Supai là một ngôi làng hẻo lánh nằm sâu trong hẻm núi Havasu Canyon, một nhánh rẽ của Grand Canyon. Đây là nơi bộ tộc Havasupai sống trong hơn 800 năm qua.
Tên của bộ lạc “Havasupai” có nghĩa là “con người của những vùng nước xanh”, bắt nguồn từ màu xanh rực rỡ của con sông Havasu chảy qua hẻm Havasu Canyon và làng Supai trước khi nó đổ vào sông Colorado.
Đường mòn Havasupai là tuyến đường duy nhất nối làng Supai với các khu vực khác. Để vào làng, người dân và du khách phải cưỡi la rồi vượt qua 13 km đường núi gập ghềnh. Ngoài ra, du khách cũng có thể dùng trực thăng nếu họ muốn khám phá một trong những vùng hẻo lánh nhất hành tinh.
Làng Supai cũng là nơi duy nhất ở Mỹ người dân còn dùng la làm phương tiện vận chuyển thư từ, hàng hóa và nhu yếu phẩm.
Với người dân địa phương, đây là tuyến vận chuyển thiết yếu đã tồn tại liên tục gần 90 năm, giúp cộng đồng duy trì kết nối với bên ngoài.
Mỗi buổi sáng, người dẫn đàn la đưa khoảng 5 con vượt đường mòn trong hẻm núi để vận chuyển thư từ và hàng hóa. Mỗi con có thể chở khoảng 90kg hàng hoá.
Hành trình khứ hồi kéo dài khoảng 6 giờ, vượt gần 26km địa hình gồ ghề. Theo những người gắn bó lâu năm, đàn la đã quen thuộc với tuyến đường và di chuyển khá thuần thục.
Hệ thống vận chuyển này được duy trì từ những năm 1930 và hiện vẫn là một trong số ít tuyến chuyển thư bằng động vật còn hoạt động tại Mỹ.
Nếu sử dụng trực thăng để vận chuyển, chi phí cao hơn, thường xuyên bị gián đoạn do gió mạnh trong hẻm núi. Trong khi đó, đàn la lại có thể hoạt động ổn định trong điều kiện mà phương tiện hiện đại không thể. Tính bền bỉ và chi phí thấp khiến mô hình này trở thành một giải pháp phù hợp tuyệt đối với địa hình đặc thù của Supai.
Hệ thống vận chuyển bằng la không chỉ phục vụ nhu cầu thiết yếu mà còn tạo ra giá trị kinh tế đáng kể cho cộng đồng địa phương. Du khách từ nhiều nơi tìm đến Supai để trải nghiệm hành trình trekking và gửi thư với dấu bưu điện “Mule Train” (tạm dịch: đoàn la chở thư), tạo nên một điểm nhấn du lịch đặc biệt.
Bên cạnh đó, hoạt động này cũng tạo việc làm cho người dân địa phương trong các vai trò như người dẫn la, nhân viên bưu chính và hướng dẫn viên.
Trong làng cũng có rất nhiều dịch vụ dành cho khách du lịch như: quán cà phê, cửa hàng tạp hóa, nhà nghỉ, bưu điện. Làng Supai cũng có trường học, nhà thờ và nhiều tòa nhà quan trọng khác.
Những thác nước ngoạn mục ở hẻm Havasu Canyon là điểm đến thu hút du khách bậc nhất. Các dòng thác Mooney, Navajo, Havasu và Beaver có dòng nước trong xanh và nền đá hoa vôi ngầm, cách làng Supai khoảng hơn 10 km, là lợi thế để người dân trong làng phát triển ngành du lịch.
Có thể nói, thay vì áp dụng hoàn toàn các giải pháp công nghệ cao không phù hợp với địa hình, cộng đồng Supai lựa chọn cách thích nghi với điều kiện tự nhiên. Chính sự đơn giản trong cách vận hành đã giúp hệ thống này duy trì ổn định trong nhiều thập kỷ.
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, lúc 7h sáng nay (10/7) vị trí tâm bão Bavi (tên Tiếng Việt là bão Ba Vì) ở vào khoảng 20,6 độ Vĩ Bắc - 127,3 độ Kinh Đông, cách đảo Đài Loan (Trung Quốc) khoảng 650km về phía Đông Nam; cách tỉnh Phúc Kiến (Trung Quốc) khoảng 1000km về phía Đông Nam. Cường độ của bão đã giảm đi đáng kể xuống còn cấp 14 (giảm 2 cấp so với ngày hôm qua).
Dự báo trong 24 giờ tới, bão Ba Vì di chuyển chủ yếu theo hướng Tây Bắc với tốc độ khoảng 25km/giờ và cường độ có xu hướng giảm dần.
Dự báo trong khoảng 2-3 ngày tiếp theo, bão Ba Vì tiếp tục di chuyển lên phía Bắc, hướng lệch hơn nhiều lên phía Bắc. Vùng đổ bộ của bão giữa 2 tỉnh Phúc Kiến và Chiết Giang của Trung Quốc. Thời gian đổ bộ vào khoảng đêm 11/7, rạng sáng ngày 12/7 (tức đêm thứ 7 và rạng sáng ngày Chủ nhật). Cường độ bão khi đổ bộ mạnh cấp 10 - 12, giật cấp 14.
Cơ quan khí tượng của Việt Nam nhận định, bão Ba Vì không di chuyển vào Biển Đông, nhưng ảnh hưởng của hoàn lưu bão Ba Vì vùng biển từ Khánh Hòa đến Vĩnh Long, khu vực giữa và Nam Biển Đông (bao gồm đặc khu Trường Sa) có gió mạnh cấp 6, giật cấp 7-8, biển động.
Phía Đông của Bắc Biển Đông gió mạnh dần lên cấp 6, giật cấp 8, sóng biển cao từ 2 - 4m; biển động.
Trao đổi với Reuters, ông Jason Chang, chuyên gia dự báo của Cơ quan Khí tượng Trung ương Đài Loan (Trung Quốc), cho biết, nếu giữ nguyên quy mô hiện tại, Ba Vì sẽ là cơn bão có kích thước lớn nhất ảnh hưởng đến Đài Loan kể từ năm 1987. Ông nhận định những cơn bão có quy mô như vậy "khá hiếm gặp trong những năm gần đây".
Theo AccuWeather, nếu duy trì cường độ như dự báo, Ba Vì cũng sẽ là cơn bão mạnh nhất tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương kể từ siêu bão Kong-rey năm 2024.
Dự báo về mùa bão năm nay, cơ quan khí tượng cho biết do ảnh hưởng của hiện tượng El Nino, dự báo số lượng bão trên Biển Đông có khả năng xuất hiện ít hơn trung bình nhiều năm với khoảng 8-10 cơn.
Trong đó, có 3-5 cơn ảnh hưởng đến đất liền, tập trung vào tháng 7-9 ở Bắc Bộ và tháng 10-11 tại Trung Bộ, không loại trừ khả năng ảnh hưởng cả khu vực Nam Bộ trong các tháng cuối năm.
Tên bão Bavi (tên tiếng Việt là Ba Vì) do Việt Nam đặt. Trong năm 2025, Ủy ban bão đã bỏ tên bão Yagi và Trami ra khỏi danh sách tên bão quốc tế vì những thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng mà hai cơn bão này gây ra cho Philippines và Việt Nam.
Tên bão Yagi sau đó được thay thế bằng tên bão Tomo. Tên bão Trami được thay thế bằng tên bão Hoaban - loài hoa tượng trưng cho núi rừng Tây Bắc Việt Nam.
Ngoài ra, trong năm 2025, Ủy ban Bão cũng ghi nhận đề nghị của Philippines và Việt Nam về việc ngừng sử dụng thêm một số tên bão khác do mức độ thiệt hại nghiêm trọng mà các cơn bão này đã gây ra trong năm 2025 tại hai nước gồm: Wipha, Co-May, Mitag, Ragasa, Bualoi, Matmo, Kalmaegi và Fung-Wong.
Các quốc gia đã đóng góp những tên bão này sẽ đề xuất các tên thay thế để gửi Ủy ban bão xem xét, lựa chọn để thay thế.
Những ngày qua, đoạn clip Dương Hoàng Yến chơi đàn đá và khoe giọng hát trong tiết mục Cô gái vót chông tại concert Sao nhập ngũ nhận được sự quan tâm đặc biệt từ phía công chúng. Nhiều khán giả bày tỏ sự ngạc nhiên khi bên cạnh khả năng ca hát, nữ nghệ sĩ còn chơi thành thạo rất nhiều nhạc cụ khác nhau như: Đàn Hạc, kèn Melodica, sáo, trống, đàn piano…
Nhiều khán giả để lại bình luận bất ngờ trước việc nữ ca sĩ có thể vừa hát live vừa xử lý phần nhạc cụ dân tộc tương đối phức tạp trên sân khấu lớn.
Nữ ca sĩ Dương Hoàng Yến cho biết phần chơi đàn đá là một ý tưởng mà cô chỉ nghĩ tới trước ngày diễn ra concert vài ngày, trước đó, cô cũng chưa từng học loại nhạc cụ này.
"Sau khi nhận được bản phối mới từ Giám đốc âm nhạc DTAP vào vài ngày trước đêm diễn, Yến chợt loé ra ý tưởng mang đàn đá vào tiết mục Cô gái vót chông, sau đó mạnh dạn đề xuất với ê-kíp. Vì quá yêu âm thanh rất đặc biệt của đàn đá, một trong những nhạc cụ cổ xưa nhất của Việt Nam, Yến thật sự rất mong có thể mang nhạc cụ này lên một sân khấu lớn để nhiều khán giả được nhìn thấy, lắng nghe và cảm nhận rõ hơn vẻ đẹp của âm nhạc truyền thống Việt Nam theo một cách gần gũi hơn với thế hệ trẻ", nữ ca sĩ bộc bạch.
Trước đó, Dương Hoàng Yến chỉ kịp tập thử một buổi với một bộ đàn đá khác có kích thước lớn hơn tại Tp.HCM. Khi ra Hà Nội tham gia concert, cô phải làm quen và tập chơi lại ngay trong buổi tổng duyệt. Cô cho biết: "Thật sự Yến vừa áp lực vừa hồi hộp, nhưng nhìn mọi người yêu thích tiết mục và dành sự quan tâm cho đàn đá, Yến cảm thấy mọi cố gắng đều rất xứng đáng".
Không chỉ gây chú ý ở concert lần này, Dương Hoàng Yến trước đó cũng từng tạo nhiều khoảnh khắc viral tại chương trình Chị đẹp đạp gió. Trong tiết mục Cầu vồng lấp lánh, cô khiến khán giả thích thú với màn chơi kèn melodica điêu luyện. Ở ca khúc Từ chối nhẹ nhàng thôi, nữ ca sĩ tiếp tục khoe khả năng chơi đàn hạc.
Dương Hoàng Yến sinh năm 1991 tại Hà Nội, được biết đến từ các cuộc thi Sao Mai điểm hẹn 2008 và The Voice Vietnam 2013. Cô sở hữu chất giọng soprano khỏe, kỹ thuật tốt và từng được các nhạc sĩ đánh giá cao về chuyên môn.
Ít ai biết, năm 2009, nữ ca sĩ từng đỗ thủ khoa khoa Thanh nhạc của Trường Cao đẳng Nghệ thuật Hà Nội và sau đó tiếp tục trở thành thủ khoa đầu ra. Sau tốt nghiệp, cô được giữ lại làm giảng viên thanh nhạc tại chính ngôi trường mình theo học.
Bên cạnh hoạt động giảng dạy, Dương Hoàng Yến còn ghi dấu với nhiều ca khúc như Không phải em đúng không?, Tình cũ bao giờ cũng tốt hơn hay Xe anh đến đâu em theo đến đó.
Ghi nhận của phóng viên tại Trường THCS Yến Sơn, xã Hà Trung (trước đây là xã Yến Sơn, huyện Hà Trung) cho thấy công trình nhà lớp học 2 tầng với 10 phòng học và các hạng mục phụ trợ đang trong tình trạng thi công dở dang rồi bỏ hoang.
Khối nhà mới chỉ hoàn thiện phần thô tầng một. Tầng hai mới đổ cột bê tông, xây tường bao nhưng chưa thi công dầm, mái. Vật liệu xây dựng, gạch đá nằm ngổn ngang trong khuôn viên trường. Khu vực công trình không được hoàn thiện tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn khi học sinh quay trở lại trường vào năm học mới. Trong khi đó, các dãy phòng học cũ vẫn phải gánh toàn bộ hoạt động giảng dạy.
Theo hồ sơ dự án, công trình Nhà lớp học 2 tầng 10 phòng Trường THCS Yến Sơn được HĐND xã Yến Sơn cũ thông qua chủ trương đầu tư đầu năm 2022, UBND xã phê duyệt dự án vào tháng 6 cùng năm với tổng mức đầu tư 12,68 tỷ đồng từ ngân sách xã và các nguồn huy động hợp pháp khác.
Dự án gồm xây mới khối nhà hai tầng với 10 phòng học, 4 phòng làm việc, cải tạo dãy lớp học hiện hữu và xây mới khu nhà vệ sinh, dự kiến hoàn thành năm 2023.
Tháng 7/2022, UBND xã Yến Sơn ký hợp đồng trọn gói hơn 11,26 tỷ đồng với Công ty TNHH Xây dựng Mai Quân để thi công công trình.
Theo báo cáo của UBND xã Hà Trung (xã tiếp nhận dự án sau 1/7/2025 - PV), đến nay công trình mới hoàn thành khoảng 49% khối lượng. Nhà thầu đã xây xong phần thô tầng một, tầng hai mới hoàn thiện cột bê tông và tường bao, tổng giá trị khối lượng thực hiện hơn 5,54 tỷ đồng.
Chủ đầu tư trước đây đã thanh toán cho nhà thầu 3,3 tỷ đồng, tương đương khoảng 59,5% giá trị khối lượng đã thi công.
Từ tháng 7/2024, nhà thầu dừng thi công và không tiếp tục thực hiện phần việc còn lại dù địa phương nhiều lần đôn đốc.
Đến tháng 3/2025, UBND xã Yến Sơn ban hành quyết định đơn phương chấm dứt hợp đồng với Công ty TNHH Xây dựng Mai Quân.
Văn bản hướng dẫn của Sở Xây dựng Thanh Hóa ban hành tháng 5/2026 cũng đề nghị địa phương thương lượng, hòa giải với nhà thầu trước; nếu không đạt kết quả mới chuyển vụ việc đến cơ quan có thẩm quyền giải quyết tranh chấp theo quy định.
Trao đổi với phóng viên ngày 6/7, bà Tạ Thị Thu Thủy, Trưởng phòng Kinh tế UBND xã Hà Trung, cho biết địa phương đã nhiều lần liên hệ với đại diện Công ty TNHH Xây dựng Mai Quân bằng nhiều hình thức như gửi giấy mời qua Zalo, gọi điện thoại, gửi thư bảo đảm đến trụ sở doanh nghiệp và địa chỉ nhà riêng của người đại diện để nghiệm thu lại khối lượng đã thi công và giải quyết các tồn tại của dự án.
"Tuy nhiên, phía nhà thầu không hợp tác, không có bất kỳ phản hồi nào. Tình thế rất bế tắc. Sau ngày 15/7 doanh nghiệp vẫn không làm việc, xã sẽ báo cáo UBND tỉnh để xin hướng xử lý tiếp theo", bà Thủy nói.
Theo bà Thủy, Trường THCS Yến Sơn đang phải giảng dạy trong dãy phòng học cũ đã xuống cấp, không có nhà vệ sinh gây khó khăn cho thầy cô và học sinh.
Để tìm hiểu thông tin khách quan, phóng viên đã nhiều lần liên hệ qua điện thoại đến bà Bùi Thúy Quỳnh, người đại diện Công ty TNHH Xây dựng Mai Quân, song không nhận được phản hồi.
Bà Phạm Thị Bích Huệ, Hiệu trưởng Trường THCS Yến Sơn, cho biết khu A của trường hiện có 8 lớp với khoảng 40 học sinh mỗi lớp. Các phòng học đã cũ, diện tích chật hẹp, trong khi nhà trường đặc biệt thiếu nhà vệ sinh cho học sinh.
