Dương Thị Hồng Nhung, 25 tuổi, giảng viên khoa Ngôn ngữ Trung Quốc, Đại học Phenikaa, nhận tin giành học bổng toàn phần của chính phủ Trung Quốc (CSC) bậc tiến sĩ, hồi tháng 5. Ngôi trường mà cô theo học là Đại học Sư phạm Bắc Kinh – thuộc nhóm được đầu tư trọng điểm, top đầu khối ngành đào tạo giáo viên ở đất nước tỷ dân.
Với học bổng CSC, Nhung được tài trợ toàn bộ học phí, ký túc xá, bảo hiểm và nhận trợ cấp sinh hoạt mỗi tháng 3.500 nhân dân tệ (hơn 13,5 triệu đồng).
Nữ giảng viên nói không bất ngờ vì dự đoán trước kết quả sau vòng phỏng vấn với hội đồng tuyển sinh.
“Hội đồng liên tục hỏi sâu về đề tài nghiên cứu, tôi cho rằng đó là tín hiệu tích cực”, Nhung kể.
Hai năm trước, Nhung cũng tốt nghiệp thạc sĩ ngành Giáo dục Hán ngữ quốc tế tại Đại học Sư phạm Bắc Kinh với học bổng CSC. Muốn chinh phục bậc tiến sĩ, cô ứng tuyển làm giảng viên khoa Ngôn ngữ Trung Quốc, Đại học Phenikaa để tích lũy kinh nghiệm giảng dạy, hướng dẫn sinh viên nghiên cứu khoa học, viết bài báo khoa học và dành thời gian xây dựng hồ sơ ứng tuyển.
Theo cô Phạm Thúy Hồng, Phó trưởng khoa Ngôn ngữ Trung Quốc, Đại học Phenikaa, Nhung là giảng viên trẻ được đánh giá cao về chuyên môn, năng lực nghiên cứu và tinh thần trách nhiệm.
“Nhung có phương pháp giảng dạy hiện đại, truyền cảm hứng cho sinh viên và rất nhiệt tình trong mọi công việc của khoa”, cô Hồng nhận xét.
Mọi lựa chọn của Nhung khi đó đều hướng đến mục tiêu học bậc cao hơn. Thời gian chuẩn bị hồ sơ cũng là giai đoạn bận rộn nhất của nữ giảng viên. Có thời điểm, cô chỉ ngủ khoảng 3-4 tiếng mỗi ngày.
“Áp lực đến mức có lúc vừa khóc vừa làm việc”, Nhung chia sẻ.
Theo nữ giảng viên, với bậc tiến sĩ, điều hội đồng quan tâm hơn cả là năng lực nghiên cứu. Vì vậy, cô đầu tư vào kế hoạch nghiên cứu. Ban đầu, Nhung dự định lựa chọn đề tài ngữ âm tiếng Trung của người Việt. Sau nhiều tháng đọc tài liệu và trao đổi với giảng viên, cô chuyển sang nghiên cứu quá trình nhận thức trong việc tiếp thu từ vựng của người học tiếng Trung. Nhung cho rằng đây là hướng nghiên cứu có thể phát triển lâu dài và vẫn còn nhiều khoảng trống.
“Hướng nghiên cứu ở bậc tiến sĩ sẽ ảnh hưởng đến cả con đường học thuật sau này nên tôi muốn lựa chọn thật kỹ”, Nhung cho biết. Nữ giảng viên sau đó chuẩn bị bản kế hoạch chi tiết, gồm quy trình, phương pháp cụ thể và danh mục tham khảo lên tới 40-60 tài liệu.
Ngoài ra, Nhung sang Trung Quốc thi HSK (chứng chỉ Hán ngữ quốc tế gồm 9 bậc). Dù chỉ ôn tập khoảng 10 ngày, cô đạt HSK 8 với 383 điểm, thiếu 7 điểm để đạt cấp độ cao nhất.
Nhung cho rằng khác biệt về trình độ giữa người học tiếng Trung chủ yếu đến từ vốn từ vựng. Để chinh phục HSK 7-8-9, người học cần tích lũy khoảng 12.000 từ, đồng thời luyện đề để làm quen cấu trúc bài thi và cách phân bổ thời gian. Với phần viết luận, cô rèn cách hành văn theo tư duy của người bản ngữ, kết hợp sử dụng các công cụ AI để tự chấm điểm và điều chỉnh bài viết.
Với những sinh viên có mục tiêu săn học bổng, nữ giảng viên cho rằng cần chuẩn bị từ sớm thay vì chờ đến năm cuối đại học. Ngoài điểm học tập (GPA) và chứng chỉ ngoại ngữ, ứng viên cần đầu tư cho kế hoạch nghiên cứu nếu muốn theo đuổi bậc thạc sĩ, tiến sĩ.
Chị Thái Linh, giảng viên khoa Ngôn ngữ Trung Quốc, nói không bất ngờ khi đồng nghiệp giành học bổng tiến sĩ.
“Điều tôi ngưỡng mộ nhất ở Nhung là sự kỷ luật và tinh thần tự học. Ngoài giờ lên lớp, em gần như chỉ đọc tài liệu, viết và nghiên cứu”, chị Linh nói.
Đầu tháng 9, Nhung sẽ sang Bắc Kinh nhập học. Cô dự định xin nghỉ không lương trong hai năm đầu để tập trung học và nghiên cứu.
Xa hơn, Nhung muốn làm nghiên cứu sinh sau tiến sĩ, hướng đến mục tiêu trở thành phó giáo sư.
“Lĩnh vực của tôi ở Việt Nam hiện chưa có giáo sư và chỉ có rất ít phó giáo sư. Khi còn trẻ, tôi muốn dành nhiều thời gian nhất có thể cho nghiên cứu để sau này đóng góp cho việc giảng dạy và nghiên cứu tiếng Trung”, Nhung nói.
Suốt nhiều năm qua, chúng ta đã chứng kiến tài nguyên, công sức, thời gian và sức sống của cả gia đình lẫn học sinh bị dồn vào kỳ thi tuyển sinh lớp 10 - cuộc đua khốc liệt chỉ để 'giành' được một 'cái ghế có sẵn' mà xã hội đang phân phối.
Hệ sinh thái giáo dục mà ai cũng chạy đua với thi cử đã và đang vận hành bằng nhiên liệu của nỗi sợ: sợ con thua bạn thua bè, sợ không có chỗ đứng, sợ làm cha mẹ thất bại. Việc thay đổi bỏ thi tuyển sinh lớp 10 đại trà, chuyển sang xét tuyển là một nỗ lực để phá vỡ vòng lặp khốc liệt này, khiến các em không còn phải “chạy đua” đến kiệt sức ngay trong những tháng ngày tuổi thơ tươi đẹp nhất của mình.
Nhiều người sẽ lo lắng rằng nếu không có áp lực thi cử, ở đây là thi tuyển sinh lớp 10, học sinh sẽ đánh mất động lực. Tuy nhiên, sự thật là chúng ta đang nhầm lẫn giữa sự tuân phục do sợ hãi và động lực học tập chân chính. Tôi tin rằng trong thế giới đầy biến động mà các em sẽ lớn lên, động lực bền vững nhất không đến từ việc ganh đua điểm số, mà cần đến từ chí nguyện sống (purpose).
Để giữ động lực cho học sinh mà không cần đến những áp lực không đáng, chúng ta cần làm 2 việc:
Thứ nhất, giúp trẻ tìm ra "điểm nung nấu" của riêng mình. Đó là những vấn đề, những chủ đề mà khi nghĩ đến, hệ thần kinh và thân thể của trẻ phản ứng mạnh mẽ: thân thể ấm lên, mắt sáng lên, năng lượng hừng hực. Đây là tín hiệu chân thật nhất từ cơ thể giúp xác nhận sự say mê đích thực. Khi một đứa trẻ tìm được chí nguyện, tự trẻ sẽ có kỷ luật và nỗ lực để vượt khó mà không cần bất kỳ hình phạt hay kỳ vọng áp đặt nào.
Thứ hai, chuyển từ việc đánh giá theo chuẩn đồng nhất sang đánh giá theo tiến bộ cá nhân. Thay vì nhìn vào điểm số và thứ hạng để so sánh với bạn bè, chúng ta hãy nhìn vào sự phát triển của từng em qua thời gian. Mỗi đứa trẻ là một vũ trụ riêng biệt, có nhịp độ và cách học riêng. Khi được ghi nhận tiến trình nỗ lực chân thực và cá nhân hóa, động lực nội tại của các em sẽ tự nhiên nảy nở.
Nếu không dùng bài thi đại trà, làm sao để các trường chất lượng tốt chọn được đúng học sinh phù hợp? Lời giải nằm ở việc chúng ta phải thay đổi giả định về "tài năng" và "sự xuất sắc".
Chúng ta cần bỏ quan niệm rằng giáo dục là quá trình tìm ra những viên ngọc thô có sẵn qua các bài kiểm tra sàng lọc. Giáo dục bản chất là quá trình kiến tạo. Các trường THPT chất lượng tốt nên chuyển hướng tuyển sinh dựa trên sự phù hợp giữa định hướng, triết lý của nhà trường và bản thể độc đáo của học sinh.
Mỗi học sinh không nên bị đánh giá chỉ qua năng lực giải đề toán, vật lý hay ngữ văn, mà cần được nhìn nhận qua cách các em nhào nặn những kiến thức, trải nghiệm, và cả những khao khát của mình thành một "hợp kim" độc nhất.
Một trường chất lượng cao có thể chọn những học sinh không giỏi đều mọi môn, nhưng lại xuất sắc trong tư duy hệ thống, hoặc có khả năng đồng cảm sâu sắc và cam kết với các dự án cộng đồng thực tế. Bằng cách xét tuyển dựa trên hồ sơ quá trình học tập (portfolio), năng lực thực tiễn và khát vọng của từng em, nhà trường sẽ không chỉ chọn được những học sinh giỏi tuân theo công thức, mà sẽ tìm được những nhà sáng tạo dám sống thật, có đam mê, có tư duy độc lập, tò mò khám phá theo hướng riêng, nhờ đó có khả năng đóng góp giá trị nguyên bản cho xã hội.
Sự thay đổi chính sách này là một thách thức thích nghi rất lớn, đòi hỏi sự thay đổi sâu sắc trong quan niệm, triết lý và giá trị của toàn hệ thống - từ các nhà lãnh đạo, quản lý, giáo viên đến cha mẹ học sinh - chứ không đơn thuần chỉ là một quyết định hành chính.
Tiến trình chuyển đổi chắc chắn sẽ có trắc trở, khó khăn, bộc lộ những điểm chưa hoàn thiện so với trước đây, nhưng đó là một bước lùi cần thiết của hệ thống để chúng ta tiến lên phía trước, đưa giáo dục thực sự quay về với sứ mệnh kiến tạo những con người toàn vẹn và có giá trị không thể thay thế. Đó mới là những con người cần thiết nhất trong thời đại AI.
Ngày 18-6, Ban Chỉ đạo Chương trình Người dân Khánh Hòa nói tiếng Anh tổ chức khai mạc Ngày hội tiếng Anh tỉnh Khánh Hòa năm 2026 với sự tham gia của đông đảo học sinh, sinh viên, đoàn viên thanh niên, người dân và du khách.
Ngày hội được tổ chức nhằm tạo không gian cộng đồng để mọi người cùng giao tiếp, trải nghiệm và sử dụng tiếng Anh trong đời sống hằng ngày, qua đó lan tỏa phong trào học tập ngoại ngữ trên địa bàn tỉnh.
Ông Nguyễn Thanh Hà - Phó chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa - cho biết sau 4 năm triển khai, Chương trình Người dân Khánh Hòa nói tiếng Anh đã góp phần lan tỏa mạnh mẽ phong trào học ngoại ngữ trong cộng đồng, nâng cao năng lực hội nhập và chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao cho địa phương.
Theo ông Hà, ngày hội không chỉ là dịp để các câu lạc bộ tiếng Anh và người dân giao lưu, trải nghiệm mà còn thể hiện quyết tâm của tỉnh trong việc xây dựng môi trường học tập, sử dụng tiếng Anh rộng khắp, góp phần thực hiện hiệu quả đề án đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.
Theo ban tổ chức, xuyên suốt ngày hội diễn ra nhiều hoạt động hấp dẫn như chung kết cuộc thi Rung chuông vàng, cuộc thi Gia đình nói tiếng Anh, đại nhạc hội Sing to Shine, chương trình diễu hành xích lô “Local Ride - Global Vibe”, đồng diễn dân vũ cùng các gian hàng trải nghiệm và ẩm thực.
Bạn Nguyễn Minh Huyền, học sinh lớp 11 tại Nha Trang, bộc bạch đây là lần đầu tiên bạn tham gia sự kiện quy mô lớn về tiếng Anh ngoài trời.
“Em thấy rất hào hứng vì có nhiều hoạt động tương tác thực tế. Trước đây em chủ yếu học tiếng Anh trong lớp, còn ở đây em có cơ hội giao tiếp với nhiều người khác nhau nên tự tin hơn” - Huyền chia sẻ.
Sáng 13-4, chuyến xe ‘HUTECH Scholarship Tour 2026 - Nhận học bổng, Chạm tương lai’ đã lăn bánh với điểm xuất phát tại Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ (TP.HCM). Đây là hoạt động mở màn cho chuỗi chương trình trao học bổng kết hợp tư vấn hướng nghiệp quy mô lớn của Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH).
HUTECH trao 20 suất học bổng cho học sinh lớp 12 Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ - Ảnh: NTCC
Ngay trong ngày đầu tiên, trường đã trao 12 suất học bổng trị giá 50% học phí toàn khóa và 8 suất học bổng trị giá 25% học phí toàn khóa cho học sinh khối 12. Đại diện Trường cũng trao 1 suất học bổng trị giá 5 triệu đồng cho THPT Nguyễn Hữu Thọ nhằm đồng hành cùng công tác khuyến học.
Những suất học bổng vừa là sự ghi nhận cho nỗ lực học tập, vừa góp phần giảm áp lực tài chính, giúp sĩ tử an tâm hơn khi lựa chọn ngành học và định hướng tương lai.
Chia sẻ sau khi nhận học bổng, bạn Trương Ngọc Mai - Học sinh lớp 12A6 Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ cho biết: ‘Em biết đến học bổng qua fanpage của trường và đã đăng ký từ khoảng một tháng trước.
Em mong muốn theo học ngành Công nghệ điện ảnh, truyền hình tại HUTECH vì môi trường học tập năng động, cơ sở vật chất tốt và có nhiều hoạt động thực hành. Học bổng lần này giúp em tự tin hơn để theo đuổi ước mơ và đặc biệt là giảm bớt gánh nặng học phí cho gia đình.’
Sau điểm dừng đầu tiên, ‘HUTECH Scholarship Tour 2026 - Nhận học bổng, Chạm tương lai’ sẽ tiếp tục hành trình với quy mô rộng khắp: triển khai tại 270 trường THPT, trao tổng cộng 5.000 suất học bổng, tiếp cận gần 100.000 học sinh trên toàn quốc.
Song song đó, chương trình hỗ trợ tư vấn và hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ ngay tại trường, giúp học sinh chủ động nắm bắt cơ hội trước thềm đại học.
HUTECH Scholarship Tour 2026 triển khai quy mô rộng mở, trao hàng nghìn suất học bổng cho các sĩ tử khối 12 - Ảnh: NTCC
Năm 2026, trường tiếp tục triển khai Học bổng Tuyển sinh với mức hỗ trợ linh hoạt từ 25%, 50% đến 100% học phí toàn khóa. Để tham gia xét học bổng, học sinh có thể đăng ký xét tuyển dựa trên điểm học bạ cả năm lớp 11, học kỳ 1 lớp 12 hoặc cả năm lớp 12, với tiêu chí cụ thể:
- Học bổng 25%: Tổng điểm 3 môn xét tuyển đạt từ 20 - dưới 26 điểm.
- Học bổng 50%: Tổng điểm 3 môn xét tuyển đạt từ 26 - dưới 29 điểm.
- Học bổng 100%: Tổng điểm 3 môn xét tuyển đạt từ 29 điểm trở lên.
Đánh giá về ý nghĩa của chương trình, thầy Đỗ Đình Đảo - Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ (TP.HCM) chia sẻ: ‘Nhà trường trân trọng sự đồng hành bền bỉ của HUTECH trong suốt nhiều năm qua. HUTECH Scholarship Tour 2026 mang đến cho học sinh một cơ hội rất rõ ràng để nhìn thấy con đường phía trước.
Những suất học bổng được trao hôm nay vừa là sự hỗ trợ thiết thực, vừa là dấu mốc ghi nhận nỗ lực của các em trong suốt hành trình học tập. Từ điểm tựa này, tôi tin rằng các em sẽ có thêm động lực để tiếp tục phấn đấu, tự tin bước vào chặng đường mới với tâm thế vững vàng hơn.’
