Theo báo cáo mới nhất của Bộ Xây dựng, trong năm 2025, cơ quan này đã rà soát 451 thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh với tổng thời gian giải quyết lên tới 4.750 ngày và tổng chi phí tuân thủ hơn 12.753 tỉ đồng. Sau quá trình rà soát, Bộ đã cắt giảm 56 thủ tục, đơn giản hóa 241 thủ tục, nâng tổng số TTHC được cắt giảm, đơn giản hóa lên 297/451 thủ tục, đạt tỷ lệ 65,8%.
Đáng chú ý, thời gian giải quyết thủ tục đã được cắt giảm 1.691 ngày, tương đương 31,6%; chi phí tuân thủ giảm gần 4.000 tỉ đồng, tương đương 35,6%. Đây là con số rất lớn trong bối cảnh lĩnh vực xây dựng và giao thông là những ngành có phạm vi tác động rộng, liên quan trực tiếp tới doanh nghiệp, nhà đầu tư và người dân.
Không chỉ cắt giảm TTHC, Bộ Xây dựng còn mạnh tay phân cấp thủ tục từ cấp Bộ về địa phương. Theo đó, 45 thủ tục hành chính đã được phân cấp, giảm tải đáng kể cho cơ quan trung ương, đồng thời tạo điều kiện cho địa phương chủ động xử lý hồ sơ nhanh hơn, sát thực tiễn hơn.
Bên cạnh đó, Bộ cũng cắt giảm 10/45 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và 183/447 điều kiện kinh doanh, tương ứng tỷ lệ cắt giảm 30%. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tháo gỡ “rào cản giấy phép”, tạo môi trường đầu tư thông thoáng hơn cho doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng, hạ tầng và vận tải.
Chỉ tính riêng trong tháng 4, Bộ đã rà soát toàn bộ 454 thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý, đề xuất bãi bỏ, đơn giản hóa và phân cấp 157 thủ tục, tương đương gần 35%; đồng thời cắt giảm 19 ngành, nghề đầu tư kinh doanh và 102/249 điều kiện kinh doanh.
Với kết quả này, Bộ Xây dựng là một trong 3 Bộ, ngành hoàn thành các chỉ tiêu theo Kết luận 18-KL/TW của Hội nghị Trung ương 2.
Tính lũy kế đến nay, Bộ Xây dựng đã cắt giảm tổng cộng hơn 6.868 tỉ đồng chi phí tuân thủ thủ tục hành chính, tương đương 54,6%; đồng thời rút ngắn 2.549 ngày xử lý hồ sơ, đạt tỷ lệ 53,7%.
Đáng nói, những thủ tục được lựa chọn cắt giảm đều là các thủ tục có tác động lớn tới hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh trong các lĩnh vực xây dựng và giao thông vận tải. Việc cải cách toàn diện giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian, chi phí, nâng cao năng lực cạnh tranh và gia tăng cơ hội đầu tư.
Tiếp nối kết quả đạt được trong năm 2025, trong năm nay, Bộ Xây dựng tiếp tục đề xuất cắt giảm thêm 56 thủ tục, đơn giản hóa 91 thủ tục và phân cấp thêm 13 thủ tục hành chính. Tổng số TTHC dự kiến tiếp tục cắt giảm, đơn giản hóa và phân cấp đạt 160/454 thủ tục, tương đương 35,2%.
Để thực hiện mục tiêu này, một trong những giải pháp được Bộ Xây dựng xác định đột phá trong cải cách hành chính chính là chuyển đổi số và liên thông dữ liệu. Hiện Bộ đã hoàn thành xây dựng và đưa vào vận hành 6 cơ sở dữ liệu chuyên ngành, đồng bộ thường xuyên với Trung tâm dữ liệu quốc gia, bao gồm dữ liệu về hạ tầng đường sắt, đăng kiểm phương tiện, hàng hải, đường bộ, hàng không và năng lực hành nghề xây dựng.
Trong năm 2026, Bộ tiếp tục triển khai nhiều cơ sở dữ liệu quan trọng khác như cơ sở dữ liệu quốc gia về hoạt động xây dựng; hệ thống dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản; dữ liệu cấp nước sạch, thoát nước đô thị; dữ liệu phát triển đô thị; dữ liệu quy hoạch khai thác khoáng sản vật liệu xây dựng…
Theo đánh giá của Bộ Xây dựng, khi các cơ sở dữ liệu này được kết nối, chia sẻ đồng bộ với Trung tâm dữ liệu quốc gia và các Bộ, ngành liên quan, quá trình giải quyết TTHC sẽ được thực hiện liên thông, không phụ thuộc địa giới hành chính. Người dân và doanh nghiệp sẽ không phải cung cấp lại nhiều loại giấy tờ, hồ sơ đã có trên hệ thống dữ liệu dùng chung.
Việc tái sử dụng dữ liệu trong giải quyết thủ tục hành chính cũng sẽ giúp giảm đáng kể thời gian thẩm định hồ sơ, giảm áp lực cho cơ quan quản lý nhà nước và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Trả lời trực tiếp vào câu hỏi Nhà ở xã hội có được vay vốn đầy đủ hay không, ông Lê Hữu Nghĩa - Giám đốc Công ty Lê Thành nói thẳng: "Nhà ở xã hội là đối tượng vay khó nhất trong các phân khúc bất động sản". Ông Nghĩa giải thích, gói tín dụng 145.000 tỉ đồng của Chính phủ là chương trình ưu đãi phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công nhân được giao cho 9 ngân hàng thương mại triển khai. Gói này có lãi suất thấp hơn lãi suất thị trường, không tính vào room tín dụng, áp dụng cho cả chủ đầu tư và người mua nhà với thời hạn vay lên tới 20 năm.
"Cụ thể, lãi vay ưu đãi hiện nay dành cho nhà ở xã hội là 6,1% nhưng khi chúng tôi gõ cửa các ngân hàng thì họ đều từ chối cho vay. Lý do các ngân hàng đưa ra là lãi suất huy động hiện nay quá cao, nếu cho vay với mức 6,1% sẽ bị lỗ. Tuy nhiên, khi chúng tôi đề nghị được vay với lãi suất của nhà ở thương mại thì họ cũng không đồng ý, vì sau này, có thể bị truy cứu trách nhiệm khi cho vay không đúng theo đối tượng. Tình thế này khiến cho các đơn vị đầu tư nhà ở xã hội gặp khó khăn, không ai vay được vốn trong thời điểm hiện nay", ông Lê Hữu Nghĩa giải thích.
"Đối với Công ty Lê Thành, hiện nay chúng tôi có dự án 2.000 tỉ đồng đã làm móng xong, nhưng tình hình triển khai đang "đứng hình" vì không vay được. Chúng tôi kiến nghị cơ quan quản lý cần nhanh chóng có giải pháp tháo gỡ cho nhà đầu tư nhà ở xã hội, cụ thể là có thể linh hoạt điều chỉnh cho vay với lãi suất thị trường hiện nay. Chúng tôi chấp nhận vay với lãi suất của nhà ở thương mại. Chắc chắn, việc thay đổi lãi suất tăng lên sẽ đẩy giá thành sản phẩm nhà ở tăng lên, nhưng thà như vậy còn hơn là 'bó tay' vì không vay được tiền", ông Lê Hữu Nghĩa trăn trở.
Theo ông Nghĩa, hiện nay, lãi suất đang tăng, giá vật liệu xây dựng cũng tăng 10 - 30%, đầu vào "tăng kinh hoàng" trong khi giá bán nhà ở xã hội đã được chốt từ đầu. Đó là vấn đề nan giải nhất đối với các nhà đầu tư nhà ở xã hội. Với tình hình "đói vốn" hiện nay, nếu không kịp thời có biện pháp tháo gỡ thì tiến độ xây dựng chậm lại, mục tiêu đạt 28.000 căn nhà ở xã hội của TP.HCM trong năm nay và 30.000 căn trong năm sau sẽ khó hoàn thành được.
"Cách đây 15 năm, tín dụng dành cho bất động sản cũng từng bị siết chặt và kéo theo nhiều ngành nghề lĩnh vực khác đi xuống. Nhưng mỗi khi kinh tế khó khăn thì ngân hàng lại báo lãi khủng. Tôi hy vọng rằng tình hình khó khăn như 15 năm trước đừng quay trở lại, đồng thời cũng mong rằng các ngân hàng hãy chia sẻ với doanh nghiệp và với người dân", ông Lê Hữu Nghĩa kiến nghị.
Thành lập trên cơ sở hợp nhất 5 phường Thanh Bình, Thuận Phước, Thạch Thang, Phước Ninh và Hải Châu, P.Hải Châu có diện tích hơn 7,5 km² với dân số trên 131.000 người, giữ vai trò trung tâm hành chính, kinh tế và thương mại của Đà Nẵng. Ngay sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp từ ngày 1.7.2025, UBND phường đã triển khai đồng bộ các chủ trương về sắp xếp đơn vị hành chính, nhanh chóng ổn định tổ chức bộ máy.
Hàng loạt quy chế, quy định về chức năng, nhiệm vụ và phân công trách nhiệm được ban hành kịp thời, góp phần bảo đảm hoạt động thông suốt. Một trong những điểm sáng nổi bật sau 1 năm vận hành là công tác cải cách hành chính và chuyển đổi số. UBND phường đã đầu tư đồng bộ hạ tầng CNTT, kết nối liên thông các hệ thống giải quyết thủ tục hành chính với TP và các bộ, ngành.
Đến nay, 100% văn bản hành chính được ký số và phát hành điện tử. Từ tháng 7.2025 đến đầu tháng 5.2026, phường tiếp nhận gần 38.000 hồ sơ thủ tục hành chính, trong đó hơn 35.000 hồ sơ trực tuyến, đạt trên 92%. Tỷ lệ hồ sơ giải quyết đúng và trước hạn đạt 99,93%, trong khi hồ sơ quá hạn chỉ 0,07%; mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp đạt hơn 99%.
Bên cạnh đó, việc triển khai thủ tục hành chính không phụ thuộc địa giới hành chính được thực hiện hiệu quả, tạo thuận lợi cho người dân tiếp cận dịch vụ công ở bất kỳ địa phương nào trên địa bàn TP.
Song song với cải cách hành chính, việc kiện toàn tổ chức bộ máy cũng đạt nhiều kết quả tích cực. Công tác phân cấp, phân quyền được triển khai theo hướng rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm. Nhiều lĩnh vực như quản lý đô thị, trật tự xây dựng, xử lý vi phạm hành chính, chứng thực và giải quyết thủ tục hành chính được thực hiện chủ động ngay tại địa phương, giúp rút ngắn thời gian xử lý và giảm bớt khâu trung gian. Đặc biệt, việc ủy quyền cho công chức Trung tâm Phục vụ hành chính công thực hiện ký chứng thực đã mang lại hiệu quả rõ nét, giúp người dân giảm thời gian chờ đợi, nâng cao chất lượng phục vụ.
Trong lĩnh vực đầu tư công, địa phương được giao kế hoạch vốn hơn 65,6 tỉ đồng để triển khai các dự án hạ tầng. Đến nay, tỷ lệ giải ngân đạt gần 55%, góp phần thúc đẩy tiến độ các công trình phục vụ dân sinh và chỉnh trang đô thị. Cùng với đó, công tác lưu trữ, số hóa hồ sơ cũng được thực hiện bài bản. Hơn 4.200 hộp tài liệu từ các phường cũ đã được tiếp nhận, sắp xếp và bảo quản theo đúng quy định, tạo nền tảng cho việc xây dựng chính quyền số trong thời gian tới.
Điểm nổi bật trong công tác đối ngoại sau sáp nhập là Hải Châu trở thành địa phương đầu tiên của Đà Nẵng duy trì hiệu quả mô hình hợp tác quốc tế cấp phường với TP.Uiwang (Hàn Quốc), trên cơ sở kế thừa các chương trình đối ngoại của Q.Hải Châu trước đây. Từ tháng 7.2025 đến nay, phường đã tổ chức nhiều hoạt động giao lưu, trao đổi đoàn lãnh đạo, công chức và học sinh 2 địa phương, đồng thời tiếp tục triển khai các nội dung hợp tác theo thỏa thuận hữu nghị đã ký kết với TP.Uiwang.
"Với quyết tâm xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp và phục vụ, Hải Châu tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả quản lý đô thị, hướng tới mục tiêu trở thành phường thông minh, hiện đại, xứng đáng với vai trò trung tâm của TP.Đà Nẵng", ông Nguyễn Văn Duy, Chủ tịch UBND P.Hải Châu, nhấn mạnh.
TS Đào Duy Anh nêu bối cảnh: Việt Nam là một trong 10 nước bị ảnh hưởng nặng nề nhất của quá trình biến đổi khí hậu (BĐKH). Bằng chứng là thời gian gần đây, các hiện tượng thời tiết cực đoan diễn ra thường xuyên như nắng nóng bất thường, mưa đặc biệt lớn, gây thiệt hại rất lớn cho Việt Nam cả về kinh tế và tính mạng con người. Các kịch bản về BĐKH dự báo, vào cuối thế kỷ này nước biển có thể dâng cao 1m; khiến 48% diện tích ĐBSCL, 13% đồng bằng sông Hồng, 17,5% diện tích TP.HCM chìm dưới mực nước biển.
"Trên phạm vi toàn cầu, khoảng 20 - 25 năm trước khi chúng tôi còn học ở châu Âu thì khái niệm về quạt điện và điều hòa còn rất xa lạ vì người dân nơi đây cho rằng đó là sản phẩm của xứ nhiệt đới. Tuy nhiên, trong những chuyến công tác gần đây ở EU, các sản phẩm này xuất hiện ngày càng phổ biến ở các gia đình", ông chia sẻ.
Đó là về mặt tự nhiên và tác động khí hậu. Đối với hoạt động sản xuất kinh doanh và hội nhập chuỗi cung ứng toàn cầu/ Để tham gia vào hoạt động thương mại thế giới chúng ta bắt buộc phải tuân thủ các quy định như CBAM - điều chỉnh biên giới carbon, hoặc dấu chân carbon của châu Âu. Bên cạnh đó, các hiệp định thương mại tự do (FTA) mà Việt Nam đang tham gia cũng có những quy định rất chặt chẽ về vấn đề về giảm phát thải. Nếu không, hàng hóa sẽ bị vướng rào cản kĩ thuật hoặc bị đánh thuế rất cao. Ngay cả lĩnh vực nông nghiệp cũng chịu chi phối bởi các quy định về việc phát thải khí metan - đặc biệt quan trọng với gạo và các loại trái cây. Ngay như ngành hàng không cũng phải tuân thủ các quy định về hàng không bền vững về nhiên liệu để hướng tới Net zero vào năm 2050.
Bối cảnh này cho thấy, chuyển đổi xanh là nhu cầu bắt buộc để con người chúng ta kéo giảm quá trình ấm lên của trái đất bằng tất cả các hoạt động sản xuất, kinh tế, xã hội.
Đại diện Bộ Công thương nhận định: "Tôi thấy chủ đề của Báo Thanh Niên đưa ra "làm thế nào và làm cái gì để tăng tốc chuyển đổi xanh" là vấn đề hết sức thời sự hiện nay. Theo tôi, để tăng tốc được chuyển đổi xanh thì xem vấn đề gì? Quá trình chuyển đổi đó phải là chuyển dịch tổng thể các giải pháp khác nhau. Trong đó, quan trọng là quá trình chuyển dịch năng lượng từ các nguồn hóa thạch, truyền thống sang các dạng năng lượng tái tạo. Điều đặc biệt thứ 2 là phải sử dụng tiết kiệm và hiệu quả. Theo tính toán của ngành điện, nếu mỗi hộ gia đình hay doanh nghiệp chỉ cần tiết kiệm 2% lượng điện năng tiêu thụ thì cả nước sẽ giảm tới 1.000 MGW, tương đương 1 nhà máy nhiệt điện than. "Chúng ta cũng biết, để xây dựng một nhà máy như vậy cần nguồn chi phí rất lớn. Riêng thời gian từ thủ tục đến vận hành phải mất ít nhất 3 - 4 năm. Qua đó cho thấy tác động của sự tiết kiệm từ mỗi người dân chúng ta là quan trọng. Vì vậy, tôi cũng khuyến nghị mọi người chung tay tiết kiệm điện", TS Đào Duy Anh nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, theo TS Đào Duy Anh cần đẩy mạnh áp dụng chuyển đổi số, đổi mới công nghệ để tối ưu nguyên nhiên liệu, đặc biệt nguồn gốc tự nhiên. Ngoài ra là phát triển mô hình kinh tế tuần hoàn. Nhờ mô hình này mà 5 - 7 năm trước xỉ than là nguồn phát thải nguy hại, nay trở thành nguyên liệu sản xuất xi măng và vật liệu xây dựng. Xỉ than chỉ là nguồn thu phụ của các nhà máy nhiệt điện.
Đại diện Bộ Công thương chỉ rõ 4 giải pháp để đẩy nhanh quá trình chuyển đổi xanh: Thứ nhất, chúng ta đã có rất nhiều chính sách nhưng việc thực hiện ra sao hiện vẫn là vấn đề. Do vậy, đột phá đầu tiên chính là việc hoàn thiện các thể chế đó. Ví dụ như quy hoạch điện gió ngoài khơi chưa triển khai được dù mục tiêu đến năm 2030 sản lượng đến 6.000 MW, các mô hình điện mặt trời cũng còn nhiều bất cập. Điện sinh học, tiềm năng chưa có định hướng phát triển bài bản.
Thứ 2, cần phải khơi thông nguồn tài chính xanh vì về cơ bản làm gì cũng cần phải có tiền. Bên cạnh đó, đẩy mạnh vận hành sàn giao dịch tín chỉ carbon/
Thứ 3 cần tháo gỡ là hạ tầng công nghệ. Khi chúng ta đổi mới công nghệ, ứng dụng tối ưu hóa quá trình sản xuất sẽ tiết kiệm nguyên nhiên liệu sản xuất qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh doanh nghiệp.
Thứ 4 là nguồn nhân lực là khâu then chốt quyết định chuyển đổi thành công hay không. Sự hiểu biết của người dân sẽ quyết định về quá trình chuyển đổi xanh thành công hay không. Điều này đặc biệt liên quan đến công tác truyền thông, giáo dục cộng đồng.
