Thủ tướng Phạm Minh Chính nhắc lại, cách đây đúng 5 năm, ngày 5.4.2021, ông được bầu giữ chức Thủ tướng Chính phủ và ngày 6.4.2021, Chính phủ được kiện toàn.
Trong 5 năm qua, tình hình có thời cơ, thuận lợi và khó khăn, thách thức đan xen, nhưng nhìn chung thách thức, khó khăn nhiều hơn là thời cơ và thuận lợi. Theo Thủ tướng, dù phải vượt qua nhiều “cơn gió ngược”, nhưng con thuyền kinh tế – xã hội của đất nước chúng ta đã cập bến an toàn, cơ bản đạt được các mục tiêu đã đề ra như đánh giá của Trung ương, Quốc hội và các cơ quan.
Thay mặt Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính bày tỏ sự biết ơn sâu sắc nhất đến Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Tổng Bí thư, các lãnh đạo chủ chốt, các lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các cơ quan, đơn vị, địa phương và toàn thể nhân dân; các cơ quan báo chí, nhà báo, phóng viên luôn sát cánh, chia sẻ ngọt bùi cùng với Chính phủ, các thành viên Chính phủ trong những lúc khó khăn, gian khổ và thách thức.
Thủ tướng gửi lời tri ân đến cộng đồng doanh nghiệp trong và ngoài nước đã đồng hành cùng với Chính phủ trong những năm vừa qua; cảm ơn bạn bè, đối tác quốc tế về sự giúp đỡ rất hiệu quả đối với Việt Nam trong những lúc khó khăn về vắc xin, xăng dầu…
Đặc biệt, Thủ tướng gửi lời tri ân, cảm ơn đến tất cả nhân dân cả nước đã chia sẻ, giúp đỡ, ủng hộ Chính phủ trong suốt 5 năm vừa qua và trong suốt quá trình trưởng thành, lớn mạnh của Chính phủ trong hơn 80 năm từ khi thành lập đến nay.
Thủ tướng cũng cảm ơn những đóng góp và chúc mừng 5 cơ quan trước đây thuộc Chính phủ vừa được chuyển sang là đơn vị sự nghiệp của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, mong muốn và tin tưởng các cơ quan sẽ tiếp tục hoàn thành tốt nhiệm vụ phục vụ Đảng, Nhà nước và nhân dân.
Thủ tướng tin tưởng và hy vọng, Chính phủ mới của nhiệm kỳ tới sẽ tiếp tục kế thừa, tôn trọng, phát huy truyền thống tốt đẹp của Chính phủ qua các thời kỳ, khắc phục những hạn chế, bất cập để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó, với tinh thần kết quả của năm sau, của nhiệm kỳ sau phải cao hơn năm trước, nhiệm kỳ trước.
Về các nhiệm vụ thời gian tới, người đứng đầu Chính phủ cũng khẳng định kiên định mục tiêu tăng trưởng “2 con số” gắn với ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế, tạo thế, tạo lực, tạo đà cho cả năm 2026 và những năm tiếp theo.
Theo đó, thúc đẩy quyết liệt đầu tư công, bảo đảm giải ngân 100%. Khẩn trương phê duyệt, triển khai các chương trình, dự án khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; kiên quyết không để tình trạng đã bố trí vốn mà không triển khai thực hiện.
Đẩy nhanh khởi công, xây dựng các dự án thành phần 2, 3 các tuyến đường sắt kết nối với Trung Quốc. Tập trung giải quyết vướng mắc pháp lý các dự án tồn đọng kéo dài, góp phần giải phóng nguồn lực, không để tiếp tục lãng phí.
Về quản lý thị trường, giá cả, Bộ Tài chính, Bộ Công thương và các bộ, ngành, địa phương theo chức năng, nhiệm vụ thực hiện nghiêm các quy định về kê khai, niêm yết giá; xử lý nghiêm vi phạm; đẩy mạnh đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Đặc biệt, Thủ tướng nhấn mạnh khó khăn, thách thức là cơ hội để chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, tái cấu trúc nền kinh tế bền vững, tiết kiệm xăng dầu, năng lượng, thúc đẩy triển khai điện mặt trời áp mái, xử lý các dự án tồn đọng kéo dài, dự án điện hạt nhân…
Tập trung bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia cả trước mắt và lâu dài, nhất là bảo đảm nguồn cung dầu thô, khí đốt. Hoàn thành hồ sơ trình Chính phủ trong ngày 5.4 để trình Chủ tịch nước trình Quốc hội phê chuẩn Hiệp định liên Chính phủ Việt Nam – Liên bang Nga về xây dựng nhà máy điện hạt nhân.
Chiều 12.5, tại Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Phó Pháp chủ, Chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Phó chủ tịch không chuyên trách Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, đã có bài phát biểu tham luận về vai trò của Giáo hội Phật giáo Việt Nam.
Theo hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội và thách thức đan xen. Trong bối cảnh đó, các tôn giáo nói chung và Phật giáo nói riêng tiếp tục khẳng định tinh thần nhập thế, dấn thân, phụng sự cộng đồng, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Đây không chỉ là sự kế thừa truyền thống mà còn là yêu cầu chiến lược đối với Giáo hội Phật giáo Việt Nam trong thời đại mới.
Hòa thượng Thích Thiện Nhơn cho biết, Phật giáo Việt Nam hiện có hơn 19.500 cơ sở thờ tự, gần 60.000 tăng ni cùng khoảng 60 triệu tín đồ và người mến mộ Phật giáo. Với hơn 2.000 năm đồng hành cùng dân tộc, Phật giáo đã trở thành một bộ phận quan trọng của bản sắc văn hóa Việt Nam, luôn gắn bó với vận mệnh đất nước qua các giai đoạn lịch sử.
Theo hòa thượng Thích Thiện Nhơn, truyền thống "hộ quốc an dân" của Phật giáo được thể hiện xuyên suốt qua triết lý nhân văn, lấy con người làm trung tâm. Trong bối cảnh hiện nay, khối đại đoàn kết toàn dân tộc không chỉ là sự liên kết về tổ chức mà còn là sự hội tụ về giá trị, tinh thần và khát vọng phát triển đất nước.
Với nền tảng từ bi, trí tuệ và bình đẳng, Phật giáo có vai trò quan trọng trong xây dựng nền tảng tinh thần cho khối đại đoàn kết ấy.
Báo cáo tham luận cũng nêu bật những đóng góp cụ thể của Giáo hội Phật giáo Việt Nam trong công tác an sinh xã hội và phát triển cộng đồng. Theo hòa thượng Thích Thiện Nhơn, đây không chỉ là hoạt động từ thiện đơn thuần mà là chiến lược phát triển cộng đồng bền vững, hướng đến việc chăm lo đời sống vật chất và tinh thần cho người dân.
Ngoài tham gia công tác an sinh, Giáo hội Phật giáo Việt Nam còn tích cực đóng góp vào lĩnh vực giáo dục, đào tạo nghề, chăm sóc người yếu thế và phản biện xã hội. Hòa thượng cho biết, Giáo hội đã xây dựng 47 trường phổ thông tại vùng khó khăn, mở 5.680 lớp dạy nghề và đồng hành cùng 156 trung tâm bảo trợ xã hội, viện dưỡng lão, cơ sở chăm sóc trẻ em mồ côi, người khuyết tật.
Hòa thượng Thích Thiện Nhơn nhấn mạnh, Phật giáo Việt Nam sẽ tiếp tục phát huy vai trò là trụ cột tinh thần của xã hội, tham gia sâu hơn vào các vấn đề phát triển bền vững như bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, chăm sóc sức khỏe cộng đồng và xây dựng xã hội học tập.
Đồng thời, Phật giáo sẽ đẩy mạnh hội nhập quốc tế, mở rộng giao lưu văn hóa, góp phần xây dựng Việt Nam thành trung tâm Phật giáo khu vực và thế giới, đóng góp tích cực vào chiến lược phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và du lịch của đất nước Việt Nam.
Để thực hiện hóa tầm nhìn chiến lược về phát huy vai trò của Phật giáo Việt Nam trong xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc trong kỷ nguyên mới, hòa thượng Thích Thiện Nhơn kiến nghị MTTQ Việt Nam và các cấp chính quyền xem xét một số định hướng chiến lược.
Trong đó, tiếp tục xây dựng cơ chế phối hợp chiến lược với các tôn giáo trong phát triển kinh tế - xã hội; hỗ trợ giải quyết vấn đề đất đai cho các cơ sở tôn giáo; tạo điều kiện đào tạo đội ngũ chức sắc đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới và mở rộng hợp tác quốc tế về văn hóa, tôn giáo.
Khẳng định tinh thần đồng hành cùng dân tộc, hòa thượng Thích Thiện Nhơn nhấn mạnh, Giáo hội Phật giáo Việt Nam sẽ tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động, xây dựng một nền Phật giáo hiện đại, nhân văn, hội nhập sâu rộng với đời sống xã hội, đóng góp tích cực vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc.
Tại cuộc tiếp, Thủ tướng Lê Minh Hưng mong muốn hai bên tiếp tục phối hợp chặt chẽ, thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Mỹ ngày càng phát triển, đi vào chiều sâu, mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước, đóng góp cho hòa bình, ổn định, phát triển và thịnh vượng cho khu vực và thế giới, đúng với tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng hoan nghênh những kết quả tích cực đạt được trong đàm phán Hiệp định thương mại đối ứng, công bằng và cân bằng Việt Nam - Mỹ; đánh giá cao vai trò của Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ và cá nhân Đại sứ Switzer.
Thủ tướng khẳng định Chính phủ Việt Nam sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ cùng phía Mỹ để hai bên sớm hoàn tất thỏa thuận, qua đó làm sâu sắc hơn nữa hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư là động lực chính thúc đẩy quan hệ hai nước.
Nhấn mạnh Chính phủ Việt Nam luôn hoan nghênh, sẵn sàng tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp Mỹ tiếp tục mở rộng đầu tư, kinh doanh hiệu quả, thành công tại Việt Nam, đóng góp cho các mục tiêu phát triển của Việt Nam.
Khẳng định Việt Nam không có chính sách tạo dư thừa công suất, doanh nghiệp Việt Nam hoạt động theo cơ chế thị trường. Hai nền kinh tế mang tính bổ trợ, không cạnh tranh trực tiếp với nhau. Pháp luật Việt Nam nghiêm cấm mọi hình thức lao động cưỡng bức. Việt Nam tích cực tham gia và triển khai các cam kết quốc tế liên quan, trong đó có các công ước của Tổ chức lao động quốc tế (ILO) và các hiệp định thương mại tự do (FTA).
Việt Nam kiên quyết chống, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm về xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ là ưu tiên của Việt Nam, gắn với đổi mới mô hình phát triển, triển khai Nghị quyết 57 về đột phá phát triển khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Đại sứ Switzer bày tỏ vinh dự và cảm ơn Thủ tướng Lê Minh Hưng đã dành thời gian tiếp, trân trọng chuyển lời chúc mừng của Tổng thống Donald Trump và lãnh đạo Mỹ tới Thủ tướng Chính phủ được tín nhiệm bầu giữ cương vị mới đầy trọng trách.
Đại sứ Switzer đánh giá cao những kết quả tích cực trong quan hệ hai nước, trong đó có lĩnh vực kinh tế - thương mại thời gian qua, nhấn mạnh Việt Nam là một trong những đối tác quan trọng hàng đầu của Mỹ, trong đó hợp tác kinh tế - thương mại đóng góp tích cực cho sự phát triển tổng thể quan hệ giữa hai nước.
Đại sứ Switzer nhấn mạnh tầm quan trọng của Hiệp định thương mại đối ứng với hợp tác kinh tế - thương mại hai nước, đánh giá cao hợp tác tích cực, thiện chí của các bộ, ngành, đoàn đàm phán Chính phủ Việt Nam thời gian qua, khẳng định Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ và cá nhân ông sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành Chính phủ Việt Nam, nỗ lực hết sức để hai bên sớm đạt được thỏa thuận, đóng góp tích cực cho sự phát triển hơn nữa của quan hệ hai nước trong tương lai.
Sáng 24.4, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì Hội nghị toàn quốc về đẩy mạnh phân bổ, giải ngân vốn đầu tư công năm 2026. Hội nghị đã tập trung làm rõ các khó khăn, vướng mắc, "điểm nghẽn" trong giải ngân vốn đầu tư công.
Theo báo cáo của Bộ Tài chính, tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 được Thủ tướng Chính phủ giao là trên 1 triệu tỉ đồng, chiếm gần 35,5% tổng chi ngân sách nhà nước, cao hơn năm 2025 (30,6%). Hết quý 1/2026, giải ngân vốn đầu tư công đạt 11% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, tăng so với cùng kỳ năm 2025 (9,7%).
Thủ tướng Lê Minh Hưng biểu dương, ghi nhận, đánh giá cao 7 bộ, cơ quan và 16 địa phương có tỷ lệ giải ngân đạt cao hơn mức bình quân chung cả nước; nghiêm khắc phê bình 28 bộ, cơ quan và 18 địa phương có tỷ lệ giải ngân dưới mức bình quân chung cả nước.
Theo Thủ tướng, nguyên nhân giải ngân chậm có cả nguyên nhân chủ quan và khách quan, trong đó, nguyên nhân chủ quan là chủ yếu, vì cùng một mặt bằng pháp lý, có bộ, ngành, địa phương giải ngân tốt nhưng có bộ, ngành, địa phương giải ngân chậm.
Cạnh đó, kỷ luật, kỷ cương hành chính chưa nghiêm, việc triển khai thực hiện chỉ đạo của Chính phủ có lúc, có nơi chưa nghiêm túc, kịp thời.
Một số bộ, cơ quan, địa phương còn chưa chủ động, quyết liệt, thiếu kiểm tra đôn đốc, thiếu quyết tâm chính trị, thậm chí còn tâm lý chờ đợi, né tránh, sợ trách nhiệm; vai trò người đứng đầu chưa được phát huy ở mức cao nhất.
Giải phóng mặt bằng ở một số địa phương còn chậm, thiếu quyết liệt; nguồn cung cấp nguyên vật liệu xây dựng còn thiếu chưa được xử lý, khắc phục kịp thời; giá nguyên nhiên vật liệu, chi phí nhân công biến động trong khi việc hướng dẫn điều chỉnh chưa kịp thời...
Thủ tướng cho biết thêm, việc xử lý các vấn đề khó khăn, vướng mắc đang được triển khai rất quyết liệt. Ngày 9.4, Thường trực Đảng ủy và Thường trực Chính phủ đã họp về các dự án tồn đọng kéo dài. Sau khi báo cáo Bộ Chính trị và trình Quốc hội, đến ngày 24.4, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật về đất đai của tổ chức, cá nhân xảy ra trước khi luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực và giải pháp tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài.
"Những việc khó, hóc búa, phức tạp như vậy, chúng ta có thể xử lý được rất nhanh thì tại sao những việc liên quan triển khai các dự án lại không đẩy nhanh được tiến độ. Vẫn những công việc đó nhưng nếu không có quyết tâm cao, không chỉ đạo sát sao, quyết liệt thì không thực hiện được", Thủ tướng nhấn mạnh.
Chỉ đạo các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thời gian tới, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu tiếp tục đề cao trách nhiệm người đứng đầu; thay thế ngay ban quản lý dự án, nhà tư vấn, nhà thầu, những cán bộ, công chức, viên chức yếu kém, hạn chế về năng lực chuyên môn và trách nhiệm, không đáp ứng yêu cầu.
Đồng thời, làm tốt hơn nữa công tác chuẩn bị đầu tư, nhất là việc lựa chọn dự án đầu tư thực sự cần thiết, hiệu quả... Kiên quyết loại bỏ việc đăng ký dự án mang tính chất "giữ chỗ", tình trạng "vốn chờ dự án".
Đến hết ngày 10.5, bộ, cơ quan, địa phương nào chưa phân bổ hết thì phải có văn bản báo cáo rõ lý do, nguyên nhân, trách nhiệm tập thể, cá nhân, gửi Bộ Tài chính trước ngày 15.5. Bộ Xây dựng và các địa phương khẩn trương hoàn thành công tác chuẩn bị đầu tư, nhất là tuyến đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam, các tuyến đường sắt kết nối với Trung Quốc.
Chủ tịch UBND cấp tỉnh phải khẩn trương chỉ đạo rà soát hoàn thành ngay trong quý 2/2026 quy hoạch các mỏ nguyên vật liệu để đảm bảo đủ nguyên vật liệu cho các dự án đầu tư, nhất là đầu tư công; khẩn trương tháo gỡ khó khăn liên quan đến cấp phép mỏ đá, cát, đất; thu hồi các mỏ nếu có sai phạm, thực hiện không đúng.
"Nếu địa phương không bố trí đủ nguồn nguyên vật liệu cho các dự án thì Bộ Tài chính báo cáo điều chuyển vốn, khi nào cam kết có đủ nguyên vật liệu trên địa bàn thì bố trí vốn", Thủ tướng nhấn mạnh.
Về biến động giá vật liệu, Thủ tướng giao Bộ Xây dựng theo thẩm quyền và báo cáo, đề xuất giải pháp điều hành phù hợp với tình hình thực tế nếu vượt thẩm quyền; hướng dẫn cụ thể về phương thức điều chỉnh giá hợp đồng, hoàn thành trước 10.5.2026.