Thạc sĩ – dược sĩ Đoàn Thành Luân, Trường đại học Khoa học Sức khỏe, Đại học Quốc gia TP.HCM, cho biết gan được xem là “nhà máy sinh học” của cơ thể, đảm nhiệm hàng loạt chức năng quan trọng như chuyển hóa các chất dinh dưỡng, thải độc, tổng hợp protein, dự trữ năng lượng và hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa, tuần hoàn cùng nhiều cơ quan khác. Vì vậy bất kỳ tổn thương hay suy giảm chức năng nào ở gan cũng có thể tác động đáng kể đến sức khỏe tổng thể.
Bên cạnh việc duy trì lối sống lành mạnh, chăm sóc và “bảo trì” lá gan thường xuyên thông qua chế độ dinh dưỡng hợp lý là điều vô cùng cần thiết. Đôi khi, bí quyết để hỗ trợ lá gan khỏe mạnh lại nằm ở những thực phẩm quen thuộc như củ cải.
Củ cải là thực phẩm quen thuộc được sử dụng rộng rãi ở khắp nơi. Theo y học cổ truyền, phần củ có vị ngọt, hơi cay đắng, tính bình, có tác dụng kiện tỳ, tiêu thực, long đờm, giải độc.
Theo y học hiện đại, củ cải là nguồn cung cấp dồi dào chất xơ, vitamin, các hoạt chất chống oxy hóa giúp ổn định huyết áp và bảo vệ tim mạch hiệu quả. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng các hợp chất chứa lưu huỳnh như glucosinolate, isothiocyanate cùng các chất chống oxy hóa như anthocyanin, flavonoid và phenolic có trong củ cải đóng vai trò chính trong quá trình thải độc và bảo vệ gan.
Đặc biệt, khi cắt củ cải, enzyme myrosinase sẽ được giải phóng, giúp chuyển các hợp chất glucosinolate thành isothiocyanate – hoạt chất được cho là có lợi cho gan. Các chất này kích thích hệ thống enzyme giải độc của gan hoạt động hiệu quả hơn, từ đó thúc đẩy quá trình xử lý và đào thải độc tố, góp phần bảo vệ gan trước tác động của các chất gây ung thư và ô nhiễm môi trường.
Ngoài ra, củ cải còn chứa nhiều chất chống oxy hóa như anthocyanin, flavonoid và các hợp chất phenolic. Những hoạt chất này giúp hạn chế stress oxy hóa, giảm tích tụ mỡ trong gan và bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương, góp phần duy trì chức năng gan khỏe mạnh.
Theo thạc sĩ – dược sĩ Đoàn Thành Luân, mặc dù enzyme myrosinase có vai trò quan trọng trong chuyển hóa các chất có lợi, tuy nhiên nhược điểm là chúng rất dễ bị phân hủy trong quá trình chế biến. Vì vậy khi chế biến củ cải cần lưu ý tránh nấu củ cải ở nhiệt độ quá cao trong thời gian dài. Ngoài ra, enzyme myrosinase tập trung chủ yếu ở lớp vỏ ngoài củ cải, vì vậy khi chế biến không nên gọt quá sâu để bảo toàn hoạt tính của enzym.
“Thay vì tìm kiếm những phương pháp phức tạp, việc duy trì một chế độ ăn uống lành mạnh và bổ sung củ cải đúng cách chính là giải pháp đơn giản, ít tốn kém để hỗ trợ gan làm việc hiệu quả và duy trì sức khỏe ổn định lâu dài”, dược sĩ Thành Luân chia sẻ.
Ngày 16/5, tại hội thảo tổng kết Sáng kiến Hợp tác Thể thao vì Sức khỏe Cộng đồng, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cùng các chuyên gia y tế, giáo dục đã cảnh báo về "khủng hoảng thiếu vận động" ở giới trẻ Việt Nam.
Theo WHO, Việt Nam nằm trong nhóm quốc gia có tỷ lệ thanh thiếu niên ít vận động ở mức cao, với 91% trẻ em gái và 82% trẻ em trai chưa đáp ứng khuyến nghị vận động tối thiểu mỗi ngày. Những con số đáng báo động này cho thấy lối sống tĩnh tại ngày càng phổ biến ở giới trẻ.
Thiếu vận động thể chất là một trong những tác nhân chính góp phần làm gia tăng gánh nặng các bệnh không lây nhiễm tại Việt Nam, như béo phì, tim mạch, tiểu đường và các vấn đề sức khỏe tâm thần.
Nguyên nhân cốt lõi đầu tiên khiến thanh thiếu niên thiếu thời gian vận động đến từ áp lực học tập khổng lồ. Dữ liệu từ Nghiên cứu Y tế Học đường Toàn cầu (GSHS) do WHO và Bộ Y tế thực hiện chỉ ra phần lớn học sinh duy trì thói quen tĩnh tại do ngồi học quá lâu, trong khi môn giáo dục thể chất tại trường học nhiều nơi vẫn nặng tính hình thức, thời lượng ít ỏi và thiếu sức hút.
Nguyên nhân thứ hai là sự bùng nổ của kỷ nguyên số, khi thiết bị thông minh và mạng xã hội dần thay thế các hoạt động thể chất ngoài trời, "giam lỏng" giới trẻ trong không gian ảo.
Bên cạnh đó, tốc độ đô thị hóa nhanh làm thu hẹp không gian xanh, công viên và sân chơi tại các thành phố lớn cũng tạo ra rào cản đáng kể. Khi môi trường sống thiếu không gian vận động an toàn, cộng thêm tình trạng ô nhiễm không khí và giao thông phức tạp, phụ huynh có xu hướng giữ con ở nhà, vô tình đẩy trẻ vào lối sống khép kín.
Cuối cùng, nguyên nhân sâu xa thuộc về văn hóa gia đình là tâm lý ưu tiên tuyệt đối cho thành tích học tập, xem nhẹ vai trò của thể thao. Hệ lụy của nhận thức này, kết hợp cùng chế độ dinh dưỡng dư thừa thức ăn nhanh, đã được Viện Dinh dưỡng Quốc gia liên tục cảnh báo qua tỷ lệ béo phì ở học sinh thành thị đang ở mức báo động đỏ, kéo theo sự khởi phát sớm của các bệnh lý rối loạn chuyển hóa, đái tháo đường type 2 và tăng huyết áp ngay ở độ tuổi học đường.
Trong nỗ lực can thiệp, tổ chức PATH cùng các đối tác trong nước và quốc tế đã triển khai chương trình thúc đẩy thể thao học đường giai đoạn 2025-2026. Trải qua gần hai năm, dự án giúp hơn 229.000 học sinh cùng người dân duy trì thói quen tập luyện thường xuyên, đồng thời tăng 22,6% tỷ lệ học sinh đạt chuẩn vận động tại 10 trường thí điểm.
TS.BS Lê Thị Thu Hiền, Giám đốc chương trình Chăm sóc Sức khỏe Ban đầu tại PATH, cho biết ban tổ chức lồng ghép nhiều hoạt động quen thuộc như đạp xe, khiêu vũ hay kéo co nhằm thu hút giới trẻ, giúp các em rèn luyện thể lực và xây dựng tinh thần đồng đội.
Thay đổi tích cực từ dự án đã chạm đến nhiều học sinh. Em Lê Khánh Thy, trường THCS Cao Xuân Huy (Nghệ An), cho hay bản thân từng ngại chơi thể thao nhưng nay đã tự tin truyền cảm hứng vận động cho cộng đồng.
Tiến sĩ Angela Pratt, Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam, đánh giá cao cách tiếp cận trao quyền cho học sinh dẫn dắt phong trào thể chất, từ đó tạo ra tác động bền vững mà nhiều quốc gia khác có thể học hỏi. WHO đặt mục tiêu toàn cầu giảm 15% tình trạng thiếu vận động thể chất vào năm 2030, trong đó trường học được xem là môi trường trọng tâm để thay đổi hành vi.
Bên cạnh giới trẻ, WHO cũng khuyến cáo người trưởng thành cần duy trì ít nhất 150 phút vận động cường độ vừa hoặc 75 phút cường độ mạnh mỗi tuần. Thói quen rèn luyện thể chất thường xuyên giúp mọi người giảm 30% nguy cơ mắc bệnh tim mạch, kiểm soát tốt cân nặng, huyết áp và mỡ máu. Các chuyên gia nhấn mạnh việc duy trì lối sống lành mạnh và tầm soát định kỳ giúp con người phòng ngừa đến 80% số ca tử vong sớm do bệnh lý tim mạch.
Lưu Tân Cửu gây xúc động mạnh khi mang cơ thể khiếm khuyết một tay và một chân lên tranh tài tại Giải đấu Thể hình lần thứ 20 ở Tế Nam, tỉnh Sơn Đông, truyền thông Trung Quốc đưa hôm 24/5.
Tại giải đấu, Lưu đăng ký thi đấu ở hạng cân từ 65 kg trở xuống. Màn trình diễn khoe cơ bắp và ý chí của anh thu hút sự chú ý lớn từ khán đài. Toàn bộ khán giả đồng loạt đứng dậy vỗ tay cổ vũ chàng trai nghị lực.
Video ghi lại phần thi nhanh chóng lan truyền khắp các mạng xã hội Trung Quốc, mang về cho anh biệt danh "Người anh em truyền động lực". Dù ban tổ chức chưa công bố kết quả chung cuộc, Lưu vẫn xem việc đứng chung sân khấu tranh tài cùng nhà vô địch tỉnh Sơn Đông là một vinh dự lớn.
Mười năm trước, một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng cướp đi cánh tay phải và chân phải của anh. Biến cố khiến cựu vận động viên suy sụp, nằm lì trên giường và lướt điện thoại cả ngày lẫn đêm đến mức suy giảm thị lực. Nhằm vực dậy tinh thần anh, gia đình quyết định nói thẳng "sự thật phũ phàng rằng anh lúc đó chẳng khác nào một người vô dụng".
Lời nói đó đã thức tỉnh bản lĩnh của một cựu vận động viên trong anh. Lưu Tân Cửu lao vào tập luyện thể hình như một cách để chứng minh giá trị của bản thân. Trước những cái nhìn hoài nghi về khả năng tự chủ cuộc sống trong tương lai, anh đáp: "Tôi chỉ bị ngã thôi chứ tôi chưa chết. Tại sao mọi người lại tin rằng tôi không thể đứng dậy? Cơ thể tôi có thể tàn tật nhưng chừng nào trái tim chưa tàn tật thì tôi vẫn luôn khỏe mạnh và hạnh phúc".
Hiện tại, Lưu trang trải cuộc sống bằng khoản trợ cấp 1.100 nhân dân tệ (gần 4 triệu đồng) mỗi tháng từ quỹ bảo hiểm phúc lợi xã hội địa phương. Tâm nguyện lớn nhất của anh lúc này là tìm cách đền đáp chủ phòng tập - người luôn mở cửa cho anh rèn luyện miễn phí suốt thời gian qua.
Câu chuyện vươn lên của Lưu khơi nguồn cảm hứng lớn cho cộng đồng mạng. Nhiều độc giả ca ngợi anh như một siêu nhân, đồng thời nhìn vào tấm gương của anh để tự tiếp thêm sức mạnh vượt qua những khó khăn cá nhân.
Phán quyết này khép lại vụ kiện khởi xướng từ năm 2019, khi luật sư của Buckley cáo buộc công ty Malabar Creameries cùng tập đoàn nhượng quyền quốc gia tội tắc trách. Bồi thẩm đoàn xác định sai sót trong quy trình sản xuất của cửa hàng đã để lẫn dị vật nguy hiểm vào thực phẩm. Do đó, các công ty liên quan phải chịu trách nhiệm chi trả toàn bộ chi phí y tế và tổn thất tinh thần cho nữ khách hàng.
Sự việc khởi nguồn vào ngày 11/9/2018, khi Buckley ghé tiệm Bruster’s Ice Cream tại thành phố Palm Bay mua một cây kem bơ hạt hồ đào. Lúc dừng đèn đỏ, cô nếm thử và lập tức cảm thấy một vật cứng vướng ở cổ họng. Ban đầu, cô nghĩ đó là mảnh hạt. Tuy nhiên, khi định xúc thêm kem cho con trai, cô phát hiện một chiếc đinh găm chặt bên trong lớp vỏ ốc quế.
Nữ khách hàng nhanh chóng đến bệnh viện chụp X-quang và hoảng hốt khi bác sĩ xác nhận cô đã nuốt dị vật. Kíp y tế lập tức phẫu thuật lấy chiếc đinh cùng nhiều mảnh kim loại ra khỏi cơ thể cô. Sau ca mổ, Buckley tiếp tục đối mặt với biến chứng xuất huyết nội nghiêm trọng và chứng máu đông. Tình trạng nguy kịch buộc các bác sĩ tiến hành một thủ thuật y khoa khiến cô vĩnh viễn mất đi chức năng sinh sản. Hồ sơ y tế đồng thời ghi nhận cô mang nhiều tổn thương thần kinh, mất chức năng vận động kéo dài cùng các vết sẹo sâu làm biến dạng cơ thể.
Đánh giá về kết quả vụ kiện, luật sư đại diện Scott Alpizar gọi đây là một bản án công tâm, tương xứng với những thiệt hại nặng nề của thân chủ. Dưới góc độ pháp lý độc lập, luật sư Danny Karon nhận định mức tiền 14 triệu USD hoàn toàn thỏa đáng. Ông nhấn mạnh việc công ty vô ý tước đoạt cơ hội xây dựng gia đình của một người phụ nữ luôn đòi hỏi mức đền bù rất lớn, thậm chí con số thực tế có thể cao hơn.
