Quán bún thang gia đình nho nhỏ nằm trên đường Hồ Biểu Chánh, phường Phú Nhuận suốt hàng thập kỷ qua là điểm đến quen thuộc của nhiều thực khách ở TP.HCM muốn thưởng thức món ăn thanh tao bậc nhất của ẩm thực Hà Nội.
Nằm ở số 50 Hồ Biểu Chánh, quán ăn của gia đình chị Bích Ngọc (36 tuổi), truyền nhân đời thứ 3 của quán, được thực khách gọi với cái tên thân thương là Bún Thang 50.
TP.HCM một buổi sáng mát mẻ sau cơn mưa nặng hạt từ chiều tối hôm trước, chúng tôi tìm tới quán ăn bình dân này để thưởng thức món bún thang Hà Nội trứ danh. 9 giờ hơn, khách bắt đầu đến, ngồi kín các bàn, vừa ăn vừa nói chuyện rôm rả.
Trong quầy bếp mở, chị Bích Ngọc cùng người thân tất bật chuẩn bị để mang những tô bún nóng hổi tới thực khách sớm nhất, không để ai phải chờ đợi lâu. Trong khi đó, bà Phạm Ngọc Bảo (86 tuổi), người sáng lập quán ngồi phía trước. Ở tuổi này, cụ bà hài lòng nhìn cháu dâu kế thừa quán, hạnh phúc khi thấy thực khách thân thương ghé thưởng thức món ăn của mình.
Quán bún thang của gia đình bà Bảo có tuổi đời 36 năm, được nhiều thực khách xa gần biết tới
ẢNH: CAO AN BIÊN
Chia sẻ với PV Thanh Niên, bà Bảo nở nụ cười hiền hậu, kể rằng sau khi về hưu sớm, năm 1990 quyết định mở quán ăn gia đình để con thêm thu nhập, cũng là để có cái nghề để mưu sinh.
“Trong rất nhiều món ăn, tôi chọn món bún thang để bán, món ăn có nguồn gốc lâu đời, rất rất lâu ở Hà Nội. Món ăn này là món tôi thích gắn bó với ký ức tuổi thơ của tôi, một món ăn thanh tao không có nhiều dầu mỡ, tốt cho sức khỏe. Tôi nấu món ăn theo đúng hương vị Hà Nội, theo đúng ký ức, kinh nghiệm của cuộc đời mình”, bà kể.
Món ăn quen thuộc mang hương vị “rất Hà Nội” do bà Bảo bán được nhiều người gốc Bắc ở TP.HCM tìm tới thưởng thức để góp nhặt lại ký ức. Trong khi đó, người dân TP.HCM cũng như người tứ xứ làm việc ở thành phố này lại ghé ăn vì tò mò món bún có cái tên lạ, rồi “phải lòng” lúc nào không hay, cứ vậy ăn suốt mấy chục năm.
Quán ăn này từ chưa có nhiều người ủng hộ thuở đầu mới mở bán, dần dà có nhiều khách ghé, tới nay có rất nhiều khách “ruột”. Có những khách gắn bó với quán từ những ngày đầu, sau đó tuổi cao sức yếu nên không thường ghé.
Trong tô bún thang của quán ăn này, nổi bật là phần bún sợi nhỏ trắng mịn, mềm nhưng không bị nát. Sợi bún nhỏ giúp ngấm đều nước dùng thanh ngọt và hài hòa với các nguyên liệu khác như thịt gà xé trắng ngà, sợi trứng tráng mỏng màu vàng non, giò lụa thái chỉ màu hồng nhạt, nấm đông cô, nấm mèo màu nâu nhạt, màu xanh của rau răm, hành, mùi tàu thái nhỏ…
Các thành phần được xếp vòng tròn khéo léo như một “bức tranh” ẩm thực. Tất cả quyện lẫn trong nước dùng ngọt đậm đà, trong veo, đượm mùi tôm khô, hương gà, nấm đậm vị và thơm phưng phức. Chủ quán cũng chuẩn bị sẵn mắm tôm để thực khách ăn kèm “đúng điệu” Hà Nội.
Sau hàng chục năm “đứng quán”, vì tuổi tác, sau này, bà để lại quán cho con gái, nay là cháu dâu. Chị Bích Ngọc, đời thứ 3 kế thừa quán nói rằng trước đó, chị làm công việc về văn phòng.
2 năm gần đây, chị mới bắt đầu bán chính. Trước đó nhiều năm, chị cũng có thời gian phụ bà và gia đình chồng buôn bán. Nhìn cháu gái đứng bếp, bà Bảo tự hào, dành lời khen không ngớt cho truyền nhân đời thứ 3 của quán ăn gia đình.
Tô bún thang trứ danh ở quán
Không chỉ món bún thang được khách ủng hộ, quán cũng bán thêm bún măng, mì gà, miến gà, miến cua… với mức giá bình dân từ 40.000 đồng. Quán ăn mở bán từ 6 giờ tới 13 giờ hằng ngày.
Lần đầu ghé quán thưởng thức món bún thang, chị Hồ Ái Nhi cho biết bản thân cảm thấy hợp khẩu vị, đặc biệt phần bún ở quán đồ ăn đầy đặn, tô bún hấp dẫn về hình thức lẫn hương vị.
“Chồng mình ăn bún thang gà xé, còn mình ăn bún thang đùi gà, có nhờ quán xé đùi giúp để tiện ăn hơn, quán cũng nhiệt tình!. Quán có bình trà đá miễn phí. Sẽ quay lại để thử các món khác!”, nữ thực khách chia sẻ.
Trong khi đó, chị Mai Thị Yến Nhi, một khách “ruột” của quán chia sẻ nếu ai thích ăn các món thuần vị Bắc thì sẽ “bị mê” khi ghé Bún Thang 50. Thực khách ấn tượng với sự nhiệt tình, xởi lởi của chị chủ quán.
“Không chỉ món ăn ngon, có hôm quán còn tặng cho khách cây, có hôm nấu nước sâm cho khách uống. Quán sạch sẽ, gọn gàng, đồ ăn nhiều. Mình cũng thương cụ bà, người sáng lập quán. Cụ lúc nào cũng lo cho khách từng chi tiết nhỏ”, chị bày tỏ.
Một trong những điểm thú vị về bún thang chính là cái tên, khi tên gọi và cách giải nghĩa “truyền miệng” phần nào nói lên nguyên liệu có trong tô. Nói về nguồn gốc tên gọi bún thang, cụ Bảo nói rằng:
“Chữ “thang” trong bún thang có nghĩa là thang thuốc sắc, là do trong thang thuốc có nhiều vị. Nên gọi bún thang là để chỉ tô bún có nhiều vị, nhiều thành phần nguyên liệu và sự kết hợp của các nguyên liệu trong phần bún thang đều tốt cho sức khỏe”.
Với bà Bảo và gia đình, ngày ngày được nấu những phần bún thang mang hương vị đặc sắc của ẩm thực kinh kỳ đến với thực khách xa gần tại TP.HCM là niềm tự hào và hạnh phúc.
Hôm nay là ngày làm việc đầu tiên sau kỳ nghỉ Giỗ tổ Hùng Vương mùng 10 tháng 3, kéo dài 3 ngày. Dương lịch hôm nay là ngày thứ ba, đánh dấu năm 2026 trải qua ngày thứ 117. Theo lịch âm hôm nay 28.4 là ngày 12.3, theo cách gọi can chi là ngày Nhâm Thân, tháng Nhâm Thìn, năm Bính Ngọ.
Thông tin từ lịch vạn niên, hôm nay là ngày Bạch Hổ Túc. Dân gian quan niệm rằng đây không phải là ngày đẹp, không phù hợp để xuất hành, khởi sự hay làm những việc lớn.
Dưới góc độ tiết khí, hôm nay là ngày thứ 9 người Việt đón tiết Cốc vũ 2026, tiết khí thứ 6 trong 24 tiết khí trong năm. Người Việt vừa kết thúc kỳ nghỉ Giỗ tổ Hùng Vương kéo dài 3 ngày, từ thứ bảy 25.4 đến hết thứ hai 27.4.
Hôm nay 28.4 không phải là ngày lễ lớn tại Việt Nam, tuy nhiên nhiều người Việt quan tâm vì đây là "khoảng giữa" của kỳ nghỉ kép. Chỉ sau kỳ nghỉ Giỗ tổ Hùng Vương, người Việt lại tiếp tục nghỉ lễ 30.4 - 1.5, ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và Quốc tế lao động.
Năm 2026, ngày 30.4 rơi vào thứ năm, ngày 1.5 rơi vào thứ sáu. Nhờ đó, cộng với 2 ngày nghỉ cuối tuần, người lao động được nghỉ 4 ngày liên tục, từ 30.4 đến hết ngày 3.5.
Theo lịch âm, kỳ nghỉ 4 ngày này bắt đầu từ ngày 14 tháng 3, còn gọi là ngày Giáp Tuất, tháng Nhâm Thìn, năm Bính Ngọ đến ngày 17 tháng 3 hay ngày Đinh Sửu, tháng Nhâm Thìn, năm Bính Ngọ. Như vậy, ngày rằm tháng 3 (15 tháng 3) cũng nằm trong kỳ nghỉ lễ này.
Trên thế giới, hôm nay là ngày An toàn và sức khỏe lao động thế giới (World Day for Safety and Health at Work). Timeanddate.com cho biết sự kiện này được tổ chức hằng năm vào ngày 28.4 bởi tổ chức Lao động quốc tế (ILO) nhằm thúc đẩy môi trường làm việc an toàn, vệ sinh và giảm thiểu tai nạn lao động.
Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) bắt đầu kỷ niệm ngày An toàn và sức khỏe lao động thế giới vào ngày 28.4.2003. ILO cam kết thúc đẩy cơ hội cho mọi người có được việc làm tử tế và hiệu quả trong điều kiện tự do, công bằng, an ninh.
Mục tiêu của ILO là thúc đẩy quyền lợi tại nơi làm việc, khuyến khích các cơ hội việc làm tử tế, tăng cường bảo trợ xã hội và củng cố đối thoại về các vấn đề liên quan đến công việc.
Hôm nay cũng là ngày Quốc tế tưởng niệm người lao động tử nạn và bị thương (Workers' Memorial Day) diễn ra hằng năm vào ngày 28.4. Đây là dịp để tưởng nhớ những người đã thiệt mạng hoặc bị thương do tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp, đồng thời đấu tranh cho môi trường làm việc an toàn hơn.
Dương lịch hôm nay là ngày thứ ba, đánh dấu năm 2026 trải qua ngày thứ 111. Theo lịch âm hôm nay 21.4 là ngày 5.3, theo cách gọi can chi là ngày Ất Sửu, tháng Nhâm Thìn, năm Bính Ngọ.
Dưới góc độ tiết khí, hôm nay là ngày thứ hai người Việt tiết Cốc vũ 2026, tiết khí thứ 6 trong 24 tiết khí trong năm. Tiết Cốc vũ có ý nghĩa "mưa rào". Theo kinh nghiệm dân gian, tiết khí này đánh dấu sự chuyển giao từ xuân sang hè, khi thời tiết ấm áp hơn, độ ẩm tăng và vạn vật tràn đầy sức sống.
Theo lịch vạn niên hôm nay là ngày Huyền Vũ. Dân gian quan niệm đây không phải là đẹp để khởi sự, xuất hành, do đó, nhiều người kiêng kỵ "làm việc trọng đại" vào ngày này.
Tại Việt Nam, ngày 21.4 hôm nay được nhiều người quan tâm vì đây là ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam. Ngày 24.2.2014, Chính phủ đã ký Quyết định số 284/QĐ-TTg lấy ngày 21.4 hằng năm là ngày Sách Việt Nam.
Việc chọn ngày 21.4 là ngày Sách Việt Nam có ý nghĩa rất quan trọng vì đây là thời điểm ra mắt cuốn sách đầu tiên của Việt Nam là cuốn Đường Kách Mệnh (21.4.1927) của Chủ tịch Hồ Chí Minh, tác phẩm đầu tiên bằng tiếng Việt được in bởi những người thợ in Việt Nam.
Việc chọn ngày Sách Việt Nam gắn với một tác phẩm nổi tiếng của Bác Hồ có ý nghĩa văn hóa sâu sắc. Năm 2021, ngày Sách Việt Nam chính thức được đổi tên là ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam.
Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam nhằm khuyến khích và phát triển phong trào đọc sách trong cộng đồng, nâng cao nhận thức của nhân dân về ý nghĩa to lớn và tầm quan trọng của việc đọc sách đối với việc phát triển kiến thức, kỹ năng và phát triển tư duy, giáo dục và phát triển bản thân.
Trong khi đó, cận kề nghỉ Giỗ tổ Hùng Vương cũng như sắp tới lịch nghỉ lễ 30.4 - 1.5, nhiều người cũng bắt đầu hào hứng lên kế hoạch. Các từ khóa như lịch "nghỉ lễ 30.4", "lịch nghỉ lễ 30.4"... cũng được nhiều người tìm kiếm và xuất hiện trên Google Trends những ngày qua.
Kỳ nghỉ lễ gần nhất mà người Việt sắp trải qua là ngày Giỗ tổ Hùng Vương (10 tháng 3 âm lịch). Kỳ nghỉ Giỗ tổ Hùng Vương kéo dài 3 ngày, từ thứ bảy 25.4 đến hết thứ hai 27.4. Như vậy, còn 4 ngày nữa người Việt sẽ chính thức nghỉ Giỗ tổ Hùng Vương.
Trong khi đó, theo lịch nghỉ lễ 30.4 - 1.5, người lao động được nghỉ 4 ngày liên tục, từ ngày 30.4 đến hết ngày 3.5. Tính từ hôm nay 21.4, còn 9 ngày nữa người Việt sẽ chính thức được nghỉ lễ này. Điều đặc biệt, toàn bộ 7 ngày nghỉ lễ Giỗ tổ Hùng Vương và 30.4 - 1.5 đều nằm trong tiết khí Cốc vũ.
Mùa Phật đản 2026, phật tử lại hướng về chốn thiền môn thanh tịnh. Huế là vùng đất được mệnh danh là kinh đô Phật giáo của Việt Nam với hơn 300 ngôi chùa lớn nhỏ. Mỗi ngôi cổ tự nơi đây sở hữu một kiến trúc, bố cục cùng tông phái khác nhau.
Chùa Thiên Mụ không chỉ là một ngôi cổ tự có tuổi đời hơn 400 năm mà còn được người đời tôn vinh là danh lam thắng cảnh vào bậc nhất của xứ cố đô. Đứng từ xa, tầm mắt du khách đã bị hút vào cấu trúc đồ sộ nhưng thanh thoát của tháp Phước Duyên gồm 7 tầng, tạo nên một sự cân đối tuyệt mỹ giữa khoảng không gian khoáng đạt bên bờ sông Hương.
Lịch sử của ngôi danh lam này gắn liền với bước chân mở mang bờ cõi của chúa Nguyễn Hoàng. Tương truyền, năm 1601, khi đi xem xét địa thế, chúa bắt gặp ngọn đồi thế đất tựa rồng quay đầu. Người dân kể rằng, ban đêm có bà lão mặc áo đỏ quần lục xuất hiện báo mộng về một vị chân chúa đến lập chùa để tụ linh khí, làm bền long mạch.
Cũng từ đó ngôi chùa mang tên "Thiên Mụ" được chúa Nguyễn cho ra đời. Dưới triều Nguyễn, ngôi chùa được trùng tu quy mô, đặc biệt vào năm 1844 khi vua Thiệu Trị cho xây dựng tháp Phước Duyên và đình Hương Nguyện.
Đến với chùa Thiên Mụ, bước qua Nghi Môn vào khu nội điện là điện Đại Hùng uy nghiêm, đứng ở không gian này du khách cảm nhận rõ bản sắc cung đình xưa cũ, nơi tiếng chuông chùa vang vọng, rũ bỏ hết muộn phiền của lữ khách.
Tọa lạc trên dốc Nam Giao (số 1 đường Sư Liễu Quán), chùa Từ Đàm là ngôi cổ tự danh tiếng gắn liền với phong trào chấn hưng Phật giáo Việt Nam hiện đại.
Theo các tài liệu lịch sử, đây là ngôi cổ tự danh tiếng gắn liền với phong trào chấn hưng Phật giáo Việt Nam hiện đại. Khởi nguồn vào thế kỷ 17, từ một thiền thất của nhà sư Minh Hoằng Tử Dung khi từ Trung Hoa sang Thuận Hóa tu hành, nơi đây dần được mở rộng và đến năm 1703 được chúa Nguyễn Phúc Chu ban biển ngạch "Sắc tứ Ấn Tông Tự".
Chùa Từ Đàm chính là chứng nhân của những sự kiện lịch sử trọng đại như: năm 1936 là trung tâm của phong trào chấn hưng Phật giáo; năm 1951 là nơi tổ chức hội nghị thống nhất Phật giáo ba miền; và năm 1960 là trung tâm của các hoạt động đấu tranh Phật giáo.
Bước qua cổng tam quan, một khoảng sân rộng lớn mở ra với cây bồ đề cổ thụ sum suê, được chiết cành từ nơi Đức Phật thành đạo ở Ấn Độ mang về năm 1936. Bên cạnh là bảo tháp 7 tầng uy nghi mới xây dựng. Đến nay ngôi chùa vẫn vẹn nguyên những báu vật thời gian như quả đại hồng chung đúc từ thời vua Gia Long và các bức hoành phi cổ kính, mang lại cảm giác bình yên sâu lắng cho bất kỳ ai ghé chân.
Nép mình khuất sau rừng thông rộng lớn lên đến 50.000 m² tại đường Lê Ngô Cát (phường Thủy Xuân), tổ đình Từ Hiếu mang một không gian trầm mặc, nguyên sơ với những khe nước nhỏ uốn lượn hiền hòa.
Theo các tài liệu lịch sử, ngôi chùa nguyên thủy là am An Dưỡng do hòa thượng Nhất Định khai sáng từ thế kỷ 19. Tên gọi "Từ Hiếu" đầy thiêng liêng này xuất phát từ giai thoại cảm động.
Tương truyền, khi mẹ già lâm bệnh nặng, hòa thượng Nhất Định gạt bỏ qua mọi lời đàm tiếu, hằng ngày đi chợ mua cá nấu cháo tẩm bổ cho mẹ. Cảm phục tấm lòng hiếu thảo này, vua Tự Đức sau đó đã ban tặng tấm biển đề "Sắc tứ Từ Hiếu tự".
Qua các đợt đại trùng tu, chùa vẫn giữ trọn vẹn lối kiến trúc truyền thống chữ Khẩu đặc trưng. Điểm đặc biệt, làm nên nét trầm mặc của Từ Hiếu chính là khu nghĩa trang u tịch của các thái giám triều Nguyễn nằm nép mình bên hông chùa.
Đáng chú ý, tổ đình Từ Hiếu cũng chính là chiếc nôi thiêng liêng nơi vị thiền sư nổi tiếng thế giới Thích Nhất Hạnh từng xuất gia tu học, và cũng là nơi người lựa chọn để quay trở về tĩnh dưỡng rồi an nhiên viên tịch trong lòng đất mẹ.
Chùa Diệu Đế (số 100B đường Bạch Đằng, phường Phú Xuân, thành phố Huế) tọa lạc bên dòng sông Đông Ba hiền hòa, sở hữu không gian đặc biệt mang đậm kiến trúc cung đình triều Nguyễn.
Một số tài liệu chép lại rằng, ngôi chùa vốn là phủ cũ của Phúc Quốc Công và là nơi vua Thiệu Trị chào đời. Sau khi lên ngôi, vào năm 1844, vua đã sắc phong nơi này thành Quốc tự, điều động tới 600 binh lính xây dựng chùa nhằm cầu phúc cho nhân dân.
Trải qua thăng trầm, chùa Diệu Đế ngày nay vẫn giữ được nét uy nghiêm với hệ thống La Thành kiên cố, chánh điện Đại Hùng và hai quả đại hồng chung quý giá do chính vua Thiệu Trị chủ trì đúc.
Báu vật độc đáo nhất khiến Diệu Đế trở nên nổi tiếng chính là kiệt tác tranh "Long vân khế hội" được vẽ vô cùng tinh xảo trên trần chánh điện. Được công nhận là "Bức tranh vẽ trên trần chánh điện xưa và lớn nhất Việt Nam", tác phẩm dài 10 m, rộng 11 m, tái hiện 9 con rồng ẩn hiện giữa tầng mây và quấn quanh 4 cột trụ lớn, thể hiện đỉnh cao nghệ thuật triều Nguyễn.
