Là bữa ăn đầu tiên trong ngày, điểm tâm đóng vai trò kích hoạt các cơ quan, bù đắp nguồn năng lượng đã tiêu hao sau một đêm dài. Việc phối hợp thực phẩm hợp lý vào buổi sáng không chỉ quyết định trạng thái thể chất trong cả ngày mà còn liên quan chặt chẽ đến sức khỏe lâu dài.
Gần đây, các học giả Nhật Bản qua nhiều nghiên cứu theo dõi dài hạn đã chỉ ra rằng: Nhiều người khó đạt được mục tiêu sống khỏe, sống thọ không hẳn do gene hay chế độ chăm sóc muộn, mà vấn đề thường nằm ở chính những lựa chọn cho bữa sáng hàng ngày.
Một bữa sáng thiếu khoa học sẽ âm thầm làm rối loạn nhịp điệu trao đổi chất, gia tăng tải trọng cho cơ thể và về lâu dài sẽ bào mòn chất lượng sức khỏe. Từ nghiên cứu của các chuyên gia Nhật Bản kết hợp với thói quen ăn uống thực tế, dưới đây là 4 kiểu bữa sáng bạn nên tránh xa để xây dựng một chế độ dinh dưỡng lành mạnh.
Đồ chiên rán nhiều dầu mỡ
Nhóm thực phẩm đứng đầu danh sách cần tránh là các món chiên rán ở nhiệt độ cao như quẩy nóng, bánh rán, bánh chiên… vốn rất phổ biến trên bàn ăn sáng của nhiều gia đình.
Nghiên cứu từ giới dinh dưỡng học Nhật Bản cho biết, các loại bánh bột mì sau khi chiên ngập dầu không chỉ hấp thụ một lượng mỡ khổng lồ làm hàm lượng chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa (trans fat) tăng vọt, mà còn sản sinh ra các chất độc hại trong quá trình chế biến.
Sau một đêm dài để bụng đói, dạ dày con người ở trong trạng thái tương đối nhạy cảm. Việc nạp một lượng lớn thức ăn nhiều dầu mỡ lúc này sẽ gia tăng áp lực cho hệ tiêu hóa, khiến cơ thể rơi vào tình trạng “quá tải” ngay khi vừa ngủ dậy. Đồng thời, dung nạp loại thực phẩm này trong thời gian dài sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình chuyển hóa lipid, khiến mỡ thừa tích tụ, phá vỡ sự cân bằng trao đổi chất.
Bữa sáng đơn điệu toàn tinh bột tinh chế
Sai lầm thứ hai là bữa ăn chỉ tập trung vào tinh bột tinh chế, điển hình như chỉ ăn bánh mì trắng, cháo trắng, bánh bò/bánh bao trắng kèm một chút dưa muối.
Các học giả tại Đại học Teikyo (Nhật Bản) nhấn mạnh, tinh bột tinh chế đã mất đi phần lớn xơ thực phẩm, vitamin và khoáng chất trong quá trình chế biến, hầu như chỉ còn lại tinh bột dễ hấp thu nhanh.
Khi vào cơ thể, loại bữa sáng này khiến đường huyết tăng vọt trong thời gian ngắn. Để điều hòa lượng đường trong máu, cơ thể buộc phải tiết ra một lượng lớn insulin. Tình trạng biến động đường huyết liên tục này lâu dần sẽ làm xáo trộn nhịp điệu chuyển hóa. Ngoài ra, tinh bột đơn thuần không thể cung cấp đủ protein và chất xơ, khiến bạn nhanh thấy đói trở lại, gây mệt mỏi vào giữa buổi sáng và mất cân bằng dinh dưỡng.
Ngũ cốc chế biến sẵn “gắn mác” lành mạnh
Loại thứ ba là các sản phẩm ngũ cốc chế biến sẵn tưởng chừng như tốt cho sức khỏe như yến mạch ăn liền, ngũ cốc giòn…
Trên thị trường, không ít sản phẩm gắn nhãn “dinh dưỡng, lành mạnh” để thu hút người tiêu dùng. Tuy nhiên, qua khảo sát, các học giả Nhật Bản phát hiện ra rằng để tăng hương vị, nhà sản xuất thường thêm vào một lượng lớn đường fructose, đường mía và các chất phụ gia. Trong một số sản phẩm, chỉ một gói nhỏ đã chứa lượng đường tương đương với vài viên đường cục.
Nạp quá nhiều đường vào buổi sớm khiến cơ chế điều hòa đường huyết của cơ thể luôn trong trạng thái căng thẳng. Số đường thừa không kịp chuyển hóa sẽ biến thành mỡ tích tụ. Bên cạnh đó, việc tiêu thụ các chất phụ gia trong thực phẩm chế biến sẵn về lâu dài cũng tạo thêm gánh nặng cho quá trình trao đổi chất, đi ngược lại mục tiêu sống thọ.
Nhịn ăn sáng
Đây là “kiểu ăn sáng sai lầm” dễ bị bỏ qua nhất. Nhiều người vì vội đi làm hoặc muốn giảm cân nên chọn cách bỏ qua bữa sáng. Dù vậy, nghiên cứu theo dõi dài hạn của Nhật Bản cho thấy, hiệu suất trao đổi chất của những người thường xuyên bỏ bữa sáng sẽ giảm dần theo thời gian.
Vào buổi sáng, cơ thể cần được bổ sung năng lượng kịp thời để đánh thức các chức năng sinh lý. Nếu bỏ bữa sáng kéo dài, cơ thể sẽ tự động chuyển sang “chế độ tiết kiệm năng lượng”, làm giảm tỷ lệ trao đổi chất cơ bản. Điều này không chỉ dẫn đến tình trạng thiếu năng lượng, giảm tập trung vào buổi sáng mà còn ảnh hưởng đến nhu cầu nhu động ruột và sự tiết dịch tiêu hóa.
Đặc biệt, việc bỏ bữa sáng sẽ kích thích cảm giác thèm ăn vào bữa trưa và bữa tối, dễ dẫn đến tình trạng ăn uống vô độ, làm tăng tải trọng chuyển hóa và suy giảm sức khỏe tổng thể.
Các học giả Nhật Bản nhấn mạnh, một bữa sáng lành mạnh không nằm ở sự xa hoa, cầu kỳ mà ở sự cân bằng dinh dưỡng và kết hợp hợp lý.
Công thức cho một bữa sáng lý tưởng:
Sự kết hợp này vừa cung cấp đủ năng lượng, giữ đường huyết ổn định, vừa bổ sung đa dạng dưỡng chất, giảm gánh nặng chuyển hóa và tạo nền tảng vững chắc cho sức khỏe suốt cả ngày.
Bữa sáng tuy nhỏ nhưng lại chứa đựng “mật mã” của sự sống thọ. Từ bỏ 4 thói quen ăn sáng kém lành mạnh kể trên và duy trì chế độ ăn khoa học tưởng chừng là việc nhỏ, nhưng nếu kiên trì lâu dài, bạn sẽ giúp cơ thể luôn duy trì trạng thái trao đổi chất tối ưu – xây dựng lá chắn vững chắc cho sức khỏe và tuổi thọ. Hãy bắt đầu chăm sóc sức khỏe cho bản thân và gia đình ngay từ bữa sáng hôm nay.
Ngày 22/6, đại diện Bệnh viện Đa khoa Medlatec cho biết bệnh nhân đến khám khi mất ngủ trầm trọng hơn kèm đau đầu âm ỉ. Kết quả chụp MRI não phát hiện khối u lớn vùng trán trái, bác sĩ chẩn đoán u màng não, chỉ định can thiệp.
U màng não là khối u phát triển từ lớp màng nhện của não, chiếm khoảng 15% trường hợp u não. Đây là bệnh lý thuộc hệ thần kinh trung ương, có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng phổ biến hơn ở người trưởng thành, đặc biệt ở nữ giới. Một số trường hợp u màng não có thể tiến triển thành ung thư.
Phần lớn u màng não phát triển chậm, ít biểu hiện rõ ràng nên khó phát hiện sớm. Khi khối u lớn dần và chèn ép nhu mô não hoặc các dây thần kinh sọ, người bệnh có các triệu chứng khác nhau tùy vị trí tổn thương như đau đầu, tăng áp lực nội sọ hoặc rối loạn thần kinh.
Giai đoạn nặng, bệnh có thể gây mất ngủ, nhìn mờ, giảm hoặc mất thị lực, song thị, lác mắt, ù tai, giảm thính lực, tê bì vùng mặt, yếu hoặc liệt tiến triển, thậm chí co giật. Một số trường hợp thay đổi tính cách, rối loạn hành vi, suy giảm trí nhớ, rối loạn giấc ngủ hoặc động kinh.
Bác sĩ Lê Quỳnh Sơn, Phòng Chẩn đoán hình ảnh, cho biết những rối loạn tưởng chừng đơn giản như mất ngủ kéo dài hay đau đầu không rõ nguyên nhân có thể là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý nghiêm trọng. Bệnh nhân nên đến bệnh viện khám sớm, phát hiện bệnh ở giai đoạn thuận lợi điều trị, giảm nguy cơ biến chứng và bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Bác sĩ khuyến cáo người bị đau đầu kéo dài cần chụp MRI hoặc CT để phát hiện sớm, có phương án điều trị kịp thời.
Trong các video lan truyền, sau khi rút tép tỏi ra khỏi mũi, chất nhầy dường như “tuôn ra” rất nhiều. Điều này được dùng như bằng chứng cho thấy tỏi đã “làm sạch” xoang. Thực tế, hiện tượng này không hề chứng minh hiệu quả, mà còn cho thấy người thực hiện có thể đang hiểu sai về cơ chế hoạt động của mũi, theo Healthline (Mỹ).
Theo tiến sĩ - thạc sĩ điều dưỡng Debra Sullivan, giảng viên cao cấp tại Đại học Walden (Mỹ), một số video hướng dẫn bóc vỏ tỏi, nhét mỗi bên mũi một tép và giữ trong 10 - 20 phút. Khi lấy ra, chất nhầy chảy ra nhiều, khiến người xem tin rằng tỏi đã giúp thông xoang. Nhưng sự thật không đơn giản như vậy.
Niêm mạc mũi có nhiệm vụ tiết chất nhầy để giữ lại vi khuẩn, dị nguyên và bụi bẩn. Khi bị cảm lạnh hoặc dị ứng, cơ thể tăng tiết chất nhầy để tự bảo vệ, gây cảm giác nghẹt mũi.
Khi nhét tỏi vào mũi, bạn đã vô tình chặn đường lưu thông không khí và giữ chất nhầy lại phía sau tép tỏi. Cơ thể coi đó là vật cản, vì vậy, khi rút tỏi ra, lượng chất nhầy bị “dồn ứ” sẽ chảy ra cùng lúc. Nói cách khác, chất nhầy tuôn ra là do cơ thể đang cố gắng đẩy dị vật (tép tỏi) ra ngoài.
Ngoài ra, tỏi chứa các hợp chất như allicin - tạo mùi đặc trưng và có tính kháng khuẩn - nhưng đồng thời cũng gây kích ứng mạnh niêm mạc mũi.
Cơ thể nhận thấy vừa có vật cản, vừa có chất kích thích hóa học, nên càng tăng tiết chất nhầy nhiều hơn. Điều này khiến “hiệu ứng” trong video càng rõ, nhưng đó là phản ứng kích ứng chứ không phải dấu hiệu chữa lành.
Tỏi được biết đến với đặc tính kháng viêm và kháng khuẩn khi ăn vào cơ thể. Tuy nhiên, không có bằng chứng lâm sàng nào cho thấy nhét tỏi vào mũi giúp giảm nghẹt mũi.
Các nghiên cứu về lợi ích của tỏi đều liên quan đến việc ăn, không phải tiếp xúc trực tiếp với niêm mạc mũi. Phương pháp nhét tỏi vào mũi để trị nghẹt mũi cũng không được kiểm chứng về hiệu quả lẫn độ an toàn.
Cách làm này có thể gây ra nhiều rủi ro như:
Thay vì làm theo trào lưu, các phương pháp sau được y khoa khuyến nghị:
Tóm lại, nhét tỏi vào mũi không giúp thông xoang theo cách có lợi về mặt y khoa. Ngược lại, nó gây kích ứng, tăng tiết chất nhầy và tiềm ẩn nguy cơ nhiễm trùng hoặc chấn thương. Khi bị nghẹt mũi, hãy chọn những phương pháp đã được kiểm chứng thay vì chạy theo trào lưu trên mạng.
Cam từ lâu được xem là loại trái cây giàu vitamin C quen thuộc. Tuy nhiên, ổi mới là loại quả chứa hàm lượng vitamin C vượt trội hơn hẳn, theo trang NDTV Food (Ấn Độ).
Theo bà Anjali Hooda, chuyên gia dinh dưỡng tại Ấn Độ, vitamin C giúp cơ thể chống lại nhiễm trùng hiệu quả hơn và hỗ trợ phục hồi nhanh sau bệnh. Dưỡng chất này còn cần thiết cho quá trình tạo collagen, giúp duy trì làn da khỏe mạnh, hỗ trợ xương và các mô liên kết trong cơ thể.
Cam có vị chua ngọt dễ ăn và giàu nước. Loại quả này giúp cơ thể bổ sung nước, đặc biệt trong thời tiết nắng nóng.
Cam còn chứa flavonoid và kali, 2 dưỡng chất hỗ trợ sức khỏe tim mạch và giúp ổn định huyết áp.
Ngoài ra, cam dễ bóc vỏ, tiện sử dụng nên phù hợp với bữa ăn hằng ngày hoặc dùng làm món ăn nhẹ.
Trong 100 gram cam có khoảng 53 mg vitamin C. Hàm lượng này đã đáp ứng phần lớn nhu cầu vitamin C mỗi ngày của cơ thể.
So với cam, ổi thường ít được chú ý hơn nhưng lại chứa nhiều dưỡng chất quan trọng. Loại quả này giàu chất xơ, chất chống oxy hóa và vitamin.
Hàm lượng chất xơ cao trong ổi giúp hỗ trợ tiêu hóa và cải thiện sức khỏe đường ruột. Các chất chống oxy hóa trong ổi cũng giúp làn da khỏe hơn và hạn chế dấu hiệu lão hóa sớm.
Ổi đặc biệt nổi bật ở khả năng tăng cường miễn dịch nhờ chứa lượng vitamin C rất cao. Trong 100 gram ổi có khoảng 228 mg vitamin C, cao hơn hơn 4 lần so với cam.
Chỉ cần ăn một quả ổi, cơ thể đã có thể nhận đủ lượng vitamin C cần thiết trong ngày. Trong khi đó, cần ăn nhiều quả cam mới đạt lượng tương đương.
Nếu cần bổ sung vitamin C nhanh, ổi là lựa chọn hiệu quả hơn nhờ hàm lượng dưỡng chất cao.
Tuy nhiên, cam vẫn mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nhờ khả năng bổ sung nước và hỗ trợ tim mạch.
Việc kết hợp cả ổi và cam trong chế độ ăn giúp cơ thể nhận được đa dạng dưỡng chất. Đồng thời, bữa ăn cũng trở nên ngon miệng và cân bằng hơn.
