Một phụ huynh của kỳ thủ trẻ hàng đầu Việt Nam hiện nay cho biết có con dự khoảng 20 giải đấu mỗi năm, gồm cả trong nước và quốc tế. Các giải vô địch trẻ Đông Nam Á, châu Á và thế giới thuộc hệ thống chính thức được Nhà nước hỗ trợ toàn bộ kinh phí. Tuy nhiên, nửa còn lại chủ yếu là các giải mở quốc tế (Open) mà gia đình phải tự chi trả. “Mỗi giải có thể tốn từ 50 đến 100 triệu đồng tùy địa điểm và thời gian thi đấu”, vị này nói với VnExpress.
Với khoảng 10 giải tự túc mỗi năm, chi phí thi đấu quốc tế đã có thể lên tới 500 triệu đến một tỷ đồng. Đó là chưa bao gồm tiền huấn luyện, thiết bị học tập, tập huấn hay các chi phí phát sinh khác.
Theo phụ huynh này, khoản tốn kém nhất hiện nay chính là việc đưa con ra nước ngoài thi đấu để tích lũy kinh nghiệm và nâng cao trình độ. Trước mỗi giải, gia đình thường phải chủ động liên hệ ban tổ chức để xin hỗ trợ ăn ở. Tuy nhiên, chỉ một số giải đồng ý hỗ trợ, và phần lớn cũng chỉ hỗ trợ một phần. “Kế hoạch thi đấu các giải mở là gia đình tự tìm, tự liên hệ và tự làm tất cả thủ tục”, phụ huynh nói.
Bên cạnh chi phí thi đấu, việc tìm HLV đẳng cấp quốc tế cũng là gánh nặng lớn. Tìm HLV nước ngoài không khó, nhưng mức phí lại vượt quá khả năng của đa số gia đình Việt Nam. “Một HLV chất lượng thường lấy từ 250 đến 300 USD cho một giờ học”, vị phụ huynh cho biết.
Dù vậy, gia đình chưa từng nghĩ tới việc dừng lại, mà luôn cố gắng cân đối tài chính, tìm giải phù hợp và tìm kiếm thêm các nguồn hỗ trợ. Điều khiến họ tiếp tục là niềm tin hướng tới đỉnh cao, và khi kỳ thủ trẻ mạnh lên sẽ nhận được sự hỗ trợ từ đâu đó. “Nhưng đến giờ điều đó chưa xảy ra”, phụ huynh nói.
Những chia sẻ này phần nào phản ánh thực tế phía sau thành công của nhiều tài năng trẻ cờ vua Việt Nam. Thành tích ở các giải trẻ quốc tế thường được nhắc tới trên truyền thông, nhưng ít người biết rằng phía sau là những khoản đầu tư kéo dài nhiều năm của gia đình.
Câu chuyện đó không chỉ diễn ra ở Việt Nam. Đầu năm 2022, bác sĩ Rajinikanth, cha của thần đồng Ấn Độ Gukesh Dommaraju – người sau đó trở thành nhà vô địch thế giới – từng kể về hành trình đưa con trai tới đỉnh cao cờ vua. Theo ông, trong những năm đầu phát triển, Gukesh gần như không nhận được hỗ trợ tài chính đáng kể nào. “Hoàn toàn không có hỗ trợ cho tới khi Gukesh trở thành Kiện tướng quốc tế năm 2018”, ông nói với VnExpress.
Khi Gukesh đạt trình độ khoảng 2.300 Elo, gia đình nhận ra rằng chỉ thi đấu trong nước là không đủ. Muốn tiến bộ nhanh hơn, kỳ thủ này phải thường xuyên sang châu Âu thi đấu để săn chuẩn quốc tế. Ông Rajinikanth và vợ, đều là bác sĩ, đã quyết định chấp nhận rủi ro tài chính lớn. “Chúng tôi phải đưa ra những quyết định quan trọng về tài chính, thậm chí vay tiền trong một hoặc hai năm, để xem khả năng thực sự của cháu tới đâu”, ông kể.
Từ giữa năm 2017 đến đầu năm 2019, Gukesh liên tục thi đấu quốc tế bằng nguồn tiền gia đình. Chi phí hàng năm dao động từ 25.000 đến 30.000 USD, tương đương khoảng 650 triệu đến 790 triệu đồng. Khoảng ba phần tư số tiền đó đến từ thu nhập của cha mẹ.
Chỉ sau khi trở thành Kiện tướng quốc tế, Gukesh mới nhận được khoản hỗ trợ đầu tiên từ trường học và một doanh nghiệp công nghệ. Đến khi trở thành Đại kiện tướng quốc tế, kỳ thủ này mới nhận được khoản thưởng một lần từ Chính phủ Ấn Độ trị giá 10.000 USD (260 triệu đồng).
Theo cha của Gukesh, đây là thực trạng phổ biến ở Ấn Độ. “Hoặc gia đình có điều kiện tài chính mạnh, hoặc có nhà tài trợ, hoặc có các mối quan hệ đủ để tìm nguồn hỗ trợ”, ông Rajinikanth nói thêm. “Phần lớn còn lại hoặc phải vật lộn, hoặc bỏ cuộc trước khi đạt được tiềm năng thực sự vì thiếu cơ hội thi đấu quốc tế và huấn luyện đẳng cấp cao”.
Dù vậy, môi trường cờ vua Ấn Độ vẫn có nhiều lợi thế hơn. Quốc gia Nam Á sở hữu hệ thống giải đấu dày đặc, nhiều huấn luyện viên mạnh và môi trường cạnh tranh cao. Những năm gần đây, sự xuất hiện của Học viện Cờ vua WestBridge Anand dưới sự dẫn dắt của cựu vô địch thế giới Viswanathan Anand tiếp tục tạo thêm cơ hội cho các tài năng trẻ.
Cha của Gukesh cho biết con trai ông được tiếp cận các HLV hàng đầu thế giới hoàn toàn miễn phí trong chương trình này. Trong khi đó, Việt Nam không có nhiều HLV có trình độ tương đương.
Theo Liên đoàn Cờ vua Thế giới (FIDE), có khoảng 2.000 Đại kiện tướng – danh hiệu cao nhất. Trở thành Đại kiện tướng có nhiều lợi ích như được miễn lệ phí dự các giải Open, hoặc thậm chí được mời dự các giải đóng. Trở thành Đại kiện tướng càng sớm, kỳ thủ trẻ càng có cơ hội được mời dự các giải danh giá hơn.
Việt Nam có 13 Đại kiện tướng, trong đó có bốn người đoạt danh hiệu trước tuổi 20, là Đào Thiên Hải (đạt năm 17 tuổi), Nguyễn Ngọc Trường Sơn, Lê Quang Liêm (15 tuổi) và Nguyễn Anh Khôi (17).
Phụ huynh của các kỳ thủ trẻ Việt Nam cho rằng khó khăn lớn nhất không chỉ nằm ở tiền bạc, còn ở việc thiếu một lộ trình phát triển rõ ràng cho các tài năng trọng điểm. “Thành tích ngắn hạn hay số lượng huy chương không nên là mục tiêu duy nhất. Điều cần hơn là xây dựng một thế hệ kỳ thủ có nền tảng chuyên môn vững, đủ khả năng cạnh tranh ở các sân chơi mạnh của châu Á và thế giới”, một vị phụ huynh khác nói.
Các kỳ thủ trẻ cần được đầu tư nhiều hơn cho cờ tiêu chuẩn, được thi đấu quốc tế chất lượng cao và được làm việc với những HLV hàng đầu. Trong khi, Việt Nam cử lực lượng hùng hậu dự các giải cờ nhanh chớp, giành nhiều huy chương nhưng mức độ cọ xát không cao vì thiếu các đối thủ tương xứng. “Nếu muốn vươn tầm thế giới, các kỳ thủ trọng điểm cần có lộ trình phát triển bài bản, thay vì mạnh ai nấy học như hiện nay”, vị phụ huynh này nhận định thêm.
Nỗi lo lớn nhất của nhiều gia đình cũng nằm ở tương lai nghề nghiệp. Nhiều phụ huynh lo ngại con cái không thể sống với nghề cờ. Không ít Đại kiện tướng sau khi trưởng thành đã chuyển sang dạy học thay vì tiếp tục theo đuổi con đường thi đấu chuyên nghiệp. Nhiều tài năng trẻ Việt Nam không thể đi tới đỉnh cao đơn giản vì chi phí quá lớn.
Cờ vua Việt Nam đang phát triển mạnh ở phong trào, với hàng chục CLB tại mỗi địa phương. Bài toán lớn nhất có lẽ không còn là tìm kiếm tài năng. Thách thức nằm ở chỗ làm thế nào để những tài năng ấy tiếp tục được nuôi dưỡng sau tuổi thiếu niên, khi cuộc đua tới danh hiệu Đại kiện tướng và đẳng cấp thế giới bắt đầu đòi hỏi những khoản đầu tư lên tới hàng trăm triệu, tỷ đồng mỗi năm.
Mức phí lót tay này được đánh giá là cao bậc nhất trong giới HLV nội ở V-League. Con số này bằng gấp đôi những gì Bình Dương trả cho cố HLV Lê Thụy Hải, nhà cầm quân tiên phong đề nghị lót tay ở V-League, giai đoạn 2014-2015.
Theo nguồn tin của VnExpress, Ninh Bình tiếp cận ông Nghiêm khi V-League tạm nghỉ để ĐTQG tập trung hồi tháng 3. HLV sinh năm 1972 có quyền tự do đàm phán với các đội khác do hợp đồng với CLB Hải Phòng sẽ hết hạn vào cuối mùa này, tức dưới 6 tháng. Đôi bên đã đạt thỏa thuận sơ bộ. Hợp đồng có thời hạn đến hết mùa 2028-2029 và chờ hoàn tất khi kết thúc mùa giải 2025-2026.
Thực tế, Ninh Bình đề nghị ông Nghiêm dẫn dắt từ cuối mùa này, nhưng bị từ chối. Ngoài còn hợp đồng với đội bóng đất cảng, quan điểm làm việc của nhà cầm quân gốc Thanh Hóa là không rời đội hay đến một đội bóng khác giữa chừng. Ông muốn có mùa giải trọn vẹn với Hải Phòng, sau đó bắt đầu xây dựng tập thể mới. Bên cạnh đó, việc xây dựng đội ngũ dựa trên hợp đồng dài hạn và được toàn quyền quyết định về nhân sự.
Ông Nghiêm, sinh năm 1972, được nhiều đồng nghiệp đánh giá là HLV hay nhất lúc này của Việt Nam. Khi còn thi đấu, ông chơi cho Công an Thanh Hóa, Nam Định, Hà Nội ACB và Hòa Phát Hà Nội. Từ 2006, ông chuyển sang công tác huấn luyện ở CLB Hà Nội T&T (nay là Hà Nội FC) với vai trò trợ lý. 10 năm sau ông Nghiêm được đưa lên làm HLV trưởng và lập tức vô địch V-League. Trong 5 năm lèo lái đội bóng thủ đô, nhà cầm quân cá tính này sở hữu ba chức vô địch V-League, ba Siêu Cup Quốc gia, hai Cup Quốc gia, trở thành HLV giàu thành tích nhất lịch sử bóng đá Việt Nam. Đến giữa năm 2021, do không duy trì được thành tích tốt, ông chia tay CLB Hà Nội.
HLV Nghiêm cập bến Hải Phòng trước thềm V-League 2022. Với lực lượng có hạn, thậm chí phải đi mượn cầu thủ, ông vẫn giúp đội chủ sân Lạch Tray đứng nhì bảng. Trong ba mùa tiếp theo, đội lần lượt đứng thứ 6 (2023), 7 (2023-2024) và 6 (2024-2025). Sau 19 vòng mùa này, Hải Phòng đang đứng thứ 6 với 27 điểm.
Ninh Bình nhắm đến ông Nghiêm sau ba lần thay HLV trưởng trong mùa giải đầu tiên trở lại V-League. Đội bóng cố đô khởi đầu bằng HLV người Tây Ban Nha Gerard Albadalejo, đạt thành tích bất bại 11 trận liền ở V-League và vào tứ kết Cup Quốc gia. Tuy nhiên, sau quãng nghỉ nhường chỗ cho U23 Việt Nam tập trung, họ thua liền ba trận, dẫn đến chia tay Albadalejo.
Sau đó, Ninh Bình bổ nhiệm ông Vũ Tiến Thành, vốn là Giám đốc kỹ thuật của HAGL, làm HLV tạm quyền với thành tích thắng hai, hòa một và thua một ở V-League. Đến ngày 15/4, đội chọn Bae Ji-won, cựu HLV thể lực tuyển Việt Nam và Thể Công, dẫn dắt đến hết mùa, còn ông Thành lên làm Giám đốc kỹ thuật.
Ninh Bình đang đứng thứ ba V-League với 37 điểm, kém đội dẫn đầu Công an Hà Nội 11 điểm. Giải đấu còn 7 vòng. Tại vòng 20 ngày 24/4, Ninh Bình sẽ tiếp Hà Nội FC.
Đội đầu bảng Công An Hà Nội (CLB CAHN) tiếp Sông Lam Nghệ An (SLNA) trên sân nhà với mong muốn sớm "một mình một ngựa" về đích. Phong độ ổn định của đội bóng ngành công an khiến phần lớn khán giả thầm hiểu CLB CAHN đã chạm một tay vào chức vô địch V-League.
Khoảng cách giữa đoàn quân của HLV Polking với tốp 2 là 7 điểm khi giải còn 7 vòng đấu. Việc CLB CAHN thắng 4/5 trận gần nhất khiến đội bóng bám đuổi như Thể Công - Viettel có phần hụt hơi trong rượt đuổi. Điều được kỳ vọng nhất lúc này là các đội bóng phía dưới có thể tạo được bất ngờ trước CLB CAHN.
Niềm tin ấy được đặt vào đội bóng xứ Nghệ. SLNA chơi rất khó chịu từ ngày về tay HLV Văn Sỹ Sơn. Nhà cầm quân xứ Nghệ ra mắt đội bóng quê hương bằng trận cầm hòa 1-1 trước CAHN ở vòng 7 vào tháng 10-2025. Chọn cách tiếp cận trận đấu là điểm mạnh của ông Sơn.
"Sức mạnh của CAHN không đội nào cưỡng lại được. Tuy nhiên, SLNA chưa xong nhiệm vụ nên phải chắt chiu từng điểm. Bóng đá không nói trước được giống như SLNA từng hòa CAHN trong ngày tôi ra mắt", HLV Văn Sỹ Sơn đánh giá cao đội chủ nhà và đặt mục tiêu cụ thể.
Trận này CAHN sẽ không có Phan Văn Đức, cựu cầu thủ quê Nghệ An, do đã nhận đủ 3 thẻ vàng. Trong khi đó, SLNA vắng trung vệ Hoàng Văn Khánh vì thẻ đỏ ở vòng 19.
Trước khi chờ cú sẩy chân của CAHN, Thể Công - Viettel cần giải quyết được CLB Đà Nẵng tại sân Chi Lăng ở trận đấu diễn ra lúc 18h. 3 điểm không chỉ giúp thầy trò HLV Velizar Popov gây áp lực cho đội đầu bảng mà còn giúp họ bảo vệ vị trí thứ 2 với 41 điểm hiện tại.
HLV Popov có trận thứ 2 phải ngồi trên khán đài chỉ đạo chiến thuật do án kỷ luật 4 trận. Điều này không ảnh hưởng mấy đến thành tích của đội. Thể Công - Viettel vẫn duy trì được mạch 7 trận bất bại, trong đó có 6 thắng và 1 hòa.
Tuy nhiên con số này không nói lên tất cả. Trong 2 lần làm khách trước CLB Đà Nẵng, Thể Công - Viettel đều phải ra về với kết quả hòa (1-1 và 0-0). Điều này sẽ khó chấp nhận với HLV Popov trong bối cảnh hiện tại. Chưa kể, đội bóng của HLV Lê Đức Tuấn đang có chuỗi thành tích rất kém với 4 trận toàn thua gần đây.
Thể Công - Viettel nỗ lực ở tốp trên thì CLB Đà Nẵng cũng đang vùng vẫy cho chính mình ở đáy bảng. HLV Lê Đức Tuấn cần điểm để giữ lời hứa giúp Đà Nẵng trụ hạng. Điều khẩn thiết lúc này là họ không được thua nữa khi khoảng cách với đội xếp trên chỉ là 1 điểm.
Trận đấu còn lại trong ngày 26-4 cũng diễn ra lúc 18h là giữa chủ nhà Hồng Lĩnh Hà Tĩnh (23 điểm) và CLB Công An TP.HCM (26 điểm).
Đội tuyển Việt Nam được đánh giá là một trong 3 ứng cử viên vô địch hàng đầu của AFF Cup 2026 (từ 24/7 đến 26/8), bên cạnh các đội Thái Lan và Indonesia. Chính vì thế, nhất cử nhất động của đội bóng trong tay HLV Kim Sang Sik (người Hàn Quốc) luôn được giới bóng đá và giới truyền thông ở Đông Nam Á quan tâm.
Ngay sau khi HLV Kim Sang Sik công bố danh sách 28 cầu thủ vào chiều 15/6, tờ Siam Sport của Thái Lan viết: “Đội tuyển Việt Nam đã công bố danh sách 28 cầu thủ, hướng về mục tiêu cạnh tranh ngôi vô địch AFF Cup 2026”.
“Đội bóng này sẽ tập huấn tại Hàn Quốc, nhằm thực hiện tham vọng chinh phục ngôi vô địch Đông Nam Á lần thứ 4 của họ. Đội tuyển Việt Nam dự kiến sẽ hội quân từ ngày 22/6”, tờ nhật báo thể thao hàng đầu xứ sở chùa vàng viết thêm.
Trong danh sách của đội tuyển Việt Nam lần này có rất nhiều gương mặt đáng chú ý. Trong số đó, tờ Siam Sport đặc biệt chú ý đến các ngôi sao tấn công nhập tịch của HLV Kim Sang Sik.
Siam Sport phân tích: “Người dẫn dắt hàng tấn công của đội tuyển Việt Nam sẽ là tiền đạo Nguyễn Xuân Son, người trước đây được biết đến với cái tên Rafaelson. Hỗ trợ cho cầu thủ này sẽ là Đỗ Hoàng Hên, trước đây có tên Hendrio”.
“Đây là 2 cầu thủ nhập tịch có tên trong đội hình của đội tuyển Việt Nam. Nếu đội tuyển Việt Nam thành công tại AFF Cup 2026, họ sẽ có lần thứ 4 đăng quang. Trong tổng số 15 lần giải đấu được tổ chức, Thái Lan là đội tuyển thành công nhất với 7 lần đoạt cúp, vào các năm 1996, 2000, 2002, 2014, 2016, 2020 và 2022.
Đội tuyển Singapore xếp tiếp theo với 4 lần vô địch, đội tuyển Việt Nam có 3 lần vô địch, còn Malaysia có một lần vô địch. Riêng đội tuyển Việt Nam vô địch vào các năm 2008, 2018 và 2024”, vẫn là những dòng được viết trên tờ Siam Sport.
Trong khi đó, trang ASEAN Football chuyên viết về bóng đá Đông Nam Á lên tiếng: “Có 3 cầu thủ nhập tịch lần đầu tiên được triệu tập vào đội tuyển Việt Nam, đó là thủ môn Lê Giang Patrik, tiền đạo Nguyễn Tài Lộc và tiền vệ Khoa Ngô. Đây là cột mốc rất đáng chú ý đối với những cầu thủ này”.
“Đội hình này của đội tuyển Việt Nam là dùng để chuẩn bị cho chiến dịch AFF Cup 2026. Trước đó, đội tuyển Việt Nam sẽ cùng HLV Kim Sang Sik sẽ có chuyến tập huấn chuẩn bị cho giải đấu nói trên”, ASEAN Football thông tin thêm.
Ngoài AFF Cup 2026, lực lượng hiện tại của đội tuyển Việt Nam còn để chuẩn bị cho FIFA ASEAN Cup 2026, giải đấu lần đầu tiên được FIFA tổ chức tại Đông Nam Á, dự kiến diễn ra từ ngày 21/9 đến 6/10.
