Ngày 22.7, Văn phòng UBND tỉnh Khánh Hòa cho biết Phó chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thanh Hà vừa kết luận cuộc họp với Sở GD-ĐT cùng các sở, ngành, địa phương về sắp xếp cơ sở giáo dục công lập và công tác chuẩn bị năm học 2026 – 2027.
Toàn tỉnh hiện có hơn 800 cơ sở giáo dục, trong đó 728 cơ sở công lập với hơn 26.500 cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên. Theo dự thảo phương án của Sở GD-ĐT, Khánh Hòa dự kiến giảm 248 cơ sở giáo dục công lập, tương đương 34,1%; một số địa phương có tỷ lệ sắp xếp vượt 50%.
Tuy nhiên, vẫn còn 13 xã, phường chưa đạt yêu cầu giảm tối thiểu 30% đầu mối gồm: Ninh Hòa, Diên Lạc, Diên Điền, Diên Thọ, Bắc Khánh Vĩnh, Nam Khánh Vĩnh, Bác Ái, Bác Ái Đông, Anh Dũng, Bảo An, Đông Hải, Phước Hà và Thuận Bắc.
Sau khi trao đổi với các đơn vị, các địa phương này thống nhất điều chỉnh phương án để bảo đảm giảm từ 30% đầu mối trở lên, theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công văn số 777/TTg-TCCV ngày 10.7.2026 và Công văn số 814/TTg-TCCV ngày 20.7.2026.
Ông Nguyễn Thanh Hà yêu cầu các địa phương khẩn trương hoàn thiện phương án, gửi Sở GD-ĐT tổng hợp trước ngày 23.7 để trình Thường trực Tỉnh ủy chậm nhất ngày 24.7. UBND tỉnh sẽ phê duyệt và chỉ đạo thực hiện trước ngày 15.8.2026, kịp thời triển khai trước năm học mới.
Song song với sắp xếp cơ sở giáo dục, các địa phương phải chủ động xây dựng phương án bố trí cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên, bảo đảm công khai, minh bạch và lựa chọn đội ngũ lãnh đạo đáp ứng yêu cầu về năng lực, phẩm chất.
Sở Nội vụ được giao hướng dẫn chế độ, chính sách đối với các trường hợp chịu tác động sau sắp xếp, đồng thời hướng dẫn thủ tục chuyển từ viên chức trường học sang công chức tại UBND cấp xã. Sở GD-ĐT rà soát đội ngũ giáo viên để điều chuyển khi cần thiết, bảo đảm không nơi nào thiếu giáo viên đứng lớp và sớm xây dựng kế hoạch tuyển bổ sung viên chức.
Đối với công tác chuẩn bị năm học 2026 – 2027, gần 180 cơ sở giáo dục của Khánh Hòa sẽ được đầu tư xây dựng, sửa chữa với tổng kinh phí hơn 1.143 tỉ đồng, gồm 956 tỉ đồng dành cho xây dựng và 187,5 tỉ đồng mua sắm thiết bị. Sở GD-ĐT cũng phối hợp các xã, phường triển khai các nghị quyết của HĐND tỉnh về sữa học đường, học phí và ưu tiên nguồn lực cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi và học sinh có hoàn cảnh khó khăn.
Cùng ngày, Sở GD-ĐT Đắk Lắk cho biết đã trình UBND tỉnh báo cáo tổng hợp phương án sắp xếp cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông công lập của các xã, phường và đề xuất phương án tổng thể trên địa bàn.
Hiện toàn tỉnh có 1.238 cơ sở giáo dục mầm non và phổ thông công lập, gồm 356 trường mầm non, 450 trường tiểu học, 285 trường THCS, 62 trường liên cấp TH-THCS, 78 trường THPT và 7 trường liên cấp THCS-THPT.
Theo phương án tổng thể, tỉnh dự kiến giảm 690 trường, gồm 196 trường mầm non, 331 trường tiểu học, 212 trường THCS và 17 trường THPT, tương ứng tỷ lệ giảm đầu mối 55,7%, cao hơn mức 40,1% do các địa phương cấp xã đề xuất.
Sau sắp xếp cơ sở giáo dục, Đắk Lắk dự kiến tăng thêm 103 trường liên cấp TH-THCS, 35 trường liên cấp THCS-THPT và 15 trường liên cấp đủ ba cấp học. Theo Sở GD-ĐT, việc sáp nhập các trường nhỏ lẻ để hình thành trường liên cấp quy mô lớn sẽ góp phần sử dụng hiệu quả hơn cơ sở vật chất và nguồn lực hiện có.
Sở GD-ĐT Đắk Lắk khẳng định quá trình sắp xếp sẽ bảo đảm quyền học tập của học sinh, tạo điều kiện thuận lợi để việc đến trường không bị ảnh hưởng.
Theo đánh giá của sở, phần lớn các xã đã đạt tỷ lệ giảm đầu mối từ 30% trở lên. Tuy nhiên, một số địa phương như Ea Trang, Krông Nô, Ea Bá (đều 25%) và Ea Na (26,67%) vẫn chưa đáp ứng yêu cầu. Ngoài ra, quy mô một số trường sau sắp xếp còn nhỏ.
Để bảo đảm tiến độ trước năm học mới, UBND các xã, phường được yêu cầu hoàn thiện phương án chi tiết và gửi về Sở GD-ĐT trước ngày 24.7.
Sở Nội vụ được giao xây dựng khung đề án mẫu, hướng dẫn quy trình điều chuyển biên chế và bố trí lại công tác đối với cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên dôi dư sau sáp nhập. Trong khi đó, Sở Tài chính hướng dẫn việc kiểm kê, bàn giao tài sản công, đất đai, đồng thời tham mưu phân bổ ngân sách sửa chữa, nâng cấp các điểm trường chính và xử lý các khoản công nợ còn tồn đọng.
Thủ tướng Chính phủ vừa ký quyết định phê duyệt đề án phát triển một số cơ sở giáo dục đại học lớn ở vùng Đông Nam Bộ theo hướng đạt trình độ tiên tiến của nhóm các trường đại học hàng đầu châu Á giai đoạn 2026 - 2035.
Ba trường được lựa chọn gồm Đại học Kinh tế TP.HCM (UEH), Trường đại học Y Dược TP.HCM và Trường đại học Việt Đức.
Đề án đặt mục tiêu ba cơ sở giáo dục đại học được lựa chọn cùng với Đại học Quốc gia TP.HCM hình thành các trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ hàng đầu khu vực; tạo động lực phát triển giáo dục đại học, đồng thời góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế của TP.HCM cũng như vùng Đông Nam Bộ.
Theo mục tiêu đến năm 2030, UEH phấn đấu nằm trong nhóm 150 trường đại học hàng đầu châu Á về lĩnh vực kinh doanh và quản lý theo các bảng xếp hạng quốc tế uy tín, tăng cường hiện diện và đóng góp học thuật trong khu vực Đông Nam Á.
Trường đại học Y Dược TP.HCM hướng tới vị thế hàng đầu trong đào tạo và nghiên cứu khoa học sức khỏe, đáp ứng các tiêu chí của nhóm 150 cơ sở giáo dục đại học uy tín nhất châu Á trong lĩnh vực này.
Trong khi đó Trường đại học Việt Đức tiếp tục phát triển theo mô hình đại học nghiên cứu, vận hành theo chuẩn của các trường đại học hàng đầu Đức.
Đề án cũng đưa ra các chỉ tiêu cụ thể về quy mô đào tạo, công bố khoa học quốc tế, trình độ đội ngũ giảng viên, mức độ quốc tế hóa chương trình đào tạo và năng lực đổi mới sáng tạo của từng trường.
Điều này không phải là trường hợp cá biệt mà đã diễn ra từ nhiều năm nay.
Nhìn nhận một cách khách quan, điểm tích cực của kỳ thi năm nay là đề thi đã thể hiện khá rõ tinh thần của Chương trình giáo dục phổ thông 2018.
Nếu như trước đây đề thi thường nghiêng về khả năng ghi nhớ và tái hiện kiến thức thì nay trọng tâm đã chuyển sang đánh giá năng lực vận dụng, tư duy và giải quyết vấn đề của học sinh.
Điều đó được thể hiện qua việc nhiều câu hỏi không chỉ yêu cầu thí sinh nắm vững kiến thức mà còn phải biết liên hệ, phân tích và vận dụng vào các tình huống thực tiễn.
Có thể nói đề thi năm nay cho thấy sự nhất quán trong quá trình đổi mới giáo dục ở nước ta: từ đổi mới chương trình, đổi mới phương pháp dạy học đến đổi mới kiểm tra, đánh giá học sinh.
Khi mục tiêu giáo dục đã chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển phẩm chất và năng lực người học, việc đề thi đặt ra những yêu cầu cao hơn về tư duy và khả năng vận dụng là một bước đi phù hợp, góp phần đưa chủ trương đổi mới đi vào thực chất thay vì chỉ dừng lại trên văn bản.
Đã tích cực như thế thì tại sao dư luận vẫn có những ý kiến trái chiều về độ khó - dễ, độ chuẩn chỉnh... của đề thi, đặc biệt là đề thi văn?
Đó là vì kỳ thi tốt nghiệp THPT hiện nay đang nhắm đến quá nhiều mục đích.
Theo quy chế thi tốt nghiệp THPT của Bộ GD-ĐT, thi tốt nghiệp THPT nhằm mục đích: "Đánh giá đúng kết quả học tập của người học theo mục tiêu và yêu cầu cần đạt trong chương trình giáo dục phổ thông; lấy kết quả thi để xét công nhận tốt nghiệp THPT; làm một trong các cơ sở để đánh giá chất lượng dạy, học của các cơ sở giáo dục phổ thông/ giáo dục thường xuyên và công tác chỉ đạo của các cơ quan quản lý giáo dục; cung cấp dữ liệu đủ độ tin cậy, trung thực, đánh giá đúng năng lực của học sinh để các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp sử dụng trong tuyển sinh theo tinh thần tự chủ".
Thế thì, một đề thi khó mà đáp ứng được cả hai mục đích chính của kỳ thi là xét công nhận tốt nghiệp THPT và xét tuyển vào đại học, cao đẳng bởi tính chất của nó hoàn toàn khác nhau.
Đề thi dùng để xét tốt nghiệp yêu cầu thí sinh đạt chuẩn kiến thức (nói nôm na chỉ cần đạt trình độ trung bình) là đậu.
Trong khi đó, đề thi xét tuyển vào đại học, cao đẳng cần lựa chọn người có đủ năng lực để học tập ở bậc cao hơn bậc THPT.
Vì vậy nếu đề thi nghiêng về mục đích xét tốt nghiệp THPT thì việc sử dụng kết quả để xét vào đại học sẽ không khách quan và chính xác. Ngược lại, nếu đề nghiêng về mục tiêu thứ hai thì sẽ gây áp lực cho học sinh...
Đó là chưa kể nhiều trường hợp đi thi chỉ vì bắt buộc phải đi thi để được cấp bằng tốt nghiệp THPT.
Như nhiều thí sinh là học sinh Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, Trường phổ thông Năng khiếu (Đại học Quốc gia TP.HCM) trả lời các nhà báo trước khi bước vào kỳ thi: "Em thuộc diện tuyển thẳng vào đại học nên em chỉ đi thi để được cấp bằng tốt nghiệp", "Theo quy chế thì em chỉ cần 2 điểm mỗi môn là có thể đậu tốt nghiệp THPT.
Vì vậy em không dành nhiều thời gian cho việc ôn thi", "Em sẽ du học nên chỉ cần đi thi để có bằng tốt nghiệp"...
Nếu thí sinh đi thi với tâm thế như thế này thì việc sử dụng kết quả thi tốt nghiệp "làm một trong các cơ sở để đánh giá chất lượng dạy, học của các cơ sở giáo dục phổ thông/giáo dục thường xuyên và công tác chỉ đạo của các cơ quan quản lý giáo dục" liệu có phù hợp?
Kỳ thi tốt nghiệp THPT được tổ chức với quy mô toàn quốc, huy động các ngành, các cấp tham gia, gây áp lực lớn cho xã hội nói chung, học sinh và phụ huynh nói riêng mà những năm gần đây tỉ lệ học sinh tốt nghiệp THPT hơn 90% thì có cần diễn ra không?
Một kỳ thi nhắm đến quá nhiều mục đích có còn phù hợp nữa không?
Sáng 26/5, Nghiêm Văn Bình, Trưởng phòng Quản lý thi và Kiểm định chất lượng, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, lưu ý thí sinh 5 điểm trước kỳ thi vào lớp 10. Cụ thể:
- Các vật dụng thí sinh được mang vào phòng thi: bút viết, thước kẻ, bút chì, tẩy, êke, thước vẽ đồ thị, dụng cụ vẽ hình, máy tính cầm tay không có chức năng soạn thảo văn bản, không có thẻ nhớ. Cũng như năm ngoái, thí sinh không còn được mang Atlat Địa lý, Bảng tuần hoàn, bảng tính tan dùng trong môn Hóa học.
Những vật dụng bị cấm gồm bút xóa; giấy than; đồ uống có cồn; vũ khí và chất gây cháy, nổ; tài liệu, thiết bị truyền tin (thu, phát sóng thông tin, ghi âm, ghi hình).
Với những thí sinh cần mang thiết bị hỗ trợ sức khỏe, ông Bình cho biết lực lượng công an sẽ kiểm tra, nếu không phát hiện bất thường sẽ dán tem đảm bảo để các em mang vào phòng thi.
Theo ông Bình, tinh thần là "linh hoạt, không cứng nhắc" với các thiết bị khác, như đồng hồ cơ, trang sức, túi clear trong suốt... Giám thị không cấm thí sinh mang vào phòng thi, song cần nhấn mạnh các em không lợi dụng các đồ vật này để gian lận.
Đặc biệt với máy tính cầm tay, thí sinh được mang vào phòng thi những máy không có thẻ nhớ, không có chức năng thu phát, soạn thảo văn bản; không quy định cụ thể về nhãn hiệu, chủng loại.
- Khi nhận đề, thí sinh phải kiểm tra số trang, mã đề, chất lượng in ấn. Chậm nhất 5 phút từ khi tính giờ làm bài, các em phải báo cáo những bất thường trong đề (thiếu trang, rách, hỏng, nhòe, mờ) cho giám thị. Quá thời gian này, thí sinh tự chịu trách nhiệm với đề mình đã nhận.
- Giám thị không được làm ảnh hưởng đến khả năng làm bài của thí sinh. Ông Bình lấy ví dụ nếu giám thị vô tình ký nhầm vào phần phách và giấy thi của thí sinh, thầy cô không được yêu cầu các em đổi giấy mới, vì sẽ làm ảnh hưởng đến tâm lý, thời gian và kết quả làm bài.
Khi đó, giám thị lập biên bản bất thường, báo cáo trưởng điểm thi và có thể tổ chức chấm chung bài thi đó sau này, đảm bảo quyền lợi của thí sinh.
- Thí sinh đến muộn quá 15 phút từ lúc tính giờ làm bài sẽ không được vào phòng thi, đồng nghĩa không có điểm môn đó và không đủ điều kiện xét tuyển lớp 10 công lập.
Khi thi tự luận, các em được nộp bài sau khi hết 2/3 thời gian, nhưng đồng thời phải nộp lại đề thi, giấy nháp. Riêng môn trắc nghiệm, thí sinh không được nộp bài trước, chỉ được ra khỏi phòng khi hết giờ.
Khi đó, giám thị lập biên bản bất thường, báo cáo trưởng điểm thi, có thể tổ chức chấm chung bài thi đó sau này, đảm bảo quyền lợi của thí sinh.
- Với môn chuyên, điểm mới của năm nay là Lịch sử và Địa lý cho thí sinh làm trực tiếp vào đề, tương tự môn Ngoại ngữ và Khoa học tự nhiên (đã áp dụng năm ngoái). Thời gian làm bài môn chuyên là 150 phút.
Thí sinh thi nhiều môn chuyên có thể dự thi ở những điểm khác nhau, và khác với nơi thi ba môn chung. Vì vậy, ông Bình lưu ý các em và gia đình kiểm tra kỹ phòng thi, điểm thi trên giấy báo, không chủ quan để buổi thi sau đến lại điểm thi hôm trước.
Ông Bình lưu ý các giáo viên thực hiện đúng quy chế và nguyên tắc coi thi, không lơ là, chủ quan, không tự ý xử lý các tình huống.
"Khi có vấn đề cấp bách, cần xin ý kiến ban chỉ đạo thi thì giám thị, trưởng điểm thi phải báo cáo ngay để xử lý kịp thời", ông Bình nói. "Giám thị tuyệt đối không tự ý, không sáng tạo trong quá trình coi thi".
Năm nay, Hà Nội có khoảng 147.000 học sinh tốt nghiệp THCS, trong đó gần 125.000 em đăng ký thi lớp 10 công lập. Chỉ tiêu lớp 10 khoảng 82.660, tỷ lệ đỗ là 56%.
Học sinh thi ba môn gồm Toán, Văn và Ngoại ngữ trong hai ngày 30-31/5, thí sinh thi môn chuyên sẽ thi thêm ngày 1/6. Điểm thi, điểm chuẩn lớp 10 công lập ở Hà Nội dự kiến được công bố từ ngày 19 đến 22/6.
