Bé trai 2 tuổi bị mẹ ruột và người tình bạo hành gây gãy xương, hôn mê

Tại dự thảo, Bộ Công an đề xuất phạt tiền từ 12 - 14 triệu đồng đối với người điều khiển ô tô không kinh doanh vận tải hành khách (KDVTHK) nhưng chở người có thu tiền hoặc ký hợp đồng, nhận đặt chỗ để chở người trên xe (còn gọi là xe ghép), đồng thời trừ 6 điểm giấy phép lái xe. Không chỉ tài xế, chủ phương tiện để cho người làm công điều khiển ô tô không KDVTHK nhưng chở người có thu tiền hoặc ký hợp đồng, nhận đặt chỗ để chở người trên xe cũng sẽ phải chịu chế tài.

Theo cơ quan soạn thảo, sau thời gian triển khai Nghị định (NĐ) 168, tình hình trật tự an toàn giao thông (TTATGT) đường bộ có nhiều chuyển biến tích cực, song vẫn tồn tại các vi phạm phức tạp, nhất là tình trạng xe không đăng ký KDVT nhưng vẫn chở khách, chở hàng hóa để thu tiền, xe KDVT hoạt động trá hình. Điều này gây thiếu công bằng và minh bạch trong hoạt động KDVT, trốn tránh hoạt động quản lý nhà nước về vận tải đường bộ và gây thất thu thuế. Do đó, việc bổ sung xe ghép vào đối tượng bị xử phạt sẽ giúp khắc phục bất cập vừa nêu.

Ông Nguyễn Văn Quyền, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ô tô VN, cho biết hiệp hội nhiều lần có văn bản gửi cơ quan quản lý nhà nước đề nghị siết chặt hoạt động của xe ghép, xe tiện chuyến. Một doanh nghiệp (DN) hoặc hộ KDVTHK thông thường để có thể hoạt động phải tuân thủ rất nhiều quy định, với nhiều loại chi phí phát sinh. Trong khi đó, loại hình xe ghép dường như chưa có các quy định điều chỉnh chặt chẽ, không phải chịu nhiều chế tài như xe khách thông thường, nên có lợi thế hơn về giá cả, tạo ra sự không công bằng trong cạnh tranh.

Chưa kể với xe ghép, nếu tài xế không đăng ký kinh doanh, không chấp hành các quy định về thuế thì sẽ dẫn tới gây thất thu cho ngân sách.

NĐ 168 hiện hành quy định tài xế ô tô bị phạt 600.000 - 800.000 đồng về lỗi "chuyển làn không đúng nơi cho phép, không có tín hiệu báo trước hoặc chuyển nhiều hơn một làn xe mỗi lần"; riêng với cao tốc, mức phạt là 4 - 6 triệu đồng. Cùng hành vi này, tài xế xe máy sẽ bị phạt 200.000 - 400.000 đồng, tài xế điều khiển xe máy chuyên dùng bị phạt 3 - 5 triệu đồng.

Tại dự thảo, Bộ Công an đề xuất khi chuyển làn, tài xế còn phải giữ khoảng cách an toàn với xe phía trước, phía sau, hai bên. Nếu vi phạm, tài xế bị phạt tiền tương ứng với loại phương tiện điều khiển, mức phạt giống như quy định hiện hành.

Cục CSGT từng nhiều lần khuyến cáo vi phạm khi chuyển làn là hành vi đặc biệt nguy hiểm, có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng, nhất là trên các tuyến cao tốc với tốc độ lưu thông cao. Khi chuyển làn, tài xế chỉ chuyển từng làn một, luôn quan sát gương chiếu hậu và các phương tiện xung quanh và bật tín hiệu trước khi chuyển, đồng thời duy trì khoảng cách phù hợp với phương tiện phía trước, không đánh lái đột ngột.

Đề xuất của Bộ Công an về giữ khoảng cách an toàn sẽ trở thành nghĩa vụ bắt buộc với mọi tài xế, giúp bao quát các tình huống gây nguy hiểm nhưng chưa có căn cứ xử phạt rõ ràng. Điểm mới này cũng mở rộng khái niệm khoảng cách an toàn. Thay vì chỉ giữ khoảng cách với xe phía trước, tài xế phải quan sát và đảm bảo an toàn với cả xe phía sau và xe hai bên, tránh tình trạng xe phía trước phanh gấp, hoặc tạt đầu xe sau, hoặc va chạm với xe đang chạy song song.

Khảo sát ý kiến của nhiều tài xế, đa số ủng hộ quy định trên, nhưng đề nghị nên có hướng dẫn cụ thể về khoảng cách an toàn, cách xác định ra sao. Trên các tuyến cao tốc hiện nay thường có biển báo về cự ly 50 m, 70 m hoặc 100 m, điều này giúp tài xế dễ dàng ước lượng khoảng cách với xe phía trước. Song với xe phía sau thì sẽ khó hơn rất nhiều, tài xế chỉ có thể nhìn qua gương chiếu hậu nên hình ảnh không phản ánh mức độ chính xác tuyệt đối về khoảng cách giữa hai xe.

Hay như trong khu vực đô thị, việc giữ đúng khoảng cách đôi khi gặp khó khăn, nhất là thời điểm xảy ra ùn tắc; vậy trường hợp này sẽ xử lý ra sao? Tương tự với xe hai bên, cần có quy định chi tiết khoảng cách bao xa thì được tính là an toàn, để việc tuân thủ đảm bảo thuận lợi, thống nhất.

Hiện ô tô chở người từ 8 chỗ trở lên (không kể chỗ của người lái) KDVTHK phải lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe. Nếu vi phạm, tài xế sẽ bị xử phạt 1 - 2 triệu đồng.

Tại dự thảo, Bộ Công an đề xuất mở rộng phạm vi áp dụng xử phạt với mọi loại ô tô KDVTHK (bỏ ngưỡng số chỗ ngồi). Đồng thời, tài xế điều khiển ô tô KDVTHK từ 8 chỗ trở lên (không kể chỗ của tài xế) còn phải lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách, nếu vi phạm sẽ bị phạt 1 - 2 triệu đồng. Các đơn vị KDVT cũng phải chịu trách nhiệm tương ứng, với mức phạt 5 - 6 triệu đồng đối với cá nhân, 10 - 12 triệu đồng đối với tổ chức.

Cơ quan soạn thảo cho hay, nội dung trên nhằm phù hợp với quy định tại luật sửa đổi 10 luật về ANTT, trong đó có luật TTATGT đường bộ. Theo luật này, việc lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe đối với xe KDVTHK dưới 8 chỗ sẽ áp dụng từ 1.1.2028; trong khi lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách sẽ áp dụng từ 1.1.2029 và thực hiện theo lộ trình do Chính phủ quy định.

Góp ý về dự thảo, Hiệp hội Vận tải ô tô VN đề nghị xem xét mức độ cần thiết phải lắp camera đối với xe KDVT chở khách dưới 8 chỗ ngồi, chi phí phát sinh và hiệu quả mang lại có tương xứng hay không. Phản hồi, Bộ Công an khẳng định đề xuất tại dự thảo là phù hợp với luật.

Theo số liệu từ Chính phủ, cả nước hiện có khoảng 121.000 xe KDVTHK từ 8 chỗ trở lên và 300.000 xe dưới 8 chỗ. Để triển khai lắp đặt camera giám sát khoang hành khách hoặc camera ghi nhận hình ảnh người lái xe thì cần 1,2 - 1,8 triệu đồng/xe, tổng cộng khoảng 511 - 757 tỉ đồng. Dù phát sinh chi phí ban đầu nhưng quy định này giúp nâng cao an toàn cho hành khách, giảm tình trạng nhồi nhét; hỗ trợ xác minh khiếu nại, bảo vệ lái xe và DN trước các tranh chấp...

Riêng về dữ liệu thu được từ các thiết bị giám sát, luật quy định phải tuân thủ về bảo vệ dữ liệu cá nhân, nghiêm cấm sử dụng nhằm xâm phạm nhân phẩm, danh dự, đời sống riêng tư, bí mật cá nhân...

Tin Gốc: Thanh Niên

Ngày 19/5, Đài Khí tượng Thủy văn khu vực Nam Bộ cho biết, thời tiết khu vực ngày có mây, có mưa rào và dông vài nơi. Đến chiều tối có mưa rào và dông rải rác, cục bộ có nơi mưa to đến rất to.

Nhiệt độ thấp nhất phổ biến 25-28 độ C, có nơi dưới 25 độ C, cao nhất 32-35 độ C; gió Tây Nam cấp 2-3.

Những ngày gần đây, TPHCM và các tỉnh Nam Bộ liên tục có mưa dông kèm gió giật mạnh vào chiều tối. Trước đó, chiều tối 18/5, mưa dông đổ xuống nhiều khu vực ở TPHCM với lượng mưa phổ biến 5-20mm, có nơi trên 30mm.

Theo cơ quan khí tượng, TPHCM đang bước vào giai đoạn đầu mùa mưa. Những cơn mưa dông thời gian qua chủ yếu chịu tác động của nhiễu động gió Đông trên cao kết hợp gió Tây Nam hoạt động với cường độ yếu đến trung bình trên vùng biển Nam Bộ.

Cơ quan khí tượng cảnh báo, mưa dông kèm lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh có thể ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất nông nghiệp, gây gãy đổ cây cối, hư hại nhà cửa, công trình giao thông và cơ sở hạ tầng.

Tin Gốc: Dân Trí

1. Những con đường nhỏ và lở lói. Những dãy nhà mái tôn tường gỗ, từng là các khu gia binh của quân đội VNCH giờ được sử dụng làm khu tập thể cho cán bộ công nhân viên. Dân thì ở trong những ngôi nhà thưng ván, xung quanh là đất đỏ...

Thời khó khăn, chỗ nào có đất là cuốc lên trồng khoai lang và su su. Là nói mùa mưa, còn mùa khô thì chịu. Nước không có, không cây gì sống nổi. Cả chục năm sau đấy, khi tôi đã có gia đình thì trong cái bếp phía sau của phòng tập thể, chỗ quan trọng nhất là... 2 cái thùng phuy đựng nước. Ông bố vợ làm giám đốc chi nhánh điện huyện Ayun Pa (cũ), cách Pleiku 80 km, thi thoảng chở lên cho gia đình con gái bao gạo kèm cái thùng phuy đựng dầu chạy máy điện. Dùng hắc ín quét kỹ trong ngoài rồi chứa nước. Hồi ấy nhà nào có 2 cái thùng phuy như thế giống như có... ô tô bây giờ. Lại còn khen: thùng phuy quét hắc ín nước trong và ngọt, hơn hẳn thùng phuy quét xi măng...

Dân Pleiku khi ấy, không tính cán bộ công nhân viên, có 2 loại chính, một là buôn bán, mà xịn nhất là mấy cửa hàng vàng, đa phần gốc gác từ làng Kế Môn, Huế, lên từ khoảng những năm 1950, mấy hiệu thuốc tây, mấy quán phở, còn lại là dân lao động.

Tôi nhớ hồi ấy, sau mỗi cái xe đạp lạch xạch thường cột cái cuốc, con dao... là công cụ làm rẫy. Mỗi buổi sáng hàng đoàn xe đạp như thế tiến ra ngoại ô, đa phần là phụ nữ. Nam giới chủ yếu đi dò phế liệu. Cả cái sân bay Cù Hanh to uỳnh thế, bao nhiêu căn cứ chiến tranh từng lừng lững thế, vào tay họ, món nào ra món ấy hết. Những tấm ghi lỗ lát làm đường băng và cả đường cho ô tô chạy, những cây sắt 3 cạnh để làm cọc rào thép gai, và những cuộn thép gai được cuộn rất khéo... là sản phẩm của họ mỗi chiều, là nguồn thu nhập chính của rất nhiều gia đình. Làm ăn lớn hơn, nhiều người rủ nhau vào rừng sâu, lên tận Sa Thầy, Đăk Tô tìm xác máy bay, xe tăng, và thẻ bài của lính Mỹ.

Đấy là phố, còn mươi cây số ra ngoại ô là tới các làng bà con bản địa Tây nguyên, nơi mưa kéo dài cả tháng trời, nước cuồn cuộn đỏ…

Nói Gia Lai có đặc sản cà phê nhưng quả là bà con Jrai, Bahnar hồi ấy không uống cà phê, và cũng rất ít người trồng. Người Ê Đê ở Đắk Lắk trồng nhiều hơn. Cà phê là món của người Kinh, người ở phố. Dưới nông thôn không có, kể cả những ngôi làng nổi tiếng như làng S'tơ, tức làng Kông Hoa trong Đất nước đứng lên, nơi mà ngay sau chiến tranh, nhà nước đầu tư rất lớn để xây dựng một xã kiểu mẫu. Máy cày, máy bơm đưa vào, đưa người Kinh và người Tày phía bắc vào sống cùng.

Ngã ba Phù Đổng - Gia Lai trước đây và hiện nay

ẢNH: HUY TỊNH

Ra khỏi Pleiku 5 km là miên man đất đỏ chói chang, dã quỳ vàng rờm rợp. Vậy nên theo tôi, công trình vĩ đại nhất đối với Tây nguyên khi ấy là các hồ thủy lợi. Bên Đắk Lắk còn đắp đập cái hồ thủy lợi rất lớn bằng chính đất bazan nữa, mà tới giờ, nghe nói vẫn còn tác dụng. Gia Lai thì có hồ Ayun Hạ được thiết kế để tưới cho 13.500 ha, một sự đổi đời không ngờ, một tầm nhìn hết sức đúng đắn.

Và sau đấy là một loạt những hồ thủy lợi khác, đưa văn minh nương rẫy truyền thống hòa nhập với văn minh lúa nước của người Kinh.

2. Sự giao thoa kinh tế kéo theo sự giao thoa văn hóa, tạo nên ở Gia Lai một vùng văn hóa độc đáo. Ấy là nói khi chưa nhập tỉnh, giờ thành tỉnh Gia Lai mới, một sự giao thoa văn hóa hết sức thú vị đang, đã và sẽ diễn ra, trong đó, năm 2026 này là năm du lịch quốc gia do tỉnh Gia Lai đăng cai với slogan "Đại ngàn chạm biển xanh".

Và tới lúc ấy, những cao su, cà phê, tiêu, chanh dây..., các loại cây quả có giá trị kinh tế cao sẽ còn dư địa phát triển mạnh nữa.

Theo thống kê tôi vừa có thì diện tích cà phê năm 2025 của tỉnh Gia Lai đạt khoảng 108.389 ha, sản lượng ước đạt 340.612 tấn. Trong đó, diện tích cà phê sản xuất theo tiêu chuẩn nông nghiệp tốt, nông nghiệp hữu cơ có chứng nhận là 56.691,04 ha. Vùng nguyên liệu cà phê cung cấp nguyên liệu chủ yếu cho 3 nhà máy chế biến cà phê trên địa bàn tỉnh, với tổng công suất 157.000 tấn/năm.

Diện tích chanh dây năm 2025 đạt khoảng 5.650 ha, sản lượng ước đạt 213.150 tấn. Trong đó, diện tích chanh dây sản xuất theo tiêu chuẩn nông nghiệp tốt, có chứng nhận VietGAP là hơn 1.153 ha. Chanh dây đã được cấp 48 mã số vùng trồng xuất khẩu/1.153 ha và 6 mã số cơ sở đóng gói chanh dây xuất khẩu, với tổng công suất 365 tấn quả tươi/ngày.

Diện tích rầu riêng năm 2025 đạt khoảng 9.262 ha, sản lượng ước đạt 57.725 tấn. Trong đó, diện tích sầu riêng sản xuất theo tiêu chuẩn nông nghiệp tốt, có chứng nhận GlobalGAP hơn 1.081 ha, tiêu chuẩn VietGAP hơn 741 ha...

Dẫu còn điều này điều kia chưa tương xứng, chưa như kỳ vọng, nhưng khi tỉnh xác định lấy du lịch là một trong 5 trụ cột phát triển kinh tế thì yếu tố bản sắc văn hóa dân tộc trở thành điểm nhấn quan trọng. Lâu nay ai cũng bảo phải giữ gìn, tôn trọng rồi khai thác, nhưng làm như thế nào thì vẫn mỗi nơi mỗi phách, mỗi người mỗi kiểu. Nên có lúc phát triển nóng quá, cái khối băng bản sắc có nguy cơ bị vỡ, cần có sự can thiệp kịp thời của nhà nước. Sự kiện tỉnh Gia Lai quyết định phá bỏ cái công trình bê tông gần chục tỉ đồng án ngữ mặt chính của núi lửa Chư Đang Ya, trả lại mặt bằng, giữ nguyên hiện trạng ngay trước tết năm rồi là một ví dụ.

3. Tôi rất quý cô bé Uyên Nie, người Ê Đê (Đắk Lắk), học Trường ĐH Văn hóa Nghệ thuật quân đội, lấy một anh bác sĩ người Jrai ở làng Kép, Ia Mơ Nông, Chư Păh cũ. Thay vì bắt chồng phải về nhà vợ theo phong tục, thì Uyên về quê chồng, và trở thành thủ lĩnh du lịch của làng, biến làng Kép thành một mô hình du lịch cộng đồng.

Đây là một sự đổi đời rất lớn, vì chúng ta biết người Tây nguyên bản địa chủ yếu đang sống với phương thức tự cung tự cấp, không có chợ, cần gì thì trao đổi hàng lấy hàng trong làng. Thế mà giờ, biến ngay ngôi làng mình, lối sống thường ngày của mình, công việc hằng ngày của mình... thành sản phẩm để thu hút du khách.

Trở lại chuyện cà phê trên đất này. Quả là tôi đã từng rất ngạc nhiên khi hồi mới lên Tây nguyên mà chả thấy cây cà phê đâu, hay chính xác là rất ít. Các quán cà phê cũng không nhiều như từng hình dung. Nhớ quán chúng tôi hay "ngồi đồng" mỗi sáng chủ nhật hồi ấy là cà phê Kim Liên của ông Giáp, một người đàn ông lịch thiệp di cư. Giờ mới đây nhất, trong hội nghị kêu gọi đầu tư do tỉnh Gia Lai tổ chức, ông Thái Như Hiệp, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Công ty TNHH Vĩnh Hiệp, Gia Lai - một trong những doanh nghiệp dẫn đầu về xuất khẩu cà phê, thuộc Top 500 doanh nghiệp lớn nhất Việt Nam - đã trình bày hệ sinh thái chiến lược cho ngành cà phê thông qua 5 dự án trọng điểm với tổng vốn đầu tư hơn 710 triệu USD, tương đương khoảng 18.000 tỉ đồng.

Từ một cơ sở gia đình, Vĩnh Hiệp đã trở thành nhà xuất khẩu cà phê hàng đầu Việt Nam, hiện diện tại hơn 60 thị trường, đóng góp hơn 769 triệu USD trong niên vụ 2024 - 2025, chiếm 9,3% kim ngạch xuất khẩu cà phê của cả nước.

Ông Hiệp là người đưa ra thông điệp: "Việt Nam không chỉ xuất khẩu cà phê; chúng tôi muốn chia sẻ giá trị, bản sắc và tinh thần sáng tạo của người nông dân Việt Nam với thế giới".

Và tôi, người có tròn 45 năm ở đất này, được coi là người Pleiku, trở thành một phần ký ức ở đây, nhiều khi đi lại những con đường cũ đã ngỡ ngàng trước những đổi thay...

Tin Gốc: Thanh Niên