Hội nghị diễn ra trực tiếp tại Trường ĐH Tôn Đức Thắng (TP.HCM) cùng hơn 400 điểm cầu trực tuyến từ các trường ĐH trong cả nước.
Tham dự hội nghị, đại diện lãnh đạo và cán bộ phụ trách tuyển sinh của nhiều cơ sở đào tạo ĐH đã có nhiều ý kiến thắc mắc, góp ý cho công tác tuyển sinh trong năm nay.
GS-TS-BS Nguyễn Vũ Quốc Huy, Hiệu trưởng Trường ĐH Y dược (ĐH Huế), đề xuất nên có chiến lược, khung tuyển sinh ĐH và CĐ sư phạm cho một giai đoạn công bố cho xã hội để tránh những điều chỉnh từ năm này qua năm khác. “Năm ngoái chúng ta cũng trao đổi rất nhiều về những điều chỉnh tuyển sinh, năm nay các dự thảo so với các văn bản vừa ban hành cũng có sự khác biệt. Điều này dẫn đến sự bối rối của phụ huynh và học sinh (HS), không chỉ với HS lớp 12 mà với HS lớp 9, lớp 10”, GS Huy nhấn mạnh.
GS-TS-BS Nguyễn Vũ Quốc Huy phân tích thêm: “Chúng tôi nêu lên những điều này vì đó là một sự thật mà các em HS đều quan tâm. Ví dụ việc cộng điểm với thí sinh (TS) có chứng chỉ ngoại ngữ, mỗi năm có mức riêng và thay đổi qua từng năm là điều dễ hiểu. Nhưng sự thay đổi lớn quá từ 3 điểm xuống còn 2 điểm hay 1,5 điểm thì phụ huynh sẽ hiểu và diễn giải như thế nào, nhất là phụ huynh chuẩn bị cho con em trong tương lai sẽ tham gia kỳ thi này ra sao? Nếu chúng ta đặt mình vào vị trí của từng phụ huynh, từng HS thì sẽ hiểu được những khó khăn, bối rối của họ”.
Từ đó, GS Huy cho rằng: “Các chính sách tuyển sinh nên có tính ổn định và tính dự báo. Những khuyến cáo, định hướng đưa ra cho HS lớp 9 chuẩn bị vào lớp 10 năm nay để các em có sự chuẩn bị trong vòng 3 năm. Điều này nhằm đảm bảo công bằng xã hội và đảm bảo tính giải trình xã hội. Về lâu về dài, ít nhất trong chu kỳ từ 3 – 5 năm cần có định hướng ổn định. Thực tế chứng minh cách làm trong những năm vừa qua là ổn định và xã hội chấp nhận được, thì nên giữ vững tính ổn định đó”.
Về vấn đề này, GS-TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục ĐH (Bộ GD-ĐT), cho rằng hoạt động tuyển sinh nhìn tổng thể là sự kế thừa và cố gắng ổn định từ nay đến năm 2030. Một số quy định mới được ban hành là văn bản dưới luật khi có các luật mới. Một số điều chỉnh là cần thiết, ví dụ chính sách ưu tiên TS có chứng chỉ ngoại ngữ. Năm trước, TS có chứng chỉ ngoại ngữ vừa được cộng điểm vừa được quy đổi, mỗi trường quy đổi theo cách khác nhau, gây ra những bất cập. Năm nay, Bộ quy định công thức quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ cần có sự thống nhất theo 5 mức và giữ ổn định trong thời gian ít nhất 2 năm. Bộ muốn quy định này giữ ổn định trong 5 năm nhưng sau thời gian thực hiện nếu xảy ra bất cập, có thể tiếp tục điều chỉnh để phù hợp hơn sau đó.
Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Lê Quân cũng khẳng định quy chế tuyển sinh năm 2026 cơ bản theo hướng ổn định. Bộ GD-ĐT đã tính toán để giữ định hướng đến năm 2030, đồng thời từng bước tăng quyền tự chủ cho các cơ sở đào tạo. Những điều chỉnh năm nay chủ yếu mang tính kỹ thuật như giới hạn số lượng nguyện vọng còn 15, chuẩn hóa cách quy đổi điểm giữa các phương thức xét tuyển… Còn việc quy đổi điểm, Thứ trưởng Lê Quân cho rằng Bộ chỉ ở vai trò hướng dẫn, còn các trường phải dựa trên dữ liệu thực chứng.
Bên cạnh đó, một số cơ sở đào tạo cũng ý kiến cần có hướng dẫn về cách thức quy đổi điểm giữa các phương thức xét tuyển, quy đổi điểm chứng chỉ ngoại ngữ…
Liên quan đến chứng chỉ ngoại ngữ, tiến sĩ Lê Văn Tường Lân, Trưởng ban Đào tạo và công tác sinh viên ĐH Huế, đặt vấn đề: Bộ đã có quy định về chính sách ưu tiên với TS có chứng chỉ ngoại ngữ trong tuyển sinh, tuy nhiên thực tế cho thấy có TS dùng 2 loại chứng chỉ tiếng Anh khác nhau (IELTS và V-STEP) khi tham gia xét tuyển, 1 chứng chỉ cộng điểm và 1 chứng chỉ quy đổi, thì có được không?
Giải đáp băn khoăn này, GS Nguyễn Tiến Thảo khẳng định, TS chỉ có thể áp dụng điều kiện vừa cộng điểm vừa quy đổi điểm nếu có 2 chứng chỉ của 2 ngoại ngữ khác nhau. Với TS có 2 chứng chỉ cùng một ngoại ngữ, như bảng quy đổi các trường ĐH đã công bố và trong quy chế cũng đã thể hiện, TS chỉ được quyền lựa chọn chứng chỉ có mức ưu tiên cao nhất. Điều này theo ông Thảo là cần thiết để tránh tình trạng TS thi nhiều loại chứng chỉ khác nhau trong cùng một ngoại ngữ không cần thiết.
Liên quan vấn đề trên, từ nhóm xét tuyển miền Bắc, đại diện ĐH Bách khoa Hà Nội đặt câu hỏi: “Năm ngoái có tình trạng TS tự cung cấp minh chứng chứng chỉ ngoại ngữ lên hệ thống xét tuyển từ tài khoản TS, không nộp về trường theo quy định của cơ sở đào tạo. Điều này dẫn đến việc nhiều TS cung cấp minh chứng không đúng quy định, gây khó khăn cho công tác xét tuyển. Vậy năm nay Bộ có chủ trương cho phép TS thực hiện thao tác này không, nếu có thì trong giai đoạn nào?”.
Đại diện ĐH Bách khoa Hà Nội cũng bày tỏ băn khoăn liên quan đến tiêu chí phụ trong xét tuyển. Theo đó, lâu nay trong quy chế tuyển sinh chỉ có một tiêu chí phụ mặc định là thứ tự nguyện vọng, các tiêu chí phụ khác phù hợp với chương trình đào tạo là do các cơ sở đào tạo quy định. Tuy nhiên, nguyên tắc xét tuyển năm nay có quy định mới liên quan đến tiêu chí phụ bắt buộc. Cụ thể, nguyên tắc xét chọn bình đẳng theo từng phương thức, tổ hợp xét tuyển, không phụ thuộc thứ tự ưu tiên của nguyện vọng đăng ký trừ 2 trường hợp. Thứ nhất là cùng điểm xét ở cuối danh sách, thứ tự xét ưu tiên đối với các TS có điểm cộng thấp hơn. Thứ hai là cùng điểm xét ở cuối danh sách, điểm cộng bằng nhau, ưu tiên nguyện vọng cao hơn.
Với quy định này, đại diện ĐH Bách khoa Hà Nội băn khoăn: “Điểm cộng này có tính điểm ưu tiên không?”. Ngoài ra, đại diện ĐH này đề xuất nên chăng không áp dụng tiêu chí phụ bắt buộc mà để các trường lựa chọn tiêu chí phù hợp để tuyển lựa TS cùng mức điểm theo mong muốn.
Những ngày qua, nhiều học sinh và giáo viên tại xã Nga Sơn, tỉnh Thanh Hóa không ngớt lời khen ngợi nữ sinh Mai Diệu Linh, học sinh lớp 12A12, Trường THPT Ba Đình.
Linh là trường hợp khá đặc biệt khi tự học tiếng Trung và xuất sắc trở thành thủ khoa của tỉnh ở 2 tổ hợp xét tuyển: D65 đạt 28 điểm (ngữ văn 8,75; lịch sử 10; tiếng Trung 9,25) và D40 đạt 27,25 điểm (toán 8; lịch sử 10; tiếng Trung 9,25).
Mai Diệu Linh cho biết em không quá bất ngờ với kết quả trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Nữ sinh dự định đăng ký nguyện vọng vào Trường Đại học Luật Hà Nội, chuyên ngành Luật Kinh tế.
"Khi kết thúc kỳ thi, em tự chấm điểm nên cũng phần nào dự đoán được kết quả. Tuy nhiên, việc trở thành thủ khoa là điều khiến em khá bất ngờ. Ở bài thi tiếng Trung, em vẫn hơi tiếc vì chưa đạt điểm tuyệt đối như kỳ vọng", Diệu Linh nói.
Nữ thủ khoa cho biết phương pháp học của em khá đơn giản. Phần lớn thời gian, em tập trung nắm vững kiến thức trong sách giáo khoa, xây dựng kế hoạch học tập đều giữa các môn và thường xuyên luyện đề trên mạng.
Riêng với môn tiếng Trung, Diệu Linh hoàn toàn tự học trực tuyến tại nhà. "Em bắt đầu học tiếng Trung từ kỳ nghỉ hè sau lớp 10. Ban đầu rất khó khăn, nhưng vì yêu thích nên em quyết tâm theo đuổi.
Mỗi ngày em đều luyện nói, học từ vựng, xem các chương trình bằng tiếng Trung, dịch phim để từng bước trau dồi kiến thức. Gần đến kỳ thi, em có tham gia một lớp ôn luyện tiếng Trung online để tự kiểm tra, đánh giá lại vốn kiến thức sẵn có", nữ sinh chia sẻ.
Không chỉ giỏi tiếng Trung, Diệu Linh còn đạt điểm 10 môn lịch sử - môn học em yêu thích nhất. "Học lịch sử giúp em hiểu thêm về cội nguồn dân tộc, khơi dậy trong em lòng biết ơn đối với ông cha. Qua mỗi bài học, em rút ra nhiều bài học quý giá cho hiện tại và tương lai nên càng yêu thích môn học này. Theo em, học lịch sử không quá khó, chỉ cần nắm chắc kiến thức và có tư duy logic", Diệu Linh bày tỏ.
Nữ sinh cho rằng thành tích đạt được là kết quả của quá trình nỗ lực cùng sự quan tâm, động viên của mẹ, thầy cô trong nhà trường. Em hy vọng đây sẽ là nền tảng để tiếp tục phấn đấu trong chặng đường học tập sắp tới.
Thầy Lê Hoàng Tuấn, giáo viên chủ nhiệm lớp 12A12, Trường THPT Ba Đình, cho biết Diệu Linh là học sinh có hành trình học tập rất đặc biệt.
"Ban đầu, khi vào lớp 10, Diệu Linh theo học lớp tiếng Anh. Đến lớp 11, nhận thấy em có năng khiếu môn lịch sử, tôi muốn đưa em vào đội tuyển của trường. Tuy nhiên, Diệu Linh bày tỏ mong muốn theo đuổi tiếng Trung nên xin không tham gia đội tuyển để tập trung tự học ngoại ngữ này", thầy Tuấn kể.
Theo thầy Tuấn, tiếng Anh vẫn là ngoại ngữ phổ biến trong các trường học. Trong khi đó, hiện nay tại Thanh Hóa chưa có trường THPT công lập nào đưa tiếng Trung vào giảng dạy chính khóa. Vì vậy, việc Diệu Linh tự học tại nhà và đạt điểm 9,25 là thành tích rất đáng ghi nhận. "Để đạt được kết quả này, em đã phải nỗ lực và kiên trì rất nhiều", thầy Tuấn nói.
Cũng theo thầy giáo chủ nhiệm, Diệu Linh là học sinh hòa đồng, luôn nằm trong nhóm có học lực dẫn đầu của trường, chăm chỉ, ham học và có ý chí rất cao. Ngoài thành tích thủ khoa, Diệu Linh còn đạt điểm trung bình xét tốt nghiệp 9,0 và là một trong 77 học sinh của tỉnh Thanh Hóa được tuyên dương vì có thành tích xuất sắc trong Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Đinh Thị Giàu, sinh viên chuyên ngành Marketing số, cho biết em bắt đầu tìm hiểu thông tin tuyển sinh và học bổng của SIU từ năm lớp 11. Do đó, bên cạnh việc duy trì kết quả học tập tốt, em còn tích cực tham gia công tác Đoàn, phong trào thanh niên và nghiên cứu khoa học. Chính sự chủ động và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng đã trở thành điểm cộng quan trọng trong quá trình xét học bổng của Giàu.
Với hồ sơ ấn tượng, Đinh Thị Giàu đã xuất sắc nhận học bổng Chủ tịch SIU trị giá 100% học phí toàn khóa, đồng thời được tài trợ sinh hoạt phí trong suốt 4 năm. Đây là học bổng danh giá nhất của SIU, trao cho những sinh viên không chỉ có thành tích học tập vượt trội mà còn thể hiện nỗ lực, khát vọng cống hiến và tiềm năng phát triển toàn diện. Nhờ học bổng này, Giàu và nhiều sinh viên ưu tú khác đã có cơ hội tập trung trọn vẹn vào việc học, nghiên cứu và hoàn thiện bản thân mà không bị rào cản tài chính.
Trong số các sinh viên nhận học bổng tại SIU, Lê Nguyễn Bảo Hùng - ngành Tâm lý học - tiếp cận học bổng từ lợi thế ngoại ngữ. Sở hữu IELTS 8.0 từ lớp 11, Bảo Hùng đã chinh phục Học bổng Tài năng trẻ trị giá 60% học phí toàn khóa: "Nhờ chuẩn bị sẵn, khi biết đến học bổng của SIU, em có thể tự tin chọn SIU là nguyện vọng 1 của mình".
Trần Lê Minh Triết, sinh viên chuyên ngành Thương mại quốc tế, biết đến SIU thông qua các chương trình hướng nghiệp được tổ chức ngay tại Trường THPT Thủ Đức. Sau đó, Triết và phụ huynh đã trực tiếp đến SIU để tìm hiểu kỹ hơn về ngành học phù hợp cũng như các chính sách học bổng. Với nền tảng là vận động viên bộ môn võ cổ truyền từng đạt huy chương cấp quốc gia, Minh Triết đã nhận được học bổng trị giá 50% học phí toàn khóa.
Dù gia đình gặp nhiều khó khăn, Hồ Thị Mỹ Anh, sinh viên ngành Quan hệ công chúng vẫn kiên định theo đuổi ước mơ học đại học bằng cách chủ động tìm hiểu học bổng phù hợp. Biết đến học bổng "Tiếp bước hành trình" - chương trình hỗ trợ 100% học phí suốt 4 năm đại học từ một cựu học sinh cùng trường THPT, Mỹ Anh đã không ngần ngại kết nối với các anh chị sinh viên và thầy cô để được hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ ứng tuyển.
Không có một "công thức chung" cho hành trình săn học bổng đại học. Nhưng từ những câu chuyện tại SIU, có thể thấy điểm gặp nhau của các sinh viên nhận học bổng chính là sự chuẩn bị sớm, hiểu rõ thế mạnh bản thân và dám nắm bắt cơ hội.
Trường THPT Ngô Sĩ Liên vốn là trường THPT công lập không chuyên luôn có mức điểm chuẩn vào lớp 10 cao nhất, năm nay gây xôn xao dư luận khi có mức điểm chuẩn là 9,38 điểm của 3 môn thi (toán, văn, tiếng Anh), thấp nhất trong tất cả các trường trên địa bàn.
Đây là ngôi trường nhiều năm qua và năm ngoái có điểm chuẩn cao nhất tại tỉnh Bắc Giang (cũ) với 23,825 điểm, tức thí sinh phải đạt trung bình gần 8 điểm/môn mới đỗ vào. Tuy nhiên, năm nay, thí sinh chỉ cần đạt trung bình khoảng 3,1 điểm/môn đã trúng tuyển.
Tuy nhiên, trên thực tế, nhìn vào danh sách học sinh trúng tuyển của trường thì chỉ có 1 học sinh có mức điểm trúng tuyển nguyện vọng 1 là 9,38 điểm. Trao đổi với báo chí, lãnh đạo Trường THPT Ngô Sĩ Liên cho rằng, điểm chuẩn thấp chỉ là hiện tượng cơ học, không phản ánh học lực chung của toàn bộ học sinh trúng tuyển.
Theo phân tích của vị này, về nguyên tắc xét từ cao xuống thấp, điểm chuẩn phải hạ sâu để lấy đủ chỉ tiêu. Đây là hiệu ứng kỹ thuật tuyển sinh, hoàn toàn không phải do chất lượng giáo dục đi xuống.
Thực tế theo thống kê, điểm trung bình của thí sinh đỗ vào lớp 10 (năm học 2026 - 2027) của Trường THPT Ngô Sĩ Liên đạt tới 24,31 điểm, nghĩa là thí sinh phải đạt trung bình mỗi môn hơn 8 điểm.
Bên cạnh đó, có tới 406 học sinh đạt tổng điểm từ 23,8 trở lên (bằng và vượt mức điểm chuẩn của năm ngoái), chiếm tỷ lệ áp đảo 72,4%. Do vậy, nhà trường khẳng định chất lượng đầu vào của trường vẫn giữ ổn định.
Cụ thể, điểm trung bình, trung vị của gần 560 học sinh lên tới hơn 24. Tỷ lệ học sinh đạt trên 24 điểm chiếm gần 70%. Chỉ 7 học sinh có điểm dưới 15, trong đó duy nhất em có điểm 9,38.
Chia sẻ với PV Thanh Niên, một lãnh đạo sở GD-ĐT tỉnh Bắc Ninh cũng giải thích nhiều nguyên nhân khiến điểm chuẩn của Trường THPT Ngô Sĩ Liên ở mức như nêu trên. Ví dụ, tâm lý của thí sinh dù học lực tốt nhưng có thể vẫn chọn nguyện vọng an toàn vì thấy mức điểm chuẩn của trường nhiều năm qua luôn đứng ở mức cao nhất.
Cạnh đó, năm nay, Trường THPT Ngô Sĩ Liên được tăng chỉ tiêu thêm 1 lớp, trong khi giảm 50 hồ sơ so với năm 2025. Nhiều em chọn nguyện vọng 1 vào trường này cũng đăng ký dự thi và đỗ vào các trường THPT chuyên trên địa bàn tỉnh và các em đã chọn trường chuyên để nhập học.
Lãnh đạo sở và trường cùng quan điểm cho rằng điểm chuẩn dù tụt xuống mức hơn 9 điểm 3 môn nhưng không đại diện cho năng lực của tất cả học sinh cũng như chất lượng đào tạo của trường.
Trường THPT Ngô Sĩ Liên thành lập năm 1946, điểm chuẩn tuyển sinh vào lớp 10 cũng như chất lượng giáo dục luôn thuộc top đầu bậc THPT toàn tỉnh.
Tại kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025, điểm trung bình môn toàn trường đạt 7,22, thuộc nhóm cao nhất của tỉnh Bắc Giang cũ và top 10 tỉnh Bắc Ninh sau sáp nhập. Tỷ lệ đỗ đại học hàng năm đạt trên 99%.
Thời điểm này đã có gần 20 tỉnh, thành trên cả nước công bố điểm thi vào lớp 10, nhiều địa phương trong số đó đã công bố điểm chuẩn.
Dù quy chế của Bộ GD-ĐT yêu cầu công bố điểm thi và điểm chuẩn vào lớp 10 phải thực hiện đồng thời nhưng nhiều tỉnh, thành vẫn để học sinh và phụ huynh biết điểm chuẩn sau điểm thi.
