Ngày 24.4 tại Hà Nội, lễ tổng kết và trao giải cuộc thi “Học sinh với An ninh mạng 2026” đã vinh danh 101 học sinh xuất sắc nhất từ hàng triệu thí sinh trên toàn quốc. Sự kiện không chỉ khép lại một sân chơi kiến thức mà còn đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc hiện thực hóa chương trình giáo dục kỹ năng số và bảo vệ trẻ em trên không gian mạng quốc gia.
Cuộc thi do Hiệp hội An ninh mạng quốc gia (NCA) chủ trì, phối hợp cùng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05 – Bộ Công an) và Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin (Bộ GD-ĐT) tổ chức. Nội dung thi được thiết kế bám sát thực tiễn, tập trung vào kỹ năng nhận diện rủi ro, phòng chống lừa đảo, xâm hại trên mạng và các quy định pháp luật liên quan.
Chỉ trong một tháng triển khai, cuộc thi đã thu hút hơn 1,12 triệu học sinh đến từ 6.840 trường THCS tại 34 tỉnh, thành tham gia vòng Sơ khảo. Con số này tương đương 15% tổng số học sinh và 64% tổng số trường THCS trên cả nước. Trong đó, TP.HCM dẫn đầu về số lượng thí sinh dự thi (hơn 126.000 em), trong khi Hưng Yên ghi nhận tỷ lệ tham gia cao nhất.
Vòng Chung khảo được tổ chức trực tiếp tại Đấu trường mạng của Cục A05 vào ngày 20.4 với sự góp mặt của 330 thí sinh xuất sắc nhất. Trải qua những vòng thi cam go, ban tổ chức đã quyết định trao 4 giải nhất, 7 giải nhì, 15 giải ba và 75 giải khuyến khích. Đáng chú ý, em Nguyễn Trà My (lớp 8C, Trường THCS Quảng Tùng, tỉnh Quảng Trị) đã xuất sắc dẫn đầu toàn quốc với số điểm cao nhất (22 điểm). Em Trần Cát An, lớp 6/2 trường THCS Nguyễn Trãi (TP.HCM) là học sinh nhỏ tuổi nhất trong số 4 người đạt giải nhất.
Phát biểu tại lễ trao giải, trung tướng Lê Xuân Minh, Cục trưởng Cục A05, Phó chủ tịch điều hành NCA nhấn mạnh không gian số đang trở thành môi trường sinh hoạt chính của giới trẻ, đi kèm với đó là hàng loạt rủi ro lừa đảo, xâm hại. Do đó, việc trang bị kiến thức an ninh mạng từ sớm là một đòi hỏi cấp bách.
Đại tá Nguyễn Hồng Quân, Phó cục trưởng A05 cũng khẳng định, sự tham gia đông đảo của học sinh cho thấy nhận thức về an toàn thông tin đang được nâng cao rõ rệt. Cuộc thi không chỉ giúp các em biết cách tự bảo vệ bản thân mà còn góp phần hình thành thế hệ “công dân số” có trách nhiệm, đủ bản lĩnh kháng cự trước các nguy cơ an ninh mạng và bảo vệ chủ quyền nhận thức quốc gia trong thời đại mới. Dự kiến, cuộc thi sẽ được duy trì và đổi mới để trở thành hoạt động giáo dục thường niên trong những năm tiếp theo.
Chia sẻ trên nền tảng video Bilibili của Trung Quốc, Baka cho biết ý tưởng xuất phát từ câu phàn nàn của mẹ: "Suốt ngày chơi game, sao không sống hẳn trong máy tính đi". Video hiện nhận hơn chục nghìn lượt thích, bình luận và chia sẻ.
Theo Guru3D, sau khi có ý tưởng, Baka bắt đầu phác thảo và tạo mô hình các linh kiện khổng lồ như nguồn, quạt tản nhiệt, card đồ họa, bộ làm mát, bộ xử lý, RAM, thêm đèn LED RGB... Cô thậm chí mô phỏng độ nóng bên trong căn phòng sao cho giống CPU đang hoạt động bằng cách đốt than và đổ nước làm ẩm.
Tuy nhiên, khi nhiệt độ vượt quá 38 độ C, một máy điều hòa sẽ tự động kích hoạt. Ngoài ra còn có một hệ thống làm mát khác 12 kW, cung cấp 820 mét khối lưu lượng không khí mỗi giờ, giúp điều hòa không khí bên trong không gian kín.
Theo Tom's Hardware, linh kiện phóng to chỉ là mô hình, không có chức năng, nhưng bên trong phòng được lắp hệ thống máy trạm cấu hình mạnh. Sau khi hoàn tất, toàn bộ trông như một máy tính chơi game kích thước lớn, giúp một người lớn có thể thoải mái làm việc bên trong. Trong video, blogger xuất hiện nhỏ bé bên cạnh linh kiện khổng lồ.
Trên mạng xã hội, một số bình luận rằng ý tưởng rất thú vị, nhất là khi được xây dựng bởi một reviewer về game. Tuy vậy, nhiều người lo ngại vật liệu bên trong dễ bắt lửa, có thể gây cháy nổ.
Trước đây, một số game thủ cũng từng xây dựng CPU cỡ to, nhưng chủ yếu là nam giới. Ví dụ cuối tháng trước, tài khoản Reddit Yam_Founder, tự nhận là game thủ và thợ hàn chuyên nghiệp, tạo bộ PC mang tên Seraphim với thiết kế độc đáo, gồm hệ thống quạt và khung tản nhiệt xếp lớp như cánh kim loại, mạng lưới ống dẫn nước dày đặc, tổng thể nặng hơn 50 kg. Dù vậy, theo PC Gamer, "căn phòng CPU" của Baka được đánh giá đang có kích thước lớn nhất.
Theo ghi nhận, nhiều người dùng, đặc biệt là các shop online đã bị báo cáo (report) và khống chế khả năng sử dụng trên nền tảng Instagram này.
Vì vậy, vì lý do bảo mật, nhiều chủ tài khoản khác cũng đã chủ động lên thông báo về việc tạm ngưng hoạt động để đảm bảo an toàn.
Chị H.T.T., chủ tài khoản Instagram của một tiệm nail, cho biết bỗng dưng nhiều người nhận được thông báo bị khóa tài khoản nhưng không hiểu vì sao. Kiểm tra lại thì thấy do đã trả lời tin nhắn lạ, sau bị gửi lại một tin nhắn có nội dung khiêu dâm. Ngay lập tức tài khoản bị vô hiệu, không thể hoạt động.
"Dù chưa trực tiếp trở thành nạn nhân, nhưng tôi cũng rất hoang mang. Đa số dữ liệu và thông tin khách hàng đều nằm ở đây. Không biết là mình có bị rò rỉ hay phát tán thông tin gì không và bao giờ thì lỗi này được khắc phục", chị nói.
Hiện Instagram chưa đưa ra thông báo chính thức về "làn sóng" bị khóa tài khoản này, khiến nhiều chủ doanh nghiệp cũng chưa biết phương án xử lý tiếp theo, cũng như mục đích của những kẻ xấu này là gì.
Trên các bài đăng tại Threads, Facebook, nhiều chủ tài khoản cho hay bản thân may mắn đã kịp lưu lại đơn, thông tin của khách hàng trước khi tài khoản bị khóa. Dù vậy, người này đặt ra câu hỏi không biết nếu có thể lấy lại tài khoản thì "dữ liệu còn nguyên như ban đầu hay không".
Theo thông báo từ nền tảng, các tài khoản đã liệt vào danh sách bị báo cáo có 180 ngày để kháng nghị quyết định từ hãng.
"Tôi đã kháng cáo với nội dung đình chỉ từ Instagram. Họ đưa ra thông báo rằng tài khoản sẽ không còn hiển thị và không thể sử dụng", người này nói.
Theo tìm hiểu, phần lớn các trường hợp đều có chung một kịch bản. Tài khoản sẽ nhận được một đoạn chat từ người không quen biết, đôi khi chỉ là câu mở đầu rất bình thường như bao khách hàng khác.
Sau khi người dùng bấm chấp nhận hoặc trả lời tin nhắn, tài khoản ngay lập tức nhận được một tin nhắn lạ với nội dung vi phạm tiêu chuẩn cộng đồng, sau đó tiến hành báo cáo (report) đoạn chat đó. Chỉ sau vài giây, hệ thống tự truy quét của nền tảng tự động gắn cờ tài khoản liên quan, tài khoản Instagram bắt đầu gặp sự cố.
Do quá trình xử lý ban đầu phụ thuộc lớn vào hệ thống tự động, nhiều tài khoản cho hay dù không trực tiếp đăng tải nội dung vi phạm vẫn bị hạn chế hoạt động để chờ xác minh. Với những người kinh doanh online, việc mất quyền truy cập Instagram trong vài giờ hoặc vài ngày có thể kéo theo hàng loạt hệ lụy: gián đoạn đơn hàng, mất khách, ngưng quảng cáo và ảnh hưởng doanh thu.
Không ít shop thời trang, mỹ phẩm hay phụ kiện có lượng khách chủ yếu đến từ Instagram cho biết họ buộc phải "đóng cửa tạm thời" để tránh rủi ro. Một số nơi chỉ tiếp tục trả lời khách quen, đồng thời ngừng nhận tin nhắn từ tài khoản lạ.
Tủ lạnh là một thiết bị thiết yếu trong mỗi căn bếp hiện đại. Thiếu tủ lạnh, các gia đình sẽ phải thường xuyên đi siêu thị để mua thực phẩm và trong những ngày hè oi ả, họ sẽ không thể thưởng thức kem hay đồ uống lạnh. Hơn nữa, việc không có tủ lạnh sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh do thực phẩm ôi thiu.
Nếu đã sử dụng tủ lạnh trong nhiều năm, việc nhận biết thời điểm cần nâng cấp và cách kéo dài tuổi thọ của nó là rất quan trọng. Khi tủ lạnh hỏng, mọi người không chỉ lãng phí thực phẩm mà còn có thể phải chi một khoản tiền lớn để thay thế. Theo các chuyên gia, tuổi thọ trung bình của một chiếc tủ lạnh là khoảng 12 năm, nhưng điều đó có thể thay đổi khi một số mẫu có thể hỏng sớm hơn, trong khi những mẫu khác có thể hoạt động đến 20 năm, tùy thuộc chất lượng thương hiệu, loại tủ lạnh và thói quen sử dụng.
Các tủ lạnh cao cấp với nhiều tính năng hiện đại thường có tuổi thọ ngắn hơn so với các mẫu cơ bản. Nguyên nhân là do các công nghệ phức tạp như máy làm đá tích hợp và máy lọc không khí dễ gặp sự cố. Ngược lại, tủ lạnh giá rẻ, chất lượng thấp thường không bền bằng các sản phẩm từ thương hiệu uy tín. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa tất cả các mẫu từ thương hiệu hàng đầu đều đáng tin cậy khi một số có thể gặp sự cố sau 5 năm sử dụng.
Để tủ lạnh hoạt động lâu bền, người dùng không cần phải chi hàng chục triệu đồng cho một sản phẩm hiện đại. Hãy tìm một mẫu tủ lạnh đáng tin cậy phù hợp với nhu cầu và ngân sách, đồng thời đừng quên tham khảo đánh giá của khách hàng để phát hiện những vấn đề tiềm ẩn.
Sau khi chọn được tủ lạnh phù hợp, việc vệ sinh thường xuyên là rất quan trọng. Nếu không, bụi bẩn và thức ăn thừa sẽ tích tụ trên gioăng cửa, làm thất thoát không khí lạnh và khiến máy nén phải hoạt động nhiều hơn, dẫn đến hỏng hóc và hóa đơn tiền điện tăng cao. Người dùng nên vệ sinh tủ lạnh hằng tuần và dàn ngưng tụ 1 hoặc 2 lần mỗi năm để duy trì hiệu suất hoạt động.
Vị trí đặt tủ lạnh cũng cần được chú ý. Người dùng được khuyến cáo tránh xa nguồn nhiệt và ánh nắng trực tiếp, đồng thời đảm bảo có đủ khoảng trống để thông gió. Cuối cùng, không nên nhồi nhét quá nhiều đồ vào tủ lạnh.
Tủ lạnh không có hạn sử dụng cố định, vì vậy người dùng cần nhận biết những dấu hiệu lão hóa để tránh rắc rối trong tương lai. Một chiếc tủ lạnh hoạt động tốt thường phát ra tiếng vo ve nhẹ nhàng. Nếu nghe thấy tiếng kêu lạch cạch, rít hoặc ken két, đó là dấu hiệu cho thấy có vấn đề bên trong.
Khả năng làm lạnh không ổn định cũng là một dấu hiệu phổ biến. Nếu thực phẩm không được giữ lạnh hoặc hỏng nhanh hơn bình thường, có thể do máy nén hỏng, gioăng cửa rách hoặc cuộn dây dàn ngưng bẩn. Nếu nhận thấy những dấu hiệu này, hãy nhờ thợ chuyên nghiệp kiểm tra để tránh chi phí sửa chữa cao.
Ngoài ra, nếu tủ lạnh tỏa ra quá nhiều nhiệt hoặc một số bộ phận trở nên quá nóng, có thể dàn ngưng tụ bị bẩn hoặc máy nén gặp sự cố. Nếu thợ sửa chữa xác định máy nén sắp hỏng, việc mua tủ lạnh mới có thể là lựa chọn tiết kiệm nhất vì chi phí thay thế máy nén thường dao động vài trăm nghìn đồng (tủ lạnh thường) đến hàng triệu đồng (tủ lạnh lớn hoặc loại inverter).
