Những ngày qua, “hợp đồng kỳ nghỉ” trở thành tâm điểm chú ý sau loạt phóng sự phản ánh nhiều trường hợp khách hàng, đặc biệt là người cao tuổi, mất hàng trăm triệu đến hàng tỷ đồng vì tin vào những lời quảng bá về nghỉ dưỡng cao cấp và cơ hội sinh lời.
Đằng sau những lời mời gọi hấp dẫn ấy là một guồng quay bán hàng với nhiều góc khuất ít người biết tới.
Trao đổi với phóng viên Dân trí, anh N. – cựu nhân viên kinh doanh của một công ty cung cấp hợp đồng dịch vụ A – lần đầu tiết lộ quy trình tìm kiếm khách hàng, áp lực doanh số, cơ chế hoa hồng và những kịch bản được áp dụng để thuyết phục khách ký hợp đồng.
Những cuộc gọi “tri ân” và kịch bản kéo khách tới sự kiện
“Tôi từng nghĩ mình đang bán một sản phẩm du lịch thông thường. Nhưng càng làm lâu, tôi càng nhận ra có rất nhiều điều khách hàng không được biết hết trước khi đặt bút ký”, anh N. mở đầu câu chuyện.
Cựu nhân viên kinh doanh này gia nhập vào đội ngũ tư vấn của công ty A. vào khoảng năm 2022 – thời điểm ngành du lịch bắt đầu phục hồi sau đại dịch. Địa điểm làm việc tại văn phòng ở TPHCM.
Công việc được mô tả là nhân viên tư vấn làm việc trong văn phòng. Tuy nhiên sau khi nhận việc, anh nhanh chóng nhận ra môi trường có cường độ làm việc rất cao.
Thời gian làm từ thứ 3 tới chủ nhật, giờ làm việc kéo dài từ 9h tới 21h hàng ngày. Thứ 2 là ngày nghỉ duy nhất trong tuần, nhưng nếu kết quả của sales (nhân viên bán hàng) chưa đạt, phải ở lại công ty gọi điện cho khách.
Các nhân viên mới gia nhập phải trải qua quá trình đào tạo kéo dài 3-4 tuần để hiểu mô hình kinh doanh, sản phẩm và kỹ năng bán hàng. Một trong những nội dung được đào tạo là cách tạo thiện cảm và xây dựng niềm tin với khách hàng.
Nhân viên được hướng dẫn cách nói chuyện để khách có cảm tình, hiểu nhu cầu của họ, xem họ có thích du lịch hay không rồi từ đó tư vấn các gói hợp đồng phù hợp.
Khi chính thức bắt tay vào guồng quay, nhân viên sales được công ty cung cấp data khách hàng (dữ liệu) có sẵn để gọi điện. Đồng thời, công ty cũng có sẵn kịch bản telesale (hình thức bán hàng qua điện thoại) để mời khách tham gia hội nghị, sự kiện.
Nội dung cuộc gọi thường xoay quanh các chương trình tri ân khách hàng, tặng voucher nghỉ dưỡng hoặc quà tặng du lịch miễn phí với mục đích đưa khách tới hội nghị bằng mọi cách. Tuy nhiên theo anh N., tỷ lệ khách chấp nhận lời mời khá thấp.
“Nếu gọi 100 khách thì có thể khoảng 10 người đồng ý tham gia, nhưng cuối cùng chỉ khoảng 2 người thực sự đến dự sự kiện. Chính vì vậy, sales phải thực hiện các cuộc gọi liên tục với số lượng lớn. Những người đồng ý tới sự kiện đa phần vì tò mò hoặc bị thu hút bởi phần quà nghỉ dưỡng”, anh N. nói.
Cũng theo cựu nhân viên này, mức lương cơ bản thời điểm đó của các sales dao động từ 6 đến 7 triệu đồng/tháng. Nguồn thu chính đến từ tiền hoa hồng khi chốt hợp đồng. Mức hoa hồng phổ biến khoảng 7% giá trị hợp đồng và nhân viên được hưởng trọn vẹn khoản này, không phải cắt bớt, chi trả phụ phí.
Đánh giá đây là mức hoa hồng rất cao bởi theo tìm hiểu của anh N., phần trăm hoa hồng của nhân viên bất động sản chỉ thường ở mức 2% và phải khấu trừ một số chi phí.
“Cơ chế này tạo động lực mạnh mẽ khiến đội ngũ bán hàng thấy rằng doanh số mới là mục tiêu quan trọng nhất. Nhiều nhân viên không còn để ý khách hàng thực sự cần gì. Họ chỉ cần khách đặt bút ký, sớm chốt hợp đồng”, cựu nhân viên sales nhận định.
Đánh giá giao dịch bất thường: Nhìn vào số lượng hợp đồng của khách
Theo anh N., muốn đánh giá một giao dịch hợp đồng kỳ nghỉ có dấu hiệu bất thường hay không, chỉ cần nhìn vào số lượng hợp đồng mà khách được khuyến khích mua.
Nhiều khách ban đầu chốt hợp đồng thứ nhất vì có nhu cầu nghỉ dưỡng thực sự. Tuy nhiên sau đó, họ tiếp tục được sales thuyết phục mua thêm hợp đồng thứ 2. Anh N. khẳng định, từ hợp đồng thứ 2 là nơi nhân viên sales khai thác câu chuyện lợi nhuận.
“Nếu khách mua ít nhất 2 hợp đồng, thì gần như chắc chắn hợp đồng thứ 2 được tư vấn theo hướng đầu tư, kỳ vọng sinh lời hoặc tạo lợi nhuận”, anh N. nhận định.
Đáng chú ý, những cam kết về lợi nhuận thường không xuất hiện trong văn bản chính thức. Khi đó, các nhân viên tư vấn thường dùng cách diễn đạt nước đôi. Trên giấy tờ không có điều khoản cam kết lợi nhuận hay cho thuê sinh lời, nhưng trong quá trình tư vấn, khách hàng có thể hiểu rằng khoản tiền bỏ ra sẽ được thu hồi hoặc tạo lợi nhuận trong tương lai.
“Đây chính là kịch bản phổ biến nhất mà tôi chứng kiến. Ví dụ, khách đã có một hợp đồng, sales tiếp tục giới thiệu hợp đồng thứ 2 với giá thấp hơn và nói rằng hợp đồng này có thể sinh lời. Nhưng vấn đề lợi nhuận chủ yếu là cam kết miệng của nhân viên và khách”, anh nói.
Thời điểm anh N. vào công ty, đơn vị này có khoảng 80 đến 100 nhân viên sales. Tuy nhiên anh nhận thấy, mỗi nhóm bán hàng lại có cách triển khai khác nhau. Cùng một sản phẩm, nhân viên sales của từng đội sẽ có cách riêng để khách phải xuống tiền.
Đặc biệt, trong một số trường hợp, nếu nhận thấy khách còn khả năng tài chính, nhân viên sẽ tiếp tục thuyết phục tới cùng để họ phải mua thêm sản phẩm.
Xung đột giữa lợi nhuận và đạo đức nghề nghiệp
Trong quá trình làm việc, anh N. cũng dần nhận thấy sự chênh lệch đáng kể giữa giá mua hợp đồng kỳ nghỉ trực tiếp và chi phí thuê lại từ các chủ sở hữu bên ngoài.
Nam nhân viên đưa ra ví dụ cụ thể. Một hợp đồng kỳ nghỉ chốt với công ty nghỉ dưỡng A. có giá 480 triệu đồng. Đổi lại, khách được sử dụng một tuần nghỉ dưỡng mỗi năm trong khoảng 35 năm.
Ngoài ra, khách phải đóng phí thường niên khoảng 5 triệu đồng/năm. Khách hàng được lựa chọn tuần nghỉ cố định và về mặt pháp lý có quyền chuyển nhượng hợp đồng.
Tuy nhiên, trên thực tế, ngay cả những người không sở hữu hợp đồng kỳ nghỉ vẫn hoàn toàn có thể đặt phòng nghỉ dưỡng tại công ty A. với mức giá rẻ hơn nhiều so với người ký hợp đồng.
“Chỉ cần vào hội nhóm của hợp đồng kỳ nghỉ, khách sẽ thấy rất nhiều chủ sở hữu không sử dụng quyền nghỉ dưỡng hằng năm nên sẵn sàng cho thuê lại với mức giá rất thấp, chỉ nhỉnh hơn phí duy trì thường niên. Mức giá này hời hơn rất nhiều và cũng tránh được rủi ro so với việc người mua đặt bút ký để lấy hợp đồng nghỉ dưỡng trong thời gian kéo dài hàng chục năm”, anh N. phân tích.
Sau khoảng 10-11 tháng làm việc, nam nhân viên sales cho biết anh chốt hơn 20 hợp đồng với khách. Trong đó, các hợp đồng đều ký với những người có nhu cầu nghỉ dưỡng thực sự.
Cuối cùng, anh quyết định rời đi vì thấy môi trường làm việc thiếu minh bạch. Nhìn lại quãng thời gian đó, anh cho rằng xung đột lớn nhất không nằm ở kỹ năng bán hàng mà ở câu hỏi đạo đức nghề nghiệp.
“Doanh số trở thành mục đích quan trọng nhất khiến sales chỉ cần khách sớm chốt hợp đồng. Đó là điều khiến tôi day dứt, không muốn tiếp tục gắn bó”, anh nói.
Trước đó rất nhiều nạn nhân đã phản ánh với Dân trí về về chiêu thức bị dụ dỗ mua bán hợp đồng kỳ nghỉ.
Trong đó, chị T.K. (sống tại phường Đại Mỗ, Hà Nội) cho biết, từ một chuyến du lịch được giới thiệu là cơ hội nghỉ dưỡng hấp dẫn, mẹ chồng chị đã liên tiếp ký 5 hợp đồng kỳ nghỉ với tổng số tiền hơn 1 tỷ đồng.
Đằng sau những bản hợp đồng là quãng thời gian cả gia đình chị T.K. kiệt sức vì khuyên can, trả nợ thay và tìm mọi cách giúp bà từ bỏ niềm tin rằng chỉ cần đóng thêm tiền sẽ lấy lại được khoản đầu tư đã mất.
Theo luật sư Hoàng Văn Hướng, Trưởng Văn phòng Luật sư Hoàng Hưng, những người đã trót ký hợp đồng hoặc nghi ngờ bị lừa đảo cần nhanh chóng tìm đến luật sư hoặc cơ quan bảo vệ pháp luật để được tư vấn.
Luật sư này cũng lưu ý những chứng cứ quan trọng cần được thu thập gồm toàn bộ hợp đồng đã ký, chứng từ chuyển tiền, sao kê giao dịch ngân hàng, tin nhắn, email, ghi âm cuộc gọi, nội dung quảng cáo, thư mời hội thảo và mọi tài liệu liên quan đến quá trình giao dịch.
Đặc biệt, khi phát hiện dấu hiệu bất thường, người dân cần sớm làm đơn tố giác gửi cơ quan công an để được xem xét, xử lý và ngăn chặn các thiệt hại tiếp theo.
Mới đây, một tai nạn nghiêm trọng vừa xảy ra với bé trai 5 tuổi khi đang chơi xe điện tự chế. Trong lúc xe vận hành, tay phải của trẻ bất ngờ bị cuốn vào bánh xe đang quay, dẫn đến chấn thương nặng, đứt lìa ngón cái và ngón trỏ.
Theo thông tin từ Bệnh viện Nhi Hà Nội, ngay sau tai nạn, trẻ được đưa đến cấp cứu trong tình trạng tổn thương nghiêm trọng bàn tay phải.
Qua đánh giá chuyên môn, bác sĩ Đỗ Hùng Anh – đơn vị Phẫu thuật Tạo hình, Sọ mặt và Thẩm mỹ cho biết: Đây là vết thương đặc biệt nặng, với nhiều yếu tố bất lợi cho việc bảo tồn chức năng.
Trẻ bị tổn thương nghiêm trọng ở hai ngón tay cái và trỏ, phần đầu ngón bị tách rời và không còn khả năng phục hồi. Hệ thống mạch máu và mô bị tổn thương nặng, nên các bác sĩ cho biết không thể thực hiện phẫu thuật nối lại.
Theo các bác sĩ, đây là dạng tai nạn không hiếm gặp khi trẻ sử dụng các phương tiện không đảm bảo an toàn. Hậu quả để lại thường rất nặng nề, ảnh hưởng lâu dài đến chức năng vận động của bàn tay, cũng như sinh hoạt và phát triển của trẻ sau này.
Thời gian qua, tại nhiều công viên, quảng trường thường có dịch vụ cho thuê xe điện trò chơi cho trẻ em. Những chiếc xe điện này không giống như những đồ chơi thông thường. Chúng có thể đạt tốc độ từ 10 đến 20km/h, một con số không nhỏ đối với trẻ em.
Bên cạnh đó, phần lớn những chiếc xe này đều là hàng tự chế, không qua kiểm định chất lượng, không có tiêu chuẩn an toàn về hệ thống phanh, giảm xóc hay bảo hộ.
Chỉ cần một cú va chạm nhẹ hay một pha tăng tốc đột ngột rồi bẻ lái, trẻ nhỏ rất dễ mất kiểm soát. Dẫn đến nguy cơ gây mất trật tự công cộng và tai nạn đáng tiếc xảy ra.
Các chuyên gia y tế cảnh báo, tai nạn liên quan đến thiết bị tự chế, đặc biệt là xe điện, không phải hiếm gặp ở trẻ nhỏ. Tuy nhiên, hậu quả thường rất nghiêm trọng, có thể gây mất chi, ảnh hưởng lâu dài đến chức năng vận động, sinh hoạt và tâm lý của trẻ.
Bác sĩ khuyến cáo phụ huynh cần tăng cường giám sát, không để trẻ tiếp xúc hoặc chơi với các thiết bị cơ khí, điện tự chế tiềm ẩn nguy cơ cao. Đồng thời, cần trang bị kiến thức an toàn và kỹ năng xử lý tình huống để hạn chế những tai nạn đáng tiếc có thể xảy ra.
Chị Alice Munro và anh Gavin Munro bắt đầu xây dựng khu vườn nội thất của chính mình trên một khu đất rộng khoảng 0,8ha ở Derbyshire (Anh) từ năm 2006.
Thay vì đốn cây rồi gia công thành đồ nội thất như cách truyền thống, họ lựa chọn hướng đi hoàn toàn ngược lại: Uốn nắn những cành cây còn sống để chúng tự phát triển thành hình dạng của ghế, bàn, đèn hoặc các vật dụng khác.
Quá trình này đòi hỏi sự kiên nhẫn kéo dài nhiều năm. Những cành non được cố định quanh một khung kim loại thiết kế sẵn. Sau đó chúng được cắt tỉa, ghép nối và điều chỉnh trong suốt quá trình sinh trưởng.
Mỗi chiếc ghế thường mất từ 6 đến 9 năm mới hoàn thiện hình dáng. Sau khi được cắt khỏi cây, sản phẩm tiếp tục được sấy khô trong khoảng một năm trước khi hoàn thiện và bán ra thị trường.
Hiện nay, các sản phẩm của doanh nghiệp này được bán như những tác phẩm nghệ thuật độc bản, có giá lên tới gần 100.000 USD (khoảng 2,6 tỷ đồng).
Ít ai ngờ rằng ý tưởng độc đáo này lại bắt nguồn từ những ngày anh Gavin Munro phải nằm viện điều trị bệnh từ khi còn nhỏ. Anh mắc một căn bệnh bẩm sinh hiếm gặp khiến hai hoặc nhiều đốt sống cổ dính liền bất thường.
Trong thời gian dài nằm viện và trải qua nhiều cuộc phẫu thuật chỉnh hình cột sống, anh Gavin có cơ hội quan sát thiên nhiên qua khung cửa sổ bệnh viện.
Những tháng ngày đó đã gieo vào đầu cậu bé niềm say mê với cây cối và ý tưởng tạo ra những vật thể từ chính quá trình sinh trưởng của thiên nhiên. Sau này, Gavin theo học nghệ thuật và thiết kế nội thất.
Chị Alice Munro tiết lộ, những chiếc ghế độc bản làm từ cây còn sống hoàn toàn là ý tưởng của chồng mình. Để thực hiện ước mơ, trước đó anh dành nhiều thời gian quan sát các khu rừng và nhiều loài sinh vật sống ở đó.
Một lần tình cờ tới California (Mỹ) và nhặt được một khúc gỗ lũa trên bãi biển, anh thấy những cành cây nằm cạnh nhau trông giống một chiếc bàn và tự hỏi liệu có thể trồng cây thành hình dạng như thế hay không.
Tuy nhiên, phải đến năm 2006, anh mới bắt tay hiện thực hóa giấc mơ của mình.
Chiếc ghế hình thành suốt 9 năm
Với mong muốn tạo ra các vật dụng hữu ích nhưng vẫn hòa hợp với thiên nhiên, Gavin bắt đầu thử nghiệm trồng ghế tại một góc nhỏ trên trang trại của bạn bè vào năm 2006.
Đến nay, vợ chồng anh vẫn thuê chính khu đất đó để tiếp tục phát triển dự án.
Ban đầu, Gavin cho cây phát triển theo chiều thẳng đứng. Tuy nhiên, sau nhiều lần thử nghiệm, anh nhận ra việc trồng ghế theo hướng ngược lại mang lại kết quả tốt hơn.
Nhóm nghiên cứu cũng từ bỏ các khuôn nhựa từng sử dụng trước đây để chuyển sang khung kim loại nhằm tạo độ ổn định cao hơn.
"Kỹ thuật này giống như sự kết hợp giữa nghệ thuật bonsai và công nghệ in 3D", Gavin mô tả.
Bởi lẽ, quá trình tạo hình dựa trên việc ghép các cành cây lại với nhau để chúng phát triển thành một khối thống nhất. Để tạo hình, anh dùng những khung dài hình chữ nhật cho cành cây bám theo đúng hình dạng mong muốn.
Khi cây được cắt gốc để kích thích chồi non phát triển, sẽ có những thời điểm thích hợp nhất để uốn cong các cành cây.
Sau đó, những người thợ dùng dây chuyên dụng cố định chúng vào khung.
Trong 20 năm qua, "khu vườn nội thất" đã thử nghiệm với nhiều loài cây khác nhau. Họ từng làm các sản phẩm từ cây liễu, thử nghiệm với cây táo, anh đào, sồi, tần bì, cây dẻ gai và cây táo gai.
Mỗi loài cây đều có tốc độ sinh trưởng, khả năng uốn cong và phản ứng khác nhau với các kỹ thuật ghép nối. Hiện khu vườn không chỉ làm các sản phẩm ghế ngồi, mà còn nghiên cứu thêm sản phẩm khác như ghế băng, bàn, chụp đèn, ghế đẩu.
Một trong những sản phẩm nổi tiếng nhất của khu vườn là chiếc ghế có tên Gatti được đặt theo tên của Laura Gatti, chuyên gia nông học nổi tiếng ở Italy. Chiếc ghế được tạo từ cây liễu.
Cây trồng vào năm 2009, được cắt gốc năm 2011 để kích thích chồi mới. Từ năm 2012, cành cây được uốn, ghép và định hình theo thiết kế chiếc ghế. Đến năm 2018, chiếc ghế mới được "thu hoạch".
Ban đầu, sản phẩm được trưng bày với lá vẫn còn nguyên trên cây trước khi được đưa về xưởng để sấy khô và hoàn thiện. Hiện chiếc ghế nguyên bản thuộc sở hữu của một nhà sưu tập tư nhân tại Mỹ.
Không dừng lại ở việc tạo ra các tác phẩm nghệ thuật độc bản, Alice và Gavin đang xây dựng một học viện nhằm đào tạo những người muốn học kỹ thuật trồng đồ nội thất từ cây sống.
Anh tin rằng trong tương lai, con người có thể tạo ra một ngành thủ công hoàn toàn mới, nơi đồ nội thất được "nuôi trồng" tại địa phương thông qua kỹ năng làm vườn và sự chăm sóc lâu dài thay vì sản xuất công nghiệp.
Theo HK01, sự việc xảy ra ngày 8/5. Chia sẻ với truyền thông sau đó, người đàn ông cho biết, mức tạ tối đa anh có thể đẩy là 150kg.
Hôm xảy ra sự việc, anh đã tập nhiều hiệp liên tiếp khiến thể lực suy giảm. Đến lúc anh nâng mức tạ 145kg, có lẽ cơ thể không còn ở trạng thái tốt nhất nên anh không thể đẩy lên được.
Người này cho biết bản thân từng gặp tình huống tương tự và đã thoát hiểm nhờ điều chỉnh đúng vị trí thanh bảo hộ trên giá tập.
"Lần trước khi bị đè, tôi đã cài thanh bảo hộ đúng vị trí nên có thể dịch chuyển thanh tạ để thoát ra. Lần này tôi cũng nghĩ mình đã điều chỉnh rồi, nhưng thực tế là chưa nên suýt nữa đã gặp nguy hiểm", anh kể.
Thời điểm đó, anh không thể kêu cứu nên phải cố lật người, dùng hết sức kéo cổ thoát khỏi thanh tạ.
Sau sự việc, người đàn ông đã đến bệnh viện kiểm tra. May mắn, anh chỉ bị xây xát nhẹ ngoài da, được khử trùng và tiêm phòng uốn ván, sức khỏe không bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Sau khi chia sẻ trải nghiệm của mình, anh cũng gửi lời cảnh báo đến những người tập gym: "Nhất định phải có người hỗ trợ hoặc có biện pháp bảo hộ phù hợp. Không phải ai cũng có thể may mắn tự thoát hiểm như tôi".
Dù vừa trải qua tình huống cận kề nguy hiểm, anh cho biết bản thân sẽ không vì sự việc này mà từ bỏ việc tập luyện.
Trước đó, tại Bắc Hải (Quảng Tây, Trung Quốc), một vụ việc tương tự cũng từng xảy ra khi một người đàn ông bị thanh tạ đè lên cổ trong lúc tập đẩy ngực. May mắn, những người xung quanh đã phát hiện và hỗ trợ kịp thời.
Chủ một phòng gym tại Trung Quốc cho biết, nhiều người tập thường bỏ qua cơ chế bảo hộ sẵn có của thiết bị. Vì vậy, người tập cần sử dụng dụng cụ đúng cách, lựa chọn mức tạ phù hợp với thể trạng và luôn đảm bảo các biện pháp an toàn trong quá trình tập luyện.