Đây là chuyến bay thứ 12 của Falcon Heavy, dự kiến bắt đầu lúc 10h21 ngày 27/4 (21h21 cùng ngày theo giờ Hà Nội) từ Trung tâm Vũ trụ Kennedy của NASA tại Florida, Mỹ. Chuyến bay cũng đánh dấu lần trở lại của tên lửa hạng nặng SpaceX sau gần một năm rưỡi vắng bóng, kể từ sứ mệnh Europa Clipper hồi tháng 10/2024.
Trong nhiệm vụ lần này, Falcon Heavy mang theo ViaSat-3 F3 – vệ tinh truyền thông nặng khoảng 6,6 tấn. Buổi phóng sẽ được phát trực tiếp trên các kênh truyền thông của SpaceX khoảng 15 phút trước khi rời bệ phóng.
Theo kịch bản, khoảng 8 phút sau khi rời bệ phóng, hai tầng đẩy phụ của Falcon Heavy sẽ tách ra và quay trở lại hạ cánh tại Trạm Lực lượng Vũ trụ Cape Canaveral ở Florida.
Tầng đẩy trung tâm sau khi hoàn thành nhiệm vụ đẩy tầng trên chứa vệ tinh ra khỏi bầu khí quyển, sẽ rơi xuống Đại Tây Dương. Tầng trên của tên lửa sẽ tiếp tục hành trình đưa ViaSat-3 F3 đến quỹ đạo chuyển tiếp địa tĩnh và tách vệ tinh sau khoảng năm giờ bay.
Kể từ khi ra mắt lần đầu vào tháng 2/2018 với việc đưa chiếc xe Tesla Roadster của Elon Musk vào vũ trụ, Falcon Heavy đã thực hiện tổng cộng 11 nhiệm vụ và đều thành công.
Tên lửa hạng nặng này được cấu tạo từ ba lõi tên lửa Falcon 9 cải tiến ghép lại với nhau. Hệ thống này sở hữu 27 động cơ Merlin, tạo ra lực đẩy 5,1 triệu pound (khoảng 2.300 tấn) khi rời bệ phóng. Với thông số này, Falcon Heavy hiện là tên lửa mạnh thứ hai đang hoạt động trên thế giới, chỉ đứng sau hệ thống phóng không gian (SLS) của NASA với lực đẩy 8,8 triệu pound. SpaceX cũng từng giới thiệu hệ thống mạnh nhất của mình là Starship với lực đẩy 16,7 triệu pound, nhưng tên lửa này vẫn đang trong quá trình thử nghiệm và chưa đi vào vận hành chính thức.
ViaSat-3 F3 trong chuyến vận chuyển lần này là mảnh ghép quan trọng trong mạng lưới vệ tinh của hãng ViaSat, chuyên cung cấp dịch vụ Internet băng thông rộng tốc độ cao cho khách hàng thương mại, quốc phòng và người tiêu dùng tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Hai vệ tinh trước đó trong mạng lưới này là ViaSat-3 F1 phóng bằng Falcon Heavy tháng 4/2023, đang phục vụ hành khách trên các chuyến bay; và ViaSat-3 F2 được phóng bằng tên lửa Atlas V tháng 11/2025, dự kiến sẽ đi vào hoạt động tại khu vực châu Mỹ trong tháng tới.
Trong chuyến bay này, ViaSat-3 F3 sẽ được đưa lên quỹ đạo địa tĩnh (GEO), cách Trái Đất khoảng 35.786 km. Ở độ cao này, tốc độ quỹ đạo của vệ tinh khớp với tốc độ tự quay của Trái Đất, giúp nó luôn “lơ lửng” tại một vị trí cố định để duy trì kết nối liên tục.
Đừng vội gọi điện phàn nàn nhà mạng khi thấy kết nối Wi-Fi chậm chạp bất thường. Rất có thể, thủ phạm không nằm ở đường truyền mà đang ẩn náu ngay trong chính ngôi nhà của bạn, và chiếc router có thể chỉ rõ cho bạn biết điều đó.
Bạn đã bao giờ rơi vào cảnh kết nối mạng đang chạy phăng phăng bỗng dưng 'khựng' lại đúng lúc đang xem phim cao trào hay leo rank căng thẳng? Thay vì ngồi đoán mò hay khởi động lại router một cách vô vọng, hãy truy cập vào mục Giám sát lưu lượng (Traffic Monitor). Đây chính là menu ít người để ý có khả năng hiển thị mọi luồng dữ liệu đang 'chảy' trong hệ thống mạng nhà bạn.
Biểu đồ này sẽ chỉ đích danh thiết bị nào đang 'ngốn' sạch băng thông. Đó có thể là chiếc laptop cũ đang âm thầm tải bản cập nhật Windows nặng hàng chục GB, hay chiếc máy chơi game đang tự động tải dữ liệu ngầm mà bạn không biết.
Nhưng các chuyên gia công nghệ nhận định rằng, nhìn vào biểu đồ thôi là chưa đủ, người dùng cũng nên đặt câu hỏi: "Điều gì đang thay đổi?". Một biểu đồ tăng vọt không phải lúc nào cũng là xấu, nhưng nếu nó xuất hiện đúng lúc kết nối mạng của bạn chập chờn, đó chính là bằng chứng để xử lý thiết bị đang gây nghẽn.
Việc biết được thông tin trên router không chỉ giúp bạn giải tỏa ức chế mà còn giúp tối ưu hóa cuộc sống số. Thay vì tốn tiền nâng cấp gói cước đắt đỏ một cách vô ích, đôi khi tất cả những gì bạn cần làm chỉ là hẹn giờ cập nhật cho các thiết bị vào lúc nửa đêm hoặc ưu tiên cắm dây LAN cho những máy tiêu tốn nhiều dữ liệu nhất.
Tùy vào dòng thiết bị, tính năng này có thể nằm trong ứng dụng quản lý trên điện thoại hoặc trang quản trị trình duyệt dưới các tên gọi như Activity (Hoạt động), Bandwidth Monitor (Giám sát băng thông) hoặc Statistics (Thống kê). Nếu bạn đang dùng router giá rẻ hoặc hàng tặng kèm của nhà mạng, tính năng này có thể bị hạn chế, nhưng đối với các dòng router tầm trung và cao cấp, đây được coi là tính năng hữu ích để quản lý Wi-Fi.
Qua đánh giá của Công an TP.HCM, thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng có phương thức, thủ đoạn hết sức đa dạng. Đặc biệt, các kịch bản lừa đảo thường xuyên được thay đổi, gắn với từng thời điểm, từng giai đoạn và nhu cầu mà người dân quan tâm.
Các đối tượng chủ yếu lừa đảo thông qua 4 hình thức bao gồm mạo danh, lừa đảo tình cảm, lừa đảo đầu tư tài chính và phát tán mã độc. Các kịch bản lừa đảo được xây dựng chi tiết, bài bản và có sự phân công, phân cấp trong quá trình tiếp cận nạn nhân.
Hoạt động lừa đảo còn có sự câu kết giữa các đối tượng người Việt Nam và nước ngoài, lừa đảo quy mô lớn chủ yếu thông qua địa bàn "nước thứ ba", hoạt động với tính chất quy mô "làng nghề" và dây chuyền hóa.
Một số đối tượng lừa đảo sau khi hành nghề tại nước ngoài, nắm được phương thức đã về trong nước để tự lập các nhóm lừa đảo, lợi dụng nông thôn hoặc các khu dân cư tách biệt, thuê nhà cao tầng, nguyên căn và núp bóng dưới danh nghĩa các công ty công nghệ.
Các trường hợp này lợi dụng không gian mạng, đặc biệt là các loại hình dịch vụ Internet, viễn thông, thanh toán trực tuyến và các tiện ích công nghệ khác để lừa đảo.
Nạn nhân của các vụ việc lừa đảo có thể là bất kỳ ai, không phân biệt trình độ, độ tuổi, giới tính, nghề nghiệp. Tuy nhiên, qua đánh giá, nạn nhân của các vụ lừa đảo, thường là những người thiếu kiến thức về phương thức, thủ đoạn tội phạm, kiến thức về an toàn khi tham gia môi trường mạng.
Một số nạn nhân bị lừa vì bị đánh vào lòng tham, sự ham muốn vật chất chiếm đoạt tài sản. Các bị hại của những vụ việc này không chỉ là những người thiếu kiến thức mà còn có những người là chuyên gia công nghệ, thành đạt trong xã hội.
Một số vụ việc lừa đảo trực tuyến, nạn nhân có lối sống thiếu lành mạnh, chủ động tìm kiếm hoặc tham gia vào những hoạt động có tính chất tệ nạn xã hội trên không gian mạng như truy cập vào những nội dung đồi trụy, tham gia đánh bạc trên không gian mạng, tìm kiếm nguồn vay tín dụng đen hay tham gia vào những hội nhóm có chủ đề tiêu cực.
Trung tâm Dự báo Khí hậu (CPC) thuộc Cơ quan Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) dự đoán, có 65% khả năng El Nino xảy ra từ tháng 10/2026 đến tháng 2/2027. Michelle L'Heureux, nhà khoa học phụ trách dự báo El Nino và La Nina tại CPC, cho biết El Nino mạnh sẽ dễ xuất hiện hơn nếu những thay đổi trong khí quyển tiếp tục đồng bộ với những thay đổi ở vùng biển nhiệt đới Thái Bình Dương trong mùa hè, ví dụ gió gần xích đạo suy yếu cùng lúc với nhiệt độ đại dương tăng lên.
"Khả năng xảy ra sự kiện El Nino lớn nhất kể từ những năm 1870 rõ ràng đang tăng lên", Paul Roundy, giáo sư khoa học môi trường và khí quyển tại Đại học Albany, viết trên X.
Theo Live Science, El Nino mạnh nhất từng ghi nhận xảy ra năm 1877, góp phần châm ngòi cho nạn đói toàn cầu giai đoạn 1876-1878, lấy mạng hơn 50 triệu người, tương đương 3% dân số thế giới thời đó.
Deepti Singh, giám đốc Phòng thí nghiệm Khí hậu cực đoan và tác động tại Đại học Bang Washington, cho rằng dù bối cảnh xã hội, chính trị và kinh tế hiện đã khác nhiều, sự kiện sắp tới vẫn có thể đe dọa nghiêm trọng đến an ninh lương thực, nguồn nước cũng như kinh tế toàn cầu. "Điểm khác biệt là khí quyển và đại dương hiện ấm hơn đáng kể so với những năm 1870, đồng nghĩa những hiện tượng cực đoan đi kèm có thể trở nên nghiêm trọng hơn", Singh nói với Washington Post.
Một ví dụ gần đây hơn cho thấy mối đe dọa từ siêu El Nino là sự kiện diễn ra năm 1997-1998, dẫn đến thiệt hại kinh tế toàn cầu ước tính 32-96 tỷ USD.
Nathaniel Johnson, chuyên gia dự báo ENSO tại NOAA, cho biết siêu El Nino sẽ ảnh hưởng đến thủy sản, cây trồng, đồng thời làm tăng nguy cơ cháy rừng và bão ở một số khu vực trên thế giới.
"Hiện có nhiều người sống trong cảnh nghèo đói, và nếu sản lượng cây trồng giảm do hạn hán hoặc lũ lụt mà El Nino gây ra thì giá cả sẽ còn tăng cao hơn. Chúng ta đang đối mặt với nguy cơ xảy ra những tác động nhân đạo rất lớn trong năm nay, đặc biệt nếu xung đột Trung Đông tiếp diễn", Liz Stephens, giáo sư khí hậu tại Đại học Reading (Anh), nói với BBC.
El Nino là pha ấm của El Nino - Dao động Nam (ENSO), chu kỳ khí hậu tự nhiên được thúc đẩy bởi sự biến động nhiệt độ đại dương và áp suất khí quyển ở khu vực trung tâm và phía đông Thái Bình Dương nhiệt đới. ENSO gây ra tác động dây chuyền lan khắp toàn cầu, ảnh hưởng đến mọi thứ như lượng mưa, hạn hán, bão, sóng nhiệt. ENSO thường tạo ra El Nino ấm rồi đến pha lạnh La Nina cứ sau 2-7 năm.
El Nino được xác nhận xảy ra khi nhiệt độ bề mặt đại dương trung bình tăng ít nhất 0,5 độ C trong năm tháng liên tiếp trở lên so với mức trung bình dài hạn. Khái niệm siêu El Nino thường dùng để chỉ sự kiện cường độ rất mạnh, với bề mặt đại dương tăng ít nhất 2 độ C so với mức trung bình. Theo CNN, sự kiện ở mức này từng diễn ra trong các giai đoạn 1982-1983, 1997-1998 và 2015-2016.
Lần gần nhất Trái Đất trải qua El Nino là từ tháng 5/2023 đến tháng 3/2024. Đợt này chưa đạt mức "siêu" nhưng đã góp phần gây ra những đợt nắng nóng kỷ lục vào năm 2023 và 2024, với năm 2024 đang giữ kỷ lục năm nóng nhất lịch sử. Nếu hiện tượng này tái xuất, năm nay sẽ ấm lên nhưng khó vượt qua kỷ lục của 2024 vì đầu năm vẫn chịu ảnh hưởng của pha lạnh La Nina.
