Vụ Su-35S bắn hạ MiG-29 nói trên được báo cáo vào đêm 26.6 và rạng sáng 27.6. Ukraine chính thức xác nhận việc mất một chiếc MiG-29 trong một nhiệm vụ tác chiến trên không phận tỉnh Poltava (miền trung Ukraine), nhưng cho biết phi công đã nhảy dù thành công và sống sót.
Các kênh thông tin có liên kết với quân đội Nga và nhiều nhà phân tích tình báo nguồn mở sau đó cho rằng vụ mất MiG-29 là do một chiếc Su-35S của Nga phóng tên lửa không đối không bội siêu thanh tầm xa R-37M từ không phận thuộc tỉnh Belgorod của Nga, theo Defence Security Asia.
Diễn biến của cuộc giao tranh đã thu hút sự chú ý đặc biệt trong giới hàng không quân sự toàn cầu vì khoảng cách đường thẳng ước tính giữa phía tây tỉnh Belgorod và khu vực hoạt động của chiếc MiG-29 được báo cáo gần Velyka Bahachka hoặc Shyshaky vào khoảng 185 đến 190 km.
Vụ việc đã thúc đẩy cuộc tranh luận quốc tế về khả năng sống sót của máy bay chiến đấu thế hệ thứ tư khi hoạt động chống lại các hệ sinh thái cảm biến – tác chiến nhiều lớp, tích hợp các nền tảng cảnh báo sớm trên không, hệ thống tên lửa tầm xa, radar mặt đất và các liên kết dữ liệu chiến thuật an toàn.
Các nhà phân tích quân sự nhận định rằng cuộc giao tranh phản ánh sự ưu tiên hoạt động rộng hơn của Nga trong việc giữ các tài sản không quân chiến thuật sâu trong không phận được bảo vệ, đồng thời mở rộng tầm bắn gây sát thương thông qua các hệ thống tên lửa tầm xa, thay vì trực tiếp xâm nhập không phận Ukraine, nơi có hệ thống phòng không mạnh.
Vụ việc cũng là minh chứng cho cách Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga tiếp tục tận dụng dòng tên lửa R-37M để gây áp lực tác chiến lên kho máy bay chiến đấu chiến thuật ngày càng hạn chế của Ukraine, đặc biệt là các phi đội MiG-29 và Su-27 đã lỗi thời.
Các đánh giá quốc phòng phương Tây cảnh báo rằng xác suất tiêu diệt mục tiêu thực tế liên quan đến tên lửa R-37M vẫn khó xác minh độc lập, đặc biệt là ở tầm bắn cực xa, nơi tác chiến điện tử, các thao tác né tránh và khả năng cơ động của mục tiêu làm phức tạp đáng kể động lực đánh chặn giai đoạn cuối của tên lửa.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy chiến tranh trên không hiện đại ngày càng ưu tiên sự thống trị của cảm biến, sự kết hợp thông tin, động học tên lửa và kiểm soát không gian tác chiến tầm xa.
Vụ Su-35S bắn hạ MiG-29 có khả năng đại diện cho một trong những vụ bắn hạ máy bay chiến đấu ở tầm xa nhất được xác nhận trong lịch sử tác chiến trên không thời hiện đại, đồng thời củng cố học thuyết không chiến được xây dựng dựa trên tác chiến bằng tên lửa từ xa của Nga, theo Defence Security Asia.
MiG-29 là xương sống cho phi đội chiến đấu của không quân Ukraine trước khi xung đột với Nga nổ ra vào tháng 2.2022. Sau đó, Ukraine cũng được bổ sung thêm MiG-29 từ các đồng minh thuộc khối Warsaw cũ ở Đông Âu.
Bộ Tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông, hôm 26/6 tuyên bố tập kích loạt mục tiêu ở Iran. Theo Washington, động thái này nhằm đáp trả vụ Iran "tấn công tàu hàng" đang di chuyển qua eo biển Hormuz.
"Iran đã ký thỏa thuận ngừng bắn. Chúng tôi đã tôn trọng nó. Nếu họ có bất đồng về cách áp dụng bản ghi nhớ, họ có thể nhấc điện thoại lên. Nhưng bạo lực sẽ bị đáp trả bằng bạo lực", Phó tổng thống Mỹ JD Vance viết lên mạng xã hội sau cuộc không kích vào Iran.
CENTCOM trước đó thông báo lực lượng này đã tấn công kho tên lửa, máy bay không người lái (UAV) và đài radar ven biển của Iran. Quân đội Mỹ cho rằng Iran đã phóng UAV tự sát tấn công tàu hàng Ever Lovely ngoài khơi bờ biển Oman một ngày trước đó. Iran không thừa nhận thông tin này.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) lên án cuộc không kích của Mỹ vào các mục tiêu ở nước này, cho rằng Washington đã vi phạm cam kết trong bản ghi nhớ ký với Tehran tuần trước.
"Nếu các hành động gây hấn tiếp diễn, chúng tôi sẽ phản ứng mạnh mẽ và trên quy mô lớn hơn", IRGC tuyên bố, sau khi thông báo lực lượng này đã "tấn công các vị trí của quân đội Mỹ trong khu vực" để trả đũa, nhưng không nêu rõ địa điểm.
Tàu hàng Ever Lovely trúng vật thể nghi là UAV tại vùng biển cách Dahit, Oman khoảng 14 km về phía đông nam. Sự việc không gây thương vong, con tàu sau đó tiếp tục hành trình và rời khu vực.
Iran và Mỹ ngày 17/6 ký bản ghi nhớ để chấm dứt hơn ba tháng xung đột, mở đường cho 60 ngày đàm phán để giải quyết các vấn đề như chương trình hạt nhân của Iran và dỡ bỏ lệnh trừng phạt.
Tuy đạt thỏa thuận, hai bên vẫn tiếp tục công kích đối phương và chưa nhất trí về vấn đề eo biển Hormuz. Trong khi Mỹ tuyên bố Iran đã đảm bảo sẽ không thu phí với tàu đi qua eo biển, Iran và Oman vẫn thông báo sẽ nghiên cứu chi phí thu được từ các dịch vụ quản lý eo biển, khẳng định chủ quyền của họ đối với tuyến đường thủy quan trọng này.
Quan chức ngoại giao cấp cao Iran lập luận rằng theo ý hiểu của nước này về nội dung bản ghi nhớ ký với Mỹ, các tàu khi qua eo biển Hormuz, ngay cả là tuyến đường gần Oman, vẫn phải phối hợp với Tehran.
Giáo hoàng Leo XIV hôm nay bổ nhiệm bà Maria Montserrat Alvarado, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành EWTN News, làm Bộ trưởng Truyền thông Vatican từ tháng 11/2026.
Bà Alvarado sẽ kế nhiệm ông Paolo Ruffini, người được cố Giáo hoàng Francis bổ nhiệm năm 2018. Đây là lần đầu tiên một nữ giáo dân không thuộc hàng tu sĩ được bổ nhiệm làm người đứng đầu một bộ của Tòa Thánh.
Bà Alvarado sinh tại Mexico City, thủ đô Mexico, sau đó theo học tại Đại học Quốc tế Florida và Đại học George Washington.
Từ năm 2009 đến 2023, bà giữ các vị trí lãnh đạo tại Becket Fund for Religious Liberty, dấn thân trong các sáng kiến bảo vệ tự do tôn giáo và phẩm giá con người. Từ năm 2023, bà lãnh đạo EWTN News thuộc đài truyền hình cáp Eternal Word Television Network có trụ sở tại Mỹ.
Theo Vatican News, với quyết định bổ nhiệm này, Giáo hoàng Leo XIV tiếp tục đường hướng cải tổ Giáo triều Roma do cố Giáo hoàng Francis khởi xướng, trong đó coi các giáo dân, cả nam và nữ, đều được trao những vị trí lãnh đạo phục vụ Giáo hội.
Bộ Truyền thông được cố Giáo hoàng Francis thành lập năm 2015, phụ trách hệ thống truyền thông của Tòa Thánh.
Năm 2025, Giáo hoàng Francis chọn nữ tu Simona Brambilla làm Bộ trưởng Bộ Tu hội Đời sống Thánh hiến và Tu đoàn Đời sống Tông đồ, đưa bà trở thành người phụ nữ đầu tiên đứng đầu một bộ của Giáo triều Roma.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tuần này tuyên bố chương trình tên lửa của Iran đã bị "phá hủy về chức năng", trong đó tên lửa và bệ phóng đã "cạn kiệt, bị tàn phá và gần như hoàn toàn mất hiệu quả".
Dù vậy, WSJ ngày 10/4 dẫn các báo cáo của tình báo Mỹ cho rằng Iran vẫn có thể khôi phục một phần lực lượng tên lửa bất chấp các cuộc không kích liên tục của Mỹ và Israel trong hơn một tháng qua.
Tuy hơn một nửa bệ phóng của Iran đã bị phá hủy, hư hại hoặc mắc kẹt trong các hầm ngầm bị đánh sập, nhiều bệ phóng vẫn có thể được sửa chữa hoặc đào lên để tiếp tục sử dụng, WSJ dẫn lời các quan chức Mỹ cho hay.
Giới chức Israel nói khoảng 2/3 số lượng bệ phóng tên lửa đạn đạo tại Iran đã bị vô hiệu hóa trong xung đột, song cũng lưu ý rằng Tehran có thể thu hồi nhiều bệ phóng đang bị chôn vùi dưới lòng đất sau các cuộc tập kích của Washington và Tel Aviv.
Cũng theo giới chức Mỹ và Israel, kho tên lửa Iran đã bị giảm khoảng một nửa so với trước khi xung đột bùng phát vào hôm 28/2, song nước này vẫn còn hàng nghìn tên lửa đạn đạo tầm ngắn và tầm trung có thể được đưa ra khỏi nơi cất giấu hoặc lấy từ cơ sở dưới lòng đất.
"Các quan chức Israel cũng nói rằng Iran còn hơn 1.000 trong tổng số 2.500 tên lửa tầm trung mà nước này ước tính sở hữu vào thời điểm chiến sự bùng phát. Phần còn lại đã được khai hỏa hoặc bị phá hủy", WSJ cho hay.
Giới chức Mỹ nói Iran còn chưa đầy 50% số máy bay không người lái (UAV) tự sát mà Tehran có hồi đầu xung đột, do đã sử dụng nhiều UAV trong các cuộc tấn công trả đũa, cũng như bị đối phương tập kích các cơ sở sản xuất vũ khí.
Giới chức Mỹ cũng cho biết Iran còn lượng nhỏ tên lửa hành trình, thêm rằng loại tên lửa này có khả năng sẽ được sử dụng để nhắm mục tiêu các tàu ở vịnh Ba Tư và lính Mỹ nếu đàm phán đổ vỡ.
Dù Israel không thể xóa sổ toàn bộ năng lực phóng tên lửa của Iran, các quan chức nước này cho rằng họ đã đạt được thành tựu khi khiến Tehran giảm tần suất khai hỏa xuống còn 10-15 quả một ngày trong phần lớn thời gian diễn ra xung đột. Iran phóng hàng chục tên lửa mỗi ngày trong giai đoạn đầu tiên của chiến sự.
Theo WSJ, các quan chức Israel cũng cho biết Iran hiện không có khả năng sản xuất thêm tên lửa và tốc độ phục hồi của Tehran sẽ phụ thuộc mức độ hỗ trợ từ bên ngoài.
Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, từ chối bình luận về thông tin trên. Phát ngôn viên Nhà Trắng Anna Kelly cho biết lực lượng Mỹ đã đạt được tất cả mục tiêu đề ra.
Mỹ và Iran hôm 8/4 đạt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần do Pakistan làm trung gian, nhằm tạo điều kiện cho quá trình đàm phán. Một số quan chức Mỹ lo ngại Iran có thể tận dụng quãng thời gian đình chiến để xây dựng lại một phần kho tên lửa.
"Iran đã thể hiện khả năng đáng kinh ngạc trong đổi mới và phục hồi lực lượng", Kenneth Pollack, phó chủ tịch về chính sách tại Viện nghiên cứu Trung Đông, nhận định. "Họ là đối thủ đáng gờm hơn nhiều so với hầu hết lực lượng quân sự ở Trung Đông, ngoại trừ Israel".
Dù vậy, giới phân tích Mỹ không cho rằng Iran sẽ sớm khôi phục được kho tên lửa và UAV như mức trước xung đột, sau khi ngành công nghiệp quốc phòng nước này hứng chịu nhiều cuộc tấn công của Mỹ - Israel.
