Mũi tiêm “xóa sổ” hoàn toàn khối u ở 15 bệnh nhân ung thư
Theo The Guardian, đây là kết quả của một thử nghiệm quốc tế được thực hiện tại 11 quốc gia trên 102 bệnh nhân ung thư đầu cổ (nghiên cứu OrigAMI-4). Loại thuốc này có tên là Amivantamab, được sử dụng cho những bệnh nhân ung thư đã di căn hoặc tái phát và không còn đáp ứng với các phương pháp điều trị khác.
Kết quả cho thấy, thuốc đã giúp thu nhỏ khối u ở hơn một phần ba số bệnh nhân (43 bệnh nhân), với những thay đổi rõ rệt chỉ sau vài tuần. Đáng chú ý, trong số đó có 15 bệnh nhân, các bác sĩ ghi nhận khối u đã biến mất hoàn toàn.
Giáo sư Kevin Harrington, chuyên gia về liệu pháp sinh học điều trị ung thư tại Viện Nghiên cứu Ung thư London (Anh) cho biết, đây là những đáp ứng mạnh mẽ chưa từng có ở nhóm bệnh nhân đã kháng cả hóa trị lẫn liệu pháp miễn dịch.
Nhóm bệnh nhân này có rất ít lựa chọn điều trị, vì vậy mức độ hiệu quả này thực sự rất đáng chú ý.
Khác với nhiều phương pháp điều trị ung thư hiện nay, Amivantamab được tiêm dưới da thay vì truyền tĩnh mạch.
Loại thuốc tiêm này tác động lên tế bào ung thư theo ba cơ chế khác nhau: Chặn EGFR (thụ thể yếu tố tăng trưởng biểu bì), một protein giúp khối u phát triển, chặn MET, con đường mà tế bào ung thư thường sử dụng để né tránh điều trị, đồng thời kích hoạt hệ miễn dịch tấn công khối u.
Các nhà nghiên cứu cũng nhấn mạnh rằng thử nghiệm tập trung vào những người mắc ung thư đầu cổ, không bao gồm những người mắc ung thư biểu mô tế bào vảy vùng hầu họng dương tính với virus HPV. Điều này đặc biệt quan trọng, vì ung thư đầu cổ không do HPV gây ra thường khó điều trị hơn.
Thuốc Amivantamab đang được đánh giá trong khoảng 60 thử nghiệm lâm sàng, chủ yếu ở ung thư phổi, ngoài ra còn có ung thư đại trực tràng, não và dạ dày.
Hiểu thế nào cho đúng về hiệu quả của thuốc Amivantamab?
ThS.BS Trịnh Thế Cường, khoa Hóa trị liệu, Bệnh viện E (Hà Nội), cho biết, kết quả nghiên cứu trên là rất đáng chú ý. Tuy nhiên, bệnh nhân và người nhà cần hiểu đầy đủ bản chất khoa học.
Thứ nhất, đáp ứng trên hình ảnh không đồng nghĩa với khỏi bệnh hoàn toàn. Việc khối u biến mất trên phim chụp (tỷ lệ đáp ứng hoàn toàn 15%) là tín hiệu rất tốt, nhưng các tế bào ung thư ở mức độ vi thể vẫn có thể còn tồn tại.
Thứ hai, thời gian kiểm soát bệnh có giới hạn. Chỉ số trung vị PFS là 6,8 tháng, theo kết quả của nghiên cứu, nghĩa là sau khoảng thời gian này, một nửa số bệnh nhân trong nghiên cứu đã có tình trạng bệnh tiến triển trở lại. Do đó, đây là thuốc giúp kéo dài và kiểm soát bệnh, chưa thể coi là thuốc chữa khỏi hẳn ung thư.
Thứ ba, không tự ý áp dụng cho bệnh khác. Nghiên cứu trên chỉ được thực hiện trên nhóm bệnh nhân ung thư đầu cổ tế bào vảy không liên quan HPV. Vì thế, tuyệt đối không thể lấy kết quả này để tự suy diễn rằng bệnh nhân ung thư gan, ung thư dạ dày, ung thư vú… cứ dùng là sẽ có hiệu quả tương tự.
Tại Việt Nam, vào năm ngoái, thuốc Amivantamab đã được Bộ Y tế cấp số đăng ký lưu hành dưới dạng dung dịch truyền tĩnh mạch (lọ 350 mg/7 ml). Thuốc thường được biết đến với tên thương mại là Rybrevant.
Theo hướng dẫn sử dụng được đăng trên cổng dịch vụ công của Cục Quản lý Dược, thuốc được chỉ định cho bệnh nhân ung thư phối không phải tế bào nhỏ (NSCLC) tiến triển tại chỗ hoặc di căn có đột biến chèn ở Exon 20 thụ thể hoạt hóa yếu tố tăng trưởng biểu bì (EGFR), mà đã tiến triển khi đang dùng hoặc sau khi dùng hóa trị liệu bằng phác đồ có dẫn xuất platin.
“Như vậy, không phải bệnh nhân ung thư phổi nào cũng dùng được thuốc này”, BS Cường nhấn mạnh.
Gánh nặng về chi phí
Bên cạnh đó, theo BS Cường, gánh nặng chi phí cũng là điều cần cân nhắc kỹ. Đây là rào cản lớn nhất mà người bệnh và gia đình phải đối diện.
Trong nghiên cứu OrigAMI-4, liều dùng tiêm dưới da được áp dụng theo chu kỳ nghiêm ngặt dựa trên cân nặng của bệnh nhân. Dạng Amivantamab tiêm dưới da chưa được phê duyệt ở Việt Nam nên chưa có giá chính thức.
Tuy nhiên, nếu tạm quy đổi tương đương theo dạng lọ truyền tĩnh mạch 350mg đang có tại Việt Nam cho một bệnh nhân nặng 60kg, với mức giá kê khai khoảng 34,5 triệu đồng/lọ, thì trong khoảng 3 tháng đầu tiên, tổng chi phí tiền thuốc ước tính khoảng 1,4 tỷ đồng. Chi phí này là giả sử dạng tiêm có chi phí bằng dạng truyền tĩnh mạch.
“Amivantamab là một thành tựu y học hiện đại với những dữ liệu lâm sàng rất tích cực. Tuy nhiên, một phương thuốc dù tốt đến đâu vẫn phải đáp ứng đủ 5 yếu tố: Đúng loại bệnh, đúng giai đoạn, đúng chỉ định, đúng khả năng chi trả và đúng kỳ vọng điều trị”, BS Cường nói.
Một chuyên gia đầu ngành về ung thư tại Bệnh viện Bạch Mai cũng cho biết thêm, điều trị ung thư là điều trị đa mô thức, phối hợp nhiều phương pháp (phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, thuốc trúng đích, thuốc điều trị miễn dịch…). Việc điều trị cũng không giống nhau giữa các bệnh nhân mà cá thể hóa.
Tại Việt Nam, phác đồ điều trị ung thư luôn được cập nhật theo các hướng dẫn của các hiệp hội ung thư và Tổ chức Y tế thế giới, bao gồm cả thuốc mới. Kết quả của nghiên cứu OrigAMI-4 là rất đáng chú ý, tuy nhiên vẫn cần thêm dữ liệu lâm sàng và thời gian theo dõi dài hơn để có thể đánh giá đầy đủ hiệu quả cũng như vai trò của thuốc trong điều trị ung thư.
Amivantamab hiện chưa có trong danh mục thuốc được đấu thầu tại Bệnh viện Bạch Mai.
Yến mạch chứa beta-glucan, một loại chất xơ hòa tan, giúp giảm cholesterol xấu LDL, giúp ngăn ngừa nguy cơ mắc các bệnh tim mạch. Yến mạch cũng chứa hàm lượng kali, magie và sắt cao. Magie cần thiết cho việc vận chuyển các ion magie và kali, các ion hỗ trợ dây thần kinh, cơ bắp và nhịp tim.
Hỗ trợ tiêu hóa
Yến mạch là nguồn cung cấp chất xơ hòa tan và không hòa tan, Chất xơ trong yến mạch đặc biệt có lợi cho người lớn tuổi, những người có thể gặp nhiều vấn đề về tiêu hóa hơn. Tiêu thụ chất xơ giúp ngăn ngừa táo bón và thúc đẩy sức khỏe đường ruột.
Chất xơ trong yến mạch cũng có tác dụng tiền sinh học hỗ trợ vi khuẩn có lợi trong đường ruột, giúp tăng cường tiêu hóa.
Nhờ hàm lượng chất xơ cao, yến mạch giúp bạn no lâu. Cảm giác no khi ăn yến mạch phụ thuộc vào lượng bạn tiêu thụ.
Cảm giác no sau bữa ăn có thể giúp bạn dễ dàng duy trì thói quen ăn uống cân bằng theo thời gian. Duy trì cân nặng hợp lý là một yếu tố quan trọng trong việc ngăn ngừa nguy cơ mắc bệnh tim mạch.
Carbohydrate trong yến mạch giúp bạn hấp thụ năng lượng ổn định, hạn chế thèm đồ ngọt. Protein trong yến mạch giúp tăng cường trao đổi chất. Bằng cách giúp bạn no lâu và cung cấp năng lượng, protein trong yến mạch có thể giúp cơ thể xây dựng nhiều khối lượng cơ nạc hơn là mỡ nội tạng.
Giúp ổn định đường huyết
Yến mạch giúp ổn định đường huyết nhờ hàm lượng beta-glucan, một loại chất xơ hòa tan cao, giúp làm chậm quá trình hấp thụ đường vào máu. Với chỉ số đường huyết (GI) thấp, yến mạch giúp ngăn ngừa tình trạng tăng đường huyết đột ngột, phù hợp cho người tiểu đường và người ăn kiêng.
Giá trị dinh dưỡng của yến mạch
Yến mạch chứa nhiều vitamin và khoáng chất, là một phần thiết yếu của chế độ ăn uống cân bằng. Một khẩu phần 80g yến mạch cung cấp:
Lượng calo: 303
Chất béo: 5g
Chất xơ: 8g
Carbohydrate: 54g
Protein: 5g
Canxi: 41,6mg
Sắt: 3,41g
Yến mạch là nguồn cung cấp magie, sắt, kẽm và folate. Selen là một khoáng chất có tác dụng chống oxy hóa giúp ngăn ngừa các bệnh tim mạch
Theo đó, chủ trương của thành phố Đà Nẵng sẽ nâng quy mô Trung tâm Y tế khu vực Sơn Trà lên khoảng 350 giường bệnh trong giai đoạn 2025-2030, hướng tới trở thành bệnh viện đa khoa khu vực thực hiện chức năng khám bệnh và điều trị nội trú.
Dự án sẽ mở rộng khuôn viên trung tâm về phía nam, giáp đường Vũ Văn Dũng. Sau khi mở rộng, diện tích khu đất khoảng 20.859m², gần gấp đôi so với hiện trạng. Thành phố dự kiến chi hơn 112,3 tỉ đồng để đền bù, giải phóng mặt bằng và bố trí 16 lô đất tái định cư tại các khu dân cư thuộc phường An Hải.
Theo quy hoạch, dự án sẽ xây dựng mới khối đa chức năng cao 9 tầng nổi và 1 tầng hầm với quy mô 160 giường bệnh; xây dựng khối lây nhiễm 3 tầng, nhà đại thể, quầy thuốc và hành lang nối giữa các khối nhà.
Bên cạnh đó, khối nhà 9 tầng hiện trạng với 180 giường và khối đông y - phục hồi chức năng cũng sẽ được cải tạo, nâng cấp đồng bộ về công năng, hạ tầng và trang thiết bị y tế.
Tổng mức đầu tư dự án gần 700 tỉ đồng từ ngân sách thành phố. Dự án dự kiến triển khai xây dựng trong giai đoạn 2026-2029. Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình dân dụng, công nghiệp và hạ tầng kỹ thuật Đà Nẵng được giao làm chủ đầu tư kiêm quản lý dự án.
Cục An toàn thực phẩm yêu cầu ngành y tế địa phương chỉ đạo các cơ sở khám, chữa bệnh tập trung nguồn lực điều trị cho các trường hợp nghi ngộ độc, không để ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng người bệnh.
Cục cũng đề nghị tổ chức điều tra, truy xuất nguồn gốc thực phẩm để xác định nguồn cung cấp nguyên liệu, thực phẩm nghi gây ngộ độc; đồng thời lấy mẫu thực phẩm, bệnh phẩm để xét nghiệm, làm rõ nguyên nhân. Trường hợp phát hiện vi phạm về an toàn thực phẩm sẽ xử lý nghiêm theo quy định.
Ngoài ra, Sở Y tế được đề nghị phối hợp Sở Giáo dục và Đào tạo tăng cường các biện pháp bảo đảm an toàn thực phẩm trong trường học, đặc biệt với các bếp ăn tập thể; nâng cao trách nhiệm của hiệu trưởng trong công tác này.
Như Tuổi Trẻ Online đã thông tin, sáng 24-4, bếp ăn "0 đồng" do Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Vĩnh Lộc, tỉnh Cà Mau tổ chức phát suất ăn miễn phí cho học sinh Trường tiểu học Nhụy Cầm. Khoảng 2 giờ sau khi ăn, nhiều em có biểu hiện mệt mỏi, nôn ói kèm đau bụng. Nhà trường đã thông báo cho phụ huynh và cơ quan chức năng.
Tổng cộng 46 học sinh được đưa đến Trung tâm Y tế để thăm khám, theo dõi sức khỏe.
Một lãnh đạo xã Vĩnh Lộc cho biết bếp ăn "0 đồng" do Hội Liên hiệp Phụ nữ xã chủ trì, với sự tham gia của giáo viên và hội viên, đã duy trì trong thời gian dài nhằm hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Kinh phí chủ yếu từ sự đóng góp của các cá nhân hảo tâm.
"Thường ngày các suất ăn do lực lượng tại chỗ tự nấu. Tuy nhiên những ngày gần đây do bận việc, bếp ăn đặt mua các phần gồm bánh bao, bánh mì, bún, cơm từ bên ngoài. Trong ngày, có nhiều suất ăn được phát, nhưng chỉ một số học sinh xuất hiện triệu chứng nên chưa xác định được nguyên nhân từ món ăn nào", lãnh đạo xã Vĩnh Lộc thông tin.
Hiện sức khỏe các em đã ổn định, nhiều trường hợp được xuất viện về nhà. Bước đầu nghi các em bị ngộ độc thực phẩm, song nguyên nhân cụ thể vẫn chờ kết luận từ cơ quan chức năng.