Khối đá cao 30 m ‘như dáng Phật ngồi’ giữa rừng Gia Lai

Nghề thêu tay từ lâu đã gắn bó với đời sống của đồng bào Lô Lô (làng Lô Lô Chải, xã Lũng Cú, tỉnh Tuyên Quang). Những họa tiết trên trang phục và sản phẩm thủ công chứa đựng các câu chuyện về gia đình, tín ngưỡng và bản sắc cộng đồng được lưu truyền qua nhiều thế hệ.

Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của du lịch, nhiều điểm đến cũng đối mặt với nguy cơ thương mại hóa sản phẩm địa phương, khiến các giá trị văn hóa truyền thống dần bị mai một. Từ thực tế đó, sáng kiến "Câu chuyện nghề dệt ở Lô Lô Chải" do tiến sĩ Phạm Hương Trang và tiến sĩ Nguyễn Thị Vân Anh, giảng viên RMIT Việt Nam triển khai đã ra đời nhằm hỗ trợ cộng đồng địa phương bảo tồn và phát huy nghề thủ công truyền thống theo hướng bền vững. Đây là một trong những ý tưởng nhận được tài trợ từ cuộc thi ý tưởng marketing du lịch sáng tạo do Cục Kinh tế liên bang Thụy Sĩ (SECO) tài trợ thông qua dự án Du lịch Thụy Sĩ vì sự phát triển bền vững (ST4SD), với sự tham gia của Cục Du lịch quốc gia Việt Nam.

Trong thời gian từ tháng 3 đến tháng 6.2026, nhóm dự án đã phối hợp với khoảng 30 thành viên hợp tác xã thêu Lô Lô Chải và các nữ nghệ nhân người Lô Lô để cùng tìm lời giải cho bài toán làm thế nào để duy trì nghề thủ công truyền thống như một hoạt động kinh tế hiệu quả mà vẫn giữ được bản sắc văn hóa.

Thay vì áp đặt những mô hình có sẵn, dự án lựa chọn cách tiếp cận đồng sáng tạo với cộng đồng. Các hội thảo về tư duy thiết kế, kể chuyện văn hóa và phát triển du lịch trải nghiệm đã được tổ chức. Nghệ nhân cũng được khuyến khích sáng tạo những sản phẩm mới lấy cảm hứng từ các họa tiết truyền thống, phù hợp hơn với nhu cầu của du khách hiện đại. Một điểm đáng chú ý là việc thử nghiệm đưa nghệ thuật thêu vào các hoạt động du lịch trải nghiệm. Người dân được hướng dẫn cách tổ chức workshop, đón tiếp khách tại nhà, giới thiệu câu chuyện văn hóa và hướng dẫn du khách tham gia các công đoạn thủ công đơn giản.

Ông Giàng Mí Mua, Phó chủ tịch UBND xã Lũng Cú đánh giá, các hoạt động này đã khơi dậy nhiều ý tưởng sáng tạo từ chính cộng đồng địa phương. Các đội thi đã phát huy được bản sắc truyền thống của đồng bào dân tộc Lô Lô, đồng thời đưa ra nhiều ý tưởng mới để phát triển sản phẩm phục vụ du khách.

Phần lớn người tham gia dự án là phụ nữ dân tộc thiểu số, những người vốn nắm giữ tri thức văn hóa truyền thống nhưng trước đây ít có cơ hội thể hiện vai trò trong các hoạt động kinh doanh du lịch. Bên cạnh đổi mới sản phẩm, nhóm thực hiện còn hỗ trợ nghệ nhân xây dựng các nội dung số như hình ảnh, video và câu chuyện văn hóa để quảng bá nghề thêu Lô Lô trên môi trường trực tuyến.

Theo tiến sĩ Phạm Hương Trang, Phó chủ nhiệm bộ môn Quản trị du lịch và khách sạn tại RMIT Việt Nam, du khách đến Lô Lô Chải hiếm khi có cơ hội tiếp cận những sản phẩm phản ánh chân thực di sản của người dân địa phương. Thay vào đó, nhiều món quà lưu niệm có thể bắt gặp ở bất kỳ điểm du lịch nào khác. Còn tiến sĩ Nguyễn Thị Vân Anh, Phó chủ nhiệm bộ môn Digital Marketing tại RMIT Việt Nam chia sẻ, vai trò của dự án là giúp cộng đồng chia sẻ câu chuyện của chính họ một cách hiệu quả hơn. Khi hiểu được con người và truyền thống phía sau mỗi sản phẩm, du khách sẽ có sự kết nối sâu sắc hơn với cộng đồng.

Tin Gốc: Thanh Niên

Với xu hướng du lịch ngắn ngày, linh hoạt tiếp tục lên ngôi, nhiều đơn vị du lịch tung nhiều chương trình, ưu đãi, nâng cao chất lượng dịch vụ, đảm bảo trải nghiệm thú vị cho du khách đến với Nha Trang.

Điểm nhấn với du khách đến với Nha Trang - Khánh Hòa kỳ nghỉ năm nay vẫn là các hoạt động du lịch biển đảo, với tâm điểm là các chương trình trên đảo Hòn Tre.

Nổi bật sẽ là màn diễu hành quốc kỳ được tổ chức quy mô lớn chưa từng có trên đảo, diễn ra từ 16h30 đến 17h15 các ngày 29-4 đến 1-5. Hoạt động tạo nên một đại cảnh rực rỡ sắc đỏ, góp phần lan tỏa tinh thần yêu nước đến đông đảo du khách trong và ngoài nước.

Tiếp nối mạch cảm xúc, chương trình preshow “Việt Nam tự hào” diễn ra từ 19h10 đến 19h20, gây ấn tượng với công nghệ 3D Mapping hiện đại. Những hình ảnh lá cờ đỏ sao vàng cùng các biểu tượng độc lập, hòa bình được tái hiện sống động.

Đặc biệt, vào 20h30 các đêm 30-4 và 1-5, bầu trời vịnh Nha Trang sẽ bừng sáng với màn pháo hoa tầm cao - được xem là khoảnh khắc cao trào, khép lại hành trình trải nghiệm ngày đêm tại các khu vui chơi giải trí trên đảo.

Trước thềm cao điểm lễ, nhiều doanh nghiệp du lịch đồng loạt triển khai chương trình ưu đãi nhằm thu hút du khách, đặc biệt là thị trường nội địa.

Khu vực Vĩnh Hy ghi nhận các resort triển khai gói khuyến mãi đa dạng như giảm giá phòng, tặng quà cho hướng dẫn viên và bổ sung dịch vụ miễn phí cho khách lưu trú dài ngày nhằm gia tăng sức cạnh tranh.

Tại Khu du lịch Long Phú, các điểm đến như đảo Khỉ, đảo Hoa Lan cũng làm mới sản phẩm với nhiều hoạt động trải nghiệm nhằm kéo dài thời gian lưu trú và tăng sức hút với du khách.

Một số điểm đến như Công viên du lịch Yang Bay (xã Khánh Vĩnh) giữ ổn định giá vé, không phụ thu dịp lễ. Khách đặt vé trực tuyến trước còn được giảm giá thêm, các sản phẩm trải nghiệm hướng đến học sinh, sinh viên cũng được làm mới với nhiều nội dung hấp dẫn, kỳ vọng trở thành điểm hút khách trong mùa hè, đặc biệt với nhóm gia đình và các đoàn trường.

Tour ngắn, chi phí hợp lý hút khách dịp lễ Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Phi Hồng Nguyên - Chi hội phó Chi hội Lữ hành, Hiệp hội Du lịch Khánh Hòa - cho biết dịp lễ năm nay ghi nhận xu hướng dịch chuyển rõ rệt sang các hành trình ngắn ngày từ 2-4 ngày, ưu tiên điểm đến gần, chi phí hợp lý nhưng vẫn đảm bảo trải nghiệm.

"Nhóm khách gia đình, khách công ty và khách trẻ có xu hướng chốt dịch vụ sớm, tập trung vào các sản phẩm nghỉ dưỡng biển, tour liên vùng và combo linh hoạt" - ông Nguyên chia sẻ.

Bên cạnh đó, các tour đường bộ, tàu hỏa và hình thức “free & easy” tăng trưởng tốt khi du khách đề cao tính chủ động và tiết kiệm chi phí di chuyển bằng đường hàng không.

Cũng theo ông Nguyên, ngoài du lịch biển đảo, các doanh nghiệp lữ hành đang tăng cường khai thác dòng sản phẩm du lịch văn hóa gắn với trải nghiệm thiên nhiên và đời sống bản địa tại khu vực phía Nam tỉnh.

Nhiều hành trình được xây dựng theo hướng kết hợp tham quan tháp Pô Rômê với làng Chăm Hữu Đức, làng chài Sơn Hải và hải đăng Mũi Dinh, mang đến cho du khách trải nghiệm đa dạng, đậm bản sắc địa phương.

Đại diện Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Khánh Hòa cho biết cũng đã đề nghị các doanh nghiệp chủ động nâng cao chất lượng dịch vụ, chỉnh trang cơ sở vật chất và đảm bảo an ninh, an toàn tuyệt đối cho du khách.

Các đơn vị được yêu cầu thực hiện nghiêm quy tắc ứng xử văn minh, phân luồng giao thông nội bộ để tránh ùn tắc, đồng thời tăng cường phòng chống dịch bệnh và ngăn chặn tình trạng chèo kéo khách.

Đặc biệt, vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm, sử dụng hàng hóa rõ nguồn gốc và giảm thiểu rác thải nhựa tiếp tục được nhấn mạnh, hướng đến xây dựng hình ảnh du lịch Khánh Hòa xanh - sạch - đẹp, phát triển bền vững.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Trước khi thảm kịch xảy ra vào năm 2009, Nutty Putty là một trong những hang động nổi tiếng nhất tại tiểu bang Utah, nằm ở phía Tây hồ Utah, cách thành phố Salt Lake khoảng một giờ lái xe.

Đây là một loại hang động thủy nhiệt hiếm gặp, nơi nước nóng đẩy từ dưới lên tạo nên cấu trúc đá vôi trơn trượt đặc trưng (đó là lý do hang có tên "Nutty Putty" - một loại đất sét dẻo).

Với hệ thống đường hầm chằng chịt và những khe hẹp thách thức như "The Birth Canal" hay "The Scout Trap", Nutty Putty từng thu hút khoảng 5.000 lượt khách mỗi năm. Đối với những người đam mê khám phá, việc chinh phục được những điểm thắt nút tại đây được coi là một chứng chỉ cho lòng dũng cảm và kỹ năng điêu luyện.

John Edward Jones, một sinh viên y khoa 26 tuổi với tương lai rộng mở, không ngờ chuyến thám hiểm hang động cùng gia đình vào tháng 11/2009 lại trở thành chuyến đi định mệnh.

Trong nỗ lực tìm kiếm lối đi mang tên "Birth Canal" (ống sinh), John đã vô tình chui vào một khe nứt chưa từng được lập bản đồ. Chỉ rộng vỏn vẹn 25cm x 45cm, khe đá hẹp đến mức sau khi lách mình vào, John hoàn toàn bị khóa chặt trong tư thế chúc đầu xuống dưới một góc 70 độ.

Càng vùng vẫy, trọng lực càng đẩy anh sâu hơn vào "gọng kìm" đá vôi, khiến lồng ngực bị ép chặt và máu không ngừng đổ dồn về não.

Ngay khi nhận được tín hiệu cầu cứu, hơn 100 nhân viên cứu hộ đã có mặt, bắt đầu 28 giờ đồng hồ nghẹt thở nhất trong lịch sử thám hiểm bang Utah.

Trong không gian hẹp đến mức chỉ một người có thể tiếp cận và chỉ nhìn thấy bàn chân của nạn nhân, lực lượng chức năng đã phải thiết lập một hệ thống ròng rọc phức tạp với 15 điểm chốt để cố gắng kéo John ra ngoài.

Đã có lúc, hy vọng bùng lên khi John được nhấc lên một khoảng nhỏ, đủ để anh hít thở sâu và nói lời yêu thương với người vợ đang mang thai qua bộ đàm. Thế nhưng, bi kịch ập đến khi một mỏm đá vỡ vụn khiến chốt ròng rọc bung ra, đẩy John rơi ngược lại vị trí cũ trong sự bất lực tột cùng của đội cứu hộ.

Dù cơ thể bị tàn phá bởi những cơn đau xé tâm can do tư thế treo ngược quá lâu, John Jones vẫn thể hiện một ý chí sắt đá đến kinh ngạc. Anh không hoảng loạn mà chọn cách cầu nguyện, trò chuyện để trấn an những nhân viên cứu hộ đang nằm sát bên mình.

Sự kiên cường ấy không chỉ tỏa ra từ người đàn ông đang kẹt trong đá, mà còn từ những tình nguyện viên đã bất chấp hiểm nguy, kiên trì nắm lấy bàn chân John suốt hàng giờ đồng hồ để anh biết rằng mình không cô đơn.

Tuy nhiên, khi cơ thể đã chạm đến giới hạn chịu đựng, John trút hơi thở cuối cùng do suy tim và ngạt thở trước khi nỗ lực giải cứu lần thứ hai kịp bắt đầu.

Cái chết của John Jones đã để lại một nỗi đau thắt lòng và buộc chính quyền bang Utah phải đưa ra một quyết định chưa từng có: Đóng cửa vĩnh viễn hang Nutty Putty. Do địa hình quá hiểm trở, việc đưa thi thể John ra ngoài là nhiệm vụ bất khả thi và đe dọa tính mạng của lực lượng cứu hộ.

Người ta đã dùng bê tông lấp đầy lối vào, biến toàn bộ hang động thành một đài tưởng niệm vĩnh cửu cho John.

Nutty Putty giờ đây không còn là điểm đến cho những kẻ ưa mạo hiểm, mà là một lời nhắc nhở lặng lẽ về sự khiêm nhường của con người trước thiên nhiên và giá trị thiêng liêng của mỗi nhịp thở.

Đến nay, hang Nutty Putty đã bị phong tỏa hoàn toàn.

Ngày nay, khu vực này không còn là điểm du lịch mạo hiểm mà trở thành một địa điểm tưởng niệm mang tính giáo dục. Những tấm bảng đồng ghi dấu câu chuyện của John Jones và lời nhắc nhở về sự an toàn được đặt tại cửa hang.

Những thước phim thực tế và các mô phỏng VR (thực tế ảo) về vụ tai nạn vẫn tiếp tục lan truyền trên mạng xã hội năm 2026, thu hút sự chú ý của cộng đồng du lịch quốc tế.

Thám hiểm hang động vốn được xếp vào nhóm du lịch mạo hiểm cấp độ cao, đòi hỏi sự chuẩn bị khắt khe cả về thể chất lẫn tâm lý. Khác với các môn thể thao ngoài trời thông thường, rủi ro trong lòng đất đến từ sự cộng hưởng của bóng tối tuyệt đối, địa hình biến động và không gian kín dễ gây hoảng loạn.

Để đảm bảo an toàn, các chuyên gia luôn nhấn mạnh quy tắc "bộ ba" - tuyệt đối không đi một mình và luôn giữ liên lạc với mặt đất về lịch trình cụ thể. Bên cạnh việc trang bị ít nhất ba nguồn sáng độc lập và đồ bảo hộ chuyên dụng, người tham gia cần có sự thấu hiểu về giới hạn bản thân; chỉ một khoảnh khắc hoảng loạn khi mắc kẹt cũng có thể dẫn đến những sai lầm không thể cứu vãn.

Sự đóng cửa vĩnh viễn của Nutty Putty chính là lời nhắc nhở rằng, trong cuộc đối đầu với thiên nhiên, ý thức kỷ luật và sự chuẩn bị kỹ lưỡng mới là "sợi dây bảo hiểm" quan trọng nhất.

Tin Gốc: Dân Trí