Thủ tướng Anh Keir Starmer ngày 15/6 tuyên bố Anh sẽ đưa ra các biện pháp cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội và hạn chế truy cập vào các hình thức tương tác trực tuyến khác.
Một số quốc gia khác cũng đã công bố kế hoạch cấm mạng xã hội tương tự, khi các bậc cha mẹ, những người làm giáo dục và các chuyên gia cố gắng bảo vệ trẻ em khỏi những tác hại tiềm tàng liên quan đến việc sử dụng mạng xã hội.
Vào tháng 12 năm ngoái, Australia trở thành quốc gia đầu tiên cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng nhiều ứng dụng mạng xã hội. Đây là trường hợp thử nghiệm được nhiều quốc gia theo dõi sát sao, bao gồm cả Anh. Anh tuyên bố sẽ áp dụng phiên bản riêng của mình theo mô hình của Australia.
Các lệnh cấm được lên kế hoạch, ở Anh và các quốc gia khác, xuất phát từ những lời kêu gọi ngày càng tăng từ các bậc cha mẹ và những người làm giáo dục. Họ kêu gọi chính phủ và các công ty công nghệ cần hành động nhiều hơn nữa để bảo vệ trẻ em trên mạng.
Anh
Anh có kế hoạch cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội. Chính phủ Anh cho biết lệnh cấm sẽ áp dụng với các ứng dụng Snapchat, TikTok, YouTube, Instagram, Facebook và X (trước đây là Twitter).
Tuy nhiên, Anh có kế hoạch đi xa hơn Australia, bằng cách chặn phát trực tiếp và tương tác với người lạ đối với trẻ em dưới 16 tuổi. Điều này cũng sẽ áp dụng cho các trang web trò chơi và các dịch vụ trực tuyến khác ngoài mạng xã hội.
Chính phủ Anh cũng đưa ra kế hoạch xem xét “lệnh giới nghiêm ban đêm và hạn chế việc lướt điện thoại vô tận” đối với trẻ em dưới 18 tuổi. Chính phủ Anh cho biết các ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) mô phỏng kết nối tình cảm hoặc nhập vai tình dục với người dùng sẽ phải thực thi giới hạn độ tuổi tối thiểu là 18.
Anh cho biết các biện pháp hạn chế sẽ “đi xa hơn bất kỳ quốc gia nào khác”. Chính phủ Anh dự kiến ban hành luật vào cuối năm nay, với lệnh cấm có hiệu lực vào đầu năm 2027.
Thủ tướng Anh Keir Starmer thừa nhận luật mới sẽ không ngăn chặn được tất cả trẻ em sử dụng mạng xã hội, nhưng ông nói rằng chính phủ vẫn phải hành động.
Áp lực dư luận đã gia tăng trong những năm gần đây khi các bậc cha mẹ và những người làm giáo dục lo ngại về những tác hại của mạng xã hội đối với giới trẻ. Một nhóm phụ huynh Anh có con tự tử sau khi tiếp xúc với nội dung tiêu cực trên mạng xã hội đã vận động chính phủ hành động trong nhiều năm.
Australia
Lệnh cấm ở Australia, có hiệu lực từ tháng 12 năm ngoái, yêu cầu người dùng mạng xã hội phải ít nhất 16 tuổi mới được truy cập vào các tài khoản trên Snapchat, TikTok, Facebook và các nền tảng và dịch vụ khác.
Vào tháng 1, một cơ quan quản lý của Australia đã thông báo rằng các công ty đã “thu hồi quyền truy cập” của khoảng 4,7 triệu tài khoản thuộc về trẻ em dưới 16 tuổi.
Malaysia
Tháng này, Malaysia bắt đầu thực thi các quy định cấm trẻ em dưới 16 tuổi có tài khoản mạng xã hội. Chính phủ đã công bố kế hoạch này vào tháng 11 năm ngoái.
Các nhà chức trách cho biết việc xác minh tuổi đối với người dùng sẽ được triển khai trong thời gian tới.
Liên minh châu Âu
Tây Ban Nha: Thủ tướng Pedro Sánchez đã công bố kế hoạch vào tháng 2 về một lệnh cấm mạng xã hội tương tự, yêu cầu các nền tảng phải thiết lập hệ thống xác minh độ tuổi hiệu quả. Luật này cần được Quốc hội thông qua.
Pháp: Lệnh cấm sử dụng mạng xã hội đối với trẻ em dưới 15 tuổi có thể được áp dụng vào đầu năm học (tháng 9). Kế hoạch này được ủng hộ rộng rãi trong toàn bộ chính quyền Pháp, và Tổng thống Emmanuel Macron là người ủng hộ mạnh mẽ.
Áo: Vào tháng 3, Áo đã công bố kế hoạch cấm mạng xã hội đối với trẻ em dưới 14 tuổi.
Hy Lạp: Thủ tướng Kyriakos Mitsotakis vào tháng 4 cho biết luật cấm mạng xã hội đối với trẻ em dưới 15 tuổi sẽ có hiệu lực vào ngày 1/1/2027. Đề xuất này nhận được rất ít sự phản đối và dự kiến luật được thông qua vào mùa hè này.
Ông Mitsotakis cho biết Hy Lạp không muốn tách trẻ em khỏi công nghệ, vốn có thể là nguồn cảm hứng, kiến thức và sự sáng tạo. Nhưng ông cũng đưa ra lời cảnh báo: “Thiết kế gây nghiện của một số ứng dụng, mô hình lợi nhuận dựa trên sự chú ý của bạn, dựa trên thời gian bạn dành trước màn hình điện thoại, và điều này tước đoạt sự ngây thơ và tự do của chính bạn, cần phải được ngăn chặn”.
Đan Mạch: Đan Mạch đã công bố kế hoạch vào tháng 11 để cấm trẻ em dưới 15 tuổi sử dụng một số nền tảng mạng xã hội nhất định. Cha mẹ sẽ được phép cho phép trẻ em từ 13 tuổi trở lên sử dụng mạng xã hội.
Bộ phụ trách các vấn đề kỹ thuật số của Đan Mạch cho biết mục tiêu là trẻ em sẽ không sử dụng mạng xã hội cho đến khi 15 tuổi. Cơ quan này cho biết họ muốn dành cho trẻ em nhiều thời gian hơn cho “sự bình yên, vui chơi và phát triển” trước khi bắt đầu sử dụng mạng xã hội.
Indonesia
Vào tháng 3, Indonesia bắt đầu áp dụng một quy định mới cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng “các nền tảng có rủi ro cao”, bao gồm TikTok, YouTube, Facebook, Instagram và Roblox.
Trung Quốc
Trung Quốc cũng triển khai một số biện pháp hạn chế nghiêm ngặt nhất thế giới về việc sử dụng Internet. Trung Quốc chặn nhiều nền tảng phương Tây, và chính quyền đã áp đặt giới hạn về thời gian trẻ em có thể dành cho hàng loạt trang mạng xã hội nội địa.
Năm 2021, Bắc Kinh đã hạn chế thời gian trẻ em chơi trò chơi điện tử xuống còn 3 giờ mỗi tuần, và chỉ được chơi từ 20-21h vào thứ Sáu, thứ Bảy và Chủ nhật.
Brazil
Một đạo luật nhằm bảo vệ trẻ em khỏi nội dung trực tuyến gây nghiện, bạo lực và khiêu dâm đã có hiệu lực vào tháng 3.
Biện pháp này không phải là lệnh cấm. Thay vào đó, trẻ em dưới 16 tuổi sẽ phải liên kết tài khoản của mình với người giám hộ hợp pháp, người có thể giám sát việc sử dụng mạng xã hội. Luật cũng cấm các nền tảng có những nội dung được cho là “các hành vi mang tính thao túng”.
Mỹ
Đạo luật Bảo vệ Quyền riêng tư Trực tuyến của Trẻ em ngăn cấm các công ty thu thập dữ liệu cá nhân của người dùng dưới 13 tuổi.
Việc cấm hoàn toàn trẻ em sử dụng mạng xã hội sẽ khó thực hiện, một phần vì các bang có luật riêng. Một số bang đã hạn chế sử dụng mạng xã hội, nhưng những nỗ lực đó đã bị thách thức tại tòa án với lý do về quyền tự do ngôn luận.
Trong thông điệp đăng trên mạng xã hội hôm 28/5, Đại sứ Danny Danon thông báo Liên Hợp Quốc (LHQ) đã đưa Israel và nhóm vũ trang Hamas vào danh sách "các bên có hành vi bạo lực tình dục trong xung đột", khẳng định động thái này là "không thể chấp nhận được".
"Cáo buộc chúng tôi sử dụng bạo lực tình dục như vũ khí trong chiến sự là quyết định quá đáng. Chúng tôi đã mời đại diện của LHQ đến Israel để kiểm chứng những cáo buộc đó, song họ chọn không tới. Israel không còn dính dáng gì với Tổng thư ký này nữa", ông Danon cho hay.
Phái bộ Israel tại LHQ tuyên bố sẽ không liên lạc với Văn phòng Tổng thư ký LHQ chừng nào ông Guterres còn giữ cương vị người đứng đầu tổ chức.
Stephane Dujarric, phát ngôn viên của Tổng thư ký LHQ, sau đó nói rằng cơ quan này "đã biết" về phát biểu của Đại sứ Danon. "Về phía chúng tôi, cánh cửa của Tổng thư ký vẫn mở", bà nói.
LHQ chưa công bố báo cáo về danh sách này. Theo thông lệ, báo cáo thường niên của Tổng thư ký LHQ về bạo lực tình dục trong xung đột sẽ được gửi đến các bên liên quan để xem xét trước khi công bố.
Trong báo cáo năm ngoái, Israel bị cảnh báo rằng nước này có thể bị đưa vào danh sách các bên bị nghi hoặc chịu trách nhiệm về hành vi bạo lực tình dục trong xung đột vũ trang. Lực lượng Hamas tại Dải Gaza cũng xuất hiện trong danh sách.
Vào thời điểm đó, LHQ cho biết đã có "thông tin đáng tin cậy" về hành vi bạo lực tình dục được cho là do lực lượng an ninh Israel gây ra đối với tù nhân Palestine, thêm rằng thanh sát viên LHQ đã bị từ chối tiếp cận các cơ sở này.
Quan hệ giữa Israel và LHQ đang căng thẳng, đã xuống đến mức thấp nhất kể từ ngày 7/10/2023, thời điểm Hamas phát động cuộc tấn công nhằm vào miền nam Israel, khiến Tel Aviv mở chiến dịch đáp trả tại Dải Gaza.
Giới chức Israel đã chỉ trích Tổng thư ký Guterres và các quan chức LHQ vì họ phê phán chiến dịch của Tel Aviv. Ông Guterres bị tuyên bố là "người không được hoan nghênh" ở Israel từ năm 2024.
Hôm qua (16.5), tờ The Japan Times đưa tin Bộ Quốc phòng Nhật Bản đang xem xét xuất khẩu tên lửa đất đối hạm sang Philippines. Hồi tháng trước, Nhật Bản đã công bố việc dỡ bỏ hạn chế xuất khẩu vũ khí chưa từng có kể từ khi kết thúc Thế chiến 2.
Loại tên lửa mà Tokyo xem xét xuất khẩu cho Manila được cho là dòng tên lửa đất đối hạm Type 88. Trong cuộc tập trận vừa diễn ra trong tháng này giữa Mỹ, Nhật Bản, Úc và Philippines, tên lửa Type 88 cũng đã được bắn thử.
Thời gian qua, Tokyo nổi lên như một đối tác quân sự quan trọng của Manila. Mới đây, Nhật Bản cho biết đang xem xét để sớm cung cấp tàu hộ tống lớp Abukuma và máy bay TC-90 cho Philippines. Trong đó, tàu lớp Abukuma có độ choán nước hơn 2.000 tấn có thể mang theo tên lửa đối hạm Harpoon, ngư lôi và được trang bị pháo cận chiến Phalanx, cùng pháo chính 76 mm. Còn TC-90 là loại máy bay huấn luyện và tuần tra biển. Nhật Bản cũng đã chuyển giao một số hệ thống radar cho Philippines để tăng cường khả năng giám sát vùng biển.
Hơn 10 năm qua, Philippines không ngừng tăng cường năng lực quốc phòng, nhất là về năng lực tác chiến trên biển, giữa bối cảnh nước này liên tục xảy ra nhiều căng thẳng với Trung Quốc ở Biển Đông. Nếu như đầu thập niên 2010, Philippines gần như chỉ sở hữu những chiến hạm lỗi thời từ thập niên 1970, thì năng lực hải quân nước này đã được cải thiện. Điển hình, Philippines đã đặt mua 4 tàu hộ tống lớp Miguel Malvar, 2 tàu hộ tống lớp Jose Rizal, 6 tàu tuần tra lớp Rajah Sulayman đều của Hàn Quốc, trong đó đã nhận 2 tàu cho mỗi loại. Nước này còn đặt mua 4 tàu đổ bộ lớp Tarlac của Indonesia và đã nhận 2 chiếc. Kèm theo, Manila còn mua một số dòng máy bay trực thăng hải quân, máy bay tuần tra của phương Tây.
Không những vậy, Philippines đặt mua tên lửa bội siêu thanh Brahmos do liên doanh Ấn Độ - Nga sản xuất, có tốc độ gấp 2,8 lần vận tốc âm thanh cùng tầm bắn khoảng 300 km. Manila đã nhận tên lửa Brahmos dần dần từ năm 2024.
Trả lời Thanh Niên, TS Satoru Nagao (Viện Nghiên cứu Hudson, Mỹ) đánh giá việc nếu Nhật Bản xuất khẩu tên lửa Type 88 sang Philippines thì sẽ là thương vụ mang tính bước ngoặt.
Thứ nhất, theo TS Nagao, thương vụ trên thể hiện chiến lược đối phó với Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương (Indo-Pacific) - nơi Trung Quốc đang không ngừng tăng cường sức mạnh quân sự. Nếu xảy ra xung đột, Trung Quốc triển khai lực lượng nhằm vào các căn cứ quân sự của Nhật Bản, Đài Loan và Philippines ở Thái Bình Dương, thì sự hỗ trợ từ Mỹ sẽ bị siết chặt. Vì thế, phía Mỹ muốn kiềm chế các hoạt động quân sự của Trung Quốc trong chuỗi đảo thứ nhất (từ Nhật Bản, qua Đài Loan đến Philippines). Vì thế, tên lửa Type 88 là một vũ khí thích hợp vì tầm bắn của nó là 200 km. Ví dụ, giữa Philippines và Đài Loan có khoảng cách 350 km. Nếu cả hai bên triển khai tên lửa tầm bắn 200 km, tất cả các tàu chiến Trung Quốc đi qua khu vực giữa Philippines và Đài Loan đều sẽ nằm trong tầm bắn.
Hiện tại, Philippines sở hữu tên lửa chống hạm Brahmos tầm bắn 290 km (được sản xuất bởi liên doanh Ấn Độ-Nga) và tên lửa chống hạm SSM-700K C-Star tầm bắn 180 km (của Hàn Quốc) được gắn trên tàu khu trục. Nếu Nhật Bản bổ sung thêm tên lửa chống hạm Type 88 phóng từ đất liền, Philippines sẽ nâng cao sức mạnh quân sự và nếu hợp tác với Nhật Bản, Đài Loan và Mỹ, chuỗi đảo thứ nhất sẽ càng được củng cố.
"Thứ hai, Nhật Bản đang chia sẻ gánh nặng an ninh với Mỹ và trở thành "nhà cung cấp an ninh" trong khu vực này. Mỹ cần giải quyết nhiều vấn đề trên toàn thế giới. Kể từ thời Tổng thống Barack Obama, Mỹ bắt đầu chiến lược chuyển trọng tâm về châu Á - Thái Bình Dương, quân đội nước này ở châu Âu đã giảm từ 100.000 sau Chiến tranh Lạnh xuống còn 35.000 lính vào năm 2021. Nhưng sau khi Nga tiến hành chiến dịch quân sự nhằm vào Ukraine từ năm 2022, con số này đã quay trở lại 100.000 lính. Ở Trung Đông, Mỹ đang sử dụng rất nhiều vũ khí. Từ tình hình như vậy, Nhật Bản đang dần đáp ứng yêu cầu từ Mỹ về việc các đồng minh và đối tác chia sẻ gánh nặng an ninh", TS Nagao đánh giá.
Thứ ba, theo vị chuyên gia này, việc Nhật Bản cung cấp tên lửa cho thấy chính Tokyo đang thay đổi nhận thức về quân sự. Vì vậy, so với tàu tuần tra ven biển, máy bay cứu hộ, tên lửa hoàn toàn mang tính quân sự cao hơn. Trước đây, Nhật Bản ngần ngại buôn bán những vũ khí mang tính quân sự cao, nhưng tình hình hiện tại đang khiến nước này thay đổi. Điều này sẽ tạo ra ảnh hưởng quan trọng trong cán cân an ninh giữa Mỹ và Trung Quốc.
Theo báo India Today ngày 11-4, trên chuyến bay đưa Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Ghalibaf tới Pakistan đàm phán, nhiều ghế trống được đặt ảnh chân dung, ba lô - di vật của các học sinh trong vụ tấn công Trường tiểu học ở Minab, Iran - cùng những bông hồng trắng.
Đăng tải hình ảnh này trên mạng xã hội X, ông Ghalibaf viết: "Những người bạn đồng hành của tôi trên chuyến bay này, Minab168", chỉ những học sinh và nhân viên thiệt mạng trong vụ tấn công ngày 28-2.
Thảm kịch khiến ít nhất 175 người chết, trong đó có khoảng 150 học sinh. Điều tra sơ bộ ban đầu của Iran cho thấy ngôi trường có thể đã bị tên lửa Tomahawk của Mỹ tấn công do sai sót trong khâu xác định mục tiêu.
Theo các chuyên gia, nguyên nhân có thể xuất phát từ dữ liệu tình báo lỗi thời, khi ngôi trường nằm cùng khu với các tòa nhà do Hải quân Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) sử dụng và trước đây là một phần của căn cứ.
Trong nhiều năm, khu vực trường đã được tách biệt bằng hàng rào và lối vào riêng.
Ông Mark Cancian, cố vấn cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và Quốc tế, cho rằng tòa nhà đã được chuyển đổi từ mục đích quân sự sang trường học từ vài năm trước, nhưng bộ phận xác định mục tiêu của Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ đã bỏ sót thay đổi này.
Ban đầu Tổng thống Donald Trump nói Iran có thể đứng sau vụ tấn công, dù không đưa ra bằng chứng. "Dựa trên những gì tôi được thấy, đó là do Iran thực hiện", ông phát biểu, đồng thời nhận định vũ khí của Iran thiếu chính xác.
Phía Israel cũng phủ nhận liên quan. "Chúng tôi đã kiểm tra nhiều lần và không tìm thấy bất kỳ mối liên hệ nào", phát ngôn viên quân đội Israel Nadav Shoshani tuyên bố.
