Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng ký Quyết định số 1413 phê duyệt Đề án Cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam gắn với thực hiện mục tiêu tăng trưởng ở mức cao, liên tục đến năm 2045 (Đề án).
Mục tiêu tổng quát của Đề án là xây dựng thị trường tài chính Việt Nam phát triển đồng bộ, hiện đại và hội nhập với khu vực và thế giới; có cấu trúc cân đối, hợp lý, có khả năng huy động, phân bổ hiệu quả các nguồn lực trong và ngoài nước cho phát triển kinh tế – xã hội; phát huy vai trò cung ứng vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế; là động lực để thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế ở mức cao, liên tục đến năm 2045.
Phấn đấu đến năm 2045 thị trường tài chính Việt Nam có trình độ phát triển cao, vận hành theo nguyên tắc thị trường, có hệ thống thể chế, hạ tầng, sản phẩm, nhà đầu tư và cơ chế quản lý giám sát đạt chuẩn quốc tế.
Trong đó thị trường chứng khoán giữ vai trò trọng yếu, hệ thống ngân hàng phát triển an toàn, hiện đại, thị trường bảo hiểm phát triển bền vững; Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam từng bước trở thành cấu phần quan trọng trong kết nối dòng vốn, dịch vụ tài chính và các định chế tài chính trong khu vực.
Đề án đưa ra mục tiêu phát triển thị trường tài chính theo hướng cân bằng về cơ cấu, có sự liên kết, hỗ trợ giữa các cấu phần của thị trường; phát triển thị trường vốn, thị trường chứng khoán công khai, minh bạch, tăng quy mô và độ sâu, tăng cường hiệu quả huy động vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp và nền kinh tế, đẩy mạnh huy động vốn thông qua chào bán cổ phiếu, trái phiếu ra công chúng; nâng cao hiệu quả hoạt động của các tổ chức kinh doanh chứng khoán, các định chế tài chính trung gian.
Phát triển cơ sở nhà đầu tư theo hướng bền vững, ưu tiên phát triển nhà đầu tư tổ chức có tiềm lực tài chính (quỹ đầu tư, quỹ hưu trí, doanh nghiệp bảo hiểm…).
Tăng tỉ trọng nhà đầu tư có tổ chức để phát triển cân bằng hơn giữa nhà đầu tư tổ chức và nhà đầu tư cá nhân; phấn đấu đến năm 2030, giá trị tài sản đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường vốn, thị trường chứng khoán đạt khoảng 15%GDP; tổng giá trị tài sản ròng của các quỹ đầu tư chứng khoán đạt 5% GDP; quy mô tổng tài sản các quỹ hưu trí tăng trưởng bình quân 11,5%/năm trong giai đoạn 2026-2030.
Hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, nâng cao chất lượng tín dụng, phát triển ngân hàng số, tài chính toàn diện và bảo đảm an toàn hệ thống các tổ chức tín dụng; phát triển thị trường bảo hiểm toàn diện, an toàn, bền vững, đóng góp tích cực cho ổn định tài chính, an sinh xã hội và đầu tư dài hạn.
Hiện đại hóa hạ tầng tài chính và thúc đẩy chuyển đổi số. Thiết lập hạ tầng thanh toán hiện đại, đồng bộ, hoạt động thông suốt, tự chủ, có kết nối với hệ thống thanh toán song phương và đa phương với các đối tác, khu vực và thế giới chậm nhất vào năm 2028.
Triển khai thực hiện cơ chế đối tác bù trừ trung tâm trên thị trường chứng khoán cơ sở trong năm 2027. Xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung phục vụ quản lý, giám sát trên thị trường tài chính trong giai đoạn 2030-2035; vận hành hiệu quả các sản phẩm mới, thị trường mới, ban hành các cơ chế đột phá để phát triển thị trường vốn cả về quy mô và tính thanh khoản.
Để đạt được các mục tiêu trên, Đề án đưa ra 8 nhóm giải pháp cần thực hiện. Nhóm giải pháp về thể chế chính sách: Rà soát, sửa đổi, bổ sung pháp luật chuyên ngành; nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế để đề xuất xây dựng Luật về quản lý giám sát thị trường tài chính và dịch vụ tài chính, điều chỉnh tất cả các hoạt động liên quan đến việc thiết lập, giao dịch, trao đổi các sản phẩm tài chính vào thời điểm phù hợp; tiếp tục hoàn thiện chính sách pháp luật về thanh tra, kiểm tra, giám sát trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, thị trường tài chính và dịch vụ tài chính.
Nhóm giải pháp về sản phẩm, hàng hóa bao gồm: Đối với thị trường trái phiếu Chính phủ thực hiện đa dạng hóa sản phẩm (trái phiếu xanh, trái phiếu bền vững, trái phiếu lãi suất thả nổi, trái phiếu gắn với chỉ số lạm phát…) đáp ứng nhu cầu của nhà đầu tư, nâng cao khả năng huy động vốn của Chính phủ.
Về thị trường tiền tệ – tín dụng tiếp tục phát triển tài chính toàn diện và mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ ngân hàng cho người dân; hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên (trong đó có doanh nghiệp nhỏ và vừa) và các động lực tăng trưởng kinh tế theo chủ trương của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, thúc đẩy tín dụng xanh; đẩy mạnh cung cấp các sản phẩm, dịch vụ thông tin tín dụng trên môi trường số…
Nhóm giải pháp về cơ sở nhà đầu tư: Đối với các nhà đầu tư tổ chức trong nước, triển khai các giải pháp tái cấu trúc nhà đầu tư và phát triển ngành quỹ đầu tư chứng khoán; tập trung phát triển và đa dạng hóa các loại hình quỹ đầu tư và bộ chỉ số chứng khoán, mở rộng hạn mức đầu tư quỹ mở và đa dạng hóa kênh phân phối chứng chỉ quỹ; khuyến khích các loại hình quỹ đầu tư phục vụ đầu tư dài hạn cho cơ sở hạ tầng, bất động sản, khởi nghiệp sáng tạo, chương trình dự án có mục tiêu xanh, bền vững…
Đối với nhà đầu tư nước ngoài từng bước đơn giản hóa thủ tục mở tài khoản, quy trình chuyển đổi ngoại tệ và chuyển lợi nhuận về nước đối với các nhà đầu tư nước ngoài; mở rộng việc tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài theo lộ trình phù hợp…
Nhóm giải pháp về phát triển các định chế tài chính trung gian và các tổ chức cung cấp dịch vụ: Nghiên cứu hình thành các ngân hàng có quy mô lớn, năng lực cạnh tranh khu vực và quản trị tiệm cận chuẩn mực và thông lệ quốc tế; tiếp tục khuyến khích một số ngân hàng thương mại có tầm quan trọng hệ thống áp dụng sớm các tỉ lệ đảm bảo an toàn theo quy định, tiệm cận chuẩn Basel III từ năm 2026; đẩy mạnh xử lý nợ xấu, ngăn ngừa, hạn chế tình trạng sở hữu chéo, tiếp tục đổi mới công tác giám sát theo hướng chuyển từ giám sát tuân thủ sang giám sát trên cơ sở rủi ro, tiệm cận với chuẩn mực và thông lệ quốc tế…
Nhóm giải pháp về hạ tầng thị trường, ứng dụng công nghệ thông tin: Thực hiện nâng cấp, hiện đại hoá Hệ thống Thanh toán điện tử liên ngân hàng Quốc gia, Hệ thống chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử; đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ, hiện đại hóa hạ tầng giao dịch và thanh toán trên thị trường chứng khoán; nâng cấp tính năng kỹ thuật để đáp ứng các yêu cầu vận hành sản phẩm mới theo lộ trình…
Nhóm giải pháp về quản lý giám sát, điều hành thị trường: Tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác, kiên định mục tiêu kiểm soát lạm phát, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững; tiếp tục đổi mới công tác giám sát ngân hàng theo hướng chuyển từ giám sát tuân thủ sang giám sát trên cơ sở rủi ro, tiệm cận với chuẩn mực và thông lệ quốc tế; triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý thị trường vàng…
Nhóm giải pháp về hội nhập tài chính, nâng hạng thị trường chứng khoán và triển khai Trung tâm tài chính quốc tế: Triển khai công tác đối ngoại và hội nhập kinh tế quốc tế một cách toàn diện, hiệu quả, phù hợp với các chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Chính phủ, đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô, an ninh, an toàn hệ thống tài chính tiền tệ – ngân hàng…
Các công ty chứng khoán tiếp tục duy trì quan điểm thận trọng về xu hướng ngắn hạn của thị trường khi VN-Index đang trong giai đoạn kiểm định các vùng kháng cự quan trọng và dòng tiền có sự phân hóa mạnh giữa các nhóm cổ phiếu.
Theo Chứng khoán Vietcombank (VCBS), VN-Index đang vận động trong vùng kiểm tra động lực quanh 1.850-1.870 điểm. Dòng tiền trên thị trường tiếp tục phân hóa rõ nét giữa các nhóm ngành, trong khi một số cổ phiếu đã xuất hiện tín hiệu phục hồi sau nhịp điều chỉnh trước đó.
VCBS khuyến nghị nhà đầu tư theo dõi sát diễn biến thị trường trong các phiên tới, đồng thời thận trọng hơn với các quyết định giải ngân mới. Các nhịp rung lắc trong phiên có thể được tận dụng để thực hiện giao dịch ngắn hạn đối với những cổ phiếu đang nắm giữ trong danh mục.
Trong khi đó, Chứng khoán Tiên Phong (TPS) đánh giá VN-Index vẫn đang trong quá trình điều chỉnh và tích lũy lành mạnh khi các vùng hỗ trợ quan trọng chưa bị xuyên thủng. Tuy nhiên, ngưỡng 1.925 điểm vẫn được xem là rào cản đáng chú ý đối với chỉ số. Nếu chưa thể vượt qua vùng này, đà tăng của thị trường có thể tiếp tục suy yếu theo thời gian.
TPS cho rằng nhà đầu tư nên ưu tiên chiến lược nắm giữ, chủ động quản trị rủi ro và duy trì tỷ trọng tiền mặt ở mức hợp lý nhằm tăng tính linh hoạt trước các biến động của thị trường. Việc giải ngân mới chỉ nên thực hiện sau khi đã lựa chọn kỹ các cổ phiếu có nền tảng và triển vọng phù hợp.
Theo Chứng khoán Phú Hưng (PHS), mẫu hình nến Doji xuất hiện cùng với sự sụt giảm của thanh khoản cho thấy tâm lý thận trọng vẫn đang chi phối dòng tiền. Công ty chứng khoán này nhận định thị trường hiện chưa có nhóm cổ phiếu dẫn dắt đủ mạnh để tạo nền tảng cho một xu hướng tăng bền vững.
PHS lưu ý rằng trong kịch bản kém tích cực, nếu VN-Index đánh mất mốc hỗ trợ 1.850 điểm, nguy cơ lùi về vùng tâm lý 1.800 điểm sẽ gia tăng. Ngược lại, xu hướng tích cực chỉ thực sự được củng cố khi chỉ số vượt trở lại ngưỡng 1.910 điểm.
Đơn vị này cũng cho rằng nhiều cổ phiếu đã có phản ứng hồi phục tại vùng đáy gần nhất, song nhà đầu tư vẫn cần theo dõi quá trình kiểm định đáy lần thứ hai của thị trường trước khi xác nhận xu hướng. Các nhóm ngành được PHS đánh giá triển vọng tích cực gồm ngân hàng, chứng khoán và thép.
Theo đánh giá của ông Lê Đức Khánh - Giám đốc Phân tích Chứng khoán VPS, nhịp điều chỉnh của thị trường trong tháng 5 với biên độ dao động chủ yếu quanh vùng 1.850 - 1.900 điểm có thể đã khép lại sau phiên giao dịch cuối tuần qua.
Diễn biến này mở ra kỳ vọng VN-Index bước vào giai đoạn phục hồi trong tháng 6 sau quãng thời gian tích lũy và điều chỉnh ngắn hạn.
Chuyên gia VPS cho rằng xu hướng tăng trung hạn của thị trường vẫn chưa bị phá vỡ. Đợt điều chỉnh vừa qua chủ yếu mang tính kỹ thuật, diễn ra trong ngắn hạn với vùng hỗ trợ quan trọng quanh 1.850 - 1.860 điểm.
Trong bối cảnh lực bán đã có dấu hiệu suy giảm và dòng tiền đang dần cải thiện, VN-Index được kỳ vọng có thể duy trì đà hồi phục trong những tuần tới, thậm chí quay trở lại vùng đỉnh gần nhất vào nửa đầu tháng 6 nếu các yếu tố hỗ trợ tiếp tục được củng cố.
Về cơ hội đầu tư, nhóm tài chính, đặc biệt là ngân hàng và chứng khoán, được đánh giá có nhiều lợi thế khi thanh khoản thị trường được dự báo tăng trở lại cùng với sự cải thiện của tâm lý nhà đầu tư. Đây thường là những nhóm cổ phiếu phản ứng tích cực trong các giai đoạn thị trường bước vào chu kỳ hồi phục.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp khu công nghiệp tiếp tục hưởng lợi từ xu hướng dịch chuyển và mở rộng chuỗi cung ứng công nghệ cao, trong khi ngành bán lẻ được kỳ vọng duy trì đà tăng trưởng nhờ sức mua phục hồi.
Một số doanh nghiệp đầu ngành trong lĩnh vực bán lẻ và dầu khí vẫn ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực, tạo nền tảng cho triển vọng tăng trưởng trong thời gian tới.
Ở chiều ngược lại, nhóm bất động sản vẫn đối mặt với nhiều áp lực liên quan đến chi phí vốn, tốc độ tiêu thụ sản phẩm và bài toán dòng tiền. Việc phát triển quỹ đất mới cũng là thách thức không nhỏ đối với nhiều doanh nghiệp trong ngành.
Trong khi đó, các doanh nghiệp dệt may và thủy sản tiếp tục chịu tác động từ biến động tỷ giá cũng như những yêu cầu ngày càng khắt khe về tiêu chuẩn môi trường và phát triển bền vững tại các thị trường xuất khẩu chủ lực như Mỹ và châu Âu.
Dù duy trì quan điểm lạc quan về xu hướng trung hạn, ông Khánh cho rằng nhà đầu tư vẫn nên ưu tiên quản trị tỷ trọng danh mục và lựa chọn cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt, triển vọng tăng trưởng rõ ràng.
Theo ông, thị trường hiện vẫn cần thêm các tín hiệu xác nhận xu hướng ngắn hạn, song khả năng phục hồi sau nhịp điều chỉnh gần đây là yếu tố đáng chú ý. Tuần giao dịch tới được xem là giai đoạn quan trọng để kiểm chứng quá trình tích lũy và xác lập xu hướng đi lên của thị trường trong thời gian tiếp theo.
Giá bạc hôm nay (8/5), giá bạc trong nước ghi nhận tăng nhẹ ngày đầu tuần, bạc Phú Quý chạm mốc 83 triệu đồng/kg. Giá bạc thế giới cũng tiếp tục tăng mạnh nhờ đồng USD suy yếu và tâm lý thận trọng của nhà đầu tư trước báo cáo việc làm phi nông nghiệp Mỹ (NFP).
Tại phân khúc bạc miếng, các đơn vị kinh doanh ghi nhận mức tăng trung bình từ 21.000 đến 30.000 đồng mỗi lượng.
Cụ thể, giá bạc Phú Quý 999 loại bạc miếng hiện được niêm yết ở mức 3,042 triệu đồng/lượng (mua vào) và 3,136 triệu đồng/lượng (bán ra), tăng tương ứng 24.000 – 25.000 đồng/lượng so với phiên ngày 8/5.
Giá bạc Ancarat miếng 2024 loại 1 lượng cũng điều chỉnh tăng lên mức 3,032 triệu đồng/lượng (mua vào) và 3,107 triệu đồng/lượng (bán ra) sau khi cộng thêm 29.000 – 30.000 đồng mỗi lượng.
Thương hiệu DOJI ghi nhận mức tăng trưởng ổn định ở phân khúc này khi niêm yết bạc miếng DOJI 99.9 tại mức 3,039 triệu đồng/lượng (mua vào) và 3,133 triệu đồng/lượng (bán ra), tăng lần lượt 21.000 đồng ở chiều mua và 22.000 đồng ở chiều bán.
Riêng bạc miếng Kim – Phúc – Lộc SBJ 999 của Sacombank vẫn giữ nguyên mức giá niêm yết từ phiên trước, hiện giao dịch quanh ngưỡng 2,988 – 3,078 triệu đồng/lượng.
Ở phân khúc bạc thỏi:
Đáng chú ý nhất là ở phân khúc bạc thỏi, nơi giá bạc tiếp tục bứt phá và củng cố vị thế trên các mốc quan trọng với mức tăng từ 560.000 đến 800.000 đồng mỗi kg.
Giá bạc Phú Quý 999 loại thỏi ghi nhận mức tăng 640.000 đồng/kg (mua vào) và 667.000 đồng/kg (bán ra), hiện giao dịch tại mức 81,119 – 83,626 triệu đồng/kg, chính thức chạm và vượt vững chắc mốc 83 triệu đồng/kg.
Giá bạc Ancarat thỏi 2025 chứng kiến mức tăng mạnh nhất thị trường khi tăng thêm 780.000 – 800.000 đồng/kg, đưa giá niêm yết lên ngưỡng 79,924 triệu đồng/kg (mua vào) và 82,354 triệu đồng/kg (bán ra).
Thương hiệu DOJI cũng khẳng định sức nóng ở phân khúc bạc thỏi 99.9 khi điều chỉnh tăng 560.000 đồng/kg ở chiều mua và 586.000 đồng/kg ở chiều bán, hiện niêm yết tại 81,040 triệu đồng/kg (mua vào) và 83,546 triệu đồng/kg (bán ra), xác lập mức giá bán lẻ áp sát thương hiệu Phú Quý và duy trì vị thế trên mốc 83 triệu đồng.
Trong khi đó, bạc thỏi Kim-Phúc-Lộc SBJ 999 của Sacombank không có sự thay đổi về giá so với phiên trước, tiếp tục đứng ở mức 79,680 – 82,080 triệu đồng/kg.
Giá bạc thế giới tăng, giao dịch quanh mốc 80,90 USD/ounce
Theo Kitco lúc 9h13 (giờ Việt Nam), giá bạc thế giới hôm nay tiếp tục duy trì đà tăng nhẹ. Theo Kitco, giá bạc giao ngay hiện giao dịch quanh mức 80,90 USD/ounce, tăng 0,68 USD, tương đương 0,85% so với phiên trước. Quy đổi theo các đơn vị khác, bạc thế giới hiện đạt khoảng 2,60 USD/gram và 2.601,04 USD/kg.
Dữ liệu từ Investing lúc 9h13 (giờ Việt Nam) cho thấy, hợp đồng tương lai đang ở mức 81,503 USD/ounce, tăng 0,638 USD, tương đương 0,79%. Diễn biến thị trường cho thấy giá bạc tiếp tục dao động quanh vùng 81 USD/ounce, duy trì mặt bằng cao sau chuỗi phiên tăng mạnh gần đây.
Giá bạc trong nước đang cao hơn giá quốc tế quy đổi. Quy đổi giá bạc thế giới 80,90 USD/ounce theo tỷ giá trung tâm (khoảng 25.500 VND/USD) thì 1 kg bạc thế giới tương đương khoảng 66,2 triệu đồng (vì 1 kg ≈ 32,15 ounce).
Chỉ số USD suy yếu khiến bạc trở nên rẻ hơn đối với nhà đầu tư nắm giữ các ngoại tệ khác, kích thích nhu cầu. Ngoài ra, thị trường đang chờ báo cáo việc làm phi nông nghiệp (NFP) của Mỹ, dự kiến chỉ tạo thêm 62.000 việc làm trong tháng 4 – thấp hơn nhiều so với con số 178.000 của tháng 3, càng gây áp lực lên USD và hỗ trợ giá bạc.
Dự báo giá bạc
Về góc độ kỹ thuật, nhóm phân tích của Kitco nhận định, giá bạc giao ngay hiện dao động quanh các vùng kỹ thuật quan trọng. Nếu đà tăng tiếp tục được duy trì, giá bạc có thể hướng lên vùng kháng cự 83 USD/ounce, tiếp đến là mốc 90 USD/ounce và xa hơn là khu vực 95 USD/ounce.
Ở chiều ngược lại, áp lực bán có thể gia tăng nếu giá giảm xuống dưới ngưỡng 72 USD/ounce. Khi đó, các vùng hỗ trợ tiếp theo được xác định quanh 70 USD/ounce và sâu hơn là khu vực 61 USD/ounce.
Trả lời trên Kitco News, ông Sean Lusk - đồng Giám đốc phụ trách phòng hộ thương mại tại Walsh Trading cho rằng, thị trường kim loại quý có thể khởi sắc hơn khi triển vọng kinh tế toàn cầu và tình hình tại Iran trở nên rõ ràng hơn.
Theo ông Lusk, báo cáo việc làm mới nhất của Mỹ nhìn chung tích cực hơn kỳ vọng và phản ứng ban đầu của thị trường là khá lạc quan. Dù vậy, chuyên gia này cũng cảnh báo, mặt bằng giá năng lượng cao cùng những bất ổn địa chính trị hiện nay có thể khiến Fed khó sớm cắt giảm lãi suất vì lo ngại lạm phát quay trở lại.
Điều này đồng nghĩa thị trường vàng và bạc vẫn có khả năng chịu áp lực trong ngắn hạn. Tuy nhiên, ông Sean Lusk cho rằng, điểm tích cực là cả hai kim loại quý đều đang liên tục tìm được lực mua hỗ trợ sau mỗi nhịp điều chỉnh. Đối với bạc, chuyên gia này đánh giá đây vẫn là vùng giá hấp dẫn để mua vào trong bối cảnh nhu cầu trú ẩn và đầu tư tài sản an toàn còn khá lớn.
Đề án "Vùng phát thải thấp trong Vành đai 1, TP.Hà Nội" không được thông qua với lý do dự thảo tờ trình, nghị quyết chưa đảm bảo điều kiện, thông tin, hồ sơ trình để HĐND thành phố xem xét thông qua.
Theo dự thảo ban đầu, từ 1.7, thành phố không áp dụng biện pháp dừng lưu thông toàn thời gian 24/7 đối với toàn bộ xe mô tô, xe gắn máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch, mà thực hiện theo lộ trình, theo nhóm đối tượng, phạm vi khu vực và khung thời gian.
Lý giải rõ hơn về lộ trình hạn chế xe xăng tại thủ đô, đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội cho biết: Tại vùng lõi phường Hoàn Kiếm (khoảng 0,5 km2 với 11 tuyến phố như Tràng Tiền, Hàng Khay, Lê Thái Tổ, Hàng Đào...) sẽ cấm hoàn toàn xe ôm công nghệ chạy xăng; xe máy xăng cá nhân bị hạn chế theo giờ (dự kiến từ 18 - 24 giờ thứ Sáu và cả ngày thứ bảy, chủ nhật).
Thực tế, khu vực này trước nay vốn đã được tổ chức thành phố đi bộ vào cuối tuần nên việc áp dụng thí điểm hạn chế xe xăng sẽ không ảnh hưởng việc đi lại, sinh hoạt và làm việc thường nhật của người dân vào các ngày trong tuần.
Theo kế hoạch, giai đoạn 2 (năm 2027), thành phố sẽ mở rộng phạm vi hạn chế xe sử dụng động cơ đốt trong sang 14 tuyến phố khác thuộc phường Hoàn Kiếm và phường Cửa Nam. Giai đoạn 3 (2028 - 2029) sẽ áp dụng cho toàn bộ khu vực trong Vành đai 1 (bao gồm 9 phường), ảnh hưởng đến khoảng 625.000 dân. Đây mới là lúc Hà Nội chính thức hoàn thiện mô hình LEZ.
Để chuẩn bị sẵn sàng cho lộ trình quan trọng này, UBND TP.Hà Nội đang hoàn thiện khung pháp lý để hỗ trợ trực tiếp cho người dân cư trú tại vùng LEZ khi chuyển từ xe máy xăng sang xe điện. Trong đó, TP dự kiến hỗ trợ bằng tiền mặt khoảng 3 - 5 triệu đồng/xe (tùy đối tượng hộ nghèo, cận nghèo hoặc cá nhân thông thường). Một số đề xuất mới thậm chí đưa mức hỗ trợ lên tới 20% giá trị xe (tối đa 5 triệu đồng) hoặc cao hơn cho hộ nghèo (lên đến 20 triệu đồng).
Song song, xe điện tiếp tục được hưởng miễn 100% lệ phí trước bạ và lệ phí đăng ký biển số đến hết năm 2030. Người dân cũng có thể được hỗ trợ vay vốn với lãi suất ưu đãi (3 - 5%/năm) để đổi mới phương tiện.
Cùng với khuyến khích người dân chuyển đổi phương tiện cá nhân, chính quyền thủ đô xác định phải tập trung phát triển hạ tầng giao thông công cộng để thay thế phương tiện cá nhân. Trong đó, dồn lực tăng cường mật độ xe buýt điện và xe buýt sử dụng năng lượng sạch kết nối vào lõi Vành đai 1; phủ mạng lưới hàng nghìn tủ đổi pin và trạm sạc tại các điểm công cộng, bãi đỗ xe... phục vụ nhu cầu tăng cao của người dân.
ế hoạch thí điểm tại phường Hoàn Kiếm từ ngày 1.7 vốn được xem là "phát súng" đầu tiên đầy quyết liệt trong cuộc bứt phá cải thiện môi trường sống cho người dân thủ đô.
Trước đó, Ban Đô thị HĐND TP.Hà Nội cũng đánh giá: Hiện nay, dù xe máy xăng vẫn chiếm tỷ lệ áp đảo (94 - 97%), nhưng xu hướng xanh hóa đã bắt đầu rõ nét tại các quận vùng lõi. Số lượng xe điện tại Hoàn Kiếm, Hai Bà Trưng, Tây Hồ bắt đầu tăng trưởng ổn định nhờ sự phát triển của thị trường và nhận thức về chi phí vận hành - xe điện tiết kiệm hơn xe xăng trong bối cảnh giá nhiên liệu biến động.
Ban Đô thị cho rằng, nguyên nhân khiến xe máy xăng chiếm áp đảo là do thiếu chính sách tài chính đủ mạnh, hạ tầng trạm sạc chưa đồng bộ, giá điện và khung giá sạc chưa có cơ chế ưu đãi riêng cho giao thông xanh. Tỷ lệ người dân dùng vận tải công cộng hiện mới đạt 19,5%, thói quen đi xe cá nhân chạy xăng phổ biến do tính linh hoạt, tiện lợi.
Từ đó, Ban Đô thị kiến nghị UBND TP sớm ban hành các chính sách hỗ trợ tài chính, ưu đãi thuế phí đăng ký, cấp biển số đối với phương tiện xanh; đồng thời đẩy nhanh hoàn thiện đề án vùng phát thải thấp, xây dựng lộ trình chuyển đổi phương tiện rõ ràng, minh bạch để tạo sự đồng thuận của người dân và doanh nghiệp.
Trên thế giới, mô hình LEZ đã xuất hiện từ những năm 1990 và vẫn đang tiếp tục được nhân rộng trên toàn lãnh thổ châu Âu, lan tới châu Á và một số vùng của Bắc Mỹ.
Việc mở rộng LEZ đã giúp nhiều thành phố lớn trên thế giới cải thiện được đáng kể chất lượng không khí vốn đã tồi tệ trong quá trình phát triển đô thị hóa, từ đó giảm nguy cơ mắc các bệnh về hô hấp, tim mạch của người dân trong vùng.
Một nghiên cứu từ Khoa Kinh tế tại Đại học Bath (Anh) chỉ ra rằng, việc áp dụng LEZ đã giúp giảm 13% lượng bụi mịn (PM10) ở London trong giai đoạn 2008 - 2013, so với mức trước khi áp dụng LEZ (2003 - 2007). Không khí trong lành hơn trong thành phố do LEZ mang lại đã góp phần làm giảm 4,5% các vấn đề sức khỏe lâu dài và giảm 8% các vấn đề về hô hấp như hen suyễn và viêm phế quản. Hơn nữa, báo cáo kết luận rằng LEZ và ULEZ đã giúp tạo ra khoản tiết kiệm chi phí hơn 963 triệu bảng Anh ở Greater London.
Các chuyên gia cho rằng mô hình vùng phát thải thấp sẽ là lựa chọn tối ưu để Việt Nam tạo bước đột phá trong hành trình chuyển đổi giao thông xanh. Tuy nhiên, theo bà Zifei Yang, Giám đốc các thị trường mới nổi của Hội đồng Quốc tế về giao thông sạch (ICCT), việc LEZ tại Việt Nam mà cụ thể là Hà Nội chưa nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ của cộng đồng, một phần do các thông tin chưa được minh bạch.
Cụ thể, các thành phố như London và Brussels đã xây dựng được sự ủng hộ mạnh mẽ của người dân bằng cách định vị LEZ như một giải pháp bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đồng thời công bố dữ liệu chất lượng không khí một cách dễ hiểu để minh chứng lợi ích.
Việc giám sát và công bố công khai các tác động của LEZ đã đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng niềm tin. London thường xuyên công bố các báo cáo đánh giá tác động của ULEZ, cho thấy mức giảm NO₂ và số lượng phương tiện gây ô nhiễm cao, trong khi Seoul cung cấp thông tin chất lượng không khí theo thời gian thực và các đánh giá định kỳ về Khu Giao thông Xanh.
"Việc minh bạch hóa thông tin đã giúp người dân nhận thấy rõ các cải thiện cụ thể và hiểu được sự cần thiết của LEZ. Hà Nội cũng có thể áp dụng các bài học này thông qua việc tham vấn sớm với cộng đồng và doanh nghiệp, cung cấp thông tin rõ ràng về lợi ích của LEZ trong việc giảm ô nhiễm không khí, cải thiện sức khỏe cộng đồng, cũng như công bố định kỳ dữ liệu chất lượng không khí trước và sau khi triển khai. Việc giải thích một cách đơn giản, dễ hiểu các lợi ích dự kiến - như giảm nồng độ PM2.5, cải thiện kết quả sức khỏe, giảm số ca nhập viện và lợi ích kinh tế dài hạn - sẽ góp phần hạn chế thông tin sai lệch và củng cố niềm tin của xã hội" - bà Zifei Yang nêu ý kiến.
Đại diện đến từ ICCT cũng khẳng định: Công cuộc chuyển đổi giao thông xanh tại các đô thị lớn ở Việt Nam cần những bước đi quyết liệt, mạnh mẽ, không thể mãi trì hoãn.
Hiện nay, thủ đô Hà Nội đã có bước đi quan trọng ban đầu khi xác định khung thời gian và phạm vi áp dụng LEZ dựa theo Chỉ thị 20 do Chính phủ ban hành từ tháng 7.2025. Một lộ trình minh bạch, triển khai theo từng giai đoạn tạo điều kiện cho người dân và doanh nghiệp có đủ thời gian nắm bắt các quy định sắp tới, chủ động xây dựng kế hoạch thay thế phương tiện và từng bước chuyển đổi sang các phương thức di chuyển sạch hơn.
Cùng với đó, các biện pháp tài chính như trợ cấp mua xe điện, chương trình thu hồi và loại bỏ phương tiện cũ góp phần làm giảm chi phí tiếp cận phương tiện sạch, giúp đẩy nhanh quá trình chuyển đổi khỏi các phương tiện sử dụng động cơ đốt trong…
Điều quan trọng nhất chính quyền TP.Hà Nội cần làm là hoàn thiện chính sách hỗ trợ người dân trong quá trình chuyển đổi phương tiện, phân loại cụ thể từng đối tượng để xây dựng chính sách hợp lý; đồng thời quyết liệt phát triển giao thông công cộng và giao thông phi cơ giới. Đây là yếu tố then chốt để bảo đảm sự chấp nhận và hiệu quả của LEZ.
