Phu nhân Tổng thống Hàn Quốc mặc áo dài, thưởng thức múa rối nước

AFP dẫn số liệu từ trang nghiên cứu Our World in Data cho hay muỗi giết chết khoảng 760.000 người/năm. Theo đó, muỗi đứng đầu danh sách động vật gây chết người nhiều nhất, còn con người đứng thứ hai với khoảng cách khá xa.

Lý do là muỗi chiếm 17% tổng số các bệnh truyền nhiễm, trong đó có sốt rét, sốt xuất huyết, sốt vàng, chikungunya và Zika.

Và khi trái đất ấm lên vì biến đổi khí hậu do con người gây ra, muỗi đang di chuyển đến những khu vực mới trong những mùa hè dài hơn, làm dấy lên lo ngại rằng chúng có thể gây ra các cuộc khủng hoảng sức khỏe trong tương lai.

Vậy làm thế nào nhân loại có thể chống lại vật trung gian truyền bệnh nguy hiểm nhất? Có cách nào an toàn để chúng ta có thể tiêu diệt những con muỗi sát thủ - và việc này sẽ gây hại như thế nào cho môi trường?

Trước hết, chúng ta không cần phải tiêu diệt tất cả muỗi. Trong số khoảng 3.500 loài muỗi, chỉ có khoảng 100 loài hút máu người.

Chỉ có 5 loài muỗi chịu trách nhiệm cho khoảng 95% các ca bệnh ở người, theo bà Hilary Ranson, nhà sinh học nghiên cứu về vật trung gian truyền bệnh tại Trường Y học Nhiệt đới Liverpool (Anh).

Nhìn chung, bà Ranson cho rằng việc mất đi 5 loài muỗi "có thể chấp nhận được nếu xét đến sự tàn phá khủng khiếp" mà chúng gây ra cho thế giới, từ cái chết hàng loạt đến những hậu quả kinh tế nghiêm trọng.

Ông Dan Peach, nhà côn trùng học nghiên cứu về muỗi tại Đại học Georgia (Mỹ), nhìn chung đồng ý, nhưng nhấn mạnh cần thêm thông tin để so sánh việc tiêu diệt 5 lòa muỗi truyền bệnh với những phương án thay thế.

Nhà sinh học Ranson giải thích rằng 5 loài muỗi truyền bệnh "đã tiến hóa để gắn bó rất chặt chẽ với con người", bao gồm cả việc hút máu và sinh sản gần chúng ta.

Điều này có nghĩa là việc tiêu diệt chúng sẽ không có tác động lớn đến hệ sinh thái rộng lớn hơn - và các loài muỗi khác, có cấu trúc gen tương tự nhưng ít gây chết người hơn, có thể sẽ nhanh chóng "lấp đầy vị trí sinh thái đó", theo bà Ranson.

Nhà côn trùng học Peach không tin rằng chúng ta đã biết đủ "về hệ sinh thái của hầu hết các loài muỗi để tự tin theo một hướng nào đó", nhưng ông cũng đồng ý phần nào với lập luận của bà Ranson.

Muỗi "vận chuyển chất dinh dưỡng từ môi trường sống dưới nước của ấu trùng" đến các khu vực khác và là thức ăn cho côn trùng, cá và các động vật khác, theo ông Peach. Ông nói thêm rằng chúng cũng thụ phấn cho thực vật, nhưng điều này "chưa được hiểu rõ và có thể khác nhau tùy theo loài".

Bà Ranson thừa nhận có một cuộc tranh luận về đạo đức của việc con người tiêu diệt hoàn toàn một loài sinh vật, nhưng cũng chỉ ra rằng hiện nay chúng ta đang vô tình xóa sổ một số lượng lớn các loài.

Một trong những lựa chọn công nghệ mới nổi bật nhất được gọi là gene-drive (tạm dịch: dẫn truyền gen), liên quan đến việc biến đổi gen động vật để chúng truyền lại một đặc điểm cụ thể cho con cái của chúng.

Khi các nhà khoa học điều chỉnh gen của muỗi Anopheles gambiae cái mang mầm bệnh sốt rét để làm cho chúng vô sinh, qua đó xóa sổ một quần thể trong phòng thí nghiệm chỉ sau vài thế hệ.

Dự án Target Malaria, được Quỹ Gates tài trợ, vẫn chưa thử nghiệm công nghệ điều khiển gen ở châu Phi, nhưng có kế hoạch tiến hành thử nghiệm tại một quốc gia có dịch sốt rét vào năm 2030.

Tuy nhiên, dự án Target Malaria đã gặp phải trở ngại vào năm ngoái khi chính quyền quân sự của Burkina Faso chấm dứt các thử nghiệm riêng biệt liên quan đến muỗi biến đổi gen trong nước. Dự án bị các nhóm xã hội dân sự ở Burkina Faso chỉ trích và trở thành mục tiêu của những chiến dịch thông tin sai lệch.

Một chiến lược khác liên quan đến việc lây nhiễm vi khuẩn Wolbachia vào muỗi Aedes aegypti, có thể làm giảm mạnh quần thể muỗi - hoặc đơn giản là giảm khả năng truyền bệnh sốt xuất huyết của chúng. Điều này đặt ra một câu hỏi khác: Chúng ta có thực sự cần phải tiêu diệt chúng?

Khi muỗi vô sinh nhiễm Wolbachia được thả ở thành phố Niteroi của Brazil, nghiên cứu năm ngoái cho thấy số ca mắc sốt xuất huyết đã giảm 89%.

Hơn 16 triệu người ở 15 quốc gia hiện đã được bảo vệ bởi những con muỗi này, mà "không có hậu quả tiêu cực nào", theo ông Scott O'Neill, sáng lập Chương trình Muỗi thế giới.

Trong khi đó, một dự án có tên Transmission Zero đang cố gắng sử dụng công nghệ điều khiển gen để khiến muỗi Anopheles gambiae không còn lây lan bệnh sốt rét nữa.

Nghiên cứu trong phòng thí nghiệm được công bố trên tạp chí Nature vào cuối năm ngoái cho thấy các nhà khoa học đang tiến gần hơn đến mục tiêu này, với kế hoạch khởi động thử nghiệm tầm quốc gia vào năm 2030.

Thay vì chỉ dựa vào một "phép màu" công nghệ, thường được Quỹ Gates tài trợ, bà Ranson kêu gọi một "giải pháp toàn diện" hơn cho những căn bệnh do muỗi gây ra.

Điều này đòi hỏi phải cung cấp cho người dân ở các quốc gia bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh nhiều hơn nữa khả năng tiếp cận với việc điều trị, chẩn đoán, nhà ở tốt hơn và vắc xin tốt hơn.

Tuy nhiên, các tổ chức nhân đạo cảnh báo rằng việc cắt giảm viện trợ nước ngoài mạnh mẽ của các nước phương Tây đã đe dọa tiến trình chống lại hầu hết các bệnh do muỗi lây bệnh trong năm qua, theo AFP.

Tin Gốc: Thanh Niên

Cảnh sát Anh ước tính khoảng 60.000 người tham gia cuộc tuần hành mang tên Đoàn kết Vương quốc ngày 16/5 tại London, do nhà hoạt động cực hữu Tommy Robinson tổ chức.

Với con số này, đây được xem là một trong những đợt huy động lực lượng cánh hữu lớn nhất tại Anh những năm gần đây. Cuộc biểu tình tương tự tại London cũng do Robinson dẫn dắt hồi tháng 9/2025 từng đạt quy mô khoảng 150.000 người.

Cảnh sát Anh ước tính khoảng 60.000 người tham gia cuộc tuần hành mang tên Đoàn kết Vương quốc ngày 16/5 tại London, do nhà hoạt động cực hữu Tommy Robinson tổ chức.

Với con số này, đây được xem là một trong những đợt huy động lực lượng cánh hữu lớn nhất tại Anh những năm gần đây. Cuộc biểu tình tương tự tại London cũng do Robinson dẫn dắt hồi tháng 9/2025 từng đạt quy mô khoảng 150.000 người.

Đám đông mang theo cờ Thánh George và quốc kỳ Anh, diễu hành qua trung tâm thủ đô với các khẩu hiệu yêu cầu Thủ tướng Keir Starmer từ chức.

Một số người đội mũ đỏ với khẩu hiệu "Làm nước Anh vĩ đại trở lại", tương tự phong trào "Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại" của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Một số người còn mang theo ảnh với thông điệp "Chúa ban phước lành cho ông Trump".

Đám đông mang theo cờ Thánh George và quốc kỳ Anh, diễu hành qua trung tâm thủ đô với các khẩu hiệu yêu cầu Thủ tướng Keir Starmer từ chức.

Một số người đội mũ đỏ với khẩu hiệu "Làm nước Anh vĩ đại trở lại", tương tự phong trào "Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại" của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Một số người còn mang theo ảnh với thông điệp "Chúa ban phước lành cho ông Trump".

Nhà hoạt động cực hữu Tommy Robinson, tên thật là Stephen Yaxley-Lennon, phát biểu giữa cuộc biểu tình.

Ông này là người sáng lập Liên đoàn Bảo vệ Nước Anh, một phong trào chính trị theo chủ nghĩa dân tộc. Robinson kêu gọi người ủng hộ tác động đến chính trường bằng lá phiếu trong kỳ tổng tuyển cử tiếp theo.

Nhà hoạt động cực hữu Tommy Robinson, tên thật là Stephen Yaxley-Lennon, phát biểu giữa cuộc biểu tình.

Ông này là người sáng lập Liên đoàn Bảo vệ Nước Anh, một phong trào chính trị theo chủ nghĩa dân tộc. Robinson kêu gọi người ủng hộ tác động đến chính trường bằng lá phiếu trong kỳ tổng tuyển cử tiếp theo.

Một người biểu tình mang trang phục hiệp sĩ thời trung cổ.

"Nếu chúng ta không gửi thông điệp trong cuộc bầu cử tới, nếu các bạn không đăng ký bỏ phiếu, không tham gia, không trở thành những nhà hoạt động, chúng ta sẽ mất đất nước mãi mãi", Robinson nói, đồng thời so sánh giai đoạn này là "bước ngoặt" và "trận chiến vì nước Anh".

Một người biểu tình mang trang phục hiệp sĩ thời trung cổ.

"Nếu chúng ta không gửi thông điệp trong cuộc bầu cử tới, nếu các bạn không đăng ký bỏ phiếu, không tham gia, không trở thành những nhà hoạt động, chúng ta sẽ mất đất nước mãi mãi", Robinson nói, đồng thời so sánh giai đoạn này là "bước ngoặt" và "trận chiến vì nước Anh".

Tổ chức Hope Not Hate, chuyên theo dõi chủ nghĩa cực đoan tại Anh, cho rằng số người tham dự thấp hơn cuộc tuần hành năm ngoái song quy mô phong trào của Robinson vẫn "gây lo ngại sâu sắc".

Tổ chức Hope Not Hate, chuyên theo dõi chủ nghĩa cực đoan tại Anh, cho rằng số người tham dự thấp hơn cuộc tuần hành năm ngoái song quy mô phong trào của Robinson vẫn "gây lo ngại sâu sắc".

Nhiều người cho biết họ cảm thấy bị chính phủ phớt lờ và lo ngại về hướng đi của đất nước.

Một số bày tỏ bất mãn về dịch vụ công và tình trạng suy thoái của nền kinh tế. Một cựu binh nói ông từng chiến đấu vì đất nước nhưng nay cảm thấy mọi thứ trở nên vô nghĩa. Một phụ nữ ngồi xe lăn phàn nàn thời gian chờ đợi của hệ thống y tế công ngày càng kéo dài.

Nhiều người cho biết họ cảm thấy bị chính phủ phớt lờ và lo ngại về hướng đi của đất nước.

Một số bày tỏ bất mãn về dịch vụ công và tình trạng suy thoái của nền kinh tế. Một cựu binh nói ông từng chiến đấu vì đất nước nhưng nay cảm thấy mọi thứ trở nên vô nghĩa. Một phụ nữ ngồi xe lăn phàn nàn thời gian chờ đợi của hệ thống y tế công ngày càng kéo dài.

Một số tài liệu được phát trong cuộc tuần hành mang thông điệp bảo vệ "tương lai cho người da trắng", kêu gọi gia nhập một "đội tiên phong" của người châu Âu da trắng.

Chủ đề tôn giáo xuất hiện nổi bật trong cuộc biểu tình, với nhiều người mang thánh giá gỗ lớn, vẫy thánh giá cầm tay, thậm chí mặc trang phục hiệp sĩ Thập Tự Chinh.

Một số tài liệu được phát trong cuộc tuần hành mang thông điệp bảo vệ "tương lai cho người da trắng", kêu gọi gia nhập một "đội tiên phong" của người châu Âu da trắng.

Chủ đề tôn giáo xuất hiện nổi bật trong cuộc biểu tình, với nhiều người mang thánh giá gỗ lớn, vẫy thánh giá cầm tay, thậm chí mặc trang phục hiệp sĩ Thập Tự Chinh.

Cùng ngày, một cuộc tuần hành lớn ủng hộ Palestine nhân ngày Nakba cũng diễn ra ở khu vực khác tại trung tâm London, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ đụng độ giữa các nhóm đối lập. Họ mang theo các biểu ngữ phản đối ông Trump và Nigel Farage, lãnh đạo đảng cánh cữu Cải tổ nước Anh.

Cùng ngày, một cuộc tuần hành lớn ủng hộ Palestine nhân ngày Nakba cũng diễn ra ở khu vực khác tại trung tâm London, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ đụng độ giữa các nhóm đối lập. Họ mang theo các biểu ngữ phản đối ông Trump và Nigel Farage, lãnh đạo đảng cánh cữu Cải tổ nước Anh.

Cảnh sát đô thành London triển khai khoảng 4.000 sĩ quan, phối hợp cùng cảnh sát kỵ binh, chó nghiệp vụ để đảm bảo an ninh. Máy bay không người lái, trực thăng và công nghệ nhận diện khuôn mặt trực tiếp được triển khai tại các đầu mối giao thông lớn.

Chi phí cho chiến dịch đảm bảo an ninh được ước tính gần 6 triệu USD. Tính đến tối 16/5, cảnh sát cho biết đã giữ 43 người liên quan đến cả hai cuộc biểu tình, nhưng nhận định tình hình nhìn chung chưa xảy ra sự cố nghiêm trọng.

Cảnh sát đô thành London triển khai khoảng 4.000 sĩ quan, phối hợp cùng cảnh sát kỵ binh, chó nghiệp vụ để đảm bảo an ninh. Máy bay không người lái, trực thăng và công nghệ nhận diện khuôn mặt trực tiếp được triển khai tại các đầu mối giao thông lớn.

Chi phí cho chiến dịch đảm bảo an ninh được ước tính gần 6 triệu USD. Tính đến tối 16/5, cảnh sát cho biết đã giữ 43 người liên quan đến cả hai cuộc biểu tình, nhưng nhận định tình hình nhìn chung chưa xảy ra sự cố nghiêm trọng.

Thủ tướng Starmer chỉ trích ban tổ chức cuộc tuần hành Đoàn kết Vương quốc đang tìm cách "gieo rắc thù hận và chia rẽ". Bộ trưởng Tư pháp David Lammy khẳng định chính phủ sẽ hành động nhanh chóng nếu biểu tình chuyển thành bạo lực.

Thị trưởng London Sadiq Khan cảm ơn lực lượng an ninh vì đã giúp thủ đô vận hành an toàn, đồng thời nhấn mạnh người dân London sẽ không bao giờ ủng hộ những ai tìm cách chia rẽ cộng đồng.

Thủ tướng Starmer chỉ trích ban tổ chức cuộc tuần hành Đoàn kết Vương quốc đang tìm cách "gieo rắc thù hận và chia rẽ". Bộ trưởng Tư pháp David Lammy khẳng định chính phủ sẽ hành động nhanh chóng nếu biểu tình chuyển thành bạo lực.

Thị trưởng London Sadiq Khan cảm ơn lực lượng an ninh vì đã giúp thủ đô vận hành an toàn, đồng thời nhấn mạnh người dân London sẽ không bao giờ ủng hộ những ai tìm cách chia rẽ cộng đồng.

Tin Gốc: Vnexpress

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 4/4 nhắc lại tối hậu thư mà ông đưa ra hơn một tuần trước, yêu cầu Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn hoặc mở cửa eo biển Hormuz vào ngày 6/4. "Thời gian đang cạn dần, chỉ còn 48 giờ nữa trước khi địa ngục trút xuống đầu họ", Tổng thống Mỹ viết.

Tối hậu thư này lập tức bị Iran bác bỏ. Thiếu tướng Ali Abdollahi Aliabadi, chỉ huy Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya phụ trách hoạt động tác chiến của lực lượng vũ trang Iran, gọi lời đe dọa của Tổng thống Mỹ cho thấy sự "vô vọng, bất an, mất cân bằng và ngớ ngẩn".

"Đừng quên rằng nếu xung đột leo thang, toàn bộ khu vực sẽ trở thành địa ngục đối với các người. Ảo tưởng đánh bại Iran đã biến thành một đầm lầy và nó sẽ nhấn chìm các người", phát ngôn viên Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya Ebrahim Zolfaghari sau đó ra tuyên bố.

Theo giới quan sát, chính quyền Tổng thống Trump bắt đầu cảm nhận những hệ lụy tiêu cực khi chiến sự với Iran bước sang tuần thứ sáu, đặc biệt là sau khi Iran bắn hạ tiêm kích F-15E, buộc Mỹ phải tiến hành chiến dịch quy mô lớn với mức độ rủi ro cao để giải cứu một phi công trong lãnh thổ nước này.

Ông Trump cho rằng việc quân đội Mỹ tiến hành chiến dịch giải cứu phi công thành công mà không có người nào thiệt mạng hay bị thương "một lần nữa chứng minh chúng ta đã đạt được thế kiểm soát tuyệt đối trên không phận Iran". Tuy nhiên, Mỹ đã phải bỏ lại và phá hủy hai vận tải cơ trong chiến dịch giải cứu, cho thấy tổn thất vật chất lớn của hoạt động này.

Kết quả các khảo sát cho thấy người dân Mỹ ngày càng phản đối cuộc chiến mà Tổng thống phát động. Tình hình tệ đến mức một số người ủng hộ trung thành của Tổng thống Trump cũng bắt đầu chỉ trích cuộc xung đột chưa thấy ngày kết thúc.

Trong khi đó, một quan chức cấp cao cho biết Tổng thống Trump thường bắt đầu ngày mới bằng việc xem video do quân đội Mỹ tổng hợp những thành công trên chiến trường. Ông tin rằng trên cương vị Tổng tư lệnh, loại bỏ mối đe dọa hạt nhân từ Iran có thể là một trong những thành tựu lớn nhất nhiệm kỳ hai.

Chánh văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles lo ngại các trợ lý đang vẽ ra viễn cảnh màu hồng, chỉ nói điều ông Trump muốn nghe thay vì những gì cần nghe. Bà thúc giục các đồng nghiệp phải "thẳng thắn hơn với sếp" về những rủi ro chính trị và kinh tế. Chánh văn phòng đã cùng các cố vấn thân tín đến Phòng Bầu dục gặp Tổng thống, cảnh báo ông rằng chiến sự càng kéo dài, sự ủng hộ từ cử tri và triển vọng của đảng Cộng hòa trong bầu cử giữa kỳ vào tháng 11 càng u ám.

Cuộc gặp tại Phòng Bầu dục phản ánh một thực tế mà Nhà Trắng không còn có thể phớt lờ. Thời gian đang cạn dần trước khi Tổng thống Trump, đảng Cộng hòa và người dân Mỹ phải trả cái giá đắt hơn nữa.

Phản ứng vượt dự tính từ Iran

Ông Trump tỏ ra tự tin với những kết quả ban đầu của chiến dịch Cơn thịnh nộ Kinh hoàng, khi đòn tấn công đầu tiên đã khiến Lãnh tụ Tối cao Iran Ali Khamenei cùng loạt quan chức cấp cao Iran thiệt mạng hôm 28/2. Tuy nhiên, Iran sau đó đã phản ứng đáp trả rất dữ dội, phóng tên lửa, UAV tấn công Israel, nhắm mục tiêu các căn cứ Mỹ ở vùng Vịnh, từ Kuwait, Bahrain đến Arab Saudi, UAE và Qatar.

Phản ứng này khiến các quan chức Mỹ bất ngờ, ông Trump cũng thừa nhận điều này khi trả lời phỏng vấn CNN. Dựa trên tiền lệ trong quá khứ, họ vốn tin rằng Mỹ có công thức chiến thắng là giáng một đòn phủ đầu áp đảo, và phản ứng từ Iran sẽ chỉ là trả đũa hạn chế để xoa dịu dư luận trong nước.

Iran tiếp tục gây sức ép khi phong tỏa gần như hoàn toàn eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu từ vùng Vịnh, đẩy giá nhiên liệu tăng vọt.

Tổng thống Trump biện minh đây là "cái giá ngắn hạn" cần thiết để loại bỏ nguy cơ Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Đồng thời, ông cho rằng phản ứng của Iran càng chứng minh họ là mối đe dọa.

Nhưng khi chiến sự kéo dài mà không có lối thoát rõ ràng, cái giá Mỹ phải trả dần trở nên "dài hạn". Tổng thống Trump từng cam kết sẽ vực dậy nền kinh tế và giữ Mỹ đứng ngoài các cuộc xung đột khi tranh cử nhiệm kỳ hai. Giờ đây, ông lại khơi mào một cuộc chiến mà chưa nhận được sự ủy nhiệm từ quốc hội và hệ lụy kinh tế mới chỉ dần bộc lộ.

Xung đột làm chao đảo thị trường năng lượng và tài chính toàn cầu. Mỹ cũng không phải ngoại lệ, khi giá xăng vượt 4 USD một gallon (khoảng 3,78 lít), các chỉ số chứng khoán xuống thấp nhất trong nhiều năm. Mỹ ghi nhận 13 binh sĩ thiệt mạng, hàng trăm quân nhân bị thương khi Iran tấn công đáp trả vào các căn cứ của Washington ở vùng Vịnh.

Một tháng sau chiến sự, dự báo tăng trưởng toàn cầu bị điều chỉnh giảm, tình trạng khan hiếm nhiên liệu xuất hiện ở châu Âu và châu Á, trong khi giới chuyên gia cảnh báo thế giới vẫn chưa cảm nhận hết mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Eo biển Hormuz nếu bị phong tỏa kéo dài có thể đẩy kinh tế toàn cầu suy thoái.

Theo hai cố vấn và hai nghị sĩ đã trao đổi với ông Trump, những tổn thất về chính trị và kinh tế ngày càng tăng khiến Tổng thống phải tìm kiếm "lối thoát danh dự". Tổng thống Trump nói với họ rằng ông muốn kết thúc chiến dịch, lo ngại xung đột kéo dài sẽ ảnh hưởng đảng Cộng hòa trước thềm bầu cử giữa kỳ. Nhưng ông cũng muốn chiến dịch này phải là một thắng lợi mang tính quyết định.

Trong bài phát biểu trước toàn quốc tối 1/4, ông Trump đã cố "đi dây" khi cập nhật tình hình chiến sự. Ông ca ngợi các chiến thắng và tuyên bố chiến dịch "đang gần hoàn tất", nhưng đồng thời đe dọa sẽ giáng đòn "cực mạnh" vào Iran trong 2-3 tuần tới, hủy diệt cơ sở hạ tầng năng lượng của quốc gia này.

"Chúng ta sẽ đưa họ trở lại thời kỳ đồ đá, nơi họ thuộc về", Tổng thống tuyên bố.

Theo số liệu của Lầu Năm Góc, chiến dịch là "thành công không thể chối cãi", khi đã phá hủy 90% năng lực tên lửa của Iran, vô hiệu hóa 70% bệ phóng, 150 tàu hải quân, hạ ông Khamenei cùng nhiều quan chức cấp cao.

"Chúng ta nắm toàn bộ lợi thế. Họ không có gì", ông Trump nói. "Chúng ta đang đi đúng hướng để sớm hoàn thành mọi mục tiêu quân sự của Mỹ".

Vài ngày sau, Iran "dội gáo nước lạnh" vào tuyên bố chiến thắng này của ông Trump. Việc họ bắn rơi một tiêm kích F-15E, một cường kích A-10 và gây hư hại một số trực thăng khiến đánh giá năng lực quân sự Iran "không có gì" của ông Trump trở nên kém tin cậy.

Việc Mỹ giải cứu thành công phi công thứ hai trên chiếc F-15E đã giúp ông Trump thoát khỏi một kịch bản thảm họa, tránh để Iran biến phi công bị bắt sống thành lá bài mặc cả.

Tuy nhiên, đích đến cuối cùng của chiến dịch vẫn còn mơ hồ, khi ông Trump vừa tuyên bố tăng cường chiến đấu, vừa hứa sớm kết thúc. Đặc phái viên về Trung Đông Steve Witkoff, người bạn lâu năm của Tổng thống, giải thích cách tiếp cận này phản ánh tư duy hình thành từ sự nghiệp kinh doanh của ông Trump, lĩnh vực mà việc luôn giữ nhiều phương án lựa chọn có vai trò then chốt.

"Tổng thống luôn có nhiều kịch bản", ông Witkoff nói. "Ông ấy giữ rất nhiều lựa chọn, nhiều 'lối thoát', rồi từng bước dò đường trong quá trình triển khai".

Lối thoát hẹp dần

Chiến tranh thường diễn biến vượt tính tính toán của một Tổng thống. Iran cho thấy họ quyết chiến tới cùng, đồng nghĩa ông Trump đối mặt nguy cơ sa lầy hơn nếu leo thang hơn nữa trong những tuần tới, khiến các lối thoát bị thu hẹp hơn là mở ra.

Một trở ngại tiềm tàng nữa là từ đồng minh Israel. Tổng thống Trump từ lâu đã ưa thích những chiến dịch mà các trợ lý gọi là "đánh một lần rồi thôi", như đã áp dụng tại Yemen, Syria, Somalia hay Venezuela. Nhưng Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu có cách tiếp cận khác.

Trong 6 tháng qua, ông Netanyahu liên tục nói với ông Trump rằng những thành công trước đây chỉ là bước đệm cho một chiến dịch quyết định và kéo dài hơn, theo một quan chức Israel. Ngoài ra, Arab Saudi cũng có xu hướng muốn kéo dài cuộc chiến, coi đây là cơ hội hiếm có để làm suy yếu một đối thủ chung.

Tình thế này khiến Tổng thống Trump đối mặt với thế lưỡng nan. Ông muốn chấm dứt chiến tranh, nhưng không thể ra về tay không nếu chưa đạt được mục tiêu ngăn chặn chương trình hạt nhân của Iran. Trong khi đó, việc thiết lập một chính quyền thân phương Tây ở Iran không đơn giản, còn mở lại eo biển Hormuz đòi hỏi chiếm đóng quân sự kéo dài hoặc một thỏa thuận chấm dứt chiến sự.

Một số cố vấn nhận thấy trong suy nghĩ của Tổng thống Trump đã xuất hiện phần nào tâm lý chấp nhận thực tế. Trong các cuộc trao đổi riêng, ông thường nhắc lại rằng đảng cầm quyền thường mất ghế trong các kỳ bầu cử giữa kỳ.

"Ông ấy đang khó vượt qua tiền lệ này", một trợ lý nhận xét.

Như Tâm (Theo TIME, AFP, Reuters)

Nguồn: https://vnexpress.net/the-luong-nan-voi-ong-trump-trong-cuoc-chien-iran-5058155.html