Ngày 4/7, Giám đốc Sở Y tế TP HCM Tăng Chí Thượng cho biết đây là một trong những điểm mới quan trọng của chương trình khám sức khỏe toàn dân đang được thành phố tăng tốc triển khai. Theo kế hoạch, đến cuối năm 2026, toàn bộ người dân TP HCM sẽ được khám sức khỏe định kỳ, có hồ sơ sức khỏe điện tử và được theo dõi sức khỏe liên tục. Thay vì chỉ tập trung điều trị khi mắc bệnh, ngành y tế hướng tới phát hiện sớm nguy cơ, quản lý bệnh mạn tính và tăng cường chăm sóc dự phòng ngay từ cộng đồng.
Điểm đáng chú ý là người dân không còn bị giới hạn bởi địa bàn hành chính khi tham gia chương trình. Một người sống ở phường này nhưng làm việc hoặc học tập tại khu vực khác vẫn có thể chọn cơ sở y tế đủ điều kiện gần nơi ở, nơi làm việc hoặc trường học để khám, thay vì phải quay về địa phương đăng ký thường trú.
“Cơ chế này giúp người dân tiếp cận dịch vụ thuận tiện hơn, đồng thời giảm tình trạng quá tải cục bộ tại một số cơ sở y tế”, ông Thượng nói.
Không chỉ mở rộng nơi khám, thành phố còn thay đổi cách tiếp cận trong chăm sóc sức khỏe. Bệnh viện sẽ không chỉ là nơi chữa bệnh mà còn trở thành điểm khám sức khỏe định kỳ cho người dân. Điều này đồng nghĩa mỗi lần người dân đến bệnh viện – dù để tiêm chủng, khám thai, tái khám bệnh mạn tính hay khám chuyên khoa – đều có thể trở thành cơ hội để kiểm tra sức khỏe tổng quát nếu trong năm chưa thực hiện.
Theo ông Thượng, mục tiêu là chuyển từ tư duy “chờ người dân chủ động đi khám” sang “không bỏ lỡ bất kỳ cơ hội nào để chăm sóc sức khỏe”. Ở tuyến cơ sở, các trạm y tế sẽ đóng vai trò nòng cốt. Thành phố yêu cầu 100% trạm y tế xã, phường triển khai đội chăm sóc sức khỏe gắn với địa bàn dân cư, phụ trách từng khu phố, tổ dân phố và nhóm hộ gia đình.
Các đội này sẽ trực tiếp tiếp cận người dân, vận động tham gia khám sức khỏe, cập nhật hồ sơ điện tử, đồng thời theo dõi nhóm nguy cơ cao như người cao tuổi, bệnh nhân tăng huyết áp, tiểu đường hoặc người gặp khó khăn trong đi lại. Với những trường hợp đặc biệt, nhân viên y tế có thể đến tận nhà hỗ trợ khám.
Song song đó, TP HCM huy động cả hệ thống y tế công lập và tư nhân cùng tham gia, bao gồm bệnh viện, phòng khám và các đội khám lưu động tại khu dân cư, khu công nghiệp, trường học hoặc cơ sở bảo trợ xã hội.
Một phần quan trọng khác của chương trình là xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử cho từng người dân. Sau mỗi lần khám, dữ liệu sức khỏe sẽ được cập nhật liên tục, giúp bác sĩ theo dõi tình trạng bệnh theo thời gian thay vì chỉ dựa vào từng lần khám riêng lẻ. Từ ngày 1/7, người dân TP HCM có thể tra cứu hồ sơ sức khỏe điện tử trên ứng dụng Công dân số, theo dõi các chỉ số sức khỏe và lịch sử khám bệnh ngay trên điện thoại.
Theo Sở Y tế, việc số hóa dữ liệu không chỉ giúp người dân quản lý sức khỏe tốt hơn mà còn tạo nền tảng để ngành y tế dự báo nguy cơ bệnh tật, phân bổ nguồn lực và hoạch định chính sách dựa trên dữ liệu thực tế.
Lãnh đạo ngành y tế đánh giá, chương trình khám sức khỏe toàn dân không đơn thuần là một chiến dịch ngắn hạn mà là bước chuyển lớn của hệ thống y tế thành phố từ chữa bệnh sang chăm sóc sức khỏe chủ động, từ quản lý rời rạc sang theo dõi sức khỏe suốt vòng đời. Nếu triển khai đúng tiến độ, mỗi người dân TP HCM sẽ có “hồ sơ sức khỏe riêng”, được quản lý và chăm sóc liên tục ngay từ cộng đồng, thay vì chỉ tiếp cận hệ thống y tế khi đã mắc bệnh.
Sáng 18-4, Sở Y tế TP.HCM thông báo kết quả trong ngày đầu tiên khám sức khỏe, khám sàng lọc cho người dân tại 168 phường, xã, đặc khu trên toàn địa bàn, với sự tham gia của hơn 100 bệnh viện và trung tâm y tế vào ngày 17-4.
Theo đó có tổng cộng 29.687 lượt người dân tham gia khám trong ngày, với sự tham gia của hơn 100 bệnh viện và trung tâm y tế.
Nhiều người lần đầu tiên được phát hiện bệnh lý hoặc yếu tố nguy cơ, từ đó được tư vấn điều trị sớm, chuyển khám chuyên khoa hoặc tiếp tục theo dõi tại tuyến cơ sở.
Kết quả ghi nhận 19.088 trường hợp có vấn đề sức khỏe, chiếm 64,3% số người được khám. Trong đó có 10.634 người cần tiếp tục theo dõi tại trạm y tế, 8.447 trường hợp được chỉ định khám chuyên khoa, chuyển tuyến hoặc điều trị tiếp.
Các điểm khám triển khai nhiều chuyên khoa như ung thư, phụ sản, tim mạch, mắt, răng hàm mặt, hô hấp, tai mũi họng, da liễu, viêm gan B, viêm gan C... Qua đó phát hiện thêm nhiều trường hợp bất thường cần can thiệp sớm.
Theo ghi nhận tại nhiều địa phương, đông đảo người dân, đặc biệt là người cao tuổi, đã đến trạm y tế từ sớm để được khám.
Nhiều người bày tỏ phấn khởi khi được bác sĩ từ các bệnh viện lớn trực tiếp khám ngay gần nơi cư trú, không phải di chuyển xa và không mất chi phí.
Ông Tăng Chí Thượng - Giám đốc Sở Y tế TP.HCM - cho rằng đây là bước đi quan trọng trong lộ trình xây dựng hệ thống y tế chủ động, tăng cường y tế cơ sở và tiến tới mục tiêu quản lý sức khỏe người dân theo vòng đời trên toàn địa bàn TP.HCM. Nhiều bệnh viện lớn trực tiếp khám ngay gần nơi cư trú, người dân không phải di chuyển xa và không mất chi phí.
Kết quả trên cho thấy mô hình khám sức khỏe, khám tầm soát tại cộng đồng mang lại hiệu quả rõ rệt: giúp người dân phát hiện bệnh sớm, giảm nguy cơ bệnh nặng, đồng thời hỗ trợ phân luồng điều trị và giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên.
Đây cũng là bước đi quan trọng trong lộ trình xây dựng hệ thống y tế chủ động, tăng cường y tế cơ sở và tiến tới mục tiêu quản lý sức khỏe người dân theo vòng đời trên toàn địa bàn TP.HCM.
Chiều 4-6, Giám đốc Sở Y tế TP.HCM Tăng Chí Thượng cho biết ngành y tế thành phố đang từng bước hiện thực hóa chiến lược mới tại khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu, sau gần một năm TP.HCM mở rộng không gian phát triển.
Ngay sau hợp nhất, hàng loạt bệnh viện đầu ngành của thành phố đã được phân công hỗ trợ toàn diện cho các bệnh viện khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu, từ chuyển giao kỹ thuật, đào tạo nhân lực, hỗ trợ quản trị đến trực tiếp tham gia điều trị các ca bệnh khó.
Nhiều kỹ thuật trước đây chỉ thực hiện được tại các bệnh viện tuyến cuối nay đã được triển khai thành công ngay tại địa phương, ngay cả nơi xa nhất là Côn Đảo, giúp người bệnh được điều trị kịp thời hơn, giảm chi phí và giảm áp lực chuyển tuyến.
Ngành y tế thành phố xác định rõ mục tiêu cuối cùng là giúp các cơ sở y tế của khu vực đủ năng lực tự phát triển, đủ sức giữ người bệnh ở lại địa phương và từng bước trở thành những hạt nhân quan trọng trong mạng lưới y tế của thành phố.
Ông Thượng cho biết thêm một trong những định hướng lớn của ngành y tế thành phố là tổ chức lại mạng lưới khám chữa bệnh theo mô hình đa tầng tại khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu.
Trong đó y tế cơ sở giữ vai trò quản lý sức khỏe người dân, các bệnh viện cấp cơ bản đảm nhận phần lớn nhu cầu khám chữa bệnh thông thường, các bệnh viện chuyên sâu tập trung cho kỹ thuật cao và các lĩnh vực mũi nhọn.
Sau giai đoạn đầu tập trung củng cố nền móng thì giai đoạn tiếp theo hướng đến mục tiêu lớn hơn, đó là phát triển cụm y tế chuyên sâu Bà Rịa - Vũng Tàu theo quy hoạch phát triển ngành y tế TP.HCM đến năm 2030, tầm nhìn năm 2045.
Theo ông Thượng, lợi thế của khu vực không chỉ nằm ở quy mô dân số ngày càng tăng mà còn ở vị trí chiến lược kết nối vùng Đông Nam Bộ, hệ thống cảng biển quốc tế, các khu công nghiệp trọng điểm, các trung tâm logistics và du lịch biển lớn nhất cả nước.
Đây là điều kiện thuận lợi để phát triển các trung tâm y tế chuyên sâu, các cơ sở đào tạo nhân lực y tế chất lượng cao, các trung tâm nghiên cứu khoa học, cấp cứu ngoại viện và du lịch y tế.
Theo Bệnh viện Ung bướu Hà Nội, điều trị đích là một phương pháp hiện đại trong điều trị ung thư. Thay vì dùng hóa trị truyền thống tấn công cả tế bào ung thư và tế bào khỏe mạnh, điều trị đích tập trung vào những điểm yếu riêng của tế bào ung thư.
Đó có thể là một gen, một protein, hoặc một tín hiệu bất thường mà chỉ tế bào ung thư mới có.
Nhờ cách tiếp cận này, điều trị đích giúp tiêu diệt tế bào ung thư hiệu quả hơn. Đồng thời, nó cũng ít gây hại cho các tế bào khỏe mạnh, giúp giảm tác dụng phụ khó chịu cho người bệnh.
Về cơ chế hoạt động, các thuốc điều trị đích có thể: ngăn chặn các tín hiệu bất thường ra lệnh cho tế bào ung thư lớn lên và nhân đôi nhanh chóng. Như vậy, khối u sẽ không thể phát triển.
Các thuốc điều trị đích ngăn chặn việc hình thành các mạch máu mới. Mạch máu này vốn dùng để cung cấp ô xy và dinh dưỡng cho khối u. Khi không có đủ "thức ăn", khối u sẽ khó sống và phát triển.
Các thuốc này đưa thuốc hóa chất trực tiếp đến tế bào ung thư, gắn thuốc hóa chất vào kháng thể đặc hiệu để vận chuyển chính xác tới tế bào ung thư.
Đối với một số loại ung thư cần hormone để lớn lên (như ung thư vú, ung thư tiền liệt tuyến...), thuốc đích sẽ chặn hoặc cắt nguồn hormone đó, làm khối u teo đi.
Theo Bệnh viện Ung bướu Hà Nội, trước khi quyết định điều trị đích, bác sĩ cần có kết quả xét nghiệm của người bệnh để tìm ra những đặc điểm riêng của khối u ung thư (gọi là "dấu ấn sinh học" hoặc "điểm đích"). Nếu khối u có những "điểm đích" mà thuốc có thể tấn công, thì khả năng điều trị thành công bằng thuốc đích sẽ cao hơn. Thuốc điều trị đích hoạt động như một "mũi tên" đi đến những điểm yếu riêng của tế bào ung thư, nhờ vậy, có thể diệt khối u hiệu quả hơn.
Vì thuốc chỉ tấn công vào tế bào ung thư có "điểm đích" đặc hiệu, nên ít làm tổn thương các tế bào khỏe mạnh khác trong cơ thể. Điều này giúp giảm bớt các tác dụng phụ khó chịu so với hóa trị thông thường.
Nhưng thuốc đích chỉ có tác dụng khi khối u ung thư mang "điểm đích" mà thuốc nhắm tới. Thuốc không hiệu quả nếu khối u không có "điểm đích" phù hợp.
Ngay cả khi phù hợp, vẫn có nguy cơ kháng thuốc. Vì sau một thời gian điều trị, các tế bào ung thư có thể thay đổi và trở nên "khôn ngoan" hơn, tìm cách "né" thuốc. Khi đó, thuốc sẽ dần mất đi hiệu quả, gọi là hiện tượng "nhờn thuốc" hoặc "kháng thuốc".
Ngoài ra, thuốc đích vẫn có thể gây tác dụng phụ. Mặc dù thường nhẹ hơn hóa trị, nhưng người bệnh vẫn có thể gặp các tác dụng phụ như tiêu chảy, rối loạn chức năng gan, hay các tác dụng phụ trên da, niêm mạc…
Mỗi người bệnh là một trường hợp khác nhau. Bác sĩ sẽ giúp người bệnh làm các xét nghiệm cần thiết, tư vấn và cùng người bệnh lựa chọn phương pháp điều trị tốt nhất, phù hợp nhất với tình trạng bệnh.
