Trong phiên tòa phúc thẩm xét xử hai cựu thiếu tướng quân đội và Nguyễn Văn Hậu (Hậu “Pháo”) diễn ra ngày 3-7, nhiều bị hại còn bày tỏ không muốn nhận tiền bồi thường và đề nghị tòa công nhận các hợp đồng đã ký với Tập đoàn Phúc Sơn.
Đối đáp lại, đại diện Viện kiểm sát giữ nguyên cáo buộc Nguyễn Văn Hậu phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, đồng thời bác quan điểm cho rằng các nhà đầu tư là bên thứ ba ngay tình.
Sau khi đại diện Viện kiểm sát quân sự Trung ương công bố quan điểm luận tội và đề nghị mức án các bị cáo, chiều 3-7 luật sư cùng đại diện hàng trăm nhà đầu tư tham gia phần tranh luận.
Một diễn biến gây chú ý tại phiên tòa là phản ứng của gần 400 nhà đầu tư – những người được cơ quan tố tụng xác định là bị hại trong vụ án.
Trái với diễn biến thường thấy ở các vụ án lừa đảo, suốt quá trình xét hỏi và trong phiên tranh luận, nhiều nhà đầu tư liên tục khẳng định họ không bị lừa, không yêu cầu bị cáo Nguyễn Văn Hậu (cựu Chủ tịch Tập đoàn Phúc Sơn) bồi thường như quan điểm của Viện kiểm sát.
Trong khi đó, Viện kiểm sát xác định cựu Chủ tịch Tập đoàn Phúc Sơn chiếm đoạt hơn 7.000 tỉ đồng, nên đề nghị bị cáo phải bồi thường cho các nhà đầu tư.
Theo đại diện nhóm hơn 150 nhà đầu tư, việc họ ký kết hợp đồng được thực hiện với pháp nhân là Tập đoàn Phúc Sơn chứ không phải cá nhân Nguyễn Văn Hậu. Vì vậy, nghĩa vụ hoàn thành dự án, giao đất cho khách hàng phải thuộc về doanh nghiệp.
Nhóm nhà đầu tư cho rằng trong quá trình giao kết hợp đồng không có yếu tố gian dối. Dự án được giới thiệu công khai, dựa trên nhiều văn bản, quyết định liên quan đến quy hoạch, giao đất mà khách hàng có thể tiếp cận.
Họ cũng lập luận rằng ông Hậu không có mục đích chiếm đoạt tài sản của khách hàng. Số tiền huy động được, theo các nhà đầu tư, đã được doanh nghiệp sử dụng để đầu tư hạ tầng, giải phóng mặt bằng, nộp tiền sử dụng đất và triển khai dự án.
Theo các nhà đầu tư, nếu Hậu sử dụng tiền của khách hàng sai mục đích hoặc chuyển sang đầu tư dự án khác thì đó là trách nhiệm của doanh nghiệp với công ty, chứ không làm thay đổi bản chất quan hệ dân sự giữa doanh nghiệp với khách hàng.
Nhiều người còn cho rằng con số hơn 7.000 tỉ đồng mà Viện kiểm sát xác định mới chỉ phản ánh số tiền đã nộp, chưa tính đến thiệt hại do mất cơ hội đầu tư suốt hơn 10 năm qua.
Theo họ, đất được mua từ hơn một thập niên trước, đến nay giá trị đã tăng nhiều lần. Nếu các hợp đồng bị tuyên vô hiệu và khách hàng chỉ được nhận lại số tiền đã đóng thì quyền lợi sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng, trong khi dự án vẫn có thể tiếp tục được triển khai.
Từ đó, các nhà đầu tư đề nghị hội đồng xét xử công nhận hiệu lực các hợp đồng đã ký, đồng thời làm rõ dòng tiền khách hàng đã nộp cho doanh nghiệp được sử dụng ra sao và ai là người hưởng lợi trong suốt thời gian qua.
Đồng quan điểm, luật sư bảo vệ quyền lợi cho hàng trăm nhà đầu tư đề nghị tòa xác định họ là bên thứ ba ngay tình thay vì bị hại.
Theo luật sư, trước khi ký hợp đồng, khách hàng đã kiểm tra nhiều hồ sơ, quyết định về quy hoạch, giao đất có xác nhận của cơ quan nhà nước nên hoàn toàn có cơ sở để tin tưởng tính hợp pháp của dự án, “không thể biết và cũng không buộc phải biết những sai phạm phát sinh sau này”.
Đối đáp với quan điểm của các nhà đầu tư và luật sư, đại diện Viện kiểm sát quân sự Trung ương giữ nguyên cáo buộc Nguyễn Văn Hậu phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Theo Viện kiểm sát, khu đất tại sân bay Nha Trang thời điểm đó chưa đủ điều kiện để triển khai dự án như quảng cáo. Bị cáo biết rõ tình trạng pháp lý khu đất mới dừng ở chủ trương, chưa hoàn tất các thủ tục thu hồi, giao đất nhưng vẫn chỉ đạo nhân viên quảng bá dự án đã đầy đủ pháp lý để ký hợp đồng và huy động vốn từ khách hàng.
Đại diện cơ quan công tố cho rằng chính hành vi trên của Hậu đã cấu thành yếu tố gian dối, khiến các giao dịch dân sự vô hiệu. Vì vậy, Hậu phải có trách nhiệm bồi thường toàn bộ thiệt hại do hành vi phạm tội gây ra.
Viện kiểm sát cũng bác quan điểm cho rằng các nhà đầu tư là bên thứ ba ngay tình. Theo cơ quan công tố, khi hành vi của bị cáo được xác định là lừa đảo thì tư cách tố tụng của người mua đất phải là bị hại theo quy định pháp luật.
“Việc các bị hại từ chối nhận tiền bồi thường là quyền của họ, nhưng cơ quan tiến hành tố tụng vẫn có trách nhiệm xác định đúng bản chất vụ án và giải quyết trách nhiệm dân sự theo quy định”, đại diện Viện kiểm sát nêu quan điểm.
Trong phần luận tội buổi sáng cùng ngày, Viện kiểm sát cũng xác định mọi hoạt động của Tập đoàn Phúc Sơn đều do Nguyễn Văn Hậu chi phối. Do đó, trách nhiệm bồi thường thuộc về bị cáo Hậu.
Ngoài việc đề nghị xử lý trách nhiệm hình sự đối với các bị cáo, Viện kiểm sát còn kiến nghị tỉnh Khánh Hòa tiếp tục hoàn thiện các thủ tục cần thiết để đưa dự án tại khu sân bay Nha Trang vào khai thác theo quy định.
Trong quá trình đại diện Viện kiểm sát nêu quan điểm đối đáp, phía dưới nhiều nhà đầu tư không giữ được bình tĩnh bày tỏ cảm xúc phản đối, khiến chủ tọa nhiều lần phải yêu cầu họ giữ trật tự.
Kết thúc phần tranh luận, hội đồng xét xử cho biết sẽ nghị án kéo dài và dự kiến tuyên án vào chiều 6-7.
Theo kết luận điều tra vụ án liên quan các doanh nghiệp xuất khẩu lao động mới được ban hành, ông Nguyễn Bá Hoan, cựu Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (cũ) bị đề nghị truy tố với cáo buộc nhận hối lộ 5,7 tỉ đồng.
Ngoài ra ông còn nhận quà vào các dịp lễ, Tết tổng 450.000 USD.
Ông Tống Hải Nam, cựu Cục trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước, bị cáo buộc nhận hối lộ với vai trò chủ mưu, cầm đầu tổng 7,3 tỉ đồng (hưởng lợi 4,5 tỉ đồng). Ông Lê Thanh Hà (Trưởng Phòng Hàn Quốc) nhận hối lộ với vai trò đồng phạm giúp sức tổng 7,7 tỉ đồng (hưởng lợi 3,1 tỉ đồng).
Quá trình điều tra, các bị can đã nộp tiền khắc phục hậu quả và bị tạm giữ khi khám xét tổng hơn 100 tỉ đồng, kết luận nêu.
Theo kết luận, ông Nguyễn Bá Hoan khi đương chức Thứ trưởng đã tạo ra quy trình riêng để "hành" doanh nghiệp. Ông Hoan giao Cục trưởng Tống Hải Nam và các lãnh đạo cục gây khó khăn, tạo rào cản với doanh nghiệp.
Cách họ thường áp dụng là trong quá trình tiếp nhận hồ sơ, thẩm định, phê duyệt các hợp đồng xuất khẩu lao động của doanh nghiệp, sẽ yêu cầu phải bổ sung, kéo dài thời gian thẩm định.
Họ còn tự xây dựng quy trình thẩm định. Cơ quan điều tra cho rằng đây như một loại "giấy phép con" để tạo rào cản. Trong khi đó, doanh nghiệp lo sợ không thực hiện đúng tiến độ với hợp đồng đã ký với đối tác nước ngoài, nên buộc phải "chi phí đối ngoại".
Trong vụ án này, nhóm chủ doanh nghiệp xuất khẩu lao động không bị xử lý hình sự về tội đưa hối lộ, nhưng bị đề nghị truy tố về tội vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng.
Ông Nghiêm Quốc Hưng, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty Hoàng Long, bị cáo buộc chỉ đạo nhân viên lập hai hệ thống sổ sách kế toán, vừa hợp thức tiền chênh lệch, vừa che giấu doanh thu thực tế.
Theo kết luận, tính đến năm 2024, nhóm của Hưng đã đưa 15.000 lao động đi nước ngoài, thu thực tế hơn 1.800 tỉ đồng. Tuy nhiên doanh nghiệp đã để ngoài sổ sách, không khai báo thuế số tiền hơn 1.200 tỉ đồng.
Hành vi trên của Hưng và nhân viên bị cáo buộc gây thiệt hại về thuế cho nhà nước hơn 241 tỉ đồng.
Số tiền thu trái phép của người đi lao động nước ngoài cũng bị các ông Nguyễn Đức Nam (Chủ tịch Công ty Sona) và Nghiêm Văn Định (Tổng giám đốc Công ty Incoop 3) chỉ đạo để ngoài sổ sách, gây thiệt hại lần lượt là 2,4 tỉ đồng và 432 triệu đồng.
Khi khám xét trụ sở Công ty Hoàng Long, cơ quan điều tra thu giữ tổng 39 tỉ đồng gồm cả tiền Việt Nam và ngoại tệ, cùng 10 nhẫn vàng, một lắc tay vàng.
Vợ chồng Tổng giám đốc Hưng được ghi nhận đã nộp khắc phục hậu quả 5,1 tỉ đồng. Cơ quan điều tra còn kê biên 4 bất động sản gồm hai căn biệt thự, hai căn nhà ở Hà Nội thuộc sở hữu của vợ chồng ông Hưng.
Chủ tịch Công ty Sona Nguyễn Đức Nam đã nộp 500 triệu đồng, cựu trưởng phòng Nguyễn Thị Thanh Hằng nộp 7 tỉ đồng.
Ngày 3/6, Công an tỉnh Bắc Ninh vừa triệt xóa một nhóm Telegram chuyên phát tán văn hóa phẩm đồi trụy để thu lợi bất chính. Nhóm này do Nguyễn Tiến Đức (23 tuổi, quê Nghệ An) quản trị, thu hút hàng trăm thành viên tham gia.
Theo cơ quan chức năng, thực hiện chỉ đạo của Bộ Công an về tăng cường đấu tranh phòng, chống tội phạm trên không gian mạng, Văn phòng Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Ninh phối hợp Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao rà soát, phát hiện nhóm Telegram có dấu hiệu vi phạm.
Ngày 30/5, lực lượng chức năng triệu tập Nguyễn Tiến Đức để đấu tranh, làm rõ. Bước đầu, cơ quan công an xác định Đức tạo lập, quản trị các nhóm Telegram mang tên "LUIS BÁN NHÓM VIP 18" và "Kênh HSSV".
Theo tài liệu điều tra, đối tượng sử dụng các video có nội dung khiêu dâm, đồi trụy để quảng bá, thu hút người tham gia vào các nhóm kín. Sau đó, Đức yêu cầu thành viên chuyển khoản từ 250.000 đến 400.000 đồng để được cấp quyền truy cập và xem nội dung bên trong nhóm.
Cơ quan chức năng xác định các nhóm Telegram do Đức quản lý có hàng trăm thành viên tham gia. Quá trình điều tra cũng làm rõ nhiều trường hợp đã nộp tiền để truy cập các nội dung đồi trụy do đối tượng cung cấp.
Tiến hành khám xét và trích xuất dữ liệu điện tử, lực lượng chức năng thu giữ khoảng 5GB dữ liệu có liên quan đến vụ việc.
Từ những tài liệu, chứng cứ thu thập được, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Ninh đã ra quyết định tạm giữ hình sự đối với Nguyễn Tiến Đức để điều tra về hành vi truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy.
Hiện vụ việc đang được tiếp tục điều tra mở rộng nhằm làm rõ toàn bộ hành vi vi phạm cũng như xác minh các cá nhân có liên quan.
Sáng 18/4, tại lễ kỷ niệm 80 năm ngày truyền thống lực lượng cảnh sát hình sự (18/4/1946), Thủ tướng Lê Minh Hưng thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, trao tặng Huân chương Hồ Chí Minh cho lực lượng cảnh sát hình sự; Huân chương chiến công hạng Nhất cho Cục Cảnh sát hình sự Bộ Công an.
Thủ tướng cũng trao tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho 6 tập thể, cá nhân trrong đó có Trung tướng Nguyễn Thanh Tùng, Giám đốc Công an thành phố Hà Nội, Phòng Trọng án Cục Cảnh sát hình sự và tập thể Phòng Cảnh sát hình sự Công an Hà Nội.
Trước tình hình tội phạm đang ngày càng phức tạp với thủ đoạn tinh vi, ẩn danh, xuyên biên giới, sử dụng công nghệ cao, Thủ tướng yêu cầu không chỉ "điều tra giỏi, phá án nhanh" mà còn phải dự báo, tham mưu trúng. Lực lượng cảnh sát hình sự cần đổi mới mạnh mẽ tư duy để vừa phòng ngừa, trấn áp tội phạm, vừa tạo thuận lợi tối đa cho phát triển kinh tế - xã hội; kịp thời tham mưu hoàn thiện chính sách để không có kẽ hở cho tội phạm hoạt động.
Người đứng đầu Chính phủ đề nghị, lực lượng cảnh sát hình sự phải "làm đến nơi đến chốn, đo lường bằng kết quả cụ thể", lấy phòng ngừa là cơ bản; kiên quyết không để bị động, bất ngờ trước mọi loại hình tội phạm, kể cả tội phạm sử dụng công nghệ cao.
"Người chiến sĩ cảnh sát hình sự phải có trái tim nóng yêu dân, thương dân, bảo vệ dân; có cái đầu lạnh để tỉnh táo, khách quan, thượng tôn pháp luật, nhân văn; có bàn tay sạch để giữ vững liêm chính, danh dự; có đôi chân vững chắc để bám địa bàn, bám thực tiễn; có trí tuệ mở để làm chủ công nghệ, pháp luật, ngoại ngữ", Thủ tướng nói.
Cuối cùng, Thủ tướng nói Đảng, Nhà nước và Nhân dân luôn "đặt niềm tin rất lớn" vào lực lượng công an nhân dân, trong đó có lực lượng cảnh sát hình sự. Ông thấy tên gọi "cảnh sát hình sự" mãi là niềm tin cậy của người dân, là sự nghiêm minh của pháp luật, "là nỗi khiếp sợ của cái ác, của tội phạm".
Sau thắng lợi Cách mạng tháng Tám năm 1945, ngày 18/4/1946, Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công an) ban hành Nghị định quy định về tổ chức bộ máy Việt Nam Công an vụ. Lực lượng Cảnh sát hình sự từ đó được hình thành.
