Khánh Hòa: Voọc hoang dã xuất hiện tại khu nghỉ dưỡng ở Cam Lâm

Giữa trưa nắng tháng 6 oi nồng trên bãi biển thôn 3 Sơn Mỹ, vợ chồng ông Sáu vẫn cặm cụi vá từng mắt lưới cước đã rách bươm. Bạn chài đã về từ sớm, nhưng ông bà cố vá cho xong tay lưới để hôm sau tiếp tục ra khơi.

Vợ chồng ông Sáu là người gốc Cam Lộ (Quảng Trị), theo gia đình vào Sơn Mỹ lập nghiệp từ đầu năm 1975. Ông kể, ngày trước nơi đây được gọi là "làng 9 hộ" bởi chỉ có 9 gia đình đến xây dựng vùng kinh tế mới. Theo ông Sáu, cái tên "làng 9 hộ" nay chỉ còn trong ký ức. Bởi thôn 3 hiện đã có hàng trăm hộ dân sinh sống.

Sau sắp xếp hành chính, xã Sơn Mỹ được thành lập trên cơ sở sáp nhập các xã Tân Thắng và Thắng Hải, thuộc tỉnh Bình Thuận trước đây. Cũng trên vùng đất Sơn Mỹ hiện được quy hoạch thành một trung tâm năng lượng và công nghiệp với tổng vốn đầu tư khoảng 5,7 tỉ USD, gồm các dự án lớn như nhà máy điện khí Sơn Mỹ và Kho cảng LNG Sơn Mỹ... Đó là chưa tính đến vốn đầu tư 2 khu công nghiệp Sơn Mỹ 1 và 2.

Bỏ lửng câu chuyện về những ngày đầu đặt chân đến vùng đất Sơn Mỹ lập nghiệp đến quy hoạch dự án tỉ đô, ông Sáu "đá" sang cuộc sống hiện tại: "Dù địa giới hay tên gọi có thay đổi thế nào thì người dân chúng tôi vẫn phải bám biển kiếm sống, chưa biết tương lai sẽ đi đâu, làm gì", ông Sáu nói rặt giọng Quảng Trị.

Hướng mắt về biển khơi, ông Sáu tâm sự: "Mùa này ít cá, chủ yếu có mực với tôm biển. Mỗi chuyến đi biển bắt đầu từ khoảng 3 giờ sáng, đến 7 - 8 giờ thì vào bờ. Mà cũng chỉ đánh bắt cách bờ tối đa 3 hải lý. Mỗi ngày được vài ký tôm, mực cũng đủ trang trải cuộc sống. May mà hải sản vừa cập bờ đã có người chờ mua hết vì đều là hàng tươi ngon".

Khi được hỏi vì sao ngư dân nơi đây chủ yếu sử dụng thuyền thúng và lưới rùng, không sắm tàu công suất lớn để vươn khơi, ông Sáu cho biết nguyên nhân lớn nhất là thiếu vốn. Thứ hai là khu vực này cũng không có cửa biển thuận lợi cho tàu thuyền neo đậu.

Rồi như sực nhớ ra điều gì, ông Sáu đưa tay chỉ dãy nhà cũ kỹ phía sau lưng: "Cả khu này đều nằm trong diện giải tỏa của khu công nghiệp Sơn Mỹ 1. Quy hoạch gần 20 năm rồi, đất đai nằm trong vùng dự án nên người dân chẳng dám đầu tư gì lớn. Vì vậy, bà con vẫn bám biển bằng những chiếc thúng chai để kiếm sống qua ngày".

Ngừng tay vá lưới, ông Sáu cười buồn: "Chuyện đền bù còn chưa biết thế nào, nhưng mỗi sáng vẫn phải chèo thúng ra biển. Không đi biển thì biết lấy gì nuôi gia đình".

Cách đó không xa, ông Khoa, bán quán nước bên bãi thúng thôn 3, cho biết toàn bộ khu dân cư đều nằm trong diện giải tỏa phục vụ khu công nghiệp Sơn Mỹ 1.

"Người dân chúng tôi đều đồng thuận di dời để nhường đất cho dự án lớn. Nhưng quy hoạch kéo dài nhiều năm khiến bà con không an cư lạc nghiệp, nhà cửa xuống cấp cũng không được sửa chữa. Điều người dân mong nhất lúc này là việc đền bù, tái định cư được thực hiện sớm để ổn định cuộc sống", ông Khoa nói.

Nghe câu chuyện mòn mỏi chờ đền bù, một ngư dân trong thôn cũng tham gia câu chuyện về thời điểm ông lập gia đình và sinh đứa con đầu lòng, cũng là lúc nghe tin khu vực sẽ được quy hoạch. "Đến nay, nó gần xong đại học, nhưng gia đình tôi vẫn chưa biết bao giờ được di dời", ông nói.

Đề cập đến khu vực đang triển khai dự án, ông Nguyễn Lê Thành, Bí thư Đảng ủy xã Sơn Mỹ, không giấu được sự trăn trở khi nhắc đến bài toán giải phóng mặt bằng kéo dài nhiều năm qua. Theo ông Thành, Sơn Mỹ được hình thành từ việc sáp nhập 3 xã ven biển của huyện Hàm Tân trước đây, các vấn đề tồn đọng kéo dài ở địa phương chủ yếu là những khó khăn về quản lý đất đai, đền bù giải tỏa đất cho các dự án lớn.

"Sơn Mỹ có nhiều dự án quy mô rất lớn, được gọi là xã tỉ đô. Tuy nhiên, chúng tôi đang đứng trước bài toán vừa thực hiện đền bù, giải tỏa để triển khai dự án, vừa bảo đảm quyền lợi chính đáng, ổn định cuộc sống của người dân", ông Thành nói.

Theo ông Thành, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng được giao cho Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Lâm Đồng chủ trì, nhưng chính quyền địa phương phối hợp, có trách nhiệm rà soát nguồn gốc và tính pháp lý của từng hồ sơ đất.

"Khó khăn lớn nhất là toàn xã không có hồ sơ đo vẽ từ dự án nên phải tổ chức đo đạc lại. Nhiều trường hợp diện tích thực tế chênh lệch so với giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, buộc cơ quan chức năng phải xác minh bổ sung", ông Thành nêu khó khăn.

Bên cạnh đó, nhiều thửa đất đã chuyển nhượng qua nhiều đời chủ. Có trường hợp chủ đất ở tận Hà Nội hay TP.HCM, thậm chí chưa xác định được chủ hộ sử dụng đất để thực hiện các thủ tục bồi thường.

"Không chỉ cán bộ chuyên môn mà cả hệ thống chính trị ở xã đều phải tham gia hỗ trợ công tác giải phóng mặt bằng. Khối lượng công việc anh em phải làm rất lớn", ông Thành cho biết.

Theo báo cáo của UBND xã Sơn Mỹ, toàn xã hiện có 748 hộ gia đình, cá nhân và tổ chức phải thu hồi đất với tổng diện tích hơn 1.022 ha. Đến nay đã hoàn thành kiểm đếm cho 564 trường hợp với khoảng 700 ha đất; niêm yết phương án hỗ trợ, tái định cư cho khoảng 324 hộ.

Tuy nhiên, số hộ đã nhận tiền đền bù và bàn giao đất mới đạt 46 trường hợp với hơn 70 ha. Địa phương đặt mục tiêu hoàn thành chi trả và bàn giao khoảng 375 ha đất ưu tiên để phục vụ triển khai dự án; đồng thời hoàn thiện các khu tái định cư trong quý 3 năm nay.

Rời vùng đất đang được quy hoạch thành trung tâm năng lượng và công nghiệp quy mô hàng đầu khu vực, những chiếc thuyền thúng ở bãi biển Sơn Mỹ vẫn đều đặn ra khơi mỗi sớm.

Người dân nơi đây không chỉ mong những dự án tỉ đô thành hình mà còn chờ ngày cuộc sống của chính họ bước sang một trang mới sau gần 2 thập niên sống trong vùng quy hoạch.

Tin Gốc: Thanh Niên

Ngày 30.4, PV Thanh Niên nhận được văn bản phúc đáp do ông Nguyễn Hữu Trường, Phó giám đốc Sở Tài chính Cà Mau, ký ban hành trả lời về kế hoạch thu hồi hơn 1.200 tỉ đồng vốn tạm ứng tại các dự án trên địa bàn tỉnh.

Theo đó, Cà Mau đưa ra kế hoạch thu hồi hơn 1.200 tỉ đồng theo hướng bám sát khối lượng, tiến độ thực hiện và quy định hiện hành về tạm ứng, thanh toán. Đây được xem là giải pháp trọng tâm nhằm kiểm soát dòng tiền, tránh kéo dài tình trạng "treo" vốn tại các dự án.

Với các nhiệm vụ, dự án chưa hoàn thành, việc thu hồi tiền tạm ứng được xác định dựa trên khối lượng thực hiện và tiến độ thi công. Phần vốn đã ứng sẽ được đối chiếu, khấu trừ dần trong quá trình thanh toán, bảo đảm thu hồi đúng quy định.

Đối với các công việc thực hiện theo hợp đồng, khi vốn tạm ứng quá hạn thu hồi theo cam kết mà nhà thầu chưa thực hiện, chủ đầu tư phải chủ trì phối hợp với cơ quan thanh toán để thu hồi, hoàn trả ngân sách. Trường hợp chậm thu hồi, cơ quan thanh toán sẽ có văn bản yêu cầu chủ đầu tư thực hiện hoặc đề nghị kích hoạt bảo lãnh hoàn trả từ tổ chức tín dụng khi nhà thầu vi phạm nghĩa vụ sử dụng vốn tạm ứng.

Một điểm siết đáng chú ý nằm ở các khoản tạm ứng cho bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Số tiền chưa chi trả cho người thụ hưởng khi quá hạn phải được chuyển toàn bộ về tài khoản của chủ đầu tư tại cơ quan thanh toán. Nếu tổ chức thực hiện nhiệm vụ không chuyển trả, cơ quan thanh toán sẽ trực tiếp trích từ tài khoản của đơn vị này để hoàn về tài khoản chủ đầu tư. Sau 1 năm kể từ thời điểm chuyển tiền mà vẫn chưa chi trả, chủ đầu tư buộc phải hoàn trả ngân sách; nếu không thực hiện, cơ quan thanh toán sẽ chủ động trích tài khoản để thu hồi.

Với các công việc không thông qua hợp đồng, nếu vốn tạm ứng quá hạn mà chưa được thu hồi, cơ quan thanh toán sẽ yêu cầu chủ đầu tư hoàn trả. Trường hợp có lý do khách quan được cấp có thẩm quyền cho phép kéo dài, thời hạn thu hồi có thể được giãn. Tuy nhiên, sau 3 tháng kể từ thời điểm phải hoàn trả mà chủ đầu tư vẫn chưa thực hiện, cơ quan thanh toán sẽ trích trực tiếp từ tài khoản của chủ đầu tư để nộp ngân sách, đồng thời giảm trừ số vốn đã tạm ứng của dự án.

Hiện tổng số vốn tạm ứng tại các dự án trên địa bàn tỉnh Cà Mau đã vượt 1.200 tỉ đồng, nhưng phần lớn các dự án đến nay chưa hoàn thành thi công và chưa quyết toán.

Tin Gốc: Thanh Niên

Trả lời báo chí ngày 29.5, Thứ trưởng Ngoại giao Phần Lan phụ trách Thương mại Quốc tế Jarno Syrjäla cho biết, chuyến thăm Việt Nam lần này của ông nhằm cụ thể hóa và làm sâu sắc hơn nội hàm thực chất của khuôn khổ Đối tác chiến lược mà hai nước đã thiết lập vào tháng 10.2025.

Trong khuôn khổ chuyến thăm, Thứ trưởng Jarno Syrjäla đã có các cuộc làm việc với nhiều bộ, ngành chủ chốt và doanh nghiệp, tập đoàn lớn của Việt Nam.

"Các cuộc trao đổi tập trung vào những lĩnh vực hợp tác ưu tiên như phát triển năng lượng bền vững, hạ tầng chiến lược, chuyển đổi số, viễn thông tin cậy và phát triển đô thị. Các nội dung trọng tâm phản ánh định hướng chung của hai nước trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế gắn với đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững", ông Syrjäla chia sẻ.

Bên cạnh đó, Thứ trưởng cho biết, các cuộc thảo luận cũng đề cập tới yếu tố an ninh trong phát triển hạ tầng số, bao gồm công nghệ 5G và vệ tinh, cho thấy cách tiếp cận toàn diện và dài hạn trong hợp tác song phương.

Từ việc trao đổi chính sách đến kết nối doanh nghiệp và xác định các lĩnh vực ưu tiên, chuyến thăm lần này tạo thêm động lực để hai nước chuyển từ "định hướng sang hành động". Ông Syrjäla cho rằng, đây là bước đi quan trọng nhằm thúc đẩy triển khai thực chất quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam - Phần Lan thông qua các sáng kiến hợp tác cụ thể trong thời gian tới.

"Hai bên đang tích cực xây dựng kế hoạch hành động chi tiết nhằm triển khai hiệu quả các cam kết trong khuôn khổ quan hệ Đối tác chiến lược, qua đó thúc đẩy hợp tác đi vào chiều sâu, thực chất và mang lại lợi ích thiết thực cho cả Việt Nam và Phần Lan", Thứ trưởng khẳng định.

Đánh giá về những tiềm năng bổ trợ giữa hai nền kinh tế cũng như những lĩnh vực hợp tác ưu tiên mà hai bên có thể thúc đẩy trong thời gian tới, Thứ trưởng Jarno Syrjäla khẳng định, Việt Nam hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Phần Lan tại Đông Nam Á, phản ánh mức độ tin cậy và tiềm năng hợp tác rất lớn giữa hai nền kinh tế.

"Tôi cho rằng, hiện vẫn còn nhiều dư địa hợp tác giữa hai nước chưa được khai thác, trong đó, nhiều thế mạnh và kinh nghiệm của Phần Lan về công nghệ sạch, năng lượng, số hóa và phát triển bền vững... có thể hỗ trợ hiệu quả cho các mục tiêu phát triển của Việt Nam", ông Syrjäla nhấn mạnh.

Phần Lan là một trong những quốc gia tiên phong về phát triển xanh với mục tiêu đạt trung hòa carbon vào năm 2035; hiện khoảng 96% sản lượng điện không phát thải carbon.

"Đây là những kết quả nổi bật mà chúng tôi sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm và giải pháp, đồng hành cùng Việt Nam trong quá trình thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững và ứng phó với biến đổi khí hậu", Thứ trưởng Syrjäla khẳng định.

Tính bổ trợ giữa hai nền kinh tế chính là một trong những yếu tố then chốt, mở ra nhiều cơ hội hợp tác thiết thực trong thời gian tới. Sự bổ trợ này mở ra tiềm năng hợp tác đặc biệt trong các lĩnh vực như năng lượng sạch và chuyển dịch năng lượng; hạ tầng và phát triển đô thị thông minh; logistics, hàng hải và số hóa chuỗi cung ứng; công nghệ viễn thông và chuyển đổi số; nông nghiệp bền vững và công nghệ môi trường... Đây cũng là những lĩnh vực được hai bên ưu tiên thúc đẩy thông qua các cuộc tiếp xúc trong chuyến thăm lần này.

"Chúng tôi tin rằng, quan hệ Đối tác chiến lược giữa hai nước sẽ tiếp tục được triển khai ngày càng thực chất và hiệu quả hơn, đặc biệt thông qua vai trò tích cực của cộng đồng doanh nghiệp. Chính các doanh nghiệp, với tinh thần đổi mới sáng tạo và năng lực triển khai cụ thể, sẽ là lực lượng kết nối các ý tưởng thành dự án, thúc đẩy đầu tư, chuyển giao công nghệ và đóng góp vào tăng trưởng bền vững cho cả Phần Lan và Việt Nam".

Tin Gốc: Thanh Niên