Tại khu trưng bày Quy hoạch chung Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Sở Quy hoạch Kiến trúc Hà Nội giới thiệu các mô hình tổ chức không gian mới, hướng đến mục tiêu phát triển đô thị xanh, bền vững và giữ gìn bản sắc văn hóa.
Trong đó, mô hình “làng trong phố, phố trong làng” nhằm dung hòa giữa bảo tồn di sản với phát triển đô thị, bảo đảm sự hài hòa giữa yếu tố truyền thống và hiện đại; duy trì liên tục các hành lang xanh, mặt nước, vùng sinh thái và khu thoát lũ; tích hợp phát triển du lịch, dịch vụ dựa trên lợi thế cảnh quan, văn hóa di sản và làng nghề.
Mô hình “làng trong phố” áp dụng tại các khu đô thị mới, khu mở rộng và khu tái thiết, quy hoạch lấy các di sản như đình, đền, cây cổ thụ làm hạt nhân tổ chức không gian. Các ao hồ, vườn cây hiện hữu được giữ lại để tạo vành đai xanh bao quanh di sản, trong khi các tuyến đường mới được quy hoạch theo hướng mở tầm nhìn về khu vực lõi.
Hệ thống mặt nước được bảo tồn và kết nối thành mạng lưới liên thông, kết hợp phát triển công viên và tuyến đi bộ ven nước nhằm tăng khả năng tiếp cận không gian công cộng.
Để tạo sự chuyển tiếp hài hòa giữa khu đô thị mới và làng cũ, quy hoạch định hướng giảm dần tầng cao và mật độ xây dựng về phía khu dân cư truyền thống, khuyến khích sử dụng kiến trúc và vật liệu bản địa. Cư dân khu vực làng cũ được tạo điều kiện tiếp cận các tiện ích của đô thị mới, còn các tuyến phố đi bộ và thương mại xuyên tâm được kỳ vọng thúc đẩy du lịch, dịch vụ và sinh kế.
Đối với mô hình “phố trong làng”, phạm vi áp dụng là các khu đô thị cải tạo, khu vực bảo tồn và các làng xã ngoại thành. Định hướng quy hoạch ưu tiên bảo tồn cấu trúc di sản, khoanh vùng bảo vệ nghiêm ngặt các đình, chùa, không gian xanh và cảnh quan truyền thống.
Về kiến trúc, Hà Nội khuyến khích duy trì mô hình nhà ở truyền thống, kiểm soát chiều cao công trình phù hợp với cấu trúc làng xóm, đồng thời khuyến khích bố trí sân trong và khoảng lùi để giữ nếp nhà vườn và tăng khả năng thông gió tự nhiên.
Theo phương án minh họa, mô hình này có thể tham khảo tại khu phố cổ Hà Nội, và các làng truyền thống. Triển lãm giới thiệu phương án cải tạo làng cổ Đường Lâm, làng cổ Thiết Bình, làng Cổ Châu cho thấy định hướng bảo tồn cấu trúc làng truyền thống đồng thời bổ sung hạ tầng và không gian công cộng đáp ứng nhu cầu phát triển trong tương lai.
Theo PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, mô hình “làng trong phố, phố trong làng” là tư duy quy hoạch đáng chú ý, bởi không nhìn Hà Nội như một đô thị chỉ cần mở rộng đường, xây thêm nhà cao tầng hay phát triển các khu chức năng hiện đại, mà nhìn Thủ đô như một cơ thể văn hóa – sinh thái sống động, có ký ức, có bản sắc và có chiều sâu lịch sử.
Hà Nội đặc biệt ở chỗ trong lòng đô thị hiện đại vẫn còn rất nhiều lớp trầm tích của làng Việt như đình, chùa, giếng nước, cổng làng, cây đa, nghề truyền thống, lễ hội, hương ước, quan hệ cộng đồng, nếp sống xóm giềng. Vì vậy, “làng trong phố, phố trong làng” không chỉ là khẩu hiệu quy hoạch mà là cách đặt ra câu hỏi là Hà Nội hiện đại như thế nào mà không đánh mất hồn cốt Thăng Long – Kẻ Chợ và phát triển nhanh như thế nào để không làm đứt gãy ký ức cộng đồng.
Ông Sơn cho rằng bảo tồn cấu trúc làng truyền thống và phát triển đô thị hiện đại không mâu thuẫn với nhau. Bảo tồn phù hợp với nhu cầu mới, phát triển đúng nghĩa là tạo điều kiện sống tốt hơn, tức giữ lại những giá trị cốt lõi, đồng thời cho phép đời sống vận động chứ không phải thay thế bản sắc bằng những không gian vô danh.
Hình thành trục xanh xuyên Thủ đô
Mô hình “rừng trong phố, phố trong rừng” được tổ chức thành hệ thống không gian xanh liên tục, đa chức năng dọc trục Bắc – Nam của thành phố. Tuyến xanh dự kiến bắt đầu từ ven sông Hồng tại xã Phúc Lộc, kéo dài đến khu vực ven sông Hồng thuộc Phú Xuyên. Trục xanh đi qua nhiều dạng không gian như khu đô thị hiện hữu, vùng nông thôn, đất trống và các khu vực chuyển tiếp.
Theo định hướng quy hoạch, dải xanh sẽ đóng vai trò như “lá phổi sinh thái tuyến tính”, góp phần giảm bụi mịn, tiếng ồn và khí thải từ hoạt động giao thông, đô thị. Đồng thời, đây cũng là vùng đệm chuyển tiếp giữa khu vực đô thị và nông thôn, hạn chế xung đột không gian trong quá trình đô thị hóa; là “bộ điều hòa vi khí hậu” giúp dẫn gió mát, cải thiện chất lượng môi trường không khí.
Theo quy hoạch, trục xanh được tổ chức qua các lớp không gian gồm ven sông Hồng, đô thị hiện hữu, khu vực nông thôn – làng nghề và vùng đất chuyển tiếp.
Sở Quy hoạch Kiến trúc Hà Nội cho biết định hướng này hướng tới hình thành dải xanh quy mô lớn, vừa đáp ứng nhu cầu môi trường hiện nay, vừa là quỹ không gian dự trữ phục vụ phát triển của Thủ đô trong 50-100 năm tới.
Không gian hai bên các tuyến sông Hồng, Đuống, Đà, Nhuệ, Đáy, Tích, Cà Lồ, sông Thiếp – Đầm Vân Trì… được phát triển thành hành lang xanh và vành đai xanh chiến lược. Trục không gian hai bên sông Hồng là trục xương sống cảnh quan Thủ đô, tập trung các công trình công cộng, công viên văn hóa, dịch vụ du lịch, giải trí và các công trình biểu tượng của thành phố.
Mô hình “thành phố trong rừng” nhằm bảo vệ tuyệt đối diện tích rừng hiện hữu và thực hiện lộ trình phát triển mở rộng diện tích rừng toàn thành phố. Triển khai mô hình “rừng trong thành phố – thành phố trong rừng” với hệ sinh thái rừng làm chủ đạo; xác lập rõ vùng lõi bảo tồn rừng tự nhiên, rừng phòng hộ và vùng đệm phát triển công viên rừng, du lịch sinh thái mật độ thấp, thân thiện môi trường.
Quy hoạch sẽ rà soát và triển khai các dự án công viên trọng điểm tại khu vực nội đô (Thủ Lệ, Núi Cung, Đống Đa, Đầm Hồng, Hạ Đình…) đảm bảo tính khả thi và phát triển các công viên chuyên đề, công viên sinh thái gắn với hoạt động thể thao, giải trí; hình thành mạng lưới kết nối liên hoàn với hệ thống cây xanh tự nhiên tại các cực Sóc Sơn, Ba Vì, Hương Tích và các lưu vực sông, hồ.
Ông Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, đánh giá mô hình “rừng trong phố, phố trong rừng” thể hiện một bước chuyển quan trọng từ tư duy đô thị bêtông sang đô thị sinh thái, đô thị thích ứng, đô thị vì chất lượng sống. Giá trị lớn nhất của tư duy này là đặt con người, thiên nhiên và văn hóa vào trung tâm của quy hoạch.
“Một Thủ đô đáng sống không chỉ cần những đại lộ lớn, công trình lớn, trung tâm mới mà còn cần bóng cây, mặt nước, không gian cộng đồng, làng nghề, di sản, ký ức và cảm giác thuộc về của người dân”, ông Sơn nói.
Mô hình “rừng trong phố, phố trong rừng” mang lại nhiều lợi ích cùng lúc. Trước hết là lợi ích môi trường như tăng diện tích cây xanh, giảm hiệu ứng đảo nhiệt đô thị, cải thiện chất lượng không khí, điều hòa vi khí hậu, giữ nước mưa, giảm ngập úng. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng rõ, đô thị nào không có không gian xanh, mặt nước và hành lang sinh thái thì sẽ phải trả giá rất đắt.
Tuy nhiên, ông Sơn cho rằng thách thức khi thực hiện quy hoạch nằm ở năng lực thực thi. Với mô hình “làng trong phố, phố trong làng”, thách thức là áp lực đất đai, xây dựng tự phát, thương mại hóa quá mức, mai một nghề truyền thống, đứt gãy cộng đồng cư trú. Cùng với đó là thiếu quỹ đất, lấn chiếm không gian xanh, điều chỉnh quy hoạch tùy tiện, đầu tư công viên chưa đồng bộ, thiếu cơ chế duy tu, vận hành lâu dài.
Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm đặt ra các giai đoạn phát triển nên phải có cơ chế bảo đảm tính liên tục, không để tư duy nhiệm kỳ làm ngắn lại tầm nhìn chiến lược. Chính quyền cần phân vùng bảo tồn, quy chế quản lý kiến trúc, kiểm soát mật độ xây dựng, chiều cao công trình, vật liệu, không gian công cộng, cảnh quan làng, tuyến đường truyền thống và các thiết chế văn hóa. Khi làm được như vậy, làng cổ không phải là vật cản của đô thị hiện đại mà trở thành bản sắc cạnh tranh của Hà Nội.
Chính quyền địa phương cần công khai quy hoạch, giải thích cho dân hiểu, kiểm soát xây dựng, xử lý nghiêm vi phạm, bảo vệ di tích, bảo vệ cây xanh, mặt nước, không gian công cộng. Chính quyền cơ sở cũng phải kết nối giữa quy hoạch lớn của thành phố với đời sống cụ thể của từng làng, từng khu dân cư, từng tuyến phố.
Chiều 27.4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng đoàn công tác T.Ư đến thăm và làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM về chuẩn bị kỷ niệm 50 năm thành phố mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh; tình hình triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; quy hoạch phát triển TP.HCM; tình hình phát triển KT-XH 4 tháng đầu năm 2026 và kế hoạch tăng trưởng kinh tế 2 con số, công tác bảo đảm an sinh xã hội; chuẩn bị sơ kết thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp; những khó khăn, vướng mắc hiện nay của thành phố và kiến nghị, đề xuất.
Báo cáo tại buổi làm việc, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được khẳng định tăng trưởng 2 con số là mục tiêu chiến lược của TP.HCM. Ngay từ đầu năm, Thành ủy TP.HCM đã ban hành chỉ thị về nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm giai đoạn 2026 - 2030, yêu cầu triển khai đồng bộ trong toàn hệ thống chính trị, gắn với trách nhiệm người đứng đầu và nguyên tắc "6 rõ".
Song song đó, TP.HCM tập trung giải quyết 4 vấn đề tồn đọng mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước giao là xử lý kẹt xe, ngập nước, ô nhiễm môi trường và thành phố không ma túy. Hiện TP.HCM hoàn thiện quy hoạch tổng thể, định hình rõ không gian, kêu gọi đầu tư các dự án trọng điểm; tập trung tháo gỡ các dự án tồn đọng để giải quyết dứt điểm.
Về hoạt động của bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp, Chủ tịch UBND TP.HCM đánh giá sau gần 1 năm vận hành, bộ máy hoạt động ổn định, bảo đảm thông suốt, phục vụ người dân, doanh nghiệp hiệu quả hơn. TP.HCM đã sắp xếp, điều chuyển nhân sự giữa các địa phương, tăng cường cán bộ về cơ sở để đào tạo, bồi dưỡng cán bộ then chốt về đô thị, tài chính, đất đai, y tế…
Lãnh đạo TP.HCM kiến nghị Bộ Chính trị, Quốc hội, Chính phủ quan tâm, sớm ban hành nghị quyết mới về phát triển TP.HCM trong kỷ nguyên mới, sớm ban hành luật Đô thị đặc biệt để tạo điều kiện giúp thành phố nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế, thử nghiệm các mô hình phát triển mới và đẩy mạnh phân cấp, phân quyền thực chất. "Hiện TP.HCM đã xây dựng dự thảo nghị quyết mới và đề cương luật Đô thị đặc biệt, sắp tới sẽ xin ý kiến các bộ, ngành, chuyên gia để hoàn thiện trình Bộ Chính trị xem xét", ông Được nói thêm.
Trước đề xuất trên, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bày tỏ đồng tình với việc sớm ban hành nghị quyết mới của Bộ Chính trị thay thế Nghị quyết 31/2022 về phương hướng, nhiệm vụ phát triển TP.HCM đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Hiện Văn phòng T.Ư Đảng đang lấy ý kiến các cơ quan về dự thảo nghị quyết mới, dự kiến sẽ ban hành trong tháng 5.2026, tạo cơ sở chính trị để tiến hành các công việc khác. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý nghị quyết mới và luật Đô thị đặc biệt phải phản ánh đúng vị thế, tầm vóc, sứ mệnh của TP.HCM.
Luật cần tập trung tạo đột phá về thể chế và quản trị; nâng cao tự chủ về tài khóa, tài chính hiện đại và cho phép TP.HCM giữ lại nguồn lớn hơn, chủ động trong huy động vốn. Bên cạnh đó, TP.HCM cũng sẽ được phép thử nghiệm thể chế mới về tài chính, công nghệ, trí tuệ nhân tạo; phân cấp mạnh và thiết kế các chính sách với đặc thù là một siêu đô thị, cơ chế trọng dụng nhân tài vượt trội.
Dự kiến, luật Đô thị đặc biệt sẽ trình Quốc hội xem xét thông qua tại kỳ họp thứ 2. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng gợi mở TP.HCM chủ động tham khảo các cơ chế trong luật Thủ đô vừa được Quốc hội thông qua để đưa vào luật Đô thị đặc biệt.
Cũng tại buổi làm việc, lãnh đạo các cơ quan T.Ư giải đáp, góp ý nhiều đề xuất của TP.HCM. Trưởng ban Tổ chức T.Ư Nguyễn Duy Ngọc nhấn mạnh việc phân cấp, phân quyền cho cấp sở và cấp xã phải đi liền với phân bổ nguồn nhân lực và ngân sách, bao gồm chi thường xuyên và chi đầu tư phát triển.
Về đầu tư, ông Ngọc khuyến nghị nên đẩy mạnh giao các dự án hạ tầng về cho cấp xã. Riêng nguồn nhân lực, hiện TP.HCM đã bố trí đủ nhân lực168 xã phường, nhưng khi phân thêm nhiệm vụ thì phải kiểm tra lại nguồn nhân lực về đầu tư, tài chính, đất đai. Ông Ngọc lưu ý phải bố trí nhân sự xuống cấp xã chứ không được biệt phái.
Trong khi đó, Trưởng ban Chính sách, chiến lược T.Ư Nguyễn Thanh Nghị nhấn mạnh TP.HCM cần khẩn trương hoàn thiện, phê duyệt quy hoạch tổng thể theo đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng để làm cơ sở quản lý, kêu gọi đầu tư xây dựng các dự án trọng điểm. Đánh giá TP.HCM sau sáp nhập có nhiều lợi thế nhưng cũng nhiều thách thức, ông Nghị nhận định nếu không làm tốt quy hoạch thì các lợi thế sẽ trở thành vật cản trong quá trình phát triển thành phố.
"Trong không gian phát triển mới, TP.HCM cần cấu trúc lại từ đô thị lõi truyền thống sang siêu đô thị đa cực, đa trung tâm", ông Nghị gợi ý; đồng thời lưu ý công tác quy hoạch cần định hình lại cấu trúc không gian phát triển, có mức độ ưu tiên khu vực chủ đạo, các trục phát triển, khung sinh thái, không gian tái thiết đô thị. TP.HCM cũng cần quan tâm nguồn lực cho các cực động lực để phát triển đột phá, chú trọng liên kết vùng trong quy hoạch để tránh tình trạng "đa cực trên hình thức nhưng đơn cực trong vận hành".
Phát biểu kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm biểu dương năng lực tổ chức thực thi và khả năng thích ứng nhanh của TP.HCM trong giai đoạn chuyển đổi sang mô hình chính quyền địa phương 2 cấp gần 1 năm qua. Bên cạnh kết quả tích cực, TP.HCM cũng cần đánh giá kỹ mức độ linh hoạt, hiệu quả, gần dân của chính quyền cơ sở và sự phù hợp với yêu cầu quản trị của một đô thị đặc biệt, đa trung tâm, quy mô lớn. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh cần sớm sơ kết mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phát huy những mặt phù hợp, đồng thời mạnh dạn kiến nghị điều chỉnh những nội dung chưa đáp ứng yêu cầu, đặc biệt là việc thể chế hóa mô hình quản trị đô thị phù hợp trong luật Đô thị đặc biệt.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý với quy mô lớn và độ mở kinh tế cao, TP.HCM cần chủ động hơn, bản lĩnh hơn, tầm nhìn phải xa hơn để xây dựng nền kinh tế tự lực, tự cường, thích ứng linh hoạt. Song song đó, TP.HCM phải nhận thức rõ mục tiêu tăng trưởng 2 con số không chỉ là đạt số tăng trưởng mà bỏ qua chất lượng, nền tảng tăng trưởng lâu dài. Địa phương cần chủ động, không để vốn, đất đai bị ách tắc, kể cả đầu tư công, đầu tư tư nhân và đầu tư nước ngoài. Các dự án được cấp phép đầu tư phải triển khai ngay, nếu không thì phải xử lý, không để nằm im lìm.
Đặc biệt, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu TP.HCM cụ thể hóa sâu hơn các nghị quyết chiến lược của T.Ư, phù hợp thực tiễn để kiến tạo mô hình phát triển và là địa phương tiên phong đi đầu, biến nghị quyết thành thực tiễn sống động.
Liên quan đến công tác quy hoạch, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh TP.HCM cần đẩy nhanh công tác quy hoạch với tư duy mới, tầm nhìn xa, tích hợp đồng bộ và kết nối, có dư địa không gian cho tương lai. "Phải tránh tình trạng quy hoạch vừa phê duyệt xong thì đã lạc hậu", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, đồng thời yêu cầu quy hoạch là phải lấy con người làm trung tâm, hướng tới nâng cao chất lượng cuộc sống, xây dựng thành phố đáng sống, thông minh, sinh thái, giàu bản sắc.
Bên cạnh phát triển kinh tế - xã hội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu TP.HCM cần xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có bản lĩnh, có trí tuệ, đạo đức, năng lực, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đổi mới vì lợi ích chung. Đồng thời, địa phương cũng phải sàng lọc, thay thế kịp thời những người trì trệ, né tránh, sợ trách nhiệm, làm chậm tiến độ công việc.
Buổi sáng, anh Minh Cảnh, 42 tuổi, dắt xe ra khỏi nhà trên phố Lý Nam Đế, chuẩn bị cho một ngày chạy hàng thuê từ chợ Đồng Xuân tới các điểm bán lẻ rải rác quanh phố cổ. Khách của anh là tiểu thương bán hàng cho du khách lưu trú tại các phố Hàng Mã, Lương Văn Can, Hàng Gai, Hàng Buồm... Ngày ít anh chở 2-3 chuyến, ngày nhiều thì bận từ rạng sáng đến tối muộn.
Từ ngày 1/7, theo dự thảo đề án vùng phát thải thấp, xe máy xăng sẽ bị cấm lưu thông trong khung giờ cuối tuần tại 11 tuyến phố vùng lõi Hoàn Kiếm, tức bao gồm các tuyến phố anh Cảnh hay chạy qua. Vì thế, cả tuần nay chủ đề nóng trong gia đình anh và cả nhóm bạn xe ôm là làm gì trước lệnh cấm.
"Chắc chắn tôi sẽ mất khách, thu nhập giảm sút mà chưa biết xoay xở thế nào", anh Cảnh nói. Anh đã tìm hiểu về xe điện chở hàng. Nhưng với thu nhập 9-10 triệu đồng mỗi tháng, sau khi trừ ăn uống, sinh hoạt và học phí của hai con đang học phổ thông, việc mua xe mới gần như ngoài tầm với.
Làm nghề chở khách du lịch, anh Mạnh Hùng, 43 tuổi, sống trên phố Hàng Buồm - một trong 11 tuyến phố nằm trong vùng lõi Hoàn Kiếm, chia sẻ nhà trên phố cổ là được cha mẹ để lại, chưa bao giờ nghĩ đến chuyện chuyển đi. Phố cổ vừa là nơi sinh sống, vừa là nơi mưu sinh của gia đình.
Hàng ngày anh chở khách du lịch quanh khu vực Hồ Gươm và phố cổ. Cuối tuần là cao điểm, khách vào đây ăn uống, mua sắm, xem nghệ thuật, thường đi loanh quanh cả buổi. "Đó là lúc tôi kiếm được nhiều nhất. Giờ đúng những ngày đó lại không được chạy xe vào thì khác gì mất trắng thu nhập", anh bộc bạch.
Anh Hùng cũng tính đến việc đổi xe điện, nhưng thu nhập không cố định, mua xe 30-40 triệu đồng đồng nghĩa phải thắt lưng buộc bụng nhiều tháng. Anh cũng lo nhà nằm trong ngõ nhỏ, là lối đi chung có hàng chục hộ dân. Mấy chục xe điện để ngoài đường cắm sạc, dây điện chằng chịt, mưa xuống có thể chập cháy.
Mùa mưa, phố cổ có đoạn ngập. Theo anh, xe xăng dính nước còn có thể xử lý từng bộ phận; xe điện khi hệ thống điện bị ảnh hưởng là có thể hỏng cả dây chuyền, chi phí sửa chữa sẽ rất lớn.
Vì một thành phố không ô nhiễm, anh Hùng không phản đối chính sách vùng phát thải thấp, song cho rằng áp dụng thời điểm này chưa hợp lý. Anh mong chính quyền hiểu hoàn cảnh người dân, hỗ trợ chi phí chuyển đổi sang xe điện.
Cũng sinh sống ở vùng dự kiến cấm xe máy xăng, phố Lê Lai, phường Tràng Tiền, cách Hồ Gươm chỉ hai ngã tư, chị Lan Phương ủng hộ chính sách nhưng bắt đầu hình dung những bất tiện. Cuối tuần muốn ra ngoài chị phải đi bộ đến trạm xe công cộng. Người thân ghé thăm phải gửi xe ở xa rồi đi bộ vào.
Chị Phương dự định chuyển sang xe điện, nhưng cũng gặp phải rào cản như nhiều người dân vùng lõi Hoàn Kiếm là chi phí chuyển đổi cao, chính sách hỗ trợ chưa được công bố, trạm sạc công cộng, nơi đổi pin mới thấy vị trí dự kiến quy hoạch. Chị cũng lo độ bền của pin xe điện và quãng đường mỗi lần sạc...
"Có lẽ phải đợi đến khi chính thức áp dụng vùng phát thải thấp mới thấy hết những vấn đề người dân phải đối mặt", chị nói.
Theo Tờ trình đề án vùng phát thải thấp của UBND TP Hà Nội, các đơn vị đã lấy ý kiến của tổ chức, cá nhân cư trú, làm việc tại vùng phát thải thấp và các đối tượng khác có liên quan bằng hình thức trực tiếp, trực tuyến, hội thảo tham vấn. Kết quả trên 1.250 phiếu (1.010 phiếu hợp lệ) cho thấy người dân trong vùng vành đai 1 và lân cận vẫn phụ thuộc chủ yếu vào xe máy, ôtô sử dụng nhiên liệu hóa thạch, tỷ lệ sử dụng phương tiện điện và giao thông công cộng còn thấp.
Người dân ủng hộ việc chuyển đổi xanh với vận tải công cộng, nhưng thận trọng/ ít ủng hộ các biện pháp hạn chế, thu phí, cấm phương tiện cá nhân nếu phương án thay thế chưa đáp ứng.
Doanh nghiệp nhìn chung ủng hộ định hướng vùng phát thải thấp nhưng kiến nghị công bố sớm lộ trình và có cơ chế hỗ trợ (tín dụng ưu đãi, miễn/giảm phí – lệ phí, hạ tầng sạc) để giảm chi phí chuyển đổi và hạn chế gián đoạn hoạt động.
Kết quả khảo sát cho thấy việc triển khai vùng phát thải thấp cần được thực hiện theo lộ trình phù hợp, song song với phát triển hạ tầng giao thông công cộng và các giải pháp hỗ trợ chuyển đổi phương tiện, nhằm bảo đảm đồng thuận xã hội và giảm thiểu tác động đến đời sống người dân và hoạt động của doanh nghiệp, tờ trình nêu.
Còn hai tháng nữa là tới ngày thí điểm vùng phát thải thấp, anh Cảnh, anh Hùng, chị Phương đang nóng lòng chờ đợi chính quyền công bố chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện cũng như mạng lưới trạm sạc cho xe điện.
UBND TP.Hà Nội đang tiến hành lấy ý kiến về dự thảo nghị quyết của HĐND thành phố có nội dung quy định một số biện pháp hạn chế sử dụng phương tiện giao thông đường bộ phát thải gây ô nhiễm môi trường trên địa bàn thành phố.
Nội dung dự thảo thể hiện, từ ngày 1.1.2035, UBND thành phố sẽ quyết định việc hạn chế lưu thông một số loại phương tiện giao thông cá nhân, đồng thời quyết định về lộ trình, phạm vi trên một số tuyến đường, phần đường, làn đường, chiều đường, khung giờ phù hợp điều kiện thực tế và điều kiện hạ tầng giao thông công cộng.
Lý giải về đề xuất hạn chế lưu thông xe cá nhân, cơ quan soạn thảo cho biết theo đề án tổng thể đầu tư xây dựng đường sắt đô thị, đến năm 2030, Hà Nội dự kiến hoàn thành thi công 96,8 km các tuyến metro số 2, 3 và 5, đồng thời triển khai công tác chuẩn bị đầu tư 301 km các tuyến còn lại, bao gồm tuyến số 1, 2A (đoạn kéo dài đến Xuân Mai), số 4, 6, 7, 8 và các tuyến vệ tinh Sơn Tây - Hòa Lạc - Xuân Mai.
Toàn bộ hệ thống dự kiến hoàn thiện vào năm 2035, và như vậy sẽ đáp ứng nhu cầu vận tải hành khách ngày càng tăng. Khi kết hợp với mạng lưới buýt hiện có và các dịch vụ xe đạp, xe máy công cộng kết nối các tuyến chính, thành phố sẽ sở hữu một hệ thống vận tải công cộng hiện đại, đồng bộ và thuận tiện.
Theo cơ quan soạn thảo, việc xác định phạm vi hạn chế lưu thông phương tiện giao thông cá nhân sẽ căn cứ vào khả năng cung ứng dịch vụ vận tải hành khách công cộng (gồm: đường sắt đô thị, xe buýt, xe đạp công cộng…) trong vùng khi đã đáp ứng nhu cầu đi lại của người dân…
Ngoài ra, vùng hạn chế cũng được xác định phải đảm bảo điều kiện về hạ tầng giao thông, tổ chức, phân luồng giao thông và hệ thống giám sát.
Cơ quan soạn thảo cũng đề xuất chậm nhất 12 tháng trước ngày áp dụng mỗi giai đoạn hạn chế, UBND TP.Hà Nội phải công bố công khai bản đồ phạm vi hạn chế, lộ trình cụ thể. Đồng thời công bố gói hỗ trợ chuyển đổi phương tiện bổ sung và phương án giao thông thay thế cho người dân trong phạm vi hạn chế, nhằm đảm bảo tổ chức, cá nhân khu vực nằm trong phạm vi hạn chế kịp thời chuyển đổi hoặc có phương án thay thế.
Bên cạnh biện pháp đối với phương tiện cá nhân, TP.Hà Nội cũng đề xuất lộ trình chuyển đổi phương tiện giao thông sử dụng động cơ sử dụng nhiên liệu hóa thạch (sử dụng xăng, dầu) hoạt động kinh doanh vận tải trên địa bàn thành phố.
Cụ thể, đối với xe mô tô, xe gắn máy hoạt động kinh doanh vận tải (trong đó có phương tiện sử dụng nền tảng phần mềm ứng dụng hỗ trợ kết nối vận tải - xe xăng công nghệ - PV) thì đơn vị cung cấp phần mềm ứng dụng thực hiện "chuyển đổi xanh", đảm bảo tỷ lệ phương tiện sử dụng năng lượng điện, năng lượng sạch, năng lượng xanh, thân thiện môi trường theo lộ trình đạt 20% trước ngày 1.1.2027, 50% trước ngày 1.1. 2028 và 100% trước ngày 1.1.2030.
Đối với xe taxi, xe ô tô chở người đến 8 chỗ (không kể chỗ của người lái xe) hoạt động kinh doanh vận tải (trong đó có xe công nghệ) thì đơn vị kinh doanh vận tải thực hiện "chuyển đổi xanh" đảm bảo tỷ lệ phương tiện sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh, thân thiện môi trường theo lộ trình đạt 50% trước ngày 1.1. 2028; 100% trước ngày 1.1.2030.
Đồng thời, từ ngày 1.7.2026, tất cả phương tiện thay thế, đầu tư mới đối với các loại xe này phải sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh, thân thiện môi trường.
Đối với phương tiện giao thông đường bộ phát thải gây ô nhiễm môi trường trong vùng phát thải thấp thì thực hiện theo nghị quyết của HĐND thành phố quy định thực hiện vùng phát thải thấp trên địa bàn. Đối với phương tiện giao thông đường bộ phát thải gây ô nhiễm môi trường ngoài vùng phát thải thấp thì có lộ trình thực hiện theo quy định của Chính phủ.
