Ngày 25/6, đại diện Bệnh viện Da Liễu TPHCM cho biết, trung bình mỗi năm nơi này tiếp nhận và điều trị cho hơn 5.000 lượt bệnh nhân đến khám và điều trị bạch biến.
Đây là một trong những bệnh da giảm sắc tố phổ biến trên thế giới, biểu hiện giảm hoặc mất sắc tố ở da và niêm mạc, đặc trưng là các vùng da giảm sắc tố có ranh giới rõ ràng.
Bệnh chiếm 0,5-2% dân số trên toàn thế giới, với 30% người có tiền sử gia đình mắc bệnh bạch biến. Bạch biến gặp cả 2 giới, có thể xuất hiện ở bất kỳ tuổi nào, tuy nhiên tuổi khởi phát trung bình là 10-30 tuổi.
Đến nay, nguyên nhân chính xác gây bệnh bạch biến vẫn còn chưa rõ ràng. Dù vậy, theo một số nghiên cứu, bạch biến là bệnh có liên quan đến cả yếu tố gen và ngoài gen (rối loạn hệ thống oxy hóa – chống oxy hóa, rối loạn miễn dịch và tự miễn, tăng tiết các chất dẫn truyền thần kinh làm tổn thương tế bào hắc tố…).
Bạch biến có yếu tố tự miễn và có thể liên quan đến tiền sử gia đình, tuy nhiên không phải bệnh lý có thể lây nhiễm từ người này sang người khác.
Mặc dù không gây nguy hiểm đến tính mạng, bạch biến có thể tác động đáng kể đến tâm lý, sự tự tin và chất lượng cuộc sống của người bệnh, đặc biệt khi các vùng da mất sắc tố xuất hiện ở những vị trí dễ nhận thấy như mặt, cổ, bàn tay hoặc các vùng da hở.
Đáng chú ý, một số trường hợp bạch biến có thể đi kèm với bệnh lý tuyến giáp, tiểu đường, bệnh Addison (suy tuyến thượng thận nguyên phát), rụng tóc từng mảng… Chính vì vậy, trong những trường hợp nghi ngờ, bệnh nhân cần được thực hiện các xét nghiệm tầm soát bệnh.
Hãy thấu hiểu, cảm thông với người bệnh bạch biến
BSCKII Võ Thị Đoan Phượng, Trưởng Khoa Lâm sàng, Bệnh viện Da Liễu TPHCM cho biết, với sự phát triển của y học, rất nhiều phương pháp có thể sử dụng để điều trị cho bệnh nhân bạch biến, như sử dụng những thuốc bôi tại chỗ, các thuốc uống hay những thuốc ức chế JAK dành cho những trường hợp bệnh nặng, diện tích rộng, kháng với các điều trị thông thường.
Bên cạnh đó là các phương pháp quang trị liệu, đóng vai trò rất quan trọng và hiệu quả cải thiện sắc tố ngoạn mục. Đặc biệt, ghép tế bào thượng bì không nuôi cấy là một phương pháp điều trị ngoại khoa dành cho bạch biến ổn định, nhất là với những trường hợp đáp ứng kém với thuốc bôi, thuốc uống hoặc quang trị liệu.
Với kỹ thuật này, bác sĩ sẽ sử dụng một mảnh da nhỏ từ vùng da lành của người bệnh, tách lấy hỗn dịch chứa tế bào sắc tố và tế bào sừng, sau đó ghép lên vùng da cần điều trị đã được loại bỏ thượng bì. Mục tiêu là đưa tế bào sắc tố khỏe mạnh đến vùng mất sắc tố để phục hồi màu da.
Đến nay, Bệnh viện Da Liễu TPHCM đã triển khai kỹ thuật ghép tế bào thượng bì tự thân không nuôi cấy trong điều trị bạch biến ổn định và ghi nhận những kết quả rất khả quan. Nhiều trường hợp sau ghép phục hồi gần như hoàn toàn, màu da cải thiện tự nhiên, giúp người bệnh tự tin hơn trong sinh hoạt và giao tiếp.
Hưởng ứng Ngày Bạch biến Thế giới 2026 (25/6) với chủ đề “Từ kỳ thị đến sức mạnh”, Bệnh viện Da Liễu TPHCM kêu gọi cộng đồng cùng chung tay xóa bỏ những định kiến đối với người bệnh bạch biến, lan tỏa thông điệp yêu thương, tôn trọng sự khác biệt và tạo điều kiện để người bệnh hòa nhập cuộc sống.
Các loại quả chín, chứa đường cao nên dễ bị lên men, sau đó chuyển hóa thành ethanol (cồn) hoặc bản thân thực phẩm đã lên men có chứa cồn. Trong 100g vải chứa tới 15,2g đường - đây là hàm lượng vô cùng lớn. Trong cùi trái vải có chứa rất nhiều đường glucoze, ăn nhiều có thể khiến lượng đường vào máu vượt quá khả năng hấp thu, chuyển hóa của gan, khiến đường huyết tăng nhanh.
Tuy nhiên, lượng cồn trong vải rất ít, không giống như khi chúng ta trực tiếp uống, không ảnh hưởng đến việc điều khiển phương tiện giao thông.
Trong trường hợp hy hữu nếu bạn vừa ăn xong mà bị dừng xe thổi nồng độ cồn và máy báo nhận diện, bạn hoàn toàn có quyền giải trình với lực lượng chức năng rằng mình vừa ăn trái cây (sầu riêng, vải, chôm chôm...) và xin phép ngồi nghỉ 15-20 phút, súc miệng bằng nước lọc trước khi thực hiện thổi lại.
Thạc sĩ - bác sĩ Lê Ngọc Trầm, Khoa Y học cổ truyền, Trường đại học Khoa học Sức Khỏe, Đại học Quốc gia TP.HCM, cho biết mè đen còn được gọi là vừng đen. Hạt mè là thực phẩm giàu năng lượng và chất béo, chủ yếu là chất béo không bão hòa.
Theo dữ liệu dinh dưỡng dựa trên USDA - Bộ Nông nghiệp Mỹ - 1 muỗng canh mè nguyên hạt khô khoảng 9 g cung cấp khoảng 52 kcal, 4,5 g chất béo, 1,6 g protein, 1,1 g chất xơ, 87,8 mg canxi, 1,3 mg sắt, 0,7 mg kẽm, 0,37 mg đồng và 0,22 mg mangan... Đây đều là những thành phần có vai trò nhất định đối với chuyển hóa tế bào, sức khỏe da, tóc và hệ thống chống oxy hóa của cơ thể.
Ngoài ra, mè còn chứa các hợp chất lignan đặc trưng như sesamin, sesamolin và sesamol có vai trò trong chống oxy hóa, điều hòa chuyển hóa lipid và một số tác động sinh học khác.
Bác sĩ Ngọc Trầm cho biết, màu tóc được quyết định bởi melanin do tế bào melanocyte trong nang tóc tạo ra. Khi các tế bào này suy giảm do tuổi tác, di truyền, stress oxy hóa, rối loạn nội tiết hoặc thiếu vi chất, tóc sẽ dần bạc. Mè đen thường được biết đến với vai trò bổ sung năng lượng, khoáng chất, chất xơ và chất béo có lợi, hỗ trợ nền tảng dinh dưỡng cho sức khỏe nang tóc.
Theo y học cổ truyền, tóc được nuôi dưỡng bởi huyết và thận tinh. Khi can thận hư, tinh huyết bất túc, tóc dễ khô, rụng và bạc sớm. Mè đen có vị ngọt, tính bình, thường được dùng để bổ can thận, ích tinh huyết, nhuận táo, phù hợp với người tóc khô, bạc sớm, da khô, táo bón, cơ thể suy nhược. Ngược lại, người đang tiêu chảy, đầy bụng hoặc tỳ vị hư hàn không nên dùng nhiều.
"Nếu hỏi mè đen có làm giảm bạc tóc không?", câu trả lời là: "mè đen có cơ sở truyền thống và cơ sở sinh học để được quan tâm trong vấn đề tóc bạc, nhưng hiện chưa có đủ bằng chứng lâm sàng chứng minh rằng ăn mè đen có thể đảo ngược tóc bạc ở người", bác sĩ Lê Ngọc Trầm cho hay.
Giá trị thực tế của mè đen là hỗ trợ dinh dưỡng, bổ sung một số vi chất liên quan đến sức khỏe nang tóc và cung cấp các hoạt chất chống oxy hóa, hơn là một biện pháp điều trị tóc bạc. Khi bị bạc tóc nên tìm hiểu nguyên nhân. Những trường hợp tóc bạc do di truyền, tuổi tác, bệnh lý tự miễn, rối loạn nội tiết, bệnh tuyến giáp hoặc thiếu hụt vitamin B12, sắt, ferritin, kẽm, đồng cần được đánh giá và kiểm tra thay vì chỉ dùng mè đen.
"Mè đen là thực phẩm giàu dinh dưỡng, đồng thời là vị dược liệu với nhiều công dụng. Tuy nhiên cần hiểu rõ và sử dụng hợp lý để mang lại hiệu quả cho sức khỏe. Nếu sử dụng như thực phẩm hằng ngày, người trưởng thành khỏe mạnh có thể dùng khoảng 10 - 20 g mè đen mỗi ngày, tương đương khoảng 1 - 2 muỗng canh. Lạm dụng mè đen có thể gây đầy bụng, khó tiêu...", bác sĩ Trầm khuyến cáo.
Theo Hãng tin AP ngày 31-5, phát biểu tại lễ khánh thành trung tâm điều trị Ebola mới ở thành phố Bunia, thủ phủ tỉnh Ituri, Tổng giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết bốn bệnh nhân sẽ được xuất viện trong ngày 31-5, trong khi một bệnh nhân khác đã được xuất viện trước đó hai ngày.
"Dĩ nhiên chúng tôi vẫn đang tiếp tục nghiên cứu vắc xin và phương pháp điều trị, nhưng điều đó không có nghĩa là bệnh nhân không thể hồi phục sau khi mắc Ebola", ông Tedros nói.
WHO trước đó thông báo một bệnh nhân nhiễm vi rút Eboloa chủng Bundibugyo đã hồi phục. Đây là ca hồi phục đầu tiên được ghi nhận ở một bệnh nhân nhiễm Ebola chủng Bundibugyo được xác nhận trong đợt bùng phát hiện tại.
Theo WHO, hiện chưa có phương pháp điều trị hoặc vắc xin được phê duyệt đối với chủng Bundibugyo.
Số liệu chính thức mới nhất cho thấy có 906 ca nghi nhiễm và 223 trường hợp tử vong nghi liên quan đến dịch bệnh.
Tại nước láng giềng Uganda, Bộ Y tế nước này hôm 30-5 xác nhận 9 ca mắc và 1 ca tử vong.
Theo WHO, công tác chống dịch cũng gặp nhiều trở ngại khi một bộ phận người dân phản đối các quy trình y tế nghiêm ngặt trong việc xử lý thi thể nạn nhân, do xung đột với các nghi thức mai táng truyền thống của địa phương.
Tại buổi lễ, ông Tedros cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc huy động cộng đồng tham gia ứng phó dịch bệnh.
"Nếu đến cơ sở y tế khi xuất hiện triệu chứng, người dân có thể nhận được sự hỗ trợ và hồi phục. Điều quan trọng là phải đến sớm nhất có thể để được chăm sóc cần thiết", ông nói.
Ông Tedros cũng khẳng định dịch Ebola có thể được kiểm soát, đồng thời kêu gọi mọi người dân cùng tham gia vào nỗ lực chống dịch.
Ngoài ra, ông Pierre Akilimali, phụ trách xử lý sự cố thuộc Viện Y tế công cộng quốc gia CHDC Congo, cho biết cộng đồng tại tỉnh Ituri có cơ sở để hy vọng.
"Với các biện pháp điều trị triệu chứng hiện nay, chúng tôi đang chứng kiến bệnh nhân hồi phục", ông Pierre nói.
Trong khi đó, bác sĩ Davin Ambitapio của trung tâm điều trị mới khánh thành cho biết ông tin tưởng đợt bùng phát lần này có thể được kiểm soát nhanh chóng với sự hỗ trợ của các đối tác, và các quốc gia cùng hợp sức.
