Bà Trâu Bình Chi, 48 tuổi, hiện làm việc tại TP.Thành Đô, tỉnh Tứ Xuyên, đã xin nghỉ làm công trường ngày 25.6 để được ở bên con trong hôm công bố điểm gaokao. Mọi nỗ lực của bà được đền đáp khi con gái Lưu Phương đạt thành tích xuất sắc tới mức, điểm cụ thể thậm chí không được công bố vì quá cao.
Bởi, ở Tứ Xuyên và nhiều địa phương của Trung Quốc, nhà chức trách sẽ áp dụng hình thức ẩn điểm với những thí sinh đạt điểm cao nhằm hạn chế truyền thông thổi phồng quá đà về các “thủ khoa”. Những bạn này thường được các trường ĐH hàng đầu liên hệ tuyển thẳng hoặc gửi thư mời nhập học. Với trường hợp của Lưu là ĐH Thanh Hoa – ngôi trường đứng thứ 6 thế giới theo bảng xếp hạng 2026-2027 của US News.
“Thành tích này vượt ngoài mong đợi của gia đình. Chúng tôi hạnh phúc lắm”, bà Trâu vừa nói, vừa không kiềm được nước mắt khi chia sẻ với tờ Tứ Xuyên Nhật Báo. “Tôi chưa từng được học hành, cũng không có kiến thức. Tôi chỉ mong các con được học nhiều hơn và sau này có cuộc sống tốt hơn mẹ là đủ”.
Sinh ra và lớn lên ở vùng núi thuộc TP.Lạc Sơn, tỉnh Tứ Xuyên, bà Trâu kể vì gia đình quá nghèo, không gom nổi 19 nhân dân tệ (75.000 đồng) đóng học phí nên bà đã phải nghỉ sau khi học hết lớp 1. Không học vấn, người phụ nữ này coi “tài sản” duy nhất của mình là sức lao động, trải qua tuổi thơ gắn liền với việc chăm em trai và làm công việc đồng áng.
Khi con gái út Lưu Phương mới hai tuổi, bà ly hôn chồng và tự mình nuôi hai con. Song vì không có nghề nghiệp hay kỹ năng chuyên môn, bà phải làm lao công, phụ việc ở cửa hàng hoa, sau đó dành cả thập niên làm đủ mọi việc nặng nhọc ở các công trường xây dựng, như vác ống thép, khuân khớp nối giàn giáo, treo giàn giáo – những việc mà ngay cả nhiều nam giới cũng thấy vất vả.
Bà Trâu kể mỗi ống thép dài 6 mét, khi công việc nhiều bà vác cùng lúc hai ống, tổng trọng lượng khoảng 35-40 kg. Với những khớp nối giàn giáo, mỗi lần bà xách 30-40 chiếc. Những thùng vật liệu nặng 40-45 kg cũng được người mẹ bê lên giàn giáo rồi treo vào đúng vị trí.
Mỗi ngày, bà Trâu sẽ bắt đầu làm việc từ 6 giờ 30 đến 11 giờ 30, nghỉ trưa rồi làm thêm ba tiếng vào buổi chiều. Vất vả nhất là vào mùa hè, khi trời nóng tới mức bà cảm thấy tim như muốn bốc hỏa. Song mỗi khi kiệt sức, bà chỉ ngồi xuống nền bê tông nghỉ vài phút, lấy lại hơi rồi lại tiếp tục làm việc.
“Tôi luôn nghĩ mình không được phép gục ngã. Nếu tôi ngã xuống thì sẽ không còn ai kiếm tiền nuôi con”, bà Trâu kể, cho biết thêm hai mẹ con giao kèo với nhau là con cố gắng học, mẹ cố gắng kiếm tiền, không ai được phép bỏ cuộc.
Từ nhỏ, Lưu Phương cũng luôn là cô con gái khiến mẹ yên tâm. Lưu Phương sống hướng nội, hiếm khi ra ngoài và ngày nào cũng vùi đầu vào sách vở. Suốt ba năm THPT, Lưu Phương vẫn dùng điện thoại cũ mà chị gái để lại dù bà Trâu cũng muốn mua chiếc mới cho con. Mỗi lần thi không như ý, bạn đều về xin lỗi mẹ và lúc nào bà Trâu cũng xua tay, “Điểm số lên xuống là chuyện bình thường, quan trọng là đừng tự bỏ cuộc”.
“Mong các con hãy đi thật xa và đừng bao giờ trở lại những dãy núi này”, bà dặn dò hai cô con gái, trong đó người chị hai vừa tốt nghiệp ĐH Y khoa Trung Quốc.
Theo ban giám hiệu ngôi trường THPT Lưu Phương theo học, bạn thuộc top 5 thí sinh cao điểm nhất tỉnh Tứ Xuyên, ở khối khoa học xã hội theo định hướng lịch sử. Kỳ nghỉ hè này, Lưu cho biết bạn sẽ đi làm thêm để đỡ đần cho mẹ, và dự định nhập học ngành kế toán của ĐH Thanh Hoa vì yêu thích môn toán.
Trước đó, Lưu từng đứng đầu kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10, thành công trúng tuyển vào một trường THPT trọng điểm của tỉnh Tứ Xuyên. Thành tích trên giúp bạn nhận học bổng hằng năm cùng sinh hoạt phí 800 nhân dân tệ/tháng (3 triệu đồng), đồng thời được miễn phí nội trú, tờ South China Morning Post đưa tin.
Biết điểm xong, hôm sau bà Trâu tiếp tục đến công trường từ 6 giờ sáng để tích lũy tiền đóng học phí ĐH cho con. Tuy nhiên, câu chuyện về người phụ nữ nông thôn ít học, dùng chính đôi vai nâng đỡ con gái rời vùng núi nghèo để bước vào ngôi trường danh tiếng toàn quốc đã trở thành chủ đề “nóng” trên các mạng xã hội của Trung Quốc, khiến nhiều người không khỏi xúc động và cảm phục.
Điểm chuẩn lớp 10 vào một số trường THPT công lập năm học 2025-2026 như sau:
Sau khi biết điểm chuẩn lớp 10, căn cứ vào kết quả trúng tuyển của mình, thí sinh xác nhận nhập học trên hệ thống tuyển sinh lớp 10 của Sở GD-ĐT tại địa chỉ https://ts10.hcm.edu.vn và nộp hồ sơ nhập học trực tiếp tại trường THPT trúng tuyển theo hướng dẫn của từng trường.
Lãnh đạo Sở GD-ĐT lưu ý, học sinh trúng tuyển nhưng không nộp hồ sơ nhập học hoặc không thực hiện xác nhận nhập học đúng thời hạn quy định mà không có lý do chính đáng (ốm đau, tai nạn, thiên tai hoặc các trường hợp bất khả kháng khác) được cơ quan có thẩm quyền xác nhận sẽ bị coi là từ chối quyền trúng tuyển, không được bảo lưu kết quả và mất quyền tham gia các đợt tuyển sinh tiếp theo (bao gồm cả đợt tuyển sinh bổ sung) trong cùng năm học.
Đề cập đến việc tuyển sinh bổ sung lớp 10, lãnh đạo Sở cũng cho biết, tùy theo tình hình nộp hồ sơ trúng tuyển thực tế và nhu cầu của các trường THPT, Sở GD-ĐT có thể xem xét tổ chức tuyển sinh bổ sung và ban hành văn bản hướng dẫn thực hiện nhằm đảm bảo quyền lợi cho học sinh và tuyển đủ chỉ tiêu tuyển sinh cho các trường còn thiếu chỉ tiêu. Đối tượng tuyển sinh bổ sung chỉ áp dụng đối với học sinh đã tham gia thi lớp 10 nhưng không trúng tuyển cả 3 nguyện vọng đã đăng ký.
Là sinh viên năm cuối vừa hoàn thành bảo vệ luận văn, Lưu Bảo Long (SN 2004), sinh viên ngành Kỹ thuật máy tính, Trường Đại học Bách khoa TPHCM, đã trở thành nhân viên của NVIDIA Việt Nam - một trong những tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới.
Gây ấn tượng nhờ tư duy về AI
Cơ duyên đến với NVIDIA của Long bắt đầu từ một tin nhắn bất ngờ trên LinkedIn. Khi đó, một chuyên viên tuyển dụng chủ động liên hệ và mời nam sinh tham gia ứng tuyển.
"Lúc đó em chỉ xem đây là cơ hội để thử sức, xem bản thân có thể đi được đến đâu", Long nhớ lại.
Để chinh phục NVIDIA, Long trải qua nhiều vòng phỏng vấn với các chuyên gia trong nước và quốc tế. Có thời điểm, áp lực khiến cậu nghĩ mình không còn cơ hội và muốn dừng lại. Tuy nhiên, quyết định kiên trì đến cùng đã mang lại kết quả ngoài mong đợi.
Trong số những câu hỏi từng nhận được, điều khiến Long nhớ nhất lại không phải một bài toán kỹ thuật phức tạp, mà là câu hỏi liên quan đến cách làm việc với trí tuệ nhân tạo (AI).
Người phỏng vấn đặt vấn đề: "Nếu phải định hướng cho AI làm việc trong cả một dự án, em sẽ làm như thế nào?".
Theo Long, AI nên được xem là một cộng sự thay vì chỉ là công cụ. Người sử dụng cần xác định rõ mục tiêu, cung cấp đầy đủ bối cảnh và liên tục điều chỉnh cách phối hợp để đạt hiệu quả tốt hơn. Nam sinh cho rằng câu hỏi này không chỉ đánh giá khả năng sử dụng công nghệ mà còn phản ánh tư duy hệ thống và cách tiếp cận vấn đề của ứng viên.
Nhờ tư duy đó, năng lực của Long được công nhận, giúp nam sinh trở thành nhân sự trẻ tuổi tại tập đoàn công nghệ lớn.
Bước vào môi trường làm việc quy tụ nhiều kỹ sư xuất sắc đến từ nhiều quốc gia, điều khiến Long bất ngờ là bản thân không cảm thấy áp lực như từng hình dung.
"Điều em ấn tượng nhất là mỗi nhân sự đều được trao quyền tự chủ rất lớn, nhưng đi kèm với đó là trách nhiệm rất cao đối với công việc của mình. Nếu chưa hiểu rõ về vấn đề nào đó, mọi người có thể thẳng thắn nói rằng mình chưa biết, nếu sai thì chấp nhận và học từ sai lầm đó. Chính môi trường như vậy giúp em học hỏi rất nhanh", Long chia sẻ.
Không đặt mục tiêu phải giỏi hơn người khác
Từ năm ba, Long đã trở thành thực tập sinh kỹ sư lập trình nhúng tại Bosch Global Software Technologies - doanh nghiệp mà cậu từng xem là "ước mơ đầu tiên" khi mới bước chân vào giảng đường đại học.
Trong suốt hơn một năm làm việc tại đây, Long vừa tích lũy kinh nghiệm nghề nghiệp, vừa tiếp tục hoàn thành chương trình học. Khoảng thời gian đáng nhớ nhất với nam sinh là khi dự án tại công ty bước vào giai đoạn nước rút, cũng là lúc cậu phải chuẩn bị cho kỳ thi gồm 5 môn học.
"Có những ngày em liên tục di chuyển giữa công ty và trường học. Ban ngày hoàn thành công việc, tối về lại ôn thi. Có lúc em cảm thấy như mình đang chạy đua với thời gian và từng nghĩ sẽ phải từ bỏ một trong hai", Long nhớ lại.
Để cân bằng giữa học tập và công việc, nam sinh thường lập kế hoạch theo tuần, theo ngày, thậm chí theo từng khung giờ cụ thể. Những nhiệm vụ quan trọng được ưu tiên xử lý trước, đồng thời luôn có khoảng thời gian dự phòng để ứng phó với các tình huống phát sinh.
Không chỉ quản lý thời gian, Long còn đặc biệt chú trọng đến việc quản lý rủi ro trong học tập và công việc.
"Rủi ro lớn nhất là dồn tất cả mọi thứ vào cùng một thời điểm. Chỉ cần xuất hiện một việc ngoài kế hoạch là mọi thứ có thể bị đảo lộn. Vì vậy em luôn cố gắng bắt đầu sớm hơn một chút, chuẩn bị kỹ hơn một chút và không đặt mình vào thế bí", nam sinh nói.
Chia sẻ về bí quyết và hành trình học tập, Bảo Long bộc bạch bản thân chưa từng là người luôn đứng đầu lớp hay sở hữu bảng điểm nổi bật. Thậm chí, cậu từng gặp khó khăn ở một số môn học và có lần suýt trượt ngay từ năm nhất.
Nhìn lại quãng thời gian đại học, nam sinh cho rằng chính môi trường học tập nghiêm túc, đôi lúc áp lực, tại Trường Đại học Bách khoa TPHCM đã góp phần tôi luyện bản lĩnh và sự kiên trì của mình.
Ở tuổi 21, Long không xem bản thân là người thành công hơn những người cùng trang lứa. Điều cậu tin tưởng nhất vẫn là sự kiên trì và tinh thần không ngừng tiến bộ.
"Em chưa bao giờ đặt mục tiêu phải giỏi hơn ai. Với em, thành công đơn giản là mỗi ngày tốt hơn chính mình của hôm qua. Mỗi người đều có một đích đến riêng và chỉ cần đủ kiên trì, không bỏ cuộc, ai rồi cũng sẽ đến được nơi mình muốn đến", Long bày tỏ.
Nguyễn Trúc Oanh là học sinh lớp 9A, trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam (Ams). Trong kỳ thi vào lớp 10 của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, nữ sinh giành ngôi thủ khoa khối chuyên Tin với 46,75/50 điểm. Trong đó, Oanh đạt 8,75 Văn, 9,75 Tiếng Anh và Toán chung, 9,25 Toán chuyên (lớp chuyên Tin thi bằng Toán), theo công bố hôm 22/6 của Sở.
Trước đó, Oanh dẫn đầu điểm chuẩn vào lớp 10 chuyên Tin (thi bằng Toán) của trường THPT chuyên Khoa học tự nhiên, với điểm xét 23,25/30; trúng tuyển lớp chuyên Toán của trường THPT chuyên Đại học Sư phạm với 25,5/30 điểm - thừa hơn 7 điểm so với chuẩn.
"Ngoài niềm vui, em còn hãnh diện và tự hào về những gì mình đạt được", Oanh nói.
Trở thành thủ khoa thi lớp 10 chuyên của Hà Nội là mục tiêu Oanh đặt ra từ đầu. Nữ sinh kể sau khi đạt vị trí thủ khoa thi học sinh giỏi môn Toán cấp thành phố vào tháng 2, em nhận được nhiều sự kỳ vọng của gia đình, thầy cô. Oanh coi đây là động lực, giúp em mạnh dạn đặt mục tiêu lớn.
Nói về lý do đăng ký lớp chuyên Tin, Oanh cho biết cảm thấy hứng thú khi học code và được thầy giáo dạy Tin học truyền cảm hứng. Đồng thời, nữ sinh cho rằng Toán đóng vai trò nền tảng để mình học những môn khoa học tự nhiên khác, chứ không phải thứ đóng khung hay "giữ chân" mình.
Nữ sinh nhận xét đề Toán chuyên Tin của Sở năm nay "khá hay". Em thấy bài bất đẳng thức có phần dễ hơn các năm khác, nên làm rất nhanh. Ngược lại, bài hình học khó nhất. Oanh dành tới 40-45 phút để giải ý c bài này, chấp nhận để lại ý b của bài tổ hợp. Yếu tố "khó bất ngờ" của bài hình học đem tới cảm giác muốn chinh phục nên nữ sinh dốc sức để lấy trọn điểm.
Với đề thi vào trường chuyên Khoa học Tự nhiên, Oanh bất ngờ nhất với bài bất đẳng thức, ở cả đề Toán chung và Toán chuyên. Nữ sinh có hướng làm bài, song không giải được trọn vẹn. Sau khi thi xong, em tra cứu và hỏi một số anh chị khóa trên mới biết đây là những dạng từng được dùng chọn học sinh thi Olympic Toán quốc tế (IMO) ở một số nước.
Chia sẻ về phương pháp học, Oanh cho biết không đi học thêm nhiều, chủ yếu tự học buổi tối. Từ năm lớp 7, nữ sinh bắt đầu xây dựng thói quen ghi lại những bài khó hoặc tâm đắc. Khi rảnh, em giải lại bài hoặc suy nghĩ cách làm khác. Việc này giúp Oanh liên kết được nhiều dạng bài với nhau, làm được những bài có yêu cầu tương tự.
"Tính riêng trong năm lớp 9, em đã ghi chép hết ba quyển vở, mỗi quyển hơn 200 trang", Oanh kể.
Trước mỗi bài khó, Oanh có thể dành nhiều giờ, thậm chí nhiều ngày để suy nghĩ, tìm kiếm tài liệu. Với Oanh, việc giải được một bài Toán khó mang đến cảm giác thỏa mãn, giống như đạt được thành tựu. Nữ sinh cũng tham gia các cộng đồng Toán học để trao đổi, luyện đề và học hỏi từ các anh chị, thầy cô.
Thầy Cao Văn Dũng, giáo viên chủ nhiệm của Trúc Oanh, nhận xét học trò có năng khiếu ở cả môn Toán và Tin, với trí tuệ vượt trội, tư duy logic sắc bén. Trong lớp, Oanh chủ động, sáng tạo, có tinh thần tự học cao và luôn tìm kiếm những lời giải tối ưu, độc đáo cho các bài toán khó.
Theo thầy, chìa khóa giúp Trúc Oanh thành công trong những kỳ thi cạnh tranh cao là ý thức kỷ luật, sự tự giác và đam mê bền bỉ. Sở hữu loạt thành tích xuất sắc nhưng Trúc Oanh khiêm tốn, điềm đạm, sẵn sàng chia sẻ phương pháp học và hỗ trợ bạn bè.
"Con làm việc gì cũng chỉn chu, có mục tiêu rõ ràng và luôn nỗ lực hết mình để hoàn thành xuất sắc mục tiêu đó mà không bao giờ tự mãn", thầy Dũng nói.
Hành trình trở thành thủ khoa của ba kỳ thi liên tiếp cho Oanh bài học rằng một khi đã đặt mục tiêu, cần nỗ lực hết sức để hoàn thành. Nữ sinh sẽ chọn học lớp chuyên Tin của Ams - ngôi trường mà em muốn tiếp tục gắn bó.
Thời gian này, Oanh chuẩn bị ôn tập một số chứng chỉ quốc tế, bắt đầu xây dựng hồ sơ du học.
"Em chưa xác định ngành học cụ thể, nhưng muốn sau này làm về công nghệ, ở một vị trí đòi hỏi nhiều tư duy và kết hợp kiến thức Toán - Tin", Oanh nói.
