Tuần trước họ hàng sang chơi nhà tôi, buổi chiều khi tôi soạn đồ cho con tắm, một người họ hàng tỏ ra ngạc nhiên khi con tôi vẫn chưa biết tự tắm và tự mặc đồ. Cá nhân tôi chỉ thấy con còn nhỏ, vụng về và làm gì cũng chậm và lý do đặc biệt là con tôi rất sợ nước.
Mỗi lần để con tự làm, mọi thứ trở nên rất lâu, quần áo mặc trái, cúc cài lệch, tóc tai ướt nhẹp sau khi tắm… Có hôm con còn loay hoay 20 phút không mặc xong bộ đồ. Tôi thấy sốt ruột nên cứ giúp con tắm rửa và mặc quần áo.
Với trẻ 8 tuổi và sợ nước, việc chưa biết tự tắm, mặc đồ có phải là bình thường không? Tôi nên làm gì để giúp cháu tự lập hơn trong những việc này?
Tin Gốc: Vnexpress
Ý Kiến
'Kiếp nạn' học Toán lớp 6, tiếng Anh lớp 8 để dạy kèm con tại nhà của phụ huynh Việt
Một bài viết gần đây kể về cảnh người mẹ phải ngồi kèm con học đến 11h đêm vì sợ con không theo kịp kỳ thi vào lớp 10 đầy cạnh tranh. Câu chuyện này đang diễn ra trong rất nhiều căn hộ thành phố sau giờ cơm tối. Bàn học của con sáng đèn, tiếng thở dài, tiếng nhắc bài, tiếng cáu gắt.
Có những phụ huynh đã rời ghế nhà trường hai mươi năm, giờ phải học lại toán lớp 6, tiếng Anh lớp 8 để còn biết cách chỉ bài cho con. Ban ngày đi làm, tối về tiếp tục ca hai với vai trò gia sư. Không ít người thú nhận rằng áp lực học của con giờ còn khiến người lớn mệt hơn cả công việc.
Điều đáng nói là dù học thêm bị hạn chế, áp lực học tập không hề biến mất. Nó chỉ chuyển từ lớp học sang phòng khách gia đình. Trong khi đó, một công cụ rất mạnh đã xuất hiện ngay trước mắt nhưng giáo dục Việt Nam vẫn còn dè dặt: AI.
Nhiều người vẫn nghĩ AI là thứ gì đó quá xa vời, dành cho dân công nghệ hoặc lập trình viên. Nhưng thực tế, AI hôm nay có thể làm những việc rất đời thường trong việc học: giải thích lại bài toán theo cách dễ hiểu hơn, tạo bài tập theo đúng trình độ của học sinh, sửa đoạn văn, luyện tiếng Anh hội thoại, hay kiên nhẫn trả lời một câu hỏi đến lần thứ mười mà không cáu gắt.
Điều quan trọng không phải AI giỏi đến đâu, mà là nó giúp giảm gánh nặng cho cha mẹ đến mức nào.
Một người mẹ không giỏi tiếng Anh vẫn có thể nhờ AI giải thích ngữ pháp cho con. Một ông bố quên gần hết kiến thức hình học vẫn có thể yêu cầu AI hướng dẫn từng bước giải bài. Thay vì ngồi tìm kiếm trên Google hàng tiếng đồng hồ rồi cố nhớ lại công thức cũ, phụ huynh có thể tập trung vào việc đồng hành và động viên con học.
Nhiều cuộc xung đột trong nhà không bắt nguồn từ chuyện con học kém, mà từ sự kiệt sức của người lớn. Khi cha mẹ vừa phải kiếm sống vừa phải đóng vai giáo viên, mối quan hệ gia đình rất dễ biến thành một lớp học căng thẳng. Câu chuyện "học tới 11h đêm" thực chất không chỉ là chuyện học hành.
Nó phản ánh một xã hội nơi cả phụ huynh lẫn trẻ em đều đang bị cuốn vào cuộc đua thành tích quá dài. AI không thể thay thế giáo viên. Cũng không thể thay thế sự quan tâm của cha mẹ. Nhưng AI có thể trở thành một "trợ giảng" cá nhân cho mỗi gia đình.
Vấn đề là chúng ta đang nhìn AI như một mối lo, thay vì một công cụ giáo dục. Nhiều trường học vẫn lo học sinh dùng AI để chép bài. Lo lắng đó không sai. Nhưng cấm đoán chưa bao giờ là cách khiến công nghệ biến mất. Điều cần hơn có lẽ là dạy trẻ cách sử dụng AI để hiểu bài, phản biện và tự học, thay vì chỉ tìm đáp án.
Bởi vài năm nữa, khả năng dùng AI để học có thể sẽ trở thành kỹ năng cơ bản giống như từng biết tra cứu Internet hay sử dụng máy tính. Khi ấy, khoảng cách không còn nằm giữa học thêm hay không học thêm, mà nằm giữa những đứa trẻ biết tận dụng công nghệ để học tốt hơn và những đứa trẻ vẫn bị mắc kẹt trong cách học cũ.
Có lẽ sau tất cả những tranh luận về dạy thêm, câu hỏi đáng đặt ra không chỉ là "có nên học thêm hay không". Mà là: Tại sao chúng ta vẫn để hàng triệu phụ huynh tự vật lộn mỗi tối, trong khi công nghệ đã đủ khả năng giúp việc học trở nên nhẹ nhàng hơn rất nhiều?
Tin Gốc: Vnexpress
"Bất động sản không hề đứng một mình mà kéo theo cả chục ngành công nghiệp đằng sau, từ sắt thép, xi măng, gạch ngói, vận tải, đến thiết kế, nội thất... Nếu cứ siết vốn bất động sản thì liệu có làm ảnh hưởng tới các nhà máy sản xuất vật liệu kia không, công nhân có nguy cơ thất nghiệp hàng loạt không? Thế nên, bơm vốn cho các dự án bất động sản có hạ tầng đồng bộ, làm thật ăn thật cũng chính là gián tiếp cứu cánh cho sản xuất công nghiệp. Còn 'đóng băng' bất động sản thì nền kinh tế cũng sẽ bị tác động tiêu cực".
Đó là lo lắng của độc giả Trunghieufwork đại diện Ngân hàng Nhà nước khẳng định quan điểm không thể ưu tiên tín dụng cho riêng bất động sản tại diễn đàn khơi thông dòng vốn, chiều 20/5. Trước ý kiến từ Hiệp hội bất động sản TP HCM và cộng đồng doanh nghiệp cho rằng cần nới room tín dụng, phân loại phân khúc nhà ở và ưu tiên vốn cho nhà ở phục vụ nhu cầu thực, đại diện cơ quan điều hành nhấn mạnh dòng vốn vào bất động sản vẫn tăng cao hơn mức bình quân của nền kinh tế, không thể tập trung quá lớn vào một lĩnh vực, gây khó khăn tiếp cận vốn cho các ngành khác, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa..
Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phân loại bất động sản đầu cơ và nhu cầu mua ở thực thay vì siết dòng vốn cào bằng, độc giả Anhdung bình luận: "Nhiều người cứ nghĩ siết tín dụng bất động sản là để giá nhà giảm cho dân dễ mua, nhưng thực tế doanh nghiệp không tiếp cận được vốn thì không thể làm dự án, nguồn cung khan hiếm làm giá nhà bị đẩy lên cao, người thu nhập trung bình lại càng khó chạm tay vào ước mơ an cư.
Hơn nữa, một dự án đứng im không chỉ ảnh hưởng đến chủ đầu tư, mà kéo theo hàng ngàn công nhân xây dựng mất việc, các đại lý vật liệu, cửa hàng nội thất thất thu... Việc siết dòng vốn cào bằng như vậy vô tình làm thắt chặt chi tiêu và cơ hội việc làm của rất nhiều người lao động bình thường. Tôi nghĩ thay vì khóa van tổng, cơ quan quản lý nên mở van cho các dự án nhà ở thực, có như vậy thị trường mới có hàng, giá nhà mới hạ nhiệt và người lao động mới có công ăn việc làm".
>> Tôi vẫn đi ở trọ sau khi vay mua nhà 2,5 tỷ đồng Sài Gòn
Trong khi đó, ủng hộ quan điểm của Ngân hàng Nhà nước, độc giả Mẹ Nấm phân tích: "Bất động sản cần vốn, nhưng nông nghiệp, công nghiệp, startup cũng cần vốn. Không thể ngành nào cũng đòi ưu tiên riêng được. Đồng ý là bất động sản có tác động lan tỏa tới rất nhiều ngành nghề, nên không thể để thị trường 'đóng băng' hoàn toàn. Nhưng cũng vì nó ảnh hưởng lớn nên càng phải kiểm soát dòng vốn kỹ hơn. Nếu tín dụng chủ yếu đi vào đầu cơ, đẩy giá đất vượt xa thu nhập thì cuối cùng doanh nghiệp sản xuất, người lao động và cả ngân hàng đều chịu hệ quả khi 'bong bóng' xì hơi".
Gợi ý giải pháp phân loại dòng vốn bất động sản, bạn đọc Phuongthanhngo cho rằng: "Hoàn toàn chia sẻ với áp lực của Ngân hàng Nhà nước khi quản lý dòng tiền quốc gia là nhiệm vụ cực kỳ cân não, không thể cứ thấy doanh nghiệp bất động sản kêu than là nới room bừa bãi được. Tuy nhiên, thay vì nhìn nhận chung chung là 'ngành bất động sản', có lẽ giải pháp hợp lý hơn là thiết kế một bộ tiêu chí phân loại dòng vốn thật chi tiết.
Theo đó, những dự án mang tính chất đầu cơ, gom đất để chờ đẩy giá cần tuyệt đối không cấp vốn. Nhưng ngược lại, với các siêu đô thị được quy hoạch bài bản, đồng bộ cả hạ tầng giao thông, tiện ích an sinh xã hội và có năng lực triển khai thực tế, thì rất cần được khơi thông dòng vốn ổn định. Những đại dự án này bản chất là hạ tầng đô thị, giúp giãn dân và tạo động lực phát triển kinh tế vùng chứ không thuần túy là 'kinh doanh đất'. Định hướng tín dụng trúng và đúng vào các dự án động lực này vừa giúp phát triển kinh tế, vừa bảo đảm an toàn dòng vốn cho chính hệ thống ngân hàng".
Tin Gốc: Vnexpress
Sau đây là tóm tắt cho câu chuyện viral hôm qua: Một nhóm khách ngồi suốt 10 tiếng nhưng chỉ gọi một ly nước, sau đó bị phụ thu và để lại đánh giá một sao. Câu chuyện nhanh chóng bùng lên tranh cãi: Ai đúng, ai sai?
Trong nhiều năm qua, quán cà phê ở các thành phố lớn không chỉ là nơi uống nước. Đó là nơi học bài, làm việc, gặp gỡ, thậm chí nghỉ ngơi. Một ly cà phê đôi khi "khuyến mãi" đi kèm là vài tiếng sử dụng không gian của quán.
Vấn đề khách ngồi đồng ở quán cà phê xuất hiện từ nhiều năm nay. Ngồi 10 tiếng với một ly nước, mang đồ ăn bên ngoài vào, rời đi vẫn giữ chỗ, quay lại nằm nghỉ... có lẽ đã chạm tới giới hạn chịu đựng của một chủ quán cà phê. Bởi mỗi chiếc bàn trong quán không chỉ là chỗ ngồi, mà còn là doanh thu, là chi phí vận hành, là áp lực thuê mặt bằng, điện nước, nhân sự.
Việc phụ thu 40.000 đồng một người trong trường hợp này không phải là vô lý. Thậm chí, nhiều quán hiện nay đã có quy định rõ: giới hạn thời gian ngồi, yêu cầu gọi thêm nước, hoặc không cho mang đồ ăn từ ngoài vào.
Vấn đề nằm ở chỗ là những quy định đó có được thông báo rõ ràng từ đầu hay không. Nếu khách không được biết trước, việc áp dụng phụ thu dễ tạo cảm giác khó chịu. Ngược lại, nếu quán đã nhắc nhở nhưng không có cách xử lý mềm dẻo, câu chuyện lại chuyển sang xung đột.
Đáng nói hơn, việc quán đăng hình camera lên mạng xã hội đã đẩy mâu thuẫn từ một tình huống dịch vụ thành một cuộc đấu tố công khai. Khi đó, câu chuyện không còn dừng ở đúng sai, mà trở thành cuộc chiến hình ảnh: Ai cũng muốn chứng minh mình là nạn nhân.
Ở chiều ngược lại, cách hành xử của nhóm khách cũng khó có thể xem là hợp lý.
Quán cà phê không phải thư viện miễn phí. Việc mang đồ ăn, nước uống từ ngoài vào, chiếm chỗ cả ngày, thậm chí rời đi vẫn giữ bàn... là những hành vi dễ gây khó chịu, không chỉ với quán mà cả những khách khác.
Đặc biệt, việc để lại đánh giá một sao sau khi xảy ra mâu thuẫn cho thấy một xu hướng đáng lo mà nhiều người đã nói: Dùng đánh giá như "công cụ trả đũa", thay vì phản hồi mang tính xây dựng.
Một xã hội dịch vụ không thể vận hành lành mạnh nếu khách hàng chỉ nhấn mạnh quyền lợi mà bỏ qua trách nhiệm.
Mỗi lần xảy ra một vụ khách ngồi đồng tại quán cà phê, nó lại gây tranh cãi, bởi chúng ta vẫn đang vận hành bằng những luật bất thành văn khi ngồi cà phê. Khoảng trống đó khiến mâu thuẫn dễ phát sinh và khi không có quy trình xử lý rõ ràng, câu chuyện được đem lên mạng xã hội để giành lẽ phải về ai.
Để tránh những tình huống tương tự, điều cần thiết không phải là tranh cãi ai đúng ai sai, mà cần những bộ quy tắc ứng xử cho từng quán cà phê, mà chủ quán phải là người xây dựng nên chúng:
Cần công khai rõ ràng quy định (thời gian ngồi, phụ thu, đồ ăn ngoài...), nhắc nhở khách một cách bình tĩnh, chuyên nghiệp. Hạn chế đưa mâu thuẫn lên mạng khi chưa thực sự cần thiết.
Nếu không có sự điều chỉnh từ cả hai phía, những cuộc khẩu chiến như vậy sẽ còn lặp lại chỉ là ở một quán khác, với những vị khách khác.
Minh Hải