Phụ trách một chương trình đào tạo nhân sự tài năng của doanh nghiệp, Vũ (23 tuổi), nhân viên tuyển dụng, vẫn nhớ như in một trường hợp khiến cả hội đồng tuyển dụng phải đặt dấu hỏi về tính trung thực.
Ở vòng đầu tiên, ứng viên này đạt điểm gần như tuyệt đối trong bài đánh giá năng lực trực tuyến, dễ dàng lọt vào nhóm được đi tiếp.
Kết quả gần như hoàn hảo khiến ban tổ chức đánh giá đây là một trong những gương mặt tiềm năng của mùa tuyển dụng.
Dẫu vậy, đến vòng phỏng vấn trực tuyến, ứng viên có một vài biểu hiện bất thường như thường xuyên ngập ngừng vài giây trước khi trả lời hoặc ít nhìn thẳng vào camera.
Nhưng mọi chuyện chỉ thực sự vỡ lẽ ở vòng vấn đáp trực tiếp.
“Người ứng tuyển thể hiện hoàn toàn khác so với những gì đã thể hiện ở các vòng trước. Bạn gần như không nắm được kiến thức chuyên môn, cũng không thể sử dụng tiếng Anh để giao tiếp như trong phần đánh giá ban đầu”, Vũ kể.
Sự chênh lệch quá lớn giữa bài làm trực tuyến và năng lực thực tế khiến Vũ bắt đầu đặt câu hỏi liệu ứng viên có sử dụng AI để hoàn thành bài đánh giá và phỏng vấn trực tuyến hay không.
Không chỉ một trường hợp, Vũ cho biết dấu vết của AI xuất hiện ngày càng nhiều trong những lần anh tham gia tuyển dụng cho các vị trí khác nhau.
“Khi phỏng vấn số lượng lớn ứng viên, ở một số câu hỏi chung như giới thiệu bản thân, giải thích vì sao phù hợp công việc, tôi thấy hầu hết ứng viên đều đưa ra câu trả lời gần như giống nhau”, Vũ chia sẻ.
Đặc biệt, điều khiến anh dễ nhận ra sự xuất hiện của AI là các mail ứng tuyển theo chung một khuôn mẫu, mang dáng dấp máy móc, cứng nhắc và không có lối hành văn cá nhân.
Thực tế này cũng được ghi nhận bởi một số nhà tuyển dụng khác.
Là người trực tiếp tuyển dụng nhân sự nhiều năm, Thu Dương (28 tuổi) cho biết điều khiến chị lo ngại gần đây là ngày càng nhiều người phụ thuộc hoàn toàn vào AI khi làm bài đánh giá.
“Các bài đánh giá đầu vào đôi khi rất đơn giản nhưng các bạn cũng đưa hết lên các công cụ AI như ChatGPT để làm. Điều đáng nói là có người gần như không kiểm tra lại mà nộp luôn kết quả do AI trả về”, cô cho biết.
Chính điều đó khiến quá trình tuyển dụng trở nên khó khăn hơn, bởi điểm số hay những câu trả lời chỉn chu trên giấy tờ không còn phản ánh chính xác năng lực của ứng viên.
Các nhà tuyển dụng không phản đối AI
Cũng giống nhiều nhà tuyển dụng khác, cả Dương và Vũ đều cho rằng không nên nhìn AI như một công cụ tiêu cực.
Theo Thu Dương, việc biết ứng dụng AI là một lợi thế nhưng nếu để công nghệ thay thế hoàn toàn quá trình tư duy thì bài làm dù tốt đến đâu cũng không còn giá trị.
Cô khẳng định những người làm tuyển dụng hoàn toàn có thể nhận ra bài do máy móc hỗ trợ. Có những bài rất mượt mà, chỉn chu nhưng khi bước vào phỏng vấn, ứng viên lại ấp úng, không thể giải thích lại chính bài đánh giá mình đã làm.
“Nếu chỉ cần đưa đề bài cho AI là xong thì doanh nghiệp đâu cần tuyển thêm nhân sự. Điều doanh nghiệp tìm kiếm là những người có năng lực, biết giải quyết vấn đề, không phải một người chỉ biết viết câu lệnh cho AI”, Dương khẳng định.
Tương tự, Vũ cũng nhận thấy AI hoàn toàn có thể trở thành trợ lý hữu ích nếu được sử dụng đúng mục đích.
“Ứng viên có thể nhờ AI phân tích mô tả công việc, gợi ý cách chỉnh sửa hồ sơ, chuẩn bị cho buổi phỏng vấn hoặc tìm hiểu thêm về doanh nghiệp”, Vũ liệt kê.
Ngược lại, nếu để AI làm thay toàn bộ bài đánh giá thì bản chất không còn là hỗ trợ mà là gian lận, bởi doanh nghiệp đang xem xét năng lực của ứng viên chứ không phải năng lực của một mô hình ngôn ngữ.
Anh nêu quan điểm rằng nếu người ứng tuyển biết dùng AI để gợi ý hướng giải quyết bài đánh giá, sau đó tự mình triển khai và có thể giải thích, bảo vệ những gì mình đã viết khi gặp mặt trực tiếp thì đó là điểm cộng.
Dù vậy, khi AI ngày càng được các được ứng viên sử dụng thường xuyên, nhiều doanh nghiệp đã lựa chọn thay đổi cách đánh giá, ứng dụng chính công nghệ để tìm ra năng lực thực chất của ứng viên.
“Một số tập đoàn chuyển sang dùng các nền tảng làm bài đánh giá do bên thứ ba phát triển, người làm sẽ bị hạn chế truy cập sang các ứng dụng khác hoặc không thể sử dụng công cụ hỗ trợ khi làm bài”, Vũ cho biết.
Chẳng hạn như ngân hàng Deutsche Bank đã triển khai nền tảng đánh giá tích hợp giám sát, tự động phát hiện các dấu hiệu bất thường như dùng tiện ích mở rộng trái phép hay các hành vi đáng ngờ trong thời gian thực.
Trong khi đó, Scaler, nền tảng công nghệ giáo dục, đang thiết kế lại hệ thống tuyển dụng theo hướng đo lường tư duy bậc cao, khả năng phán đoán và vận dụng kiến thức vào thực tiễn.
Một lựa chọn khác cũng được nhiều công ty hướng đến là mời ứng viên đến công ty để làm bài đánh giá trực tiếp có giám sát và kết hợp với phỏng vấn chuyên môn ngay sau đó.
Mới đây tại TP.HCM, Công ty cổ phần IWE Homes Việt Nam phối hợp với Công ty cổ phần dược liệu Trà Linh đã công bố ra mắt ứng dụng iWE FARM - nền tảng số hóa toàn diện đầu tiên tại Việt Nam dành riêng cho việc quản lý, truy xuất nguồn gốc, giao dịch và đầu tư sâm Ngọc Linh.
Từ lâu, sâm Ngọc Linh được mệnh danh là "quốc bảo" của Việt Nam nhờ hàm lượng Saponin vượt trội, mang lại giá trị lớn cho sức khỏe. Tuy nhiên, thị trường đang tồn tại một nghịch lý: người dùng khát khao sâm thật nhưng sợ hàng giả tràn lan và giá lại rất cao, trong khi các nhà vườn tại vùng núi cao lại thiếu vốn dài hạn để duy trì chu kỳ sinh trưởng 6 năm của cây sâm.
Để khắc phục những nhược điểm trên, "liên minh" hai doanh nghiệp trẻ trên đã xây dựng và cho ra đời ứng dụng iWE FARM như một giải pháp số hóa khép kín. Ứng dụng kết nối liền mạch 4 bên trong hệ sinh thái: nhà vườn, doanh nghiệp dược liệu, đại lý và khách hàng trên một nền tảng duy nhất.
Điểm cốt lõi khiến ứng dụng này nhận được sự quan tâm của giới chuyên môn chính là quy trình minh bạch nguồn gốc bằng công nghệ. Không dừng lại ở việc dán nhãn thông thường, mỗi cây sâm trên hệ thống iWE FARM đều được "định danh số" ngay từ khâu hạt giống.
Tại sự kiện ra mắt ứng dụng iWE RARM, tiến sĩ Võ Ngọc Linh Giang (Đại học Y dược TP.HCM) đánh giá toàn bộ hạt giống được kiểm tra DNA sâm Ngọc Linh trước khi gieo. Khi cây phát triển đến giai đoạn 4 lá, các chuyên gia tiếp tục đối chiếu chỉ dấu sinh học để đảm bảo không có sự trà trộn của các loài sâm khác. Đây là cách để người dùng, đại lý an tâm về nguồn gốc và chất lượng sâm được giao dịch trên ứng dụng.
Ông Nguyễn Thế Nhượng, đồng sáng lập iWE FARM cho biết một trong những điểm nổi bật của iWE FARM là khả năng cho phép khách hàng theo dõi trực tuyến cây sâm mình sở hữu thông qua hệ thống quản lý số.
Theo đó, người dùng được cấp chứng nhận số, có thể theo dõi vị trí cây sâm trên bản đồ, cập nhật nhật ký chăm sóc theo thời gian thực và giám sát trực tiếp thông qua hệ thống camera tại vườn sâm.
Thông qua ứng dụng, người mua có thể quét mã QR đi liền với từng cây để biết rõ ngày gieo, người chăm sóc và thậm chí giám sát tài sản của mình qua camera trực tuyến 24/7 tại vườn.
Một trong những điểm đột phá nhất của ứng dụng này chính là cho phép người dùng sở hữu sâm Ngọc Linh với chi phí chỉ từ 300.000 đồng. Thay vì phải bỏ ra một khoản tiền lớn để mua sâm 6 tuổi có sẵn, người dùng có thể chọn mua những cây sâm non (1 tuổi) trực tiếp trên ứng dụng và ký gửi nhà vườn chăm sóc. Ứng dụng chỉ là khâu trung gian kết nối người dùng và khách hàng.
Theo tính toán của đại diện IWE FARM, phương pháp này có thể giúp người tiêu dùng tiết kiệm hơn 50% chi phí. Ví dụ, một củ sâm 6 tuổi mua sẵn có giá khoảng 10 triệu đồng, nhưng nếu mua từ lúc nhỏ và trả phí chăm sóc theo thời gian, tổng chi phí chỉ còn khoảng 3 triệu đồng.
Đặc biệt trong trường hợp chăm trồng mà bị sâu bệnh, thiên tai khiến cây bị chết, nhà vườn cam kết đền bù lại một cây sâm Ngọc Linh có giá trị, số tuổi tương đương.
Mô hình này không chỉ giúp người dân dễ dàng tiếp cận sản phẩm sức khỏe giá trị cao mà còn giúp các nhà vườn tại vùng nghèo như xã Trà Linh (huyện Nam Trà My, Quảng Nam cũ, nay là TP Đà Nẵng) giải quyết áp lực dòng vốn, có thêm kinh phí để tái đầu tư và mở rộng diện tích trồng sâm bền vững.
Không chỉ dừng lại ở việc mua bán, ứng dụng còn hỗ trợ các đại lý kinh doanh sâm mà không cần bỏ vốn nhập hàng lớn thông qua mô hình tiếp thị liên kết. Theo đó, hệ thống sẽ tự động ghi nhận, đánh giá chất lượng sâm và hỗ trợ khách hàng đưa ra mức giá phù hợp với thị trường, từ đó giúp người mua giảm thiểu chi phí trung gian, hạ giá thành sản phẩm đến tay người dùng cuối.
Cuộc thảo luận giữa Apple và các nhà sản xuất chip nhớ vẫn đang tiếp diễn và chưa có thỏa thuận nào được hoàn tất. Trước đó, tờ Financial Times cũng đưa tin Apple đang tìm cách hợp tác với CXMT và YMTC để có thể mua được RAM với chi phí thấp hơn.
Thông tin trên được đưa ra không lâu sau khi Apple tăng giá hàng loạt sản phẩm của hãng bao gồm Mac, iPad và nhiều thiết bị khác. Nguyên nhân mà công ty đưa ra là tình trạng thiếu hụt chip nhớ toàn cầu khiến chi phí bị đẩy lên cao.
“Chúng tôi chưa bao giờ thấy giá linh kiện tăng nhiều và nhanh như vậy. Chúng tôi đã cố gắng bảo vệ khách hàng của mình khỏi những đợt tăng giá. Tuy vậy, đã đến lúc chúng tôi cần phải bắt đầu tăng giá một số sản phẩm, trong đó có iPad và Mac. Chúng tôi biết đây không phải là tin vui và chúng tôi đang nỗ lực để tìm ra giải pháp", Apple cho biết.
Các nhà sản xuất chip đang tập trung vào chip cho máy chủ AI, khiến nguồn cung cho các thiết bị tiêu dùng trở nên khan hiếm. Khi nhu cầu vượt quá nguồn cung, giá bán linh kiện trở nên cao hơn.
Tuy nhiên, cả CXMT và YMTC đều nằm trong danh sách đen của Bộ Quốc phòng Mỹ. Thậm chí, YMTC cũng nằm trong danh sách đen của Bộ Thương mại Mỹ. Điều này ngăn cản các công ty Mỹ bán hàng cho các công ty trong danh sách nếu không có giấy phép xuất khẩu.
Bloomberg cho biết CEO Apple Tim Cook đã trao đổi với các quan chức thuộc chính quyền Tổng thống Donald Trump. Apple được cho là đã đề xuất sử dụng chip từ các công ty này cho những thiết bị bán ra tại thị trường Trung Quốc, nhằm giảm áp lực nguồn cung từ các nhà cung cấp khác.
Một số quan chức được cho là phản đối Apple nhập chip từ CXMT và YMTC. Vì vậy, hiện chưa rõ liệu các cuộc đàm phán có dẫn đến thỏa thuận nào hay không. Trước đây, Apple từng cố gắng nhập chip nhớ từ YMTC vào năm 2022, nhưng các cuộc đàm phán đã kết thúc sau khi công ty nhận lại phản ứng dữ dội.
Theo báo cáo từ BGR, tại một số vùng nông thôn hẻo lánh ở Trung Quốc, người dân vẫn phải tự tay chăm sóc bếp lò để giữ ấm trong mùa đông, do thiếu cơ sở hạ tầng kiểm soát nhiệt độ. Tuy nhiên, sự xuất hiện của điện mặt trời đã mang lại những lợi ích bất ngờ cho họ.
Kể từ năm 2019, công ty cung cấp điện lực huyện Lâm Tây thuộc Tổng công ty Điện lực Quốc gia Trung Quốc đã triển khai dự án năng lượng mặt trời tại Fukang New Village. Đây là một cộng đồng nông thôn nhỏ nằm tại huyện Lâm Tây, thành phố Xích Phong, thuộc khu tự trị Nội Mông, nơi có hơn 200 cư dân, chủ yếu là người cao tuổi.
Dự án đã lắp đặt tấm pin mặt trời trên toàn bộ mái nhà, cùng hệ thống lưu trữ và tái tuần hoàn năng lượng. Nhờ đó, người dân không còn phải đốt lửa suốt đêm để giữ ấm, dẫn đến nhiều cải thiện về sức khỏe thể chất và tinh thần.
Theo các nhà nghiên cứu, việc người dân phải nhóm lửa liên tục trước đây đã gây ra nhiều vấn đề về hô hấp, như hen suyễn, do khói bụi. Giờ đây, với hệ thống điều hòa không khí mới, người dân có thể dễ dàng điều chỉnh nhiệt độ trong nhà, cải thiện chất lượng không khí và giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh.
Ngoài ra, việc giảm thiểu khói và muội than trong nhà không chỉ tốt cho sức khỏe mà còn giúp môi trường sống trở nên sạch sẽ hơn. Người dân không còn phải lo lắng về việc dọn dẹp bụi bẩn và có nhiều không gian an toàn hơn để sinh hoạt.
Không dừng lại ở đó, điện mặt trời cũng giúp người dân tiết kiệm thời gian và tiền bạc. Họ không còn phải chi tiêu nhiều cho nhiên liệu sưởi ấm, từ đó có thêm ngân sách cho thực phẩm và thuốc men, gián tiếp giúp cải thiện đáng kể chất lượng cuộc sống của họ.
Dự án năng lượng mặt trời tại Fukang New Village được xem là một minh chứng rõ ràng cho thấy điện mặt trời có thể thay đổi cuộc sống của những cộng đồng kém phát triển, đặc biệt là vấn đề sức khỏe.
