Tại buổi họp báo thường kỳ quý 2/2026 của Bộ Tài chính ngày 17.6, ông Trương Bá Tuấn, Phó cục trưởng Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí (Bộ Tài chính), cho biết thời gian qua, Bộ Tài chính đã tham mưu Chính phủ nhiều giải pháp về thuế nhằm thúc đẩy sử dụng nhiên liệu sạch, trong đó có xăng sinh học E5 và E10.
Các chính sách thuế tập trung vào mục tiêu chính là giảm chi phí sản xuất cho doanh nghiệp và giảm chi phí sử dụng cho người tiêu dùng.
Với doanh nghiệp sản xuất xăng sinh học, pháp luật thuế hiện hành đã quy định nhiều ưu đãi như: ưu đãi về thuế nhập khẩu, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp và thuế thu nhập doanh nghiệp. Đây đều là những dự án thuộc diện ưu đãi đầu tư trong lĩnh vực năng lượng sạch.
Ngoài ra, để góp phần giảm giá thành sản xuất xăng E10, Bộ Tài chính đã tham mưu Chính phủ điều chỉnh giảm thuế nhập khẩu đối với ethanol dùng để phối trộn từ 10% xuống 5%.
“Việt Nam vẫn sản xuất ethanol trong nước nhưng nguồn cung chưa đáp ứng đủ nhu cầu phối trộn. Việc giảm thuế nhập khẩu ethanol nhằm hỗ trợ doanh nghiệp giảm chi phí đầu vào, từ đó góp phần hạ giá thành sản phẩm”, ông Tuấn nói.
Đối với người tiêu dùng, luật Thuế tiêu thụ đặc biệt hiện quy định xăng khoáng chịu thuế suất 10%, trong khi xăng E10 chỉ chịu thuế suất 7%, tạo sự chênh lệch về thuế giữa 2 loại nhiên liệu.
Lãnh đạo Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí cũng đề cập khía cạnh, pháp luật về thuế bảo vệ môi trường hiện chỉ thu thuế đối với phần nhiên liệu hóa thạch cấu thành trong sản phẩm. Vì vậy, đối với xăng E10, phần ethanol trong nhiên liệu sẽ không phải tính thuế bảo vệ môi trường khi xác định số thuế phải nộp.
Liên quan tới sử dụng xăng E10, ngày 16.6, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 29/2026 thí điểm một số chính sách trong triển khai lộ trình sử dụng xăng E10, có hiệu lực từ ngày 16.6.2026 đến hết ngày 15.6.2028.
Trong đó, Bộ Tài chính được giao nghiên cứu đề xuất điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường cụ thể cho các mặt hàng xăng sinh học nhằm khuyến khích người dùng xăng sinh học (nếu cần thiết).
“Bộ Tài chính sẽ tiếp tục nghiên cứu, đánh giá toàn diện các chính sách liên quan đến xăng E10, bao gồm chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường để báo cáo Chính phủ và các cấp có thẩm quyền theo đúng yêu cầu của nghị quyết”, ông Tuấn nhấn mạnh.
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong tháng 3 cán cân thương mại ngành nông sản vẫn duy trì xuất siêu 1,55 tỉ USD, tuy giảm 19,3% so với cùng kỳ năm trước nhưng lũy kế 3 tháng đầu năm 2026, đạt gần 4,8 tỉ USD, tăng 12% và có 5 mặt hàng xuất siêu chính là gỗ, cà phê, tôm, gạo và rau quả.
Trong số này, đáng chú ý là mặt hàng gạo có tốc độ tăng mạnh nhất với 74% so cùng kỳ năm trước với 812 triệu USD, trên tổng kim ngạch xuất khẩu gạo trong 3 tháng đầu năm đạt 1,1 tỉ USD. Theo một số chuyên gia, lượng gạo xuất khẩu vẫn đạt trên 2,3 triệu tấn, tăng nhẹ so nhưng gạo nhập khẩu giảm đáng kể so với năm trước vì các doanh nghiệp tập trung thu mua tiêu thụ lúa gạo hàng hóa nội địa cho nông dân. Điều này cho thấy sự linh hoạt và vai trò quan trọng của các doanh nghiệp Việt Nam trong chuỗi giá trị ngành hàng lúa gạo thế giới. Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) cũng đánh giá, Việt Nam đồng thời vừa là nhà xuất và nhập khẩu gạo lớn thứ 2 thế giới.
Ngoài mặt hàng gạo, xuất siêu tôm cũng tăng gần 32% so với cùng kỳ, đạt con số trên 995 triệu USD; rau quả xuất siêu 740 triệu USD, tăng 33%; gỗ và sản phẩm gỗ xuất siêu 3 tỉ USD, giảm 7,5%; cà phê là 2,6 tỉ USD, giảm 6% so cùng kỳ năm 2026.
Cục thống kê cho biết, trong quý 3 tháng đầu năm, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu hàng hóa đạt 249,5 tỉ USD, tăng 23% so với cùng kỳ năm trước; trong đó xuất khẩu tăng 19% còn nhập khẩu tăng 27%. Cán cân thương mại hàng hóa nhập siêu 3,6 tỉ USD tăng nhẹ so với cùng kỳ năm 2025; khu vực kinh tế trong nước nhập siêu gần 11 tỉ USD; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (kể cả dầu thô) xuất siêu 7 tỉ USD.
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia (NCHMF), hôm nay nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt xuất hiện ở nhiều nơi. Mức nhiệt cao nhất trong ngày là 40,2 độ C ghi nhận được tại Con Cuông (Nghệ An). Nhiều trạm đo khác cũng ghi nhận mức nhiệt rất cao là: Như Xuân (Thanh Hóa) 39,6 độ C, Hương Khê (Hà Tĩnh) 39,7 độ C, Đông Hà (Quảng Trị) 39,5 độ C…; độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến 50 - 55%.
Bên cạnh đó, ở đồng bằng Bắc bộ nhiều nơi nắng nóng gay gắt như: Thái Bình (Hưng Yên) 38,2 độ C, Nam Định (Ninh Bình) 38,5 độ C… ; độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến 55 - 60%.
Ngày 5.6, khu vực từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng và phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Gia Lai có nắng nóng và nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 36 - 38 độ C, có nơi trên 38 độ C; độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 50 - 55%. Khu vực đồng bằng và trung du Bắc bộ có nắng nóng cục bộ với nhiệt độ cao nhất có nơi trên 35 độ C.
Ngày 6.6, nắng nóng có xu hướng gia tăng trở lại. Khu vực trung du và đồng bằng Bắc bộ có nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35 - 36 độ C, có nơi trên 37 độ C; độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 55 - 60%.
Khu vực từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng và phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Gia Lai có nắng nóng và nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35 - 38 độ C, có nơi trên 39 độ C; độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 45 - 55%.
Lưu ý, nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời có thể cao hơn nhiệt độ trong các bản tin thời tiết từ 2 - 4 độ C, thậm chí có thể cao hơn phụ thuộc vào các điều kiện mặt đệm như bê tông, đường nhựa.
Đối với khu vực trung du và đồng bằng Bắc Bộ, nắng nóng có khả năng dịu dần từ ngày 8.6; khu vực Trung bộ, từ ngày 9.6 nắng nóng có khả năng hạ nhiệt.
Theo thống kê của Cục Hàng không Việt Nam, trong 4 tháng đầu năm, tổng lượng khách thông qua các cảng hàng không đạt hơn 46 triệu lượt, tăng gần 18% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, khách quốc tế đạt 19 triệu lượt (tăng hơn 22%), khách nội địa đạt hơn 27 triệu lượt (tăng 15%).
Sản lượng hàng hóa thông qua các cảng hàng không trong 4 tháng đạt 616.000 tấn, tăng 17% so với cùng kỳ năm ngoái.
Đáng chú ý, các hãng hàng không Việt Nam vận chuyển gần 21 triệu khách, tăng 12% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, khách quốc tế đạt khoảng 7 triệu lượt (tăng hơn 6%), khách nội địa đạt khoảng 14 triệu lượt (tăng 15%). Sản lượng vận chuyển hàng hóa của các hãng nội địa đạt hơn 155.000 tấn, tăng hơn 3% so với cùng kỳ năm trước.
Nếu so sánh với mặt bằng chung của thế giới, tốc độ tăng trưởng ngành hàng không Việt Nam từ đầu năm đến nay được đánh giá là bùng bổ.
Cụ thể, theo số liệu của IATA - Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế, tổng lượng khách đi bằng đường hàng không trên thế giới tính đến hết tháng 4 chỉ tăng trung bình khoảng 4% so với cùng kỳ 2025, trong khi hàng không Việt Nam ghi nhận mức tăng gần 18%, cao gấp 4.5 lần. Phân khúc khách quốc tế, IATA ghi nhận tăng bình quân 3,9% - thị trường Việt Nam tăng 22% nhờ vào duy trì sự bùng nổ của thị trường du lịch quốc tế.
Đối với khách nội địa, thế giới tăng 4,2% - Việt Nam đạt mức tăng 15%, nhờ vào nhu cầu đi lại trong nước vẫn duy trì 2 con số, nhất là dịp cao điểm Tết Nguyên đán 2026.
Vận chuyển hàng hóa của thị trường hàng không nước ta (17%) cũng cao gấp gần 7 lần so với mức tăng trung bình của thế giới (2,4%) 17%. Nguyên nhân do xuất khẩu và thương mại điện tử vẫn giữ phong độ.
Dù mức độ tăng trưởng khách rất cao, song các hãng bay nội địa vẫn đang "đau đầu" xoay xở vì giá nhiên liệu Jet A1 neo cao ngất ngưởng. Có những thời điểm trong tháng 4, giá dầu tăng vọt lên trên 200 USD/thùng (gấp 3 lần mức bình thường), trực tiếp bào mòn lợi nhuận của các hãng bay, dù doanh thu tăng mạnh.
Vietnam Airlines cho biết chi phí phát sinh thêm trong năm 2026 ước tính từ 11.000 - 27.000 tỉ đồng. Các chính sách miễn thuế bảo vệ môi trường và thuế nhập khẩu trong tháng 3 và 4 giúp hãng giảm chi phí khoảng 105 tỉ đồng. Với Vietjet, trong tháng 4, khi giá nhiên liệu bay khoảng 195 USD/thùng, chi phí của hãng tăng thêm khoảng 24 triệu USD.
Do đó, Cục Hàng không Việt Nam đã đề xuất tăng giá trần vé máy bay nội địa và phụ thu nhiên liệu, nhằm gỡ khó khăn cho các hãng hàng không trong bối cảnh "cơn lốc" nhiên liệu bày toàn cầu dự báo sẽ còn kéo dài.
