Nhiều năm gần đây, các trường ĐH thuộc ĐH Quốc gia Hà Nội, ĐH Quốc gia TP.HCM, ĐH Đà Nẵng, ĐH Bách khoa Hà Nội, Trường ĐH Đà Lạt… đã đi đầu trong tuyển sinh và đào tạo nhiều ngành thuộc chuỗi năng lực cốt lõi như toán, lý, hóa, vật liệu, điện tử, vi mạch, điều khiển, tính toán, AI và robot… Đây đều là những ngành học hướng đến các công nghệ cốt lõi mà VN đang đưa vào chiến lược phát triển trong kỷ nguyên mới, trong đó có công nghệ lượng tử và vật liệu mới.
Những ngành học nói trên tại nhiều trường nhận được sự quan tâm lớn của thí sinh. PGS-TS Nguyễn Hữu Hiếu, Hiệu trưởng Trường ĐH Bách khoa (ĐH Đà Nẵng), cho biết: “Nhóm ngành liên quan đến công nghệ lõi của trường như công nghệ thông tin, AI, vi điện tử – thiết kế vi mạch, điện tử viễn thông, kỹ thuật máy tính, điều khiển – tự động hóa và các ngành kỹ thuật nền tảng có mức cạnh tranh lớn, điểm đầu vào thuộc nhóm cao của trường”.
PGS-TS Hiếu cũng cho rằng với những ngành này phải học nền tảng nặng hơn, thời gian tích lũy dài hơn, trong khi tín hiệu thu nhập ban đầu có thể không nhanh như một số ngành đang nóng. “Vì vậy, thách thức của chúng tôi không chỉ là tuyển đủ chỉ tiêu, mà là làm sao thu hút được nhiều hơn học sinh giỏi, xuất sắc chọn con đường khó nhưng rất cần cho đất nước”, ông Hiếu nhận định.
Còn theo tiến sĩ Lê Văn Tùng, Phó trưởng khoa Vật lý và kỹ thuật hạt nhân Trường ĐH Đà Lạt, khi VN đặt mục tiêu phát triển công nghiệp bán dẫn, vật liệu mới, công nghệ lượng tử, năng lượng mới và công nghệ hạt nhân, nhu cầu nhân lực nền tảng về vật lý, toán học, hóa học sẽ tăng lên đáng kể trong 10 – 20 năm tới. Những lĩnh vực này không thể phát triển nếu chỉ dựa vào kỹ sư ứng dụng mà thiếu đội ngũ nghiên cứu khoa học cơ bản.
Trong bối cảnh công nghệ lượng tử, vật liệu mới đang trở thành bài toán chiến lược quốc gia, các trường ĐH đang tìm hướng kích hoạt cấu trúc đào tạo cũ, biến những thế mạnh hàn lâm sẵn có thành các chương trình ứng dụng liên quan đến những công nghệ cốt lõi này.
“Với công nghệ lượng tử, hướng đi phù hợp là chuẩn bị đội ngũ kỹ sư và nhà khoa học có nền tảng tốt về vật lý, đo lường, cảm biến, điện tử, vật liệu, vi mạch và tính toán. Từ nền tảng đó, trường có thể từng bước tiếp cận các hướng như cảm biến lượng tử, vật liệu lượng tử, thiết bị bán dẫn thế hệ mới và các hệ thống đo lường chính xác cao. Đây là những hướng còn rất mới, cần đầu tư dài hạn, nhưng nếu không chuẩn bị từ bây giờ thì sẽ khó tham gia vào giai đoạn sau”, PGS-TS Nguyễn Hữu Hiếu chia sẻ.
Với vật liệu mới, ông Hiếu cho biết trường đặt trọng tâm vào nhóm vật liệu phục vụ công nghiệp lõi: bán dẫn, vi mạch, cảm biến, pin và lưu trữ năng lượng, năng lượng tái tạo, thiết bị điện tử thế hệ mới, robot, quốc phòng và an ninh.
“Một trong những hướng đi quan trọng của Trường ĐH Đà Lạt sắp tới là kết nối giữa vật lý và công nghệ thông tin, phát triển các học phần liên ngành về lập trình lượng tử, mô phỏng hệ lượng tử, thuật toán lượng tử và AI ứng dụng trong thiết kế vật liệu mới. Đây là cách nhiều trường ĐH trên thế giới đang triển khai để đào tạo nguồn nhân lực cho ngành công nghiệp lượng tử”, tiến sĩ Lê Văn Tùng thông tin.
PGS-TS Trần Lê Quan, Hiệu trưởng Trường ĐH Khoa học tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho biết hiện nay trường đang đào tạo nhiều ngành công nghệ mới. Đối với lĩnh vực vật liệu, có ngành khoa học vật liệu mở từ năm 2002 và ngành công nghệ vật liệu từ năm 2020, với quy mô tuyển sinh hằng năm khoảng 150 – 200 sinh viên/ngành. Trong đó có các chuyên ngành: vật liệu bán dẫn, vật liệu nano, vật liệu năng lượng, vật liệu y sinh, vật liệu xanh, và mô phỏng lượng tử cho vật liệu.
Ngành công nghệ bán dẫn bắt đầu tuyển sinh trình độ ĐH từ năm 2024, thạc sĩ từ năm 2025 và tiến sĩ từ tháng 4.2026. Đối với định hướng công nghệ lượng tử, trường đã mở chuyên ngành tính toán lượng tử thuộc ngành vật lý từ khóa tuyển 2025. Bên cạnh đó, trường đang thực hiện thủ tục để mở ngành đào tạo thí điểm công nghệ lượng tử, tập trung vào tính toán lượng tử, dự kiến tuyển sinh vào năm 2027.
“Công nghệ vật liệu và công nghệ lượng tử được xác định là hai trong những hướng ưu tiên chiến lược của trường trong đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao công nghệ nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển các ngành công nghiệp công nghệ cao của VN trong giai đoạn tới”, PGS-TS Trần Lê Quan chia sẻ.
Theo PGS-TS Trần Lê Quan, việc mở các ngành và chương trình đào tạo mới xuất phát từ yêu cầu phát triển của KH-CN cũng như nhu cầu ngày càng lớn về nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực chiến lược như AI, bán dẫn, công nghệ vật liệu, công nghệ lượng tử, công nghệ sinh học và khoa học dữ liệu. Đặc biệt, trong thời gian gần đây, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương quan trọng, khẳng định công nghệ lượng tử là lĩnh vực chiến lược ưu tiên quốc gia.
Cũng theo PGS-TS Quan, trong thời gian tới, trường có thể tiếp tục nghiên cứu và phát triển các chương trình đào tạo tiên tiến hoặc tài năng ở cả bậc ĐH và sau ĐH, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ trọng điểm như: công nghệ bán dẫn, công nghệ vật liệu, công nghệ lượng tử, AI, khoa học dữ liệu và các ngành khoa học liên ngành.
PGS-TS Bùi Hoài Thắng, Trưởng phòng Đào tạo Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM), cũng cho biết những năm gần đây, trường đã chủ động phát triển và mở rộng các ngành đào tạo mới về công nghệ chiến lược nhằm đáp ứng nhu cầu nhân lực chất lượng cao của đất nước. Đối với lĩnh vực vi mạch bán dẫn, nhà trường đã xây dựng nền tảng đào tạo và nghiên cứu hơn 20 năm, hình thành các nhóm nghiên cứu mạnh về thiết kế, chế tạo thử nghiệm, làm chủ và chuyển giao công nghệ vi mạch số, vi mạch tương tự và vi mạch siêu cao tần. Trên cơ sở đó, năm 2024, trường chính thức chuẩn hóa và phát triển ngành thiết kế vi mạch ở bậc ĐH và sau ĐH, góp phần khẳng định vai trò là một trong những đơn vị tiên phong, dẫn dắt lĩnh vực vi mạch bán dẫn tại VN.
Năm 2025, trường mở mới các chuyên ngành năng lượng tái tạo, công nghệ sinh học số, quản trị kinh doanh (chuyên ngành kinh doanh số) và kinh tế tuần hoàn nhằm đón đầu xu thế phát triển của KH-CN và chuyển đổi số.
PGS-TS Thắng nhìn nhận: “Với các lĩnh vực công nghệ trọng điểm như công nghệ bán dẫn và năng lượng hạt nhân, trường xác định đây là những lĩnh vực chiến lược có vai trò quan trọng đối với sự phát triển KH-CN và năng lực cạnh tranh quốc gia trong tương lai. Vì vậy, nhà trường chủ động xây dựng lộ trình đào tạo, đầu tư cơ sở vật chất, phát triển đội ngũ giảng viên và tăng cường hợp tác với doanh nghiệp, viện nghiên cứu trong và ngoài nước nhằm tạo nền tảng cho việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao ở các lĩnh vực này”.
Tại Kỳ thi Olympic Tin học Châu Á - Thái Bình Dương lần thứ 20 và Kỳ thi Olympic Vật lý Châu Á năm 2026 tỉnh Ninh Bình có 3 học sinh xuất sắc giành huy chương bạc.
Ba học sinh giành huy chương bạc gồm các em Nguyễn Khánh Phúc, học sinh lớp 10 chuyên Tin, Trường THPT Chuyên Lương Văn Tụy, Kỳ thi Olympic Tin học Châu Á - Thái Bình Dương; em Bùi Anh Tú học sinh lớp 11 chuyên Lý, Trường THPT Chuyên Biên Hòa và em Nguyễn Thị Bích Ngọc, học sinh lớp 12 chuyên Lý, Trường THPT Chuyên Lê Hồng Phong, Kỳ thi Olympic Vật lý Châu Á năm 2026.
Tại buổi lễ, ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình đã tặng Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh đến 3 học sinh có thành tích xuất sắc tại các kỳ thi năm 2026.
Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình tự hào trước những thành tích nổi bật của ngành giáo dục và các em học sinh. Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu ngành giáo dục tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi để các cơ sở giáo dục nâng cao chất lượng dạy và học. Sở Giáo dục và Đào tạo cần tiếp tục đổi mới công tác phát hiện, tuyển chọn và bồi dưỡng học sinh giỏi…
Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình khẳng định, giáo dục và đào tạo luôn được tỉnh xác định là quốc sách hàng đầu, là nền tảng quan trọng để phát triển nguồn nhân lực và xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh. Vì vậy, mỗi thành tích xuất sắc của học sinh không chỉ là niềm vui của gia đình, nhà trường mà còn là niềm tự hào chung của toàn tỉnh.
Lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình cho biết, đây là năm đầu tiên tỉnh Ninh Bình mới có 3 học sinh xuất sắc đoạt huy chương bạc Olympic châu Á ở 2 môn vật lý và tin học. Hai học sinh Nguyễn Khánh Phúc và Nguyễn Thị Bích Ngọc tiếp tục được chọn vào đội tuyển quốc gia tham dự Kỳ thi Olympic quốc tế môn tin học và môn vật lý năm 2026.
Theo lãnh đạo Sở GD-ĐT TP.HCM, nội dung yêu cầu đề thi lớp 10 môn toán nằm trong Chương trình GDPT 2018 môn toán cấp THCS, bao gồm các mạch kiến thức: Hình học và đo lường; số và đại số; thống kê và xác suất.
Nội dung kiểm tra nhằm mục đích đánh giá các năng lực toán học như tư duy và lập luận toán học, giải quyết vấn đề toán học, mô hình hóa toán học.
Với môn toán, đề thi sẽ có 7 bài, trong đó có 4 bài là toán thực tế, nội dung kiểm tra nhằm đánh giá các năng lực toán học như: tư duy và lập luận, giải quyết vấn đề toán học, mô hình hóa toán học, tập trung chủ yếu nội dung lớp 8 và 9.
Thành viên hội đồng biên soạn môn toán cho biết phạm vi đánh giá nằm trong chương trình bao gồm các mạch kiến thức: hình học và đo lường; số và đại số; thống kê và xác suất. Đề thi sẽ có 30% câu hỏi ở mức độ nhận biết, 40% thông hiểu và 30% vận dụng.
Giáo viên Đặng Hữu Trí, tổ trưởng tổ toán Trường THCS Nguyễn Du (P.Bến Thành, TP.HCM), cho rằng đề thi lớp 10 giữ ổn định như năm trước gồm 7 câu với các dạng toán quen thuộc, trong đó 2 câu đầu là mức độ cơ bản; từ câu 3 đến câu 6 là toán thực tế và câu 7 là hình học phẳng.
Theo thầy Trí, một điểm cần lưu ý năm nay là mức độ vận dụng trong đề minh họa có giảm so với năm trước (từ 40% xuống còn 30%). Việc giảm mức độ vận dụng của đề thi được xem là phù hợp với bối cảnh kỳ thi đầu tiên sau sáp nhập, song vẫn đòi hỏi thí sinh phải chắc kiến thức, kỹ năng làm bài tốt và phải có mức độ tư duy suy luận hợp lý thì mới có thể đạt được điểm cao.
Cấu trúc đề thi lớp 10 môn toán gồm 7 bài:
Bài 1. (1,5 điểm) Cho hàm số y = ax2
a) Vẽ đồ thị (P) của hàm số trên.
b) Tìm những điểm thuộc (P) thỏa điều kiện cho trước.
Bài 2. (1 điểm) Cho phương trình bậc hai ax2 + bx + c = 0
a) Tìm điều kiện có nghiệm của phương trình.
b) Vận dụng hệ thức Viete, tính giá trị biểu thức liên quan đến các nghiệm.
Bài 3. (1,5 điểm) Dạng toán thực tế liên quan đến xác suất, thống kê.
Bài 4. (1 điểm)
a) Viết biểu thức A biểu diễn theo một đại lượng x nào đó trong bài toán thực tế.
b) Tìm giá trị của x để A thỏa điều kiện nào đó.
Bài 5. (1 điểm) Dạng toán thực tế liên quan đến hình học:
Chu vi, diện tích tam giác, tứ giác, độ dài cung tròn, chu vi đường tròn, diện tích hình tròn, hình quạt tròn, hình viên phân, hình vành khăn... Diện tích xung quanh, diện tích toàn phần, thể tích các hình khối trong thực tế…
Bài 6. (1 điểm) Dạng toán thực tế liên quan đến phương trình, bất phương trình, hệ phương trình bậc nhất hai ẩn.
Bài 7. (3 điểm) Bài toán hình học phẳng gồm 3 câu
a) Chứng minh 4 điểm thuộc đường tròn, các yếu tố song song, vuông góc, bằng nhau…
b) Chứng minh hệ thức, các yếu tố bằng nhau, thẳng hàng, đồng quy…
c) Tính toán độ dài, chu vi, diện tích, số đo góc...
Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Ninh vừa có báo cáo kết quả xác minh, xử lý nội dung phản ánh liên quan đến công tác coi thi kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tại Điểm thi Trường THPT Cẩm Phả.
Theo báo cáo, sau khi kết thúc môn thi tự chọn sáng 12/6, trong nhóm Zalo lớp 12A8 Trường THPT Cẩm Phả xuất hiện tin nhắn phản ánh về dấu hiệu vi phạm quy chế thi tại phòng thi 1528. Người phản ánh là thí sinh V.H.H., cho biết một giám thị xem đáp án của mình để nhắc cho thí sinh N.T.H., khiến em bị ảnh hưởng tâm lý trong quá trình làm bài.
Sáng 13/6, thông tin trên được chia sẻ trên mạng xã hội. Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Ninh đã phối hợp với Công an tỉnh xác minh sự việc, đồng thời yêu cầu Trường THPT Cẩm Phả kiểm tra, làm rõ toàn bộ nội dung phản ánh.
Trong các ngày 13 và 14/6, Trường THPT Cẩm Phả phối hợp với cơ quan công an làm việc với các thí sinh, phụ huynh cùng những cán bộ, giáo viên liên quan để xác minh vụ việc.
Kết quả xác minh cho thấy trước khi tham gia làm nhiệm vụ coi thi, ông Tô Văn Tiến, giáo viên Trường THCS và THPT Hải Đông, đã được bà Trần Thị Bích Hảo, giáo viên Trường THPT Cẩm Phả (là mẹ của thí sinh N.T.H.), đề nghị nếu được coi thi tại phòng của con bà thì giúp đỡ, tạo điều kiện để thí sinh làm bài tốt nhất.
Trong buổi thi sáng 12/6, ông Tiến được phân công làm Giám thị 2 tại phòng thi 1528, nơi thí sinh N.T.H. dự thi. Trong quá trình coi thi, ông Tiến đứng gần vị trí của hai thí sinh, đề nghị V.H.H. trao đổi, giúp đỡ N.T.H. làm bài và xem đáp án của em để nhắc cho H. Tuy nhiên, V.T.H. không sửa đáp án theo nội dung được nhắc.
Cùng làm nhiệm vụ tại phòng thi 1528, bà Vũ Ngọc Hà, Giám thị 1, có hành vi đứng gần thí sinh N.T.H. và xem bài thi nhưng không tác động, không nhắc bài cho thí sinh theo bản tường trình và cam kết của bà Hà.
Bà Phạm Thị Nhung, giáo viên được phân công giám sát phòng thi 1527 và 1528, không phát hiện hành vi vi phạm của hai giám thị trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Ninh xác định sự việc đã ảnh hưởng lớn đến uy tín của Trường THPT Cẩm Phả và ngành giáo dục địa phương. Trách nhiệm thuộc về lãnh đạo điểm thi do chưa kịp thời phát hiện, xử lý vi phạm của các cán bộ làm nhiệm vụ coi thi.
Ông Tô Văn Tiến bị xác định không thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ được giao và vi phạm Quy chế thi. Bà Vũ Ngọc Hà không ngăn chặn hành vi vi phạm của ông Tiến, không báo cáo trưởng điểm thi về sự việc xảy ra tại phòng thi.
Bà Trần Thị Bích Hảo là giáo viên, hiểu biết Quy chế thi nhưng vẫn nhờ ông Tô Văn Tiến thực hiện hành vi vi phạm, gây ảnh hưởng đến thí sinh, uy tín nhà giáo và ngành giáo dục.
Căn cứ mức độ vi phạm, các đơn vị liên quan đã kỷ luật cảnh cáo đối với bà Trần Thị Bích Hảo và ông Tô Văn Tiến; kỷ luật khiển trách đối với bà Vũ Ngọc Hà.
Đối với lãnh đạo Điểm thi Trường THPT Cẩm Phả và bà Phạm Thị Nhung, các đơn vị liên quan tiếp tục kiểm điểm trách nhiệm, báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý theo phân cấp quản lý.
Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Ninh đã báo cáo Bộ Giáo dục và Đào tạo và UBND tỉnh Quảng Ninh kết quả xử lý vụ việc liên quan đến công tác coi thi tại phòng thi 1528, Điểm thi Trường THPT Cẩm Phả.
Trước đó, như đã đưa tin, mấy ngày gần đây xuất hiện thông tin đăng tải trên mạng xã hội Threads, tài khoản được cho là của một học sinh đã viết bài đăng trình bày việc bị ảnh hưởng tâm lý trong quá trình làm bài thi tại kỳ thi tốt nghiệp THPT vừa qua. Theo lời kể, vào khoảng 8h-8h10, một giám thị được cho là đã yêu cầu học sinh này đưa bài cho bạn cùng phòng thi tên H. xem, nhưng em từ chối.
Học sinh cho biết sau đó giám thị liên tục đứng gần khu vực của mình và bạn H., có hành động tác động đến việc làm bài khiến em mất tập trung, lo lắng và không thể hoàn thành tốt bài thi môn vật lý. Tâm lý nặng nề từ sự việc cũng khiến em bước vào môn thi hóa học tiếp theo trong trạng thái không ổn định.
Cuối bài viết, học sinh bày tỏ sự bức xúc, cho rằng những hành vi nêu trên đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến tâm lý, kết quả làm bài và làm tổn hại đến hình ảnh, đạo đức của người làm công tác giáo dục.
