toán tại TP HCM, kể mình bắt đầu đi tầm soát định kỳ từ năm ngoái sau khi một người bạn thân phát hiện ung thư gan giai đoạn cuối, dù vẫn đang chạy bộ đều đặn mỗi sáng. Cú sốc đó khiến chị "không thể ngồi yên".

Người phụ nữ chọn gói "Tầm soát ung thư toàn diện" tại một bệnh viện quốc tế, giá 14,5 triệu đồng. Nhân viên tư vấn cam kết gói khám sẽ "phát hiện sớm mọi bất thường, giảm thiểu biến chứng, kéo dài tuổi thọ". Danh mục dài hai trang A4 gồm 50 xét nghiệm máu, siêu âm ổ bụng, chụp X-quang ngực, nội soi dạ dày, đo loãng xương, kiểm tra thị lực...

Bác sĩ đọc kết quả phát hiện một chỉ số AFP, marker ung thư gan, cao hơn ngưỡng tham chiếu một chút. Chị được yêu cầu làm thêm MRI gan, chi phí 6 triệu đồng. MRI bình thường. Bác sĩ khác tư vấn thêm sinh thiết "cho chắc". Chị từ chối, nhưng nỗi lo đã ăn sâu.

"Tôi đi khám để bớt lo. Cuối cùng lo hơn trước khi đi", chị thở dài.

Nhiều người Việt đang đổ tiền vào các gói tầm soát với kỳ vọng mua được sự "yên tâm tuyệt đối". Theo khảo sát tháng 6/2023 của Euromonitor International, 46% người tiêu dùng Việt Nam có kế hoạch tăng chi tiêu cho các sản phẩm và dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Thị trường tràn lan các gói khám với những lời quảng cáo "Tầm soát từ A đến Z", "Công nghệ Nhật Bản", "Phát hiện sớm 100%", giá dao động từ vài chục đến cả trăm triệu đồng.

"Nhu cầu chăm sóc sức khỏe chủ động không có gì sai", bác sĩ Ngô Văn Tỵ, Khoa Ung bướu, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, nói, thêm rằng đây là xu hướng đáng khuyến khích. Các bằng chứng y học đã chứng minh lợi ích của một số sàng lọc cụ thể như đo huyết áp định kỳ cho người trên 18 tuổi, xét nghiệm đường huyết từ tuổi 35, nội soi đại trực tràng và chụp nhũ ảnh từ tuổi 45 đến 50, xét nghiệm Pap smear hoặc HPV cho phụ nữ trong độ tuổi sinh sản.

"Vấn đề nằm ở chỗ ranh giới giữa tầm soát có căn cứ khoa học và tầm soát bán theo nỗi sợ đang ngày càng bị xóa nhòa", ông Tỵ nhận định. "Không có một xét nghiệm máu hay một lần chụp chiếu nào có thể quét sạch mọi rủi ro bệnh tật trong cơ thể".

Tầm soát là công cụ của y học dự phòng, nhưng chỉ phát huy tác dụng khi áp dụng đúng đối tượng, đúng thời điểm, đúng phương pháp. Khi thông tin y tế bị thương mại hóa, nguyên tắc đó dễ bị gạt sang một bên.

PGS.TS Đỗ Văn Dũng, nguyên Trưởng khoa Y tế Công cộng, Đại học Y Dược TP.HCM, cùng quan điểm khi cho rằng ranh giới giữa cung cấp thông tin sức khỏe và lợi dụng nỗi sợ của bệnh nhân để kinh doanh đang ngày càng mong manh. Hệ quả không chỉ là tiền mất tật mang. PGS Dũng chỉ ra siêu âm tuyến giáp đại trà cho người không có yếu tố nguy cơ, hay lạm dụng các dấu ấn sinh học để chẩn đoán ung thư, là những can thiệp không chỉ vô ích mà còn gây hại. Kết quả dương tính giả đẩy người bệnh vào vòng xoáy lo âu, rồi phải chịu thêm các thủ thuật chẩn đoán và điều trị xâm lấn hoàn toàn không cần thiết. Nguy hiểm hơn, cảm giác "đã tầm soát xong" tạo ra tâm lý an tâm giả tạo, khiến người ta dễ bỏ qua các dấu hiệu bệnh lý thực sự xuất hiện về sau.

Bác sĩ Đoàn Dư Mạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, chứng kiến điều này thường xuyên trong phòng khám. Nhiều bệnh nhân đến không phải để điều trị, mà để làm lại các xét nghiệm đã thực hiện ở nơi khác, hoặc yêu cầu gói tầm soát toàn thân dù không có chỉ định lâm sàng rõ ràng.

"Điều này không chỉ gây tốn kém cho người đi khám, mà còn ảnh hưởng đến quyền lợi chính đáng của những bệnh nhân đang thực sự cần điều trị kịp thời", ông nói.

PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu, Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, nhận diện thêm một vấn đề khác từ phía hệ thống là không ít bác sĩ lạm dụng chỉ định xét nghiệm cận lâm sàng, chụp chiếu, thậm chí phẫu thuật. Trong khi đó, bước thăm khám lâm sàng cơ bản, vốn là nền tảng của chẩn đoán, lại bị xem nhẹ. Nghịch lý là kết quả xét nghiệm, dù đắt tiền và nghe có vẻ khách quan, cũng không thể tuyệt đối chính xác nếu tách rời khỏi đánh giá lâm sàng của bác sĩ.

"Người bệnh cần tỉnh táo để không sa bẫy xét nghiệm và tầm soát tràn lan", ông khuyến cáo.

Ở cấp độ hệ thống, PGS.TS.BS Trần Đắc Phu, nguyên Cục trưởng Y tế Dự phòng, nhấn mạnh vai trò không thể thay thế của y tế cơ sở, đặc biệt trong bối cảnh các bệnh không lây nhiễm hiện chiếm 70% nguyên nhân tử vong tại Việt Nam. Theo ông, một trạm y tế giỏi không phải là nơi chữa được bệnh khó, mà là nơi nắm rõ trên địa bàn có bao nhiêu người cao huyết áp, bao nhiêu người tiểu đường, để theo dõi và quản lý sức khỏe liên tục, lâu dài.

Các chuyên gia đồng thuận không phải là "khám ít đi mà là khám đúng hơn". Chụp nhũ ảnh định kỳ cho phụ nữ từ 40 đến 50 tuổi. Xét nghiệm Pap smear hoặc HPV theo chu kỳ. Nội soi hoặc xét nghiệm phân từ tuổi 45 đến 50 để tầm soát ung thư đại trực tràng.

Khi đến gặp bác sĩ, bệnh nhân nên cung cấp đầy đủ tiền sử bệnh, triệu chứng hiện tại và các mối lo cụ thể, thay vì tự yêu cầu những máy móc hiện đại nhất. Và nếu lo ngại mắc một bệnh cụ thể, hãy nói thẳng với bác sĩ, không phải nài nỉ một xét nghiệm nhất định.

"Nhu cầu tầm soát là của người bệnh, nhưng chỉ nên làm những xét nghiệm thực sự cần thiết cho từng cá nhân, và cần tỉnh táo trước ma trận kinh doanh để không mất tiền oan", bác sĩ Tỵ nói.

Tin Gốc: Vnexpress

Lễ ký kết phối hợp liên ngành phòng chống bạo lực, xâm hại tình dục trẻ em ngày 6/5, PGS.TS.BS Phạm Ngọc Thạch, Phó giám đốc bệnh viện, chia sẻ lại "một trong những ca can thiệp khẩn cấp và ám ảnh nhất" mà mạng lưới công tác xã hội của viện từng thực hiện.

Sự việc bắt đầu từ một cuộc gọi khẩn cấp lúc 23h đêm của luật sư Trần Thị Ngọc Nữ (Chi hội luật sư - Hội bảo vệ quyền trẻ em TP HCM) đến Bệnh viện Nhi đồng 2. Nhận thấy mức độ nghiêm trọng, mạng lưới bảo vệ trẻ em của viện lập tức khởi động.

Ngay trong đêm, bệnh viện bí mật bố trí một căn phòng đặc biệt, khéo léo tách bệnh nhi 14 tuổi khỏi người mẹ mà không để bà phát hiện hay nảy sinh ý định bỏ trốn. Sáng hôm sau, luật sư cùng lực lượng công an có mặt tại viện.

Để tránh gây hoảng loạn cho các bệnh nhi khác và không lộ thân phận, các chiến sĩ công an được khoác áo blouse trắng, đóng giả làm bác sĩ. Chỉ trong vòng 30 phút, người mẹ đã bị khống chế thành công. Kết quả giám định y khoa ngay tại bệnh viện cho thấy bé gái có dấu hiệu bị xâm hại tình dục.

Theo hồ sơ điều tra, bé gái mắc bệnh đái tháo đường mạn tính, là bệnh nhân quen thuộc tại Bệnh viện Nhi đồng 2. Ba mẹ ly hôn cách đó 4 năm, bé sống cùng mẹ (làm nghề bán xôi chè) và em gái. Người mẹ gần như cắt đứt liên lạc với chồng cũ, chỉ gọi điện khi cần tiền.

Trong những ngày bé nằm viện, một người đàn ông tên Dũng - người quen của mẹ bé - thường xuyên đến thăm và cho tiền. Lấy cớ cần tiền chữa bệnh nan y cho con, người mẹ đã gợi ý và lừa con gái "bán trinh" cho Dũng. Sự việc diễn ra hai lần vào tháng 8 và tháng 12/2023.

Tội ác chỉ được đưa ra ánh sáng vào dịp Tết Nguyên đán 2024, khi người bố xin đón các con về chơi. Trong những ngày đoàn tụ, bé có nhiều biểu hiện bất thường, thường xuyên tâm sự với bố và nhắc về một quyển nhật ký. Đọc những dòng chữ của con gái, người bố chết lặng khi phát hiện sự thật kinh hoàng. Thông qua bạn bè, anh lập tức cầu cứu luật sư Trần Thị Ngọc Nữ.

Tại cơ quan điều tra, hai đối tượng đã cúi đầu nhận tội. Ngày 7/3/2024, hồ sơ được chuyển giao cho công an, tòa án sau đó tuyên phạt ông Trần Quốc Dũng 9 năm 6 tháng tù về tội Mua dâm người dưới 18 tuổi, buộc bồi thường 240 triệu đồng; mẹ bé nhận mức án 8 năm 6 tháng tù về tội Môi giới mại dâm.

Hiện tại, bé đã được đón về sống cùng ba. Do việc học bị gián đoạn quá lâu, em chỉ có thể theo học hệ bổ túc. Dù đã thoát khỏi "địa ngục", tâm lý của thiếu nữ 17 tuổi vẫn vô cùng bất ổn. Em thường xuyên lớn tiếng, có những lúc hoảng loạn trùm kín chăn khóc một mình. Song song tiêm Insulin điều trị đái tháo đường, bệnh nhân đang được các chuyên gia tâm lý Bệnh viện Nhi đồng 2 theo dõi và hỗ trợ định kỳ.

Theo PGS Thạch, câu chuyện đau lòng trên là minh chứng cho tính cấp bách của mô hình phối hợp đa ngành trong việc bảo vệ trẻ em. Là bệnh viện chuyên khoa nhi hạng một trực thuộc Sở Y tế TP HCM, mỗi ngày Bệnh viện Nhi đồng 2 tiếp nhận 4.000 - 5.000 lượt khám ngoại trú và 1.500 bệnh nhi nội trú. Không chỉ chữa bệnh lý đơn thuần, đây còn là nơi phát hiện những góc khuất đau lòng. Viện từng tiếp nhận nhiều trường hợp cấp cứu đặc biệt khác như trẻ dưới 14 tuổi quan hệ tình dục phải cấp cứu, trẻ bị bạo hành, bỏ rơi, hoặc bị phụ huynh ép uống thuốc không kê toa.

Từ tháng 11/2024, Bệnh viện Nhi đồng 2 ký kết hợp tác liên ngành với Chi hội luật sư - Hội bảo vệ quyền trẻ em TP HCM và Công an phường Bến Nghé. Giai đoạn 2024 - 2026, phòng Công tác xã hội của viện đã tiếp nhận, hỗ trợ 6 trường hợp nghi bạo hành và 2 ca nghi xâm hại tình dục.

Bác sĩ Thạch nói mô hình này giúp tạo ra một mạng lưới bảo vệ chặt chẽ. Y tế, công an và luật sư cùng phối hợp hành động sẽ rút ngắn tối đa thời gian can thiệp trong các tình huống khẩn cấp. Trẻ không chỉ được chữa lành thể xác, hỗ trợ tâm lý mà còn được bảo vệ quyền lợi hợp pháp, giúp các em có cơ hội phục hồi trong một môi trường thực sự an toàn.

Tin Gốc: Vnexpress