Cách đây không lâu, tôi tình cờ gặp lại một người hàng xóm cũ sống cùng tầng trong căn hộ chung cư ở trung tâm Hà Nội mấy năm trước. Câu chuyện chỉ là xã giao, cho đến khi tôi buột miệng hỏi: “Giờ căn hộ ở tòa mình giá khoảng bao nhiêu rồi?”. Câu trả lời khiến tôi sững lại: “Gần 100 triệu đồng mỗi m2”.
Tôi im lặng vài giây, nghĩ mình nghe nhầm. Bởi đó là căn chung cư tôi từng mua năm 2015 với giá 40 triệu đồng mỗi m2, tương đương gần 2,8 tỷ đồng cho 70 m2. Khi ấy, tôi coi đó là thành quả lớn sau nhiều năm đi làm, gom góp và vay mượn thêm để có được một chỗ ở ổn định giữa thủ đô.
Nhưng chỉ vài năm sau khi dọn vào, căn hộ bắt đầu bộc lộ hàng loạt vấn đề: tường thấm nước, trần nứt, hệ thống ống nước xuống cấp. Việc sửa chữa diễn ra thường xuyên, tốn kém mà không giải quyết triệt để. Đến năm 2021, tôi quyết định bán vội căn hộ với giá 37 triệu đồng mỗi m2, tức khoảng 2,59 tỷ đồng, chấp nhận lỗ hơn 200 triệu để chạy thoát thân.
Vậy mà giờ đây, cũng chính căn hộ ấy – đã hơn 15 năm tuổi – lại được rao bán với giá khoảng 7 tỷ đồng, một con số khiến tôi không biết nên cười hay nên tiếc. Có thể lý do là lạm phát, là dòng tiền đổ vào bất động sản, hay đơn giản là quy luật cung – cầu thay đổi. Nhưng với tôi, điều khó chấp nhận nhất là tốc độ tăng giá này hoàn toàn vượt xa thu nhập thực tế của người lao động.
>> 5 tỷ đồng gửi tiết kiệm hay mua chung cư?
Hơn 10 năm qua, thu nhập của tôi có tăng, nhưng rất chậm. Mỗi năm thêm một chút, không đáng kể so với mức tăng “phi mã” của giá nhà. Nếu bây giờ quay lại mua chính căn hộ cũ của mình, tôi gần như không có cửa. 7 tỷ đồng cho 70 m2 là số tiền mà tôi hiểu rõ, dù làm việc thêm vài chục năm nữa mình cũng chưa chắc tích lũy đủ.
Điều trớ trêu là căn hộ đó không hề “tốt lên” theo thời gian. Ngược lại, nó đã cũ hơn, xuống cấp hơn. Nhưng giá thì lại tăng đến mức khó tin. Tôi không dám nói thị trường sai hay đúng. Nhưng rõ ràng, với mặt bằng giá hiện tại, giấc mơ mua nhà của nhiều người đang ngày càng xa vời. Khi một căn chung cư cũ, từng có vấn đề về chất lượng, lại được định giá ngang ngửa, thậm chí hơn những tài sản giá trị lớn khác, thì câu hỏi “ai sẽ mua nổi?” trở nên rất đáng suy nghĩ.
Tôi cảm thấy bất lực vì nhận ra rằng, dù có cố gắng làm việc, tiết kiệm đến đâu, khoảng cách giữa thu nhập và giá nhà vẫn ngày một bị kéo giãn. Giá chung cư có thể còn tiếp tục tăng, nhưng thu nhập của phần đông người lao động thì không thể “nhảy vọt” để theo kịp. Nếu để sở hữu một căn hộ trong thành phố phải đánh đổi bằng cả đời làm việc, thậm chí vượt quá khả năng của số đông, thì đó không còn là giấc mơ an cư, mà đã trở thành một cuộc đua vô nghĩa.
Từ đầu tháng 3, khi giá xăng dầu tăng mạnh, tôi đã quyết định bỏ xe máy để đi làm bằng xe buýt. Sau khoảng một tháng rưỡi di chuyển bằng xe buýt mỗi ngày từ quận 8 đến quận Phú Nhuận, tôi có vài trải nghiệm muốn chia sẻ:
Về thời gian, hành trình của tôi gồm hai chặng xe buýt. Tính cả thời gian chờ xe và đi bộ từ nhà ra trạm, rồi từ trạm đến công ty (tổng quãng đường đi bộ khoảng 700 m), mỗi ngày tôi mất 60-90 phút, tùy tình hình giao thông. So với đi xe máy, tôi tốn thêm khoảng 30 phút. Đây là bất tiện rõ ràng, nhất là với những ngày cần đi sớm hoặc về muộn.
Bù lại, về mặt tâm lý, đi xe buýt tôi lại "nhẹ đầu" hơn hẳn. Tôi không còn phải căng thẳng len lỏi trong dòng xe cộ đông đúc, không lo va chạm hay vi phạm giao thông. Khoảng thời gian trên xe trở thành lúc tôi nghỉ ngơi, quan sát thành phố hoặc đơn giản là thư giãn trước khi bắt đầu công việc.
Về chi phí, trước đây khi giá xăng còn khoảng 19.000 đồng một lít, đi xe buýt thực ra không rẻ hơn đi xe máy là bao. Nhưng với mặt bằng giá xăng hiện tại, xe buýt trở thành lựa chọn kinh tế hơn. Tôi còn được miễn phí vé vào thứ sáu khi thanh toán không tiền mặt và mỗi ngày có mã giảm giá gần như toàn bộ chi phí vé, nên chi phí đi lại giảm đáng kể.
>> Tôi sẵn sàng bỏ ngay xe máy khi miễn vé xe buýt
Về dịch vụ, tôi trải nghiệm hai tuyến thuộc hai đơn vị vận tải khác nhau. Xe của công ty vận tải TP HCM chưa được thay mới hoàn toàn, nhưng vẫn sạch sẽ, máy lạnh ổn định. Thái độ phục vụ của tài xế và tiếp viên có lúc khác nhau tùy người. Trong khi đó, xe của Phương Trang dù vẫn là xe chạy dầu nhưng mới, sạch, máy lạnh rất mát; tài xế và tiếp viên nhìn chung thân thiện, chuyên nghiệp hơn.
Sau một thời gian, tôi chủ động chọn xe buýt làm phương tiện đi làm, ngay cả trước khi có chính sách miễn phí. Trên xe, tôi thấy đa số hành khách là sinh viên, người lao động thu nhập trung bình, hoặc các cô chú lớn tuổi đi khám bệnh. Vì vậy, các chính sách hỗ trợ như miễn, giảm vé có ý nghĩa thiết thực, giúp giảm gánh nặng chi phí đi lại cho nhiều nhóm người.
Tôi tin rằng, nếu chất lượng dịch vụ tiếp tục được cải thiện và mạng lưới tuyến thuận tiện hơn, xe buýt sẽ là lựa chọn đáng cân nhắc không chỉ vì kinh tế mà còn vì sự an toàn và bền vững.
Kỷ niệm 20 năm ngày cưới, vợ chồng tôi mon men đi chụp ảnh kỷ niệm tại một studio của người quen. Sau khi nhận về tấm ảnh đã "photoshop hư hết vài con chuột máy tính", tấm ảnh kỷ niệm trong long lanh. Nhưng khi đem treo cạnh tấm ảnh cưới, tôi không còn nhận ra tôi nữa.
Ở độ tuổi U50, thời gian trôi qua, tất nhiên là tôi trông già hơn xưa, nhưng mái đầu hói do tóc lởm chởm vài cọng "trông phát chán". Chiều cao không biết có lùn đi hay không nhưng trực quan nhìn vào thì thấy bề ngang to ra - bụng bia.
Thời gian thật tàn nhẫn vì làm vạn vật đổi thay. Con người, tất nhiên phải già đi rồi, nhưng đằng đẵng năm tháng trôi qua, ngoại hình thay đổi là điều khách quan phải chấp nhận. Nhưng điều gì thế này? Tướng tá phát phì, bụng to sau những ngày tháng ăn nhậu, lười tập thể dục, tôi còn biết phải biện hộ gì nữa?
Tóc rụng, tóc hói có thể là do gen. Nhưng ai bảo chúng không bị bia rượu, thuốc lá làm "chất xúc tác" đẩy nhanh tiến trình?
Hội bạn của tôi, khi bước vào độ tuổi này, hầu như ai cũng rơi vào một hoặc cả hai tình trạng trên. Đến nỗi chúng tôi than thở với nhau tóc rụng, bụng bia đúng là combo hủy diệt nhan sắc đàn ông Việt độ tuổi 40 trở đi.
Điều đáng nói là trong công ty của tôi, vài thằng em mới 25-30 tuổi cũng đang đau khổ vì tóc rụng. "Tóc rụng từng mảng mỗi lần tắm", "Em phải dọn lỗ thoát nước nhà tắm mỗi ngày vì tóc rụng"... tôi gặp hàng tá thời than vãn như vậy, và chỉ các em ăn hà thủ ô, xài tinh dầu bưởi chống rụng tóc để cứu vãn mái tóc (dù chúng vô dụng với tôi, nhưng biết đâu lại hợp cơ địa với ai đó).
Ở một góc độ nào đó, chúng ta chấp nhận chuyện đàn ông trung niên xuống sắc như một lẽ tự nhiên, đến mức quên mất rằng rất nhiều trong số đó hoàn toàn có thể kiểm soát được.
Tóc rụng có thể là do di truyền, nhưng việc thiếu ngủ, stress kéo dài, bia rượu, thuốc lá - tất cả đều là những chất xúc tác khiến quá trình đó đến sớm hơn và nặng hơn. Bụng bia cũng vậy, không phải tự nhiên mà có. Nó là kết quả của năng lượng nạp vào nhiều hơn tiêu hao trong một thời gian dài, cộng thêm việc cơ thể ngày càng ít vận động.
Đến khi rơi vào tình trạng này, tôi mới phát hiện nhiều đàn ông sẵn sàng chi tiền triệu cho thực phẩm chức năng, dầu gội chống rụng tóc, nhưng lại không sẵn sàng dành 30 phút mỗi ngày để vận động.
Chúng ta tìm cách chữa ngọn vì nó dễ hơn rất nhiều so với việc thay đổi thói quen. Bạn có thể dùng sản phẩm hỗ trợ, có thể thử đủ loại mẹo dân gian, nhưng nếu vẫn giữ nguyên nhịp sống cũ như thức khuya, ăn nhậu, ít vận động thì mọi nỗ lực chỉ giống như tát nước ra khỏi một chiếc thuyền đang thủng.
Khi nhìn sang những người cùng độ tuổi nhưng giữ được phong độ thì thật đáng ghen tỵ và hối hận vì những năm tháng không quan tâm, chăm sóc bản thân.
Khắc
Trong thời đại chuyển đổi số, việc thanh toán không tiền mặt đã trở nên phổ biến và được khuyến khích rộng rãi.
Tuy nhiên, thực tế trải nghiệm của tôi tại một số cây xăng hiện nay lại cho thấy một câu chuyện khác nơi mà khách hàng vẫn phải linh hoạt theo cách vận hành riêng của từng điểm bán.
Trong những lần đổ xăng gần đây, tôi nhận thấy mỗi cây xăng lại có một cách thu tiền khác nhau. Có nơi chấp nhận cả tiền mặt lẫn chuyển khoản một cách nhanh chóng và thuận tiện nhưng có nơi thì không.
Một số trường hợp khác còn gây cảm giác thiếu thiện chí: Ban đầu nhân viên thông báo không nhận chuyển khoản, nhưng sau khi khách hàng trao đổi thì mới đưa mã QR để thanh toán kèm theo thái độ không mấy vui vẻ.
Những trải nghiệm này khiến không ít khách hàng cảm thấy khó chịu. Việc thanh toán, lẽ ra phải là bước nhanh gọn và thuận tiện nhất lại trở thành một rào cản không đáng có.
Hiện nay, cơ quan chức năng đang khuyến khích đa dạng phương thức thanh toán, đặc biệt là thanh toán không dùng tiền mặt. Về nguyên tắc, các hình thức thanh toán hợp pháp đều được phép áp dụng. Tuy nhiên, việc triển khai trên thực tế dường như vẫn chưa đồng bộ, dẫn đến mỗi nơi làm một kiểu, gây ra sự thiếu nhất quán trong trải nghiệm khách hàng.
Điều tôi mong muốn rất đơn giản: Minh bạch, rõ ràng và thuận tiện. Nếu có quy định cụ thể về hình thức thanh toán tại cây xăng, cần được niêm yết công khai. Nếu chấp nhận chuyển khoản, hãy thực hiện một cách nhất quán và chuyên nghiệp. Ngược lại, nếu chưa áp dụng, cũng cần thông báo rõ ràng từ đầu, tránh tình trạng linh hoạt tùy hứng.