Tôi làm ngân hàng ở Hà Nội đã gần 10 năm, lương 20 triệu một tháng. Nhiều người bên ngoài nhìn vào thường nghĩ đây là công việc có mức thu nhập cao, đáng mơ ước. Nhưng càng làm lâu, tôi càng thấy mệt mỏi vì áp lực chỉ tiêu và thời gian cá nhân gần như không còn thuộc về mình nữa. Một ngày làm việc của tôi bắt đầu từ 8h sáng, và khó có thể rời văn phòng trước 19h, thậm chí 20h.
Ngân hàng tôi không chỉ quản lý theo đầu việc, mà còn quản lý luôn cả thời gian hiện diện của nhân viên. Trớ trêu là hết giờ ở văn phòng chưa có nghĩa là tôi kết thúc công việc. Nhiều hôm, tôi vẫn phải mang laptop về nhà để làm tiếp báo cáo, rà soát số liệu, trả lời email, xử lý hồ sơ online tới tận khuya.
Chỉ người trong cuộc mới hiểu cảm giác đang ăn cơm tối vẫn phải mở điện thoại trả lời tin nhắn công việc liên tục. Một bữa cơm trọn vẹn với gia đình gần như là điều xa xỉ vì chồng con không thể đợi tới lúc tôi về nhà để cùng ăn. Có hôm cuối tuần, sếp gọi điện giao việc gấp, yêu cầu hoàn thành ngay trong ngày. Tôi đang đưa con đi chơi cũng phải vội vàng quay xe về nhà mở máy tính.
Có bữa, tôi nhận được tin nhắn yêu cầu hoàn thiện một đầu việc bắt buộc phải thao tác trên hệ thống nội bộ ở cơ quan. Chồng lại đi công tác, nên tôi đành gửi con cho bà ngoại rồi lóc cóc chạy xe máy tới ngân hàng cuối tuần. Những chuyện ấy dường như đã trở thành bình thường trong ngành này.
>> Kiệt sức vì 7 giờ tối vẫn phải ở lại văn phòng ‘chạy deadline’
Ngoài khối lượng công việc hàng ngày, nhân viên ngân hàng còn phải liên tục tham gia các buổi đào tạo, tập huấn, cập nhật quy trình mới. Điều đáng nói là nhiều chương trình được tổ chức vào ngoài giờ như một điều hiển nhiên. Người ta mặc định nhân viên sẽ sẵn sàng hy sinh thời gian nghỉ ngơi để phục vụ công việc.
Tôi không phủ nhận ngành nào cũng có áp lực riêng. Nhưng điều khiến tôi day dứt là ở nhiều nơi, ranh giới giữa công việc và đời sống cá nhân gần như không được tôn trọng. Khi một nhân viên luôn phải trong trạng thái sẵn sàng trả lời điện thoại, xử lý việc bất kể giờ giấc, thì “tan làm” chỉ còn là khái niệm trên giấy tờ.
Chồng tôi nhiều lần hỏi: “Sao em không nghỉ, tìm việc khác đỡ vất vả hơn?”. Tôi cũng từng nghĩ đến chuyện đó. Nhưng giữa thị trường lao động cạnh tranh ngày càng khốc liệt, giữ được công việc hiện tại đã khó, chứ chưa nói đến việc nhảy sang môi trường mới ở tuổi ngoài 30, còn con nhỏ, tôi còn khoản vay, còn áp lực cơm áo mỗi tháng.
Tôi viết những dòng này không phải để than vãn hay phủ nhận giá trị công việc mình đang làm. Tôi chỉ mong ở đâu đó, các doanh nghiệp, đặc biệt là những ngành có cường độ cao như ngân hàng, sẽ bắt đầu nhìn nhận nghiêm túc hơn về khái niệm cân bằng cuộc sống và sự tôn trọng thời gian cá nhân của nhân viên. Bởi sau cùng, nhân viên cũng là con người. Ai cũng cần được nghỉ ngơi, được sống cho gia đình, và được thực sự rời khỏi công việc sau khi đã hết giờ làm.
Một người bạn làm luật sư vừa gửi cho tôi bản tin về việc chính phủ Argentina đã phối hợp với FIFA và chủ nhà Mỹ để thiết lập nên một lệnh cấm đặc biệt với 13.000 CĐV quốc gia này - những ông bố thiếu trách nhiệm với con cái.
Làm luật sư, anh chứng kiến và biết nhiều vụ việc tương tự đang diễn ra tại VN. Những người mẹ đơn thân một mình nuôi con vì chông cũ không chu cấp con cái hoặc chỉ gửi tiền nhỏ giọt mặc dù tòa đã quy định rất rõ sau bản án ly hôn.
'Họ từng kêu lên tòa nhiều lần, hoặc nhờ họ hàng hai bên can thiệp, nhưng đều vô ích - luật sư nói - Tôi đã vài lần phải dùng tư cách cá nhân gọi điện vừa nói lý lẽ vừa 'đe dọa' , mấy ông chồng mới chu cấp trở lại nhưng cũng có người chỉ được vài lần".
Nhưng nhiều bà mẹ yếu đuối khác không biết phải làm cách nào, đành buông xuôi.
Argentina cấm 13.000 người nợ cấp dưỡng con cái vào sân World Cup 2026
Chính quyền thành phố Buenos Aires đã chuyển cho giới chức Mỹ cơ sở dữ liệu gồm 13.000 phụ huynh đang chậm hoặc chưa thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con. Những người này sẽ không được phép vào các sân vận động tại World Cup 2026.
Theo báo La Nacion, biện pháp này nhắm tới các công dân Argentina không thực hiện các khoản cấp dưỡng theo phán quyết của tòa án, sau khi danh sách được chia sẻ với nhà chức trách Mỹ.
Thị trưởng Buenos Aires Jorge Macri cho biết thành phố phối hợp với chính phủ liên bang đưa dữ liệu trên vào chương trình Tribuna Segura nhằm siết chặt công tác kiểm tra trên toàn Argentina, bao gồm cả trong thời gian diễn ra World Cup. Ông nhấn mạnh những người không hoàn thành trách nhiệm với con cái sẽ phải chịu hậu quả, trong đó có việc bị từ chối quyền vào sân.
Tuy nhiên, 13.000 người có tên trong danh sách vẫn có cơ hội khắc phục tình trạng vi phạm để được phép vào sân theo dõi trận ra quân của Argentina ở bảng J gặp Algeria, diễn ra ngày 17/6.
Theo bạn, vấn nạn trên cần được giải quyết như thế nào?
Ở nhiều vùng quê hiện nay, mâm cỗ đang dần trở thành một cuộc chạy đua hình thức. Người ta không còn chỉ ăn cỗ để gặp gỡ, chia sẻ niềm vui hay nỗi buồn, mà còn mang theo áp lực "không được thua kém". Hệ quả là cả gia chủ lẫn khách mời đều mệt mỏi, tốn kém, thậm chí ảnh hưởng sức khỏe.
Bố tôi nghỉ hưu chưa lâu nhưng gần như tuần nào cũng đi ăn cỗ. Trung bình cứ ba ngày lại có một đám cưới, giỗ chạp, tân gia hay đám tang. Một mâm cỗ chỉ sáu người nhưng có thể dùng tới khoảng 3-4 kg thịt các loại: gà, heo, bò, chả, giò... Rau xanh rất ít, món chiên, xào và dầu mỡ lại quá nhiều.
Chỉ vài tháng sau, sức khỏe ông giảm rõ rệt. Mỡ máu tăng, huyết áp cao hơn trước. Đi khám, bác sĩ yêu cầu bố phải hạn chế ăn thịt đỏ và đồ dầu mỡ. Nhưng ở quê, việc từ chối đi ăn cỗ gần như không thể. Người lớn tuổi còn giữ nhiều quan hệ họ hàng, làng xóm nên "có đám là phải đi".
Nghịch lý là trong khi ngành y tế liên tục khuyến cáo giảm tiêu thụ thịt đỏ, hạn chế dầu mỡ và ăn cân bằng dinh dưỡng, thì văn hóa cỗ bàn ở nhiều nơi lại đi theo chiều ngược lại. Gia chủ sợ bị chê keo kiệt nên cố làm thật nhiều món, còn khách đi ăn cũng mặc nhiên coi việc ăn no, ăn nhiều là thước đo của sự chu đáo.
>> 10 năm tôi ăn phở không thêm đẫm tương ớt, chanh, giấm
Theo tôi, đây không còn là chuyện riêng của từng gia đình mà nên được nhìn như một vấn đề văn hóa - sức khỏe cộng đồng. Nếu tính toán khoảng 200 gram thịt mỗi người, kết hợp canh, rau và trái cây thì đã đủ dinh dưỡng, ngon miệng mà vẫn tiết kiệm. Điều quan trọng hơn là thay đổi tư duy: đi ăn cỗ chủ yếu để gặp gỡ và chia sẻ tình cảm, chứ không phải để ăn cho đẫy.
Thực tế, nhiều người nghỉ hưu đang chịu áp lực tài chính từ văn hóa cỗ bàn. Đi đám thì phải đưa tiền mừng. Đưa ít sợ mất lòng, đưa nhiều thì hụt cả khoản sinh hoạt trong tháng. Đến lượt nhà mình có việc lại phải cố làm cỗ lớn vì sợ bị đánh giá. Một vòng xoáy hình thức mà ai cũng than mệt nhưng ít người dám thay đổi trước.
Tôi từng dự tang lễ của một người bác họ. Gia đình đang đau buồn vì mất người thân nhưng vẫn phải lo ba bữa cỗ liên tiếp, mỗi bữa khoảng 35 bàn đầy thịt và bia rượu. Sau tang lễ, tiền phúng viếng không đủ bù chi phí cỗ bàn. Người sống vừa mất người thân, vừa mang thêm áp lực nợ nần. Vậy có đáng không?
Tôi là nhân viên văn phòng, năm nay 30 tuổi. Giống nhiều người làm công việc ngồi máy tính cả ngày, tôi bắt đầu quan tâm đến sức khỏe hơn khi cảm thấy cơ thể xuống sức rõ rệt sau nhiều năm đi làm. Tôi chọn chạy bộ buổi tối như một cách rèn luyện thể lực và giải tỏa áp lực sau giờ làm. Mấy tháng trước, gần như cứ cách một ngày tôi lại xỏ giày ra công viên gần nhà lúc 21h, chạy đến tận 22h30-23h mới về.
Ban đầu, tôi rất thích cảm giác sau mỗi buổi chạy. Được vận động sau một ngày ngồi lì trước màn hình máy tính ở công ty, mồ hôi đầm đìa, đầu óc tôi nhẹ nhõm hơn, tinh thần thoải mái hơn hẳn. Nhưng chỉ sau gần một tháng, tôi bắt đầu nhận ra cứ tối nào chạy muộn là đêm đó mình ngủ không sâu giấc.
Sau khi chạy về, tôi còn phải tắm rửa, vệ sinh cá nhân rồi nằm nghỉ một lúc mới dễ chịu hơn. Thành ra nhiều hôm phải đến 1h sáng tôi mới thực sự lên giường ngủ. Dù cơ thể mệt rã rời sau hơn một tiếng vận động, đầu óc tôi vẫn ở trạng thái tỉnh táo, khó thư giãn hoàn toàn để đi vào giấc ngủ sâu. Có hôm nằm rất lâu mới ngủ được, có hôm ngủ chập chờn rồi sáng dậy vẫn thấy người mệt lử. Trong khi đó, sáng hôm sau tôi vẫn phải dậy sớm đi làm như bình thường.
>> Tôi lười vận động nhưng giờ chạy bộ 21 km
Tìm hiểu kỹ hơn, tôi mới biết việc vận động cường độ cao vào ban đêm khiến cơ thể và não bộ vẫn duy trì trạng thái hưng phấn trong nhiều giờ sau đó. Điều nguy hiểm là tôi không nhận ra sự suy kiệt diễn ra từ từ. Ban ngày, tôi bắt đầu khó tập trung hơn khi làm việc. Buổi sáng luôn trong trạng thái uể oải, thiếu năng lượng, chỉ muốn ngủ thêm.
Đến lúc cơ thể mệt mỏi kéo dài, tôi buộc phải nghỉ tập một thời gian. Thế mới thấy không phải cứ tập thể thao nhiều là tốt. Một thói quen lành mạnh nếu làm sai cách hoặc không phù hợp với nhịp sinh học của cơ thể vẫn có thể phản tác dụng. Thực ra, nhiều người trẻ hiện nay cũng giống tôi, chỉ có thời gian tập thể dục, thể thao vào buổi tối vì ban ngày bận công việc. Nhưng sau trải nghiệm của chính mình, tôi thấy giấc ngủ cũng quan trọng không kém việc vận động.
Sau này tôi phải điều chỉnh lại lịch sinh hoạt, cố gắng tập sớm hơn (từ 19h30-20h) và giảm cường độ. Tôi cố gắng kết thúc việc tập và về nhà trước 21h30 để lên giường ngủ sau đó một tiếng. Khi ngủ đủ giấc, cơ thể tôi hồi phục tốt hơn hẳn, tinh thần ổn định và hiệu quả công việc cũng được cải thiện. Vậy nên, chăm sóc sức khỏe không chỉ là cố ép mình vận động thật nhiều bằng mọi giá. Quan trọng hơn là hiểu cơ thể mình cần gì và giữ được sự cân bằng lâu dài.