Không quân Ukraine cáo buộc quân đội Nga đã phóng 5 tên lửa đạn đạo, 2 tên lửa chống radar Kh-31P và 169 máy bay không người lái (UAV) vào Ukraine trong đêm 7.7 và rạng sáng 8.7, theo trang tin The Kyiv Independent.
Không quân Ukraine khẳng định phòng không nước này đã bắn hạ 139 UAV, trong khi 5 tên lửa đạn đạo đánh trúng 4 địa điểm, và 20 UAV tấn công mục tiêu tại 11 địa điểm khác. Mảnh vỡ từ các mục tiêu bị đánh chặn rơi xuống 7 địa điểm, và hai tên lửa Kh-31P không bắn trúng mục tiêu.
Giới chức thủ đô Kyiv thông báo cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV của Nga vào thủ đô Ukraine trong đêm 7.7 và rạng sáng 8.7 đã khiến 1 người thiệt mạng và 6 người bị thương. Đây là cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo thứ 3 vào thủ đô Kyiv chỉ trong vòng 6 ngày, theo The Kyiv Independent.
Trong khi đó, Bộ Quốc phòng Nga chiều 8.7 tuyên bố rằng trong 24 giờ trước đó, quân đội Nga đã tấn công các trung tâm hậu cần, cơ sở hạ tầng giao thông và các địa điểm triển khai quân của đối phương trong chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine, theo Hãng tin TASS.
Trong cùng thời gian, hệ thống phòng không Nga đã đánh chặn 903 UAV và 8 quả bom thông minh của Ukraine, và quân đội Nga khiến Ukraine tổn thất 1.450 quân, theo số liệu mới nhất từ Bộ Quốc phòng Nga.
Đến tối 8.7 chưa có thông tin phản ứng từ Nga cũng như Ukraine đối với cáo buộc hay tuyên bố của bên kia. Hai bên lâu nay phủ nhận tấn công nhắm vào dân thường.
Xem thêm: Ukraine tố Nga tấn công lớn chưa từng thấy, đánh trúng tòa nhà chính phủ ở Kyiv
Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố từ 20 giờ ngày 7.7 đến 8 ngày 8.7 (giờ Moscow), các lực lượng phòng không Nga đã đánh chặn và phá hủy 415 máy bay không người lái (UAV) có cánh cố định của Ukraine ở 17 tỉnh của Nga, cũng như trên bán đảo Crimea, biển Azov và biển Đen.
Những tỉnh có UAV Ukraine bị bắn hạ gồm Belgorod, Bryansk, Volgograd, Vologda, Voronezh, Vladimir, Kursk, Lipetsk, Oryol, Rostov, Ryazan, Samara, Saratov, Tula, Moscow, Krasnodar và Tatarstan, theo Hãng tin TASS.
Trong đó, Tỉnh trưởng Roman Busargin của tỉnh Saratov viết trên ứng dụng nhắn tin Max rằng 1 dân thường đã thiệt mạng và một số người khác bị thương trong một cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine vào tỉnh này.
Còn Tỉnh trưởng Yury Slyusar của tỉnh Rostov khẳng định 2 tàu chở dầu đang trên đường đến thành phố Rostov-on-Don đã bị hư hại trong một cuộc tấn công bằng UAV ở vịnh Taganrog.
Ngoài ra, theo thông báo từ văn phòng báo chí của lãnh đạo địa phương, 2 người bị thương trong một cuộc tấn công bằng UAV ở tỉnh Tatarstan. UAV Ukraine cũng tấn công thành phố Nizhnekamsk, khiến một số người bị thương và vài doanh nghiệp bị hư hại, theo TASS.
TASS còn đưa tin một cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine đã gây ra hỏa hoạn tại 1 cơ sở hạ tầng ở tỉnh Voronezh.
Trong khi đó, Bộ Tổng tham mưu và lực lượng đặc nhiệm Ukraine ngày 8.7 tuyên bố UAV đã tấn công các nhà máy lọc dầu TANECO và TAIF-NK ở Nizhnekamsk, nhà máy lọc dầu Saratov và căn cứ không quân Borisoglebsk ở Voronezh, theo Reuters.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cũng đã khẳng định UAV Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu Saratov và một nhà máy hóa dầu ở Tatarstan trong đêm 7.7 và rạng sáng 8.7. “Ukraine đang đáp trả một cách chính đáng đối với Nga vì các cuộc tấn công vào đất nước chúng tôi và vì việc kéo dài xung đột”, ông Zelensky nói trong một bài đăng trên mạng xã hội, theo trang tin The Kyiv Independent.
Đến tối 8.7 chưa có thông tin phản ứng từ Nga cũng như Ukraine đối với tuyên bố của bên kia.
Xem thêm: Ukraine đánh kho đạn pháo sâu trong đất Nga, tiếp tục hứng đòn tên lửa, UAV
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 8.7 tuyên bố Mỹ sẽ cấp phép cho Ukraine sản xuất tên lửa Patriot, đồng thời nói rằng cả Nga và Ukraine đều muốn cuộc xung đột chấm dứt, theo Reuters.
“Chúng tôi sẽ cấp phép cho các ông sản xuất tên lửa Patriot”, ông Trump nói tại cuộc gặp với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky bên lề Hội nghị thượng đỉnh NATO ở Ankara (Thổ Nhĩ Kỳ).
Hôm 2.7, sau cuộc tấn công quy mô lớn của Nga vào thủ đô Kyiv, Tổng thống Zelensky đã yêu cầu Mỹ cấp phép sản xuất tên lửa phòng không Patriot, theo AFP. Ukraine đang gặp khó khăn trong việc bắn hạ các tên lửa đạn đạo của Nga do nguồn cung cấp tên lửa đánh chặn Patriot do Mỹ sản xuất đang cạn kiệt.
Mặt khác, Tổng thống Trump ngày 8.7 nói rằng cả Kyiv lẫn Moscow đều muốn cuộc xung đột kết thúc nhưng Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Zelensky đều có tính cách “khó chịu”.
Tổng thống Zelensky cho hay ông muốn thảo luận “một số chi tiết rất quan trọng” với Tổng thống Trump. “Tôi chắc chắn ông sẽ làm mọi thứ để ngăn chặn cuộc chiến này”, ông nói với ông Trump.
Đến tối 8.7 chưa có thông tin phản ứng từ Nga đối với phát ngôn của ông Trump.
Xem thêm: Ông Trump khen ông Zelensky, Thủ tướng Đức gửi thông điệp cho Nga, Ukraine
Theo Đài CNN ngày 15-5, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã dành buổi sáng cuối cùng tại Bắc Kinh ở Trung Nam Hải - khu phức hợp lãnh đạo của Đảng Cộng sản Trung Quốc, được bảo vệ nghiêm ngặt và nổi tiếng với mức độ bí mật cao.
Tại đây, ông Trump cùng Chủ tịch Tập Cận Bình tản bộ qua những khu vườn cổ kính. Nhà lãnh đạo Mỹ bày tỏ sự thích thú với các khóm hồng và ông Tập sau đó ngỏ ý gửi tặng hạt giống.
Được ví như Nhà Trắng hay Điện Kremlin của Trung Quốc, Trung Nam Hải là trung tâm đầu não quyền lực của quốc gia này.
Chỉ rất ít lãnh đạo Mỹ có cơ hội bước qua những bức tường đỏ cổ kính - ranh giới ngăn cách khu vực này với phần còn lại của Bắc Kinh.
An ninh tại đây cực kỳ nghiêm ngặt, được giám sát bởi một đơn vị quân đội tinh nhuệ chịu trách nhiệm bảo vệ an toàn tuyệt đối cho các lãnh đạo cấp cao nhất của Đảng.
Hình ảnh về khu vực này luôn được kiểm duyệt gắt gao và thường bị làm mờ trên các nền tảng bản đồ số.
Đích thân Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhấn mạnh về ý nghĩa của địa điểm này.
Ông cho biết việc lựa chọn Trung Nam Hải nhằm đáp lại sự tiếp đón mà ông Trump từng dành cho ông tại khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago năm 2017.
Đó cũng là cuộc gặp đầu tiên của hai nhà lãnh đạo, chỉ vài tháng sau khi ông Trump bắt đầu nhiệm kỳ đầu tiên.
Giải thích với ông Trump, nhà lãnh đạo Trung Quốc cho biết cái tên Trung Nam Hải bắt nguồn từ hai hồ nước lớn nằm trong khuôn viên.
"Đây là nơi làm việc và sinh sống của các lãnh đạo Đảng và Chính phủ Trung Quốc, bao gồm cả tôi.
Kể từ khi thành lập nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa vào năm 1949, chúng tôi đã ở đây. Những nhà lãnh đạo tiền bối như ông Mao Trạch Đông, ông Chu Ân Lai, ông Đặng Tiểu Bình, ông Giang Trạch Dân, ông Hồ Cẩm Đào và nhiều người khác đều từng làm việc tại nơi này", ông Tập chia sẻ thêm.
Trung Nam Hải vốn là một khu vườn hoàng gia, nơi các hoàng đế xưa thường tới thư giãn khi không ở trong Tử Cấm Thành.
Ông Tập chỉ cho ông Trump những cây cổ thụ hàng trăm năm tuổi, thậm chí có cây hơn 1.000 năm, đồng thời khuyến khích ông chạm tay để cảm nhận.
Đáp lại, ông Trump nhận xét: "Một nơi tuyệt vời. Tôi rất thích nơi này. Tôi có thể quen với cuộc sống ở đây".
Năm 1972, cựu Tổng thống Richard Nixon đã gặp ông Mao Trạch Đông tại Trung Nam Hải trong chuyến thăm lịch sử - lần đầu tiên một Tổng thống Mỹ tới thăm Trung Quốc.
Ba mươi năm sau, cựu Tổng thống George W. Bush cũng bước chân vào Trung Nam Hải cùng với Chủ tịch Trung Quốc lúc bấy giờ là ông Giang Trạch Dân. Vị cựu Tổng thống Mỹ gần đây nhất ghé thăm nơi này là ông Barack Obama vào năm 2014.
Hôm qua 27.4, trang Axios dẫn lời quan chức Mỹ cho hay nước này đã nhận được đề xuất từ Iran về giải pháp mở lại eo biển Hormuz và chấm dứt chiến tranh, nhưng vấn đề đàm phán hạt nhân bị hoãn lại để chuyển sang giai đoạn tiếp theo. Tuy nhiên, đề xuất như vậy là khó khả dĩ. Bởi vì việc phong tỏa eo biển Hormuz cũng là "lá bài" quan trọng để Mỹ gây sức ép với Iran, nên nếu chuyển vấn đề hạt nhân sang giai đoạn sau thì Washington sẽ mất "đòn bẩy" này trong việc thúc ép Tehran đình chỉ chương trình hạt nhân.
Trả lời Thanh Niên, TS Patrick M. Cronin (Viện Nghiên cứu Hudson, Mỹ) cho rằng trừ khi Mỹ hoàn toàn đánh bại đối thủ, nếu không thì phải kết thúc bằng thỏa hiệp ngoại giao.
Theo TS Cronin, Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫn luôn cho rằng Mỹ đã hoàn toàn đánh bại Iran, nhưng điều đó là không đúng. Các chính trị gia, nghị sĩ Mỹ cũng khó ủng hộ việc Mỹ điều quân trên bộ vào Iran, nhất là khi chưa có được kịch bản khả dĩ nào về việc: Ai sẽ điều hành Iran?
"Tổng thống Trump nghĩ rằng Cộng hòa Hồi giáo Iran sẽ sụp đổ. Tôi chưa bao giờ tin điều đó. Hầu hết học giả cũng không tin điều đó, nhưng nhóm nhỏ những người thuyết phục Tổng thống Trump thì lại đặt niềm tin như vậy", TS Cronin nhận xét và chỉ ra rằng: "Có rất nhiều thông tin tình báo cho thấy Lực lượng Vệ binh Cách mạng hồi giáo Iran (IRGC) không sụp đổ và sẽ càng cố thủ hơn".
TS Cronin đặt ra câu hỏi: "Chúng ta phải đạt được một thỏa thuận thì đó là gì?".
"Hai điều mà Tổng thống Trump muốn, thứ nhất là chở dầu mỏ qua eo biển Hormuz. Vâng, ông Trump có thể đạt được điều đó với một thỏa thuận, nhưng ông không thể có được quyền kiểm soát như mong muốn dù từng nhiều lần công khai về việc cùng thu phí. Điều thứ hai ông ta phải nhượng bộ là việc xử lý nguyên liệu hạt nhân. Washington đưa ra một thỏa hiệp tiềm năng, là Iran không xử lý nhiên liệu nguyên tử trong 20 năm. Iran sẽ không đồng ý với 20 năm, nhưng vấn đề là Iran có thể thương lượng về thời gian", TS Cronin nhận xét và nói xét cho cùng thì vẫn có cách để đàm phán giải quyết bất đồng giữa hai bên.
Tuy nhiên, TS Cronin cũng chỉ ra: "Vấn đề cốt lõi thứ ba là hỗ trợ cho các lực lượng ủy nhiệm. Và những gì chúng ta thấy từ các lực lượng ủy nhiệm, từ Houthi, là họ độc lập hơn so với những gì người ta nói ban đầu. Đúng là họ nhận được sự hỗ trợ từ Iran, nhưng họ đang hoạt động theo chương trình nghị sự của riêng mình. Vì vậy, Iran chỉ có thể làm được đến mức đó. Nhưng đây là câu hỏi: Nếu Israel tiếp tục tấn công Hezbollah ở Li Băng, thì liệu Iran có thể đồng ý duy trì thỏa thuận ngừng bắn cơ bản hay không? Iran có thể vẫn đồng ý. Điều này tùy thuộc vào nhiều yếu tố nhưng ít nhất thì Mỹ cũng phải gây áp lực lên Israel để hạn chế các hoạt động quân sự".
Mặc dù vậy, vị chuyên gia này cũng đặt ra lo ngại: "Nếu Iran nghĩ rằng mình sắp đạt được thỏa thuận, rồi nghĩ lại để tìm kiếm nhượng bộ nhiều hơn, nhất là khi họ biết Mỹ không muốn kéo dài cuộc chiến". Nếu kịch bản này xảy ra thì cần phải có sự hỗ trợ giải quyết của nước khác, và Trung Quốc có thể đóng vai trò trung giải để giải quyết vấn đề này.
"Tôi cho rằng hầu hết các bên đều muốn chấm dứt tình trạng này, bao gồm cả Mỹ, IRGC. Vì vậy, không bên nào muốn duy trì tình trạng này nữa, ngoại trừ có lẽ là Israel. Dù có liên quan cuộc chiến, nhưng xét về Mỹ - Iran, bên nào cũng muốn chấm dứt tình trạng bắn phá nếu có thể. Điều đó không hoàn toàn là hòa bình, nhưng là một lệnh ngừng bắn", TS Cronin kỳ vọng.
Cũng trả lời Thanh Niên, ông Dov Zakheim (cựu Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ và đang cố vấn cho nhiều cơ quan nghiên cứu chính sách Mỹ về đối ngoại) cho rằng: "Mọi chuyện hoàn toàn phụ thuộc vào việc bên nào sẵn sàng nhượng bộ trước. Nếu Tổng thống Trump sẵn sàng nhượng bộ, ông ấy có thể sẽ ký kết một thỏa thuận có hình thức tương tự với thỏa thuận mà Tổng thống Barack Obama từng đạt được trước đây. Ngược lại, nếu Tổng thống Trump kiên trì chờ đợi - cứ chờ đợi mãi - thì rất có thể chính người Iran sẽ là bên phải nhượng bộ trước. Điều này đồng nghĩa với việc họ sẽ phải ngừng hoạt động làm giàu uranium trong vòng 20 năm như mong muốn của Mỹ, cắt giảm quy mô chương trình tên lửa, cũng như chấm dứt việc hậu thuẫn cho các lực lượng ủy nhiệm, cụ thể là nhóm Hezbollah. Tóm lại, mọi chuyện thực sự phụ thuộc vào việc bên nào sẵn sàng nhượng bộ trước. Đó chính là dấu hiệu giúp chúng ta nhận biết khi nào thì cuộc chiến này sẽ đi đến hồi kết".
Hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA hôm nay cho biết sau nhiều vòng sửa đổi, bản ghi nhớ với Mỹ đã "thực sự đạt đến giai đoạn cuối cùng" dựa trên đề xuất 14 điểm của Iran.
Đầu tiên là việc chấm dứt chiến tranh trên tất cả các mặt trận, bao gồm cả Lebanon, theo IRNA và hãng thông tấn bán chính thức Mehr. Mỹ sẽ "cam kết buộc Israel" chấm dứt các hành động thù địch ở Beirut nếu thỏa thuận được ký kết.
Các vấn đề hạt nhân sẽ được gác lại để đàm phán sau. Washington muốn một thỏa thuận đảm bảo rằng Iran không bao giờ phát triển vũ khí hạt nhân, trong khi Iran khẳng định họ không theo đuổi mục tiêu này.
Về eo biển Hormuz, các hãng thông tấn Iran nhấn mạnh rằng Tehran không cam kết nhượng quyền quản lý eo biển hoặc khôi phục tình trạng như trước chiến tranh. Bản ghi nhớ chỉ đề cập "việc bình thường hóa giao thông hàng hải" trên tuyến hàng hải này và chấm dứt việc Mỹ phong tỏa các cảng của Iran. Mỹ sẽ không đóng vai trò gì trong quản lý eo biển, mà chỉ được phối hợp với các quốc gia ven biển trong khu vực.
Dự thảo yêu cầu giải phóng 24 tỷ USD tài sản đóng băng của Iran, trong đó một nửa phải được giải ngân ngay lập tức sau khi ký kết. Hãng thông tấn IRNA cho biết văn kiện còn nêu Iran "nhận được các đảm bảo cụ thể từ bên thứ ba" để nhận được khoản thanh toán cuối cùng.
Yêu cầu của Iran về việc dỡ bỏ tất cả các lệnh trừng phạt đối với nước này sẽ được giải quyết trong vòng 60 ngày. Trong thời gian đó, Mỹ cam kết không tăng thêm lực lượng quân sự trong khu vực hoặc áp đặt các lệnh trừng phạt mới đối với Tehran.
Về bồi thường chiến tranh, Mehr cho biết văn kiện bao gồm kế hoạch tái thiết cho Iran với tổng trị giá ít nhất 300 tỷ USD. Cơ chế thực hiện cụ thể sẽ được đàm phán trong vòng 60 ngày, theo IRNA.
Mehr thêm rằng những điều khoản về chương trình tên lửa đạn đạo của Iran và các lực lượng ủy nhiệm "đã bị loại bỏ".
Hãng thông tấn Tasnim, thân cận với Lực lượng Vệ binh Cách mạng, cho biết văn bản "vẫn cần được các cơ quan liên quan ở Iran xem xét và hoàn thiện". Hãng tin Fars cho hay thông tin về việc thỏa thuận giữa Mỹ và Iran sẽ được ký kết tại Geneva, Thụy Sĩ vào ngày 14/6 là "hoàn toàn sai sự thật".
Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định những thông tin rò rỉ về điều khoản trong dự thảo với Mỹ mà phía Iran tung ra không đúng với những gì đã được thỏa thuận.
"Những gì họ nói, bao gồm cả tuyên bố yếu đuối và đáng thương của họ về việc đạt được một thỏa thuận, không phải là sự thật. Những người này rất thiếu trung thực khi giao dịch. Với họ, không có chuyện giao dịch thiện chí", ông viết trên Truth Social.
Ông Trump cảnh báo "tốt hơn hết họ nên chấn chỉnh lại hành động của mình một cách nhanh chóng".
Một quan chức Nhà Trắng nói với AFP rằng Iran đồng ý phá dỡ chương trình hạt nhân và phá hủy kho uranium làm giàu. Người này thêm rằng Tehran cũng đồng ý mở eo biển và không nhận được khoản tiền bị đóng băng nào cho đến khi thực hiện các cam kết theo thỏa thuận.
Trước đó một ngày, ông Trump tuyên bố hủy kế hoạch không kích Iran vì đã nhận được tín hiệu lãnh đạo Tehran chấp thuận dự thảo thỏa thuận. Ông cho hay các điểm chính của bản ghi nhớ đã được tất cả các bên liên quan thông qua, bao gồm Mỹ, Israel, Arab Saudi, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Qatar, Thổ Nhĩ Kỳ, Pakistan, Bahrain, Kuwait, Jordan và Ai Cập.
Văn phòng Thủ tướng Benjamin Netanyahu hôm nay cho biết lãnh đạo Israel đã nói chuyện với ông Trump và Tổng thống Mỹ cam kết thỏa thuận sẽ bao gồm việc loại bỏ kho uranium làm giàu cũng như tháo dỡ cơ sở hạ tầng tên lửa của Iran.
"Chừng nào tôi còn là Thủ tướng Israel, Iran sẽ không có vũ khí hạt nhân", ông Netanyahu nói.
