Theo báo Guardian ngày 13-4, một kết quả điều tra cho thấy một người đàn ông Anh đã tự kết liễu đời mình do trầm cảm, sau một ca điều trị nha khoa thất bại khiến ông mất toàn bộ răng.
Nạn nhân là ông Pawel Bukowski (48 tuổi), tài xế xe nâng, đã sang Thổ Nhĩ Kỳ vào tháng 1-2025 để điều trị bệnh nha chu – một dạng nhiễm khuẩn mạn tính có thể phá hủy nướu, gây mất răng và tiêu xương – và thay răng tại một phòng khám tư nhân tại đây.
Tuy nhiên sau khi nhổ hết răng, ông không được lắp răng giả tạm thời như kỳ vọng mà phải chờ tới 6 tháng mới có thể quay lại cấy ghép răng mới.
Tòa điều tra tại Norfolk cho biết sau khi trở về Anh, sức khỏe tinh thần của ông Bukowski suy sụp nghiêm trọng. Ông gặp khó khăn trong ăn uống, lo lắng vì chi phí điều trị cao hơn dự kiến cho một ca mà ông cho là thất bại, đồng thời rơi vào tình trạng uống rượu nhiều.
Đến ngày 24-4-2025, ông được đưa vào Bệnh viện Đại học Norfolk và Norwich sau khi gọi cấp cứu. Tại đây, bác sĩ xác định ông có “ý định tự sát mạnh mẽ”. Một chuyên viên cấp cao cũng kết luận ông có “nhiều dấu hiệu nguy cơ” dẫn đến tự sát.
Tuy nhiên dù có những lo ngại về “sự an toàn và tình trạng sức khỏe” của ông và gia đình tìm kiếm sự hỗ trợ, các bác sĩ vẫn quyết định rằng ông không cần nhập viện điều trị tâm thần, vì cho rằng ông vẫn còn một số yếu tố giúp bảo vệ bản thân và vẫn có dấu hiệu nghĩ đến kế hoạch cho tương lai.
Bốn ngày sau, ông được phát hiện đã tử vong tại nhà riêng, để lại vợ cùng ba đứa con.
Nhân viên điều tra khu vực Norfolk, bà Johanna Thompson, kết luận đây là một vụ tự sát, đồng thời cho biết có “nhiều bài học cần rút ra” khi một số yếu tố đã ảnh hưởng đến quá trình chăm sóc bệnh nhân.
Tại phiên điều tra, vợ nạn nhân – bà Daria Bukowska – cho biết chồng bà “mất hoàn toàn hy vọng” sau ca điều trị. Bà mô tả việc bị lấy hết răng nhưng không được lắp răng tạm trong 6 tháng là “cú sốc tinh thần nặng nề”, khiến ông đánh mất sự tự tin và dần suy sụp.
Bà cũng chỉ trích quá trình chăm sóc y tế sau đó, cho rằng các vấn đề của ông Bukowski đã liên tục bị phớt lờ, bao gồm việc thiếu hỗ trợ và không được cấp thuốc giảm triệu chứng cai rượu.
“Pawel đã bị bỏ rơi ở những thời điểm quan trọng. Tôi hy vọng điều này sẽ không bao giờ lặp lại, để những gia đình khác không phải mất đi người cha, người chồng, người anh hay người con của họ. Pawel xứng đáng được đối xử tốt hơn”, bà Bukowska nói.
Dữ liệu từ trang theo dõi chuyến bay Flightradar24 hôm nay cho thấy máy bay không người lái (UAV) trinh sát MQ-4C Triton của hải quân Mỹ xuất phát từ căn cứ Sigonella tại Italy, bay qua vịnh Ba Tư, quần thảo ở eo biển Hormuz rồi quay đầu trở về điểm xuất phát.
Tuy nhiên, sau khi tiến vào không phận Arab Saudi, UAV Mỹ bật mã phát đáp "7400", cho thấy nó đã mất kết nối với đài điều khiển. Máy bay sau đó chuyển hướng về phía Iran và liên tục hạ độ cao, từ 15.850 m xuống 2.900 m.
Phi cơ chuyển sang mã phát đáp "7700", được dùng trong trường hợp khẩn nguy trên không, không lâu trước khi tín hiệu định vị biến mất hoàn toàn trên vịnh Ba Tư, ngoài khơi Iran.
Biên tập viên Stefano D'Urso của chuyên trang hàng không quân sự Aviationist nhận định chiếc MQ-4C đã lao xuống biển, nhưng cho rằng còn quá sớm để kết luận sự việc có liên quan đến Iran hay không.
Giới chức Mỹ và Iran chưa lên tiếng về thông tin.
MQ-4C Triton là UAV dành cho hải quân Mỹ, được phát triển từ mẫu RQ-4 Global Hawk của không quân. Hệ thống Triton có nhiệm vụ cung cấp dữ liệu tình báo, trinh sát và do thám theo thời gian thực tại các vùng đại dương rộng lớn và duyên hải gần bờ, cũng như tham gia hoạt động tuần thám biển, tìm kiếm cứu hộ và hỗ trợ trinh sát cơ P-8A Poseidon.
Mỗi máy bay MQ-4C có giá xuất xưởng 180-230 triệu USD, tùy lô sản xuất. Hải quân Mỹ ban đầu dự định đặt mua 70 chiếc, nhưng sau đó cắt giảm đơn hàng còn 27 máy bay. Theo trang tin chuyên ngành Inside Defense, toàn bộ dự án Triton đã tiêu tốn khoảng 13 tỷ USD, khiến giá mỗi phi cơ MQ-4C có thể lên tới hơn 600 triệu USD nếu tính cả chi phí nghiên cứu và phát triển.
Máy bay dài 14,5 m, có sải cánh 40 m và khối lượng rỗng 6,7 tấn. Một chiếc MQ-4C có thể làm nhiệm vụ liên tục trong 30 giờ, tầm hoạt động 15.200 km, trần bay 18 km và đạt tốc độ tối đa 575 km/h.
Cảm biến chính của Triton là radar mảng pha quét điện tử chủ động AN/ZPY-3, có khả năng quan sát khu vực rộng 5.200 km2 chỉ trong một lần quét ở độ cao 17 km. Khi hoạt động ở tầm thấp, Triton có thể triển khai tổ hợp quang điện - hồng ngoại MTS-B tương tự mẫu MQ-9 Reaper, kèm theo đó là thiết bị chỉ thị và đo xa laser.
Máy bay cũng được lắp hệ thống hỗ trợ điện tử (ESM) dạng module, cho phép phát hiện và nhận dạng tín hiệu radar từ xa, giúp xác định vị trí của lực lượng đối phương.
Quân đội Mỹ đã gần 30 máy bay các loại trong 6 tuần xung đột với Iran, trong đó có ít nhất một đến hai máy bay cảnh báo sớm E-3 Sentry, nhiều phi cơ tiếp dầu KC-135, 4 tiêm kích hạng nặng F-15E, một cường kích A-10, một số trực thăng có người lái và 16 UAV MQ-9 Reaper.
Nguyễn Tiến (Theo Aviationist, AFP, AP, UK Defence)
"Thách thức mà các hệ thống này đặt ra lớn hơn vẻ bề ngoài khi nó không chỉ đơn thuần là các công nghệ mới, mà còn là sự thay thế dần dần thực tế bằng sự mô phỏng của nó", theo AFP dẫn lời ông.
Những năm gần đây, AI nhiều lần bị cho là góp phần lan truyền thông tin sai lệch và làm gia tăng chia rẽ xã hội, theo Liên minh Viễn thông quốc tế (ITU). Các công cụ tạo nội dung tự động, đặc biệt là deepfake, cho phép tạo video, hình ảnh giả mạo với độ chân thực cao, gây nhầm lẫn và tác động đến dư luận. Ước tính của Cơ quan Nghiên cứu nghị viện châu Âu cho thấy số video deepfake trực tuyến tăng từ 500.000 năm 2023 lên 8 triệu vào năm 2025.
Trước viễn cảnh này, các chính phủ và doanh nghiệp công nghệ đã bắt đầu siết quản lý AI. Liên minh châu Âu thông qua Đạo luật AI yêu cầu minh bạch với các hệ thống rủi ro cao. Mỹ thúc đẩy các cơ chế kiểm soát tự nguyện theo khuôn khổ Kế hoạch hành động AI, còn Trung Quốc yêu cầu nội dung do AI tạo ra phải được gắn nhãn rõ ràng. Meta, Google và TikTok đã triển khai gắn nhãn nội dung AI, hạn chế deepfake liên quan chính trị và tăng cường kiểm duyệt trong các giai đoạn nhạy cảm. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng các biện pháp này vẫn mang tính phản ứng và chưa theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ.
Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, tại buổi tiếp, Thủ tướng Lê Minh Hưng trân trọng gửi lời thăm hỏi đến Lãnh tụ Cách mạng Cuba, Đại tướng Raúl Castro, Bí thư thứ nhất-Chủ tịch Miguel Díaz-Canel, Thủ tướng Manuel Marrero và các lãnh đạo nước này.
Thủ tướng cảm ơn các thông điệp chúc mừng từ phía Cuba sau Đại hội XIV Đảng Cộng sản Việt Nam và bầu cử Quốc hội khóa XVI, đồng thời khẳng định sẽ tiếp tục đóng góp vào việc không ngừng mở rộng và nâng cao hiệu quả mối quan hệ hợp tác hữu nghị đặc biệt, tương xứng với tiềm năng, mức độ quan hệ và tin cậy chính trị giữa hai nước
Đảng, Chính phủ và nhân dân Việt Nam luôn ghi nhớ và trân trọng tình đoàn kết, sự ủng hộ chí tình, trong sáng, thủy chung mà Đảng, Chính phủ và nhân dân Cuba dành cho Việt Nam trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc trước đây cũng như công cuộc xây dựng, phát triển đất nước ngày nay.
Trong thời gian tới, Thủ tướng mong muốn hai bên tiếp tục củng cố và tăng cường hơn nữa mối quan hệ đặc biệt Việt Nam - Cuba.
Theo đó, người đứng đầu Chính phủ đề nghị hai bên phối hợp chặt chẽ triển khai các thỏa thuận, thúc đẩy trao đổi đoàn các cấp và hợp tác bền vững, phối hợp chặt chẽ tổ chức các hoạt động nhân dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Lãnh tụ Fidel Castro (13-8-1926 - 13-8-2026), nâng cao hiệu quả các cơ chế hợp tác giữa hai Chính phủ và giữa các bộ, ngành địa phương, tiếp tục phối hợp chặt chẽ và ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn đa phương.
Về phần mình, Đại sứ Rogelio Polanco Fuentes cho biết quan hệ hai nước có những bước tiến tích cực trong thời gian qua, nhất là trao đổi đoàn các cấp được duy trì thường xuyên, nổi bật là chuyến thăm cấp Nhà nước đến Cuba của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm (tháng 9-2024) và chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam của Bí thư thứ nhất, Chủ tịch nước Cuba Miguel Díaz-Canel (tháng 9-2025).
Hợp tác về nông nghiệp, tư pháp, công nghệ sinh học tiếp tục được đẩy mạnh, các dự án hợp tác trồng lúa, thủy sản, sản xuất lương thực tại Cuba đạt nhiều kết quả thiết thực.
Đại sứ khẳng định Cuba luôn coi Việt Nam là người anh em, người đồng chí thân thiết và là hình mẫu trong sự nghiệp đổi mới, phát triển đất nước.
Theo ông, những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam những năm qua là nguồn cảm hứng của nhân dân Cuba. Ông mong muốn hai bên tiếp tục hợp tác chia sẻ kinh nghiệm, đặc biệt là các bài học trong quá trình 40 năm triển khai chính sách Đổi mới của Việt Nam.
Cuba sẵn sàng cùng Việt Nam triển khai tốt các thỏa thuận cấp cao, làm sâu sắc hơn nữa hợp tác thực chất trên các lĩnh vực hai bên có thế mạnh và nhu cầu, nhất là nông nghiệp và công nghệ sinh học.
