Khi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio bước lên bục phát biểu tại phòng họp báo Nhà Trắng ngày 5/5, ông có vẻ rất hào hứng khi đảm nhận vai trò người phát ngôn của chính quyền trong ngày hôm đó.
Ông mỉm cười, nói đùa với các phóng viên, gọi họ dựa trên màu áo. Ông trả lời hàng loạt câu hỏi về các chủ đề từ giá xăng tăng cao cho đến kế hoạch tiếp kiến Giáo hoàng.
Khi đề cập đến cuộc chiến ở Iran, hay còn gọi là Chiến dịch Cơn thịnh nộ Kinh hoàng, ông Rubio tuyên bố “chiến dịch đã chấm dứt. Như Tổng thống đã thông báo với quốc hội, chúng ta đã hoàn tất giai đoạn đó. Giờ chúng ta chuyển sang Dự án Tự do”. Đây là nỗ lực của Mỹ nhằm hộ tống các tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz sau nhiều tháng mắc kẹt vì xung đột Iran.
Nhưng mọi thứ nhanh chóng thay đổi. Chỉ ba giờ sau đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố tạm dừng Dự án Tự do, mới được ông công bố hôm 3/5. Sau đó, sáng 6/5, ông Trump gợi ý trong một bài đăng trên mạng xã hội rằng thực tế cuộc chiến vẫn chưa kết thúc.
“Nếu Iran đồng ý thực hiện những gì đã được thỏa thuận, chiến dịch Cơn thịnh nộ Kinh hoàng sẽ chấm dứt và eo biển Hormuz sẽ được mở cửa cho tất cả, gồm cả Iran. Còn không, chiến dịch ném bom sẽ bắt đầu và thật đáng buồn, nó sẽ ở mức độ và cường độ lớn hơn nhiều so với trước đây”, ông viết.
Đó là “cú quay xe” mới nhất của chính quyền trong chuỗi thông điệp gây bối rối về vị thế cũng như mục tiêu của Mỹ trong cuộc chiến. Những bình luận liên tục thay đổi của ông Trump đã làm xáo động thị trường, thử thách sự kiên nhẫn của các nhà lập pháp đảng Cộng hòa và khiến các đồng minh hoang mang khi họ đang cố ứng phó với những hệ lụy từ cuộc xung đột.
Sự khó đoán của ông Trump được cho là cách khiến các đối thủ mất phương hướng. Tuy nhiên, trong trường hợp lần này, người bị bối rối lại chính là Ngoại trưởng Mỹ, người đang kiêm nhiệm vai trò Cố vấn An ninh Quốc gia cho Tổng thống, theo Erica L. Green, nhà bình luận của NY Times.
Anna Kelly, phát ngôn viên của Nhà Trắng, cho biết sự thay đổi của ông Trump phản ánh thực tế diễn biến nhanh chóng tại thực địa và mong muốn của ông là giữ mọi phương án mở để đảm bảo rằng “giấc mộng hạt nhân của Iran bị loại bỏ vĩnh viễn”.
Kể từ khi xung đột bùng phát cuối tháng 2, lập trường của ông Trump thay đổi theo từng câu nói. Ông đã mô tả cuộc xung đột là một “cuộc chiến”, một “chuyến du hành” và gần đây nhất là “cuộc đụng độ nhỏ”.
Ông từng tuyên bố rằng Mỹ đã “thắng” cuộc chiến, rồi lại đe dọa sẽ xóa sổ nền văn minh của Iran nếu chính phủ nước này không đáp ứng thêm các yêu cầu. Ông nói rằng Iran không còn lãnh đạo nào, nhưng lại cho biết đang liên lạc với một số người “tuyệt vọng” tìm kiếm một thỏa thuận. Ông đe dọa sẽ tiếp tục ném bom, nhưng lại gia hạn lệnh ngừng bắn vào phút cuối.
Ông Rubio hôm 5/5 cũng tìm cách củng cố ý tưởng rằng Tổng thống sẽ không lùi bước trong xung đột, đôi khi bằng sự hài hước. Ông Rubio khuyến khích các lãnh đạo Iran “hãy tự xem lại bản thân trước khi tự hủy hoại mình theo hướng mà họ đang đi”, dẫn lời bài hát Check Yo Self năm 1992 của Ice Cube.
Tuy nhiên, ông khẳng định rằng Mỹ “không mong muốn một tình huống căng thẳng nào khác xảy ra. Chúng tôi thích con đường hòa bình hơn”.
Tommy Pigott, người phát ngôn của Bộ Ngoại giao, cho biết cuộc họp báo của ông Rubio phản ánh sự minh bạch của chính quyền.
“Một phần của việc đảm bảo người dân Mỹ được thông tin đầy đủ là phải cập nhật tình hình khi nó thay đổi theo thời gian thực”, ông Pigott nói. “Mục tiêu của Tổng thống Trump đã rõ ràng ngay từ đầu và thế giới an toàn hơn nhờ những kết quả quyết định của Chiến dịch Cơn thịnh nộ Kinh hoàng”.
Đến chiều 6/5, ông Trump lại tỏ ra lạc quan và nói với phóng viên trong Phòng Bầu dục rằng Mỹ đã có “những cuộc đàm phán rất tốt” với Iran trong 24 giờ qua. Ông nói căng thẳng hồi đầu tuần liên quan tới việc Iran bắn vào các tàu ở eo biển đã giảm bớt.
“Vài ngày trước đã là khoảng thời gian rất dài trong thế giới của chiến tranh”, ông nói.
Tại hội nghị các nhà lãnh đạo của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) ở Ankara (Thổ Nhĩ Kỳ), Tổng thống Trump nhận được câu hỏi liệu bản ghi nhớ với Iran đã kết thúc.
Reuters dẫn câu trả lời của ông Trump rằng: "Đó là câu hỏi vô cùng thú vị. Theo tôi, tôi cho rằng nó đã chấm dứt. Tôi không muốn thương thuyết với họ nữa".
"Họ là những kẻ cặn bã. Họ là những kẻ bệnh hoạn. Họ được lãnh đạo bởi những kẻ bệnh hoạn", ông Trump tiếp tục chỉ trích.
"Theo như tôi được biết, đàm phán với họ chỉ tốn thời gian", nhà lãnh đạo Mỹ nói.
Chủ nhân Nhà Trắng cũng xác nhận quân đội Mỹ đã giáng đòn tấn công mạnh mẽ nhằm vào Iran tối qua.
Trước khi ông Trump phát biểu tại hội nghị NATO, Hãng thông tấn Fars của Iran đưa tin 2 căn cứ quân sự của nước này tại tỉnh miền Bushehr đã trúng đòn không kích của Mỹ.
Theo phó tỉnh trưởng tỉnh Bushehr phụ trách an ninh, một căn cứ quân sự ở huyện Dashti và một căn cứ khác gần thị trấn Choghadak, bị tấn công vào rạng sáng 8.7 (giờ địa phương). Hiện Iran chưa công bố thông tin thương vong cũng như thiệt hại tại đây.
Bộ Ngoại giao Iran đã mạnh mẽ lên án các cuộc tấn công trên của lực lượng Mỹ, gọi đây là hành vi xâm lược và vi phạm nghiêm trọng bản ghi nhớ nhằm chấm dứt xung đột.
Cùng ngày, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết đã không kích hơn 80 mục tiêu trong đợt tấn công mới nhất nhằm vào Iran. Trong khi đó, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo đáp trả bằng cách dùng tên lửa và máy bay không người lái tấn công 85 mục tiêu tại các "cơ sở quân sự quan trọng của Mỹ", theo Al Jazeera.
Trong một diễn biến liên quan, Cơ quan An toàn Hàng không Liên minh châu Âu (EASA) đã khuyến cáo các hãng hàng không ngừng khai thác các chuyến bay trong không phận Iran và Iraq cho đến ngày 31.8.
Tài khoản chính thức trên mạng xã hội X của gia đình Thái tử William và Vương phi Kate ngày 29/4 đăng ảnh hai vợ chồng nằm trên bãi cỏ nô đùa cùng ba người con là Hoàng tử George, Công chúa Charlotte và Hoàng tử Louis.
"Kỷ niệm 15 năm ngày cưới", hai vợ chồng chú thích về bức ảnh.
Các thành viên trong gia đình William - Kate đều mặc trang phục giản dị và mỉm cười rạng rỡ bên nhau. Bên cạnh họ còn có hai chó cưng được gia đình nhận nuôi.
William - Kate lần đầu gặp nhau tại Đại học St Andrews của Scotland vào đầu những năm 2000. Hai người làm đám cưới tại tu viện Westminster ở London vào ngày 29/4/2011, dưới sự theo dõi của hàng triệu người. Sau đám cưới, sự quan tâm mà công chúng dành cho hai vợ chồng vẫn được duy trì.
Trong 15 năm hôn nhân, William - Kate đã đón các con George vào năm 2013, Charlotte vào năm 2015 và con út Louis vào năm 2018. Cả hai cũng đồng hành bên nhau khi Vương phi Kate trải qua cuộc chiến chống căn bệnh ung thư.
Năm ngoái, khi kỷ niệm 14 năm ngày cưới, William - Kate có chuyến thăm kéo dài hai ngày tới quần đảo Mull và Iona ở Scotland.
Theo Đài CBS News, chính quyền ông Trump đề nghị Quốc hội Mỹ chi khoảng 87,6 tỉ USD cho kinh phí chiến sự ở Iran, cũng như cho những nguồn lực ứng phó dịch Ebola tại Trung Phi và hỗ trợ nông dân Mỹ.
Đa số gói ngân sách bổ sung, 67 tỉ USD, là cho Lầu Năm Góc, bao gồm 21 tỉ USD mua đạn dược, 17,3 tỉ USD cho chi phí tác chiến và 12,1 tỉ USD cho những chương trình mật.
Trong số này, 767,5 triệu USD được phân bổ cho Bộ Năng lượng liên quan đến chiến sự và năng lực hạt nhân Iran, và 300 triệu USD cho Bộ Ngoại giao liên quan đến an ninh sứ quán và tái thiết tại các nước xung quanh Iran.
Đề xuất của Nhà Trắng dự kiến sẽ đối mặt cuộc chiến đầy cam go tại quốc hội và đẩy các thành viên đảng Cộng hòa trước nguy cơ thất cử trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào tình thế khó khăn. Việc họ bỏ phiếu thông qua gói ngân sách trên đồng nghĩa với việc ủng hộ một cuộc chiến không được lòng dân Mỹ.
Đài CBS News dự báo gói ngân sách chắc chắn sẽ vấp phải phản đối dữ dội từ đảng Dân chủ, khiến triển vọng thông qua tại Thượng viện trở nên không chắc chắn.
Một số nghị sĩ đảng Cộng hòa cũng đã ủng hộ việc hạn chế quyền hành động của Tổng thống Trump về Iran, do sự kiên nhẫn của họ đang bị bào mòn theo từng tháng chiến sự nổ ra.
Tổng cộng 8 nghị sĩ đảng Cộng hòa trong tháng này đã góp phần thông qua một nghị quyết về quyền hạn chiến tranh, theo đó yêu cầu Tổng thống Trump rút lực lượng vũ trang khỏi các hoạt động thù địch với Iran, trừ khi quốc hội tuyên chiến hoặc cho phép sử dụng vũ lực quân sự.