“Những kẻ ngốc nghĩ rằng tôi không đủ cứng rắn với Iran – trong khi thị trường chứng khoán vừa chạm mốc cao kỷ lục và giá dầu đang rớt xuống – là những kẻ ghen tỵ, xấu xa, hoặc là những kẻ ngu xuẩn”, Tổng thống Donald Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 18.6. Ông Trump kết câu bằng khẩu hiệu quen thuộc là “Đưa nước Mỹ vĩ đại trở lại”.
Lời chỉ trích được đưa ra sau khi Mỹ và Iran thông báo đã ký bản ghi nhớ nhằm chấm dứt xung đột, mở cửa eo biển Hormuz, dỡ bỏ cấm vận và khởi động tiến trình đàm phán hạt nhân.
Hình ảnh được truyền thông đăng tải cho thấy ông Trump ký thỏa thuận ngay tại bàn tiệc với các nhà lãnh đạo dự hội nghị thượng đỉnh G7 tại Pháp ngày 17.6.
Mặc dù ông Trump và các quan chức chính quyền Mỹ mô tả thỏa thuận này là một bước đột phá, nhưng những người chỉ trích cho rằng các nhượng bộ dành cho Iran vượt xa những cam kết mà Mỹ nhận được.
Theo truyền thông Mỹ, Nhà Trắng đã bỏ rơi các mục tiêu trước chiến sự, trong khi sức mạnh của Iran được củng cố và hàng chục tỉ USD đã bị lãng phí.
“Nhà Trắng đã đồng ý gia hạn lệnh ngừng bắn này, điều không đáp ứng được bất kỳ mục tiêu nào trước chiến sự, đồng thời lại nhượng bộ tài chính khổng lồ cho Tehran. Giờ đây, chính quyền đang tuyệt vọng cố gắng biện minh điều ngược lại. Nói một cách đơn giản, ông Trump đã bị người Iran chơi khăm, và không ai tin vào những lời biện minh của ông ta”, đài truyền hình Mỹ MS NOW đưa tin.
Theo tờ The Wall Street Journal, thỏa thuận này “được xem là canh bạc lớn nhất trong chính sách đối ngoại của nhiệm kỳ thứ hai của tổng thống”. Tờ báo lưu ý rằng ông Trump “sẽ phải đối mặt với sự phản đối từ những người theo chủ nghĩa diều hâu trong chính sách đối với Iran, những người cho rằng tổng thống đang nhượng bộ nhiều hơn những gì nhận lại”.
Fox News, kênh truyền hình thường thân thiện với ông Trump, đã dẫn lời các nhà phê bình cho rằng thỏa thuận này mang lại cho Iran “lợi ích tài chính khổng lồ” mà không yêu cầu nước này giải giới chương trình hạt nhân.
“Thỏa thuận hạt nhân Iran do Tổng thống Donald Trump đề xuất đang vấp phải sự chỉ trích gay gắt từ một số người ủng hộ mạnh mẽ nhất của ông, những người cho rằng thỏa thuận này thưởng cho Tehran trước khi nước này đồng ý giải giới hoàn toàn chương trình hạt nhân của mình”, theo Fox News.
"Trong chưa đầy một tuần, một chiến dịch quốc gia mạnh mẽ đang lan rộng khắp đất nước đã thu hút khoảng 7 triệu người Iran xung phong, tuyên bố sẵn sàng cầm vũ khí bảo vệ đất nước", Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf hôm 2/4 tuyên bố. Quốc gia này có dân số xấp xỉ 90 triệu người.
Ông nhấn mạnh Iran không muốn chiến tranh, song sẽ kiên quyết tự vệ nếu bị tấn công. Quan chức này thêm rằng khi đất nước bị đe dọa, tất cả người dân Iran đều sẵn sàng hành động như những người lính.
"Người dân không nói suông về việc bảo vệ đất nước, mà đã từng hy sinh mạng sống của mình trong quá khứ và sẵn sàng làm điều đó một lần nữa", Chủ tịch Quốc hội Iran nói. "Bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào Iran đều sẽ vấp phải phản ứng mang tính tập thể, giống như đối đầu với cả một gia đình. Chúng tôi đang trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu, được vũ trang đầy đủ và có quyết tâm cao độ".
Theo hãng thông tấn AP, thông tin 7 triệu người Iran sẵn sàng cầm súng đã được lan truyền trên mạng xã hội trong nhiều ngày qua, song ông Ghalibaf là quan chức cấp cao đầu tiên của Tehran đề cập đến số liệu trên.
Không rõ số liệu này được lấy từ đâu, song người dân Iran đã được kêu gọi tình nguyện thông qua truyền thông nhà nước và các chiến dịch nhắn tin. Chính phủ nước này cũng vận động các cựu quân nhân bày tỏ nguyện vọng tham gia chiến đấu.
Thông tin được công bố sau khi ông Ghalibaf ngày 29/3 cáo buộc Mỹ bí mật chuẩn bị kế hoạch tấn công trên bộ trong lúc phát đi thông điệp về đàm phán.
Báo Washington Post dẫn lời quan chức Mỹ giấu tên cho biết nội bộ chính quyền Tổng thống Trump đã thảo luận về khả năng chiếm đảo Kharg, trung tâm xuất khẩu dầu mỏ quan trọng của Iran, cũng như tiến hành đột kích vào những khu vực ven biển nhằm gỡ bỏ phong tỏa với eo biển Hormuz.
Hãng thông tấn Reuters hôm 30/3 nói binh sĩ thuộc Sư đoàn Dù số 82 Mỹ đã đến Trung Đông để chuẩn bị cho các kịch bản tác chiến trong tương lai. Quân đội Mỹ trước đó thông báo tàu đổ bộ tấn công USS Tripoli, chở theo 2.500 lính thủy quân lục chiến, cũng đã tới khu vực này. Đây là hai lực lượng có thể được sử dụng cho nhiệm vụ chiếm đảo Kharg.
Tư lệnh quân đội Iran Abdolrahim Hatami hôm 2/4 ra lệnh cho các đơn vị "không để kẻ tấn công nào sống sót" trong trường hợp đối phương mở chiến dịch trên bộ.
"Thương vụ vũ khí và hợp tác an ninh giữa Đài Loan với Mỹ là yếu tố quan trọng để duy trì hòa bình và ổn định khu vực", lãnh đạo Đài Loan Lại Thanh Đức viết trên Facebook ngày 17/5.
Tuyên bố được lãnh đạo Đài Loan đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump trong cuộc phỏng vấn ngày 15/5 cho hay việc trì hoãn thương vụ bán vũ khí trị giá 14 tỷ USD cho Đài Loan là "quân bài mặc cả đắt giá" trong các cuộc đàm phán với Trung Quốc. Tổng thống Mỹ cũng nói Đài Loan không nên tuyên bố độc lập.
"Chúng ta sẽ xem chuyện gì xảy ra. Tôi có thể duyệt thương vụ, cũng có thể không", lãnh đạo Mỹ nói trên chuyên cơ Không lực Một sau chuyến thăm Trung Quốc. "Chúng tôi không muốn ai đó nói: 'Cứ độc lập vì Mỹ đang ủng hộ chúng ta'".
Ông Lại Thanh Đức cho rằng Trung Quốc "chưa bao giờ từ bỏ ý định sáp nhập Đài Loan bằng vũ lực" và đang tăng cường năng lực quân sự "nhằm thay đổi hiện trạng khu vực và hai bờ eo biển". Ông cho hay điều này có thể tác động lớn đến an ninh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, chuỗi cung ứng toàn cầu và kinh tế thế giới.
Trung Quốc và ông Trump chưa bình luận về tuyên bố này. Trung Quốc luôn xem đảo Đài Loan là phần lãnh thổ không thể tách rời và sẵn sàng sử dụng mọi biện pháp để thống nhất, kể cả bằng vũ lực. Mỹ cam kết tôn trọng nguyên tắc "Một Trung Quốc" và không chính thức ủng hộ Đài Loan độc lập, nhưng cũng thường tránh công khai tuyên bố phản đối sự độc lập của hòn đảo này.
Theo Đạo luật Quan hệ với Đài Loan được tổng thống Jimmy Carter ký sau khi Washington thiết lập quan hệ ngoại giao với Bắc Kinh năm 1979, Mỹ có nghĩa vụ hỗ trợ khả năng phòng thủ cho đảo Đài Loan. Dù vậy, Mỹ vẫn giữ lập trường mơ hồ về việc liệu quân đội nước này có can thiệp nếu hòn đảo bị tấn công hay không.
Trong chuyến thăm Bắc Kinh ngày 13-15/5, ông Trump cho biết đã thảo luận "rất chi tiết" với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về việc Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan.
Theo Phelim Kine, bình luận viên Politico, điều này có thể đi ngược lại cam kết năm 1982 của tổng thống Ronald Reagan về "6 đảm bảo" của Mỹ với Đài Loan, trong đó có việc Washington sẽ không tham vấn Bắc Kinh về các thương vụ vũ khí với Đài Loan. Việc không bán vũ khí cho hòn đảo cũng vi phạm cam kết trong đạo luật năm 1979.
Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer nói các phát biểu ngày 15/5 của ông Trump không đồng nghĩa Mỹ đang rút lại cam kết với Đài Loan. "Tổng thống đã nói rất rõ về việc này. Không có thay đổi nào trong chính sách của Mỹ đối với Đài Loan", ông Greer nói với ABC News ngày 17/5.
Vụ xả súng hàng loạt nói trên xảy ra ngay sau 6 giờ sáng 19.4 tại thành phố Shreveport. Kẻ xả súng, chưa được xác định danh tính ngay lập tức nhưng là một người đàn ông trưởng thành, đã bị bắn chết sau một cuộc rượt đuổi bằng ô tô và va chạm với cảnh sát, theo các quan chức.
Thị trưởng Shreveport Tom Arceneaux nói với CNN rằng vẫn chưa rõ liệu kẻ tấn công chết do tự bắn vào mình hay do trúng đạn của cảnh sát.
Cảnh sát Chris Bordelon cho hay trong một cuộc họp báo rằng "hiện trường vụ án khá rộng" trải dài trên ba ngôi nhà, và các nhà điều tra đang lục soát để tìm bằng chứng.
Ông cho biết thêm các nạn nhân có độ tuổi từ 1 đến 14, và một số đứa trẻ là con cháu của thủ phạm. "Chúng tôi tin rằng ông ta là người duy nhất nổ súng tại những địa điểm này", ông Bordelon phát biểu, gọi vụ xả súng là "vụ gây rối gia đình".
Cũng theo Thị trưởng Arceneaux, tay súng có mối quan hệ nào đó với hai người phụ nữ, cũng bị bắn. "Hai người phụ nữ đang trong tình trạng rất nguy kịch nên chúng tôi không thể lấy thông tin từ họ", ông nói thêm. Hai nạn nhân này đã bị bắn vào đầu, theo Đài KTBS.
"Đây là một buổi sáng kinh hoàng ở Shreveport và tất cả chúng ta đều thương tiếc các nạn nhân", ông Arceneaux phát biểu tại cuộc họp báo.
Thống đốc Louisiana Jeff Landry cho hay ông vô cùng đau lòng trước vụ xả súng hàng loạt vào sáng 19.4.
Đây là vụ xả súng hàng loạt gây chết người nhiều nhất ở Mỹ trong hơn hai năm qua, theo dữ liệu từ tổ chức phi lợi nhuận Gun Violence Archive. Tổ chức này định nghĩa một vụ xả súng hàng loạt là vụ xả súng trong đó 4 người trở lên bị thương hoặc thiệt mạng, không bao gồm kẻ xả súng.