PGS.TS.BS Nguyễn Thị Kim Liên, Trưởng khoa Phục hồi chức năng, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cho biết, số lượng người trẻ đến khám vì đau lưng đang gia tăng rõ rệt trong những năm gần đây.
Mới đây, khoa tiếp nhận bệnh nhân nam làm công việc IT, thường xuyên ngồi văn phòng 8-10 giờ mỗi ngày. Những ngày gần đây, anh liên tục bị đau vùng thắt lưng, cơn đau lan xuống chân khiến sinh hoạt khó khăn.
Theo lời kể, người đàn ông này luôn trong tình trạng lưng cứng đờ, khó cúi gập hay xoay người. Lo sợ bị thoát vị đĩa đệm, anh đến bệnh viện kiểm tra. Kết quả thăm khám cho thấy bệnh nhân bị thoái hóa cột sống thắt lưng, đồng thời mất đáng kể đường cong sinh lý của cột sống dù chưa đến 40 tuổi.
“Bình thường cột sống thắt lưng có độ cong sinh lý tự nhiên. Tuy nhiên, ở bệnh nhân này, phần lưng gần như thẳng đứng như cây tre, một dấu hiệu của thoái hóa cột sống dù hiện vẫn ở mức độ nhẹ”, PGS Liên cho hay.
Nam giới 30-40 tuổi dễ gặp tình trạng đau lưng
Theo PGS Liên, nhiều người vẫn nghĩ phải lớn tuổi mới đau lưng, nhưng thực tế không ít bệnh nhân chưa đến 50 tuổi đã có dấu hiệu thoái hóa cột sống. Đáng chú ý, nhóm mắc nhiều nhất hiện nay là nam giới trong độ tuổi 30-40. Nguyên nhân chủ yếu đến từ lối sống ít vận động, ngồi lâu liên tục để làm việc, xem điện thoại, chơi game hoặc sử dụng máy tính nhiều giờ mà không thay đổi tư thế.
“Một trong những nguyên nhân gây đau lưng là người bệnh ít vận động, ít tập thể dục kèm theo thói quen ngồi lì một chỗ trong thời gian dài. Đây là tình trạng rất phổ biến ở nam giới trẻ hiện nay”, chuyên gia nhận định.
Ngoài việc dùng thuốc, điều quan trọng trong điều trị đau lưng là tập luyện đúng cách nhằm cân bằng nhóm cơ lưng và cơ bụng. Người bệnh cần được hướng dẫn các bài tập phù hợp với cột sống, thắt lưng dưới sự hỗ trợ của chuyên gia phục hồi chức năng và vật lý trị liệu.
Bên cạnh đó, nhiều người làm việc trong môi trường kín, ít tiếp xúc ánh nắng nên thiếu vitamin D, yếu tố quan trọng đối với sức khỏe xương khớp.
Những dấu hiệu đau lưng không nên chủ quan
Theo PGS Liên, một trong những yếu tố quan trọng khi đánh giá đau lưng là phân biệt đau cơ học và đau không cơ học. Đau cơ học thường tăng khi vận động, giảm khi nghỉ ngơi và liên quan rõ rệt đến tư thế. Trong khi đó, đau không cơ học thường kéo dài dai dẳng, không phụ thuộc vận động, thậm chí tăng về đêm và có thể đi kèm các triệu chứng toàn thân.
“Có những dấu hiệu cảnh báo người bệnh tuyệt đối không nên bỏ qua”, PGS Liên nhấn mạnh.
Cụ thể, nếu đau lưng kéo dài trên 2- 4 tuần dù đã nghỉ ngơi và thay đổi sinh hoạt hoặc cơn đau tái phát nhiều lần với xu hướng nặng dần, người bệnh cần đi khám sớm. Đặc biệt, các cơn đau không liên quan tư thế, đau ngay cả khi nằm nghỉ hoặc đau tăng về đêm là những dấu hiệu bất thường cần được đánh giá kỹ.
Ngoài ra, đau lưng kèm sụt cân không rõ nguyên nhân, sốt kéo dài, mệt mỏi, chán ăn có thể liên quan đến các bệnh lý toàn thân, trong đó có nguy cơ ung thư.
Những dấu hiệu thần kinh như tê yếu chân, đi lại khó khăn, mất thăng bằng hoặc rối loạn tiểu tiện cũng là tình trạng nguy hiểm vì có thể liên quan đến chèn ép thần kinh.
Theo chuyên gia, nếu đau lưng đi kèm tiểu buốt, tiểu máu hoặc rối loạn kinh nguyệt, cần nghĩ đến nguyên nhân từ hệ tiết niệu hoặc phụ khoa, bởi khi đó đau lưng chỉ là biểu hiện thứ phát.
“Đau lưng là một triệu chứng, chứ không phải một chẩn đoán. Điều trị hiệu quả phải dựa trên việc xác định đúng nguyên nhân thay vì chỉ tập trung giảm đau”, PGS Liên khuyến cáo.
Chuyên gia cho rằng, trong nhiều trường hợp, việc điều chỉnh lối sống, tăng cường vận động và phục hồi chức năng đúng cách có thể cải thiện đáng kể tình trạng bệnh. Tuy nhiên, khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo, người bệnh cần thăm khám sớm để tránh những biến chứng đáng tiếc.
Cho một ít muối vào nước luộc rau sẽ giúp mang lại những lợi ích sau:
Một trong những lợi ích rõ rệt nhất khi cho ít muối vào nước luộc là giúp rau giữ được màu xanh hấp dẫn thay vì xỉn màu. Khi tiếp xúc với nhiệt, chất diệp lục tạo nên màu xanh của rau sẽ dần bị biến đổi. Nếu luộc quá lâu, rau sẽ chuyển sang màu xanh ô liu hoặc xỉn màu, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Thêm một lượng muối vừa phải không trực tiếp bảo vệ chất diệp lục. Thế nhưng, cách này có thể góp phần giúp rau chín nhanh ở lớp ngoài và giữ được màu sắc tươi.
Để rau xanh đẹp, điều quan trọng nhất vẫn là cho rau vào nước đang sôi mạnh, không luộc hay chần quá lâu và vớt rau ra ngay khi vừa chín. Để rau tiếp xúc quá lâu với nước sôi sẽ dễ làm mất đi hương vị, màu sắc, vitamin và khoáng chất trong rau, bà Karen Blakeslee, chuyên gia khoa học thực phẩm tại Đại học Bang Kansas (Mỹ), cho biết.
Nếu muốn rau giữ màu sắc, hãy ngâm nhanh vào nước lạnh sau khi luộc. Cách này giúp dừng quá trình chín, nhờ đó rau giữ được màu xanh tươi và độ giòn.
Khi chỉ rắc muối lên rau sau khi luộc, gia vị chủ yếu bám trên bề mặt. Trong khi đó, nếu cho muối vào nước ngay từ đầu, một lượng nhỏ muối sẽ thấm vào lớp ngoài của rau, giúp rau có vị đậm đà và hài hòa hơn.
Lợi ích này dễ nhận thấy ở những loại rau củ có thân dày hoặc cấu trúc chắc như bông cải xanh, súp lơ, măng tây hay cà rốt. Nhờ vậy, nhiều người cảm thấy rau củ ngon hơn mà không cần phải dùng quá nhiều nước chấm hoặc nêm nhiều muối. Tuy nhiên, điều cần lưu ý là không cần cho quá nhiều muối vào nước luộc, chỉ một lượng vừa phải là đủ.
Ngoài màu sắc và hương vị, cho một ít muối vào nước luộc còn có thể giúp một số loại rau giữ được độ giòn tốt hơn. Khi rau được đun ở nhiệt độ cao, thành tế bào thực vật dần mềm đi khiến rau trở nên nhũn nếu nấu quá lâu.
Muối có thể góp phần làm chậm quá trình phân rã của pectin, loại chất xơ giúp các tế bào thực vật liên kết với nhau. Nhờ đó, một số loại rau như đậu que, măng tây hoặc bông cải xanh có thể giữ được độ giòn tốt hơn sau khi luộc.
Tuy nhiên, cách nấu thêm muối vào nước khi luộc rau không phù hợp với tất cả mọi người. Lượng muối cho vào nồi luộc rau thường không lớn và chỉ một phần nhỏ thấm vào rau. Tuy nhiên, với những người bị huyết áp cao, có thêm muối hay không cần được cân nhắc.
Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khuyến cáo người trưởng thành không nên nạp quá 5 gram muối/ngày. Cách này giúp giảm nguy cơ huyết áp cao và bệnh tim mạch. Những người mắc huyết áp cao, bệnh thận mạn, suy tim hoặc đang ăn nhạt theo chỉ định của bác sĩ không nên cho muối vào nước luộc. Nếu muốn tăng hương vị cho rau luộc, hãy dùng các loại rau thơm, tiêu, tỏi, gừng hoặc nước cốt chanh, theo Healthline.
Tại Đài Loan, ước tính ít nhất 2 triệu người mắc bệnh thận mạn tính. Bác sĩ chuyên khoa thận Hồng Vĩnh Tường cho biết thông tin này và cảnh báo rằng "kẻ thù" số một của thận không phải dầu mỡ mà chính là thực phẩm chứa hàm lượng natri cao.
Đáng chú ý, thận không bị hỏng sau một bữa ăn quá mặn, mà bị hủy hoại dần bởi thói quen ăn dư thừa muối mỗi ngày.
Kẻ thù thầm lặng mang tên "natri"
Trên trang cá nhân, bác sĩ Hồng Vĩnh Tường viết: "Mỗi hạt muối bạn ăn vào mỗi ngày đều quyết định tuổi thọ của thận".
Các nghiên cứu khoa học chỉ ra rằng cơ thể hấp thụ hàm lượng natri cao liên quan chặt chẽ đến sự hình thành và diễn tiến xấu của bệnh thận mạn tính. Ngược lại, một thử nghiệm đối chứng ngẫu nhiên cũng chứng minh hạn chế muối có thể giảm đáng kể tình trạng protein niệu (đạm trong nước tiểu) và cải thiện huyết áp rõ rệt.
Do đặc thù ẩm thực truyền thống thường chứa lượng muối lớn, bác sĩ Hồng đưa ra 3 nguyên tắc vàng dành cho người thường xuyên ăn ở ngoài hàng quán để bảo vệ thận:
Tránh tuyệt đối các loại canh, súp
Nhiều người có thói quen húp cạn bát canh khi ăn bún, phở hay mì. Tuy nhiên, nước dùng chính là nơi tập trung nồng độ natri đậm đặc nhất. Bác sĩ khuyên: "Nếu có thể không uống thì tốt nhất đừng uống".
Không để thức ăn ngâm trong nước sốt
Các loại nước chấm, nước sốt nên được để riêng. Đừng để thức ăn ngâm trực tiếp trong nước sốt vì thực phẩm sẽ thẩm thấu rất nhiều muối vào bên trong trước khi bạn kịp thưởng thức.
Nếu bạn đã lỡ ăn một bữa mặn hoặc đồ chiên rán nhiều gia vị, hãy cố gắng giữ các bữa còn lại trong ngày thật thanh đạm. Điều này giúp thận có "khoảng nghỉ" để lọc thải và hồi phục.
"Chúng ta không nhất thiết phải từ bỏ hoàn toàn niềm đam mê ẩm thực hay trở thành một người kỷ luật cực đoan", bác sĩ Hồng khuyên. Bí quyết ở chỗ giảm bớt tổn thương cho thận trong từng lựa chọn nhỏ: Bớt đi một ngụm canh, bớt một lần chấm nước sốt, ăn nhạt đi một chút.
"Những thay đổi nhỏ này chính là cách bạn yêu thương hai quả thận của mình mỗi ngày", bác sĩ Hồng nhắn nhủ.
Ngày 4-5 (giờ địa phương), Tổ chức Y tế thế giới (WHO) và công ty điều hành tàu du lịch MV Hondius cho biết con tàu vẫn đang chờ cứu hộ ngoài khơi quốc đảo Cape Verde ở Đại Tây Dương.
MV Hondius là tàu của Hà Lan, đang thực hiện chuyến du ngoạn kéo dài vài tuần từ Argentina đến Nam Cực và một số hòn đảo biệt lập ở nam Đại Tây Dương.
Tàu đã yêu cầu hỗ trợ y tế sau khi đến vùng biển Cape Verde, ngoài khơi Tây Phi. Tuy nhiên Bộ Y tế Cape Verde không cho phép tàu cập cảng vì lo ngại dịch bệnh, và chưa ai được phép xuống tàu, theo công ty điều hành Oceanwide Expeditions (Hà Lan).
Nguyên nhân bùng phát dịch bệnh trên tàu vẫn chưa được xác định. WHO cho biết đang điều tra và phối hợp sơ tán các thủy thủ bị bệnh.
Một hành khách người Anh được sơ tán đến Nam Phi ngày 27-4 đã có kết quả dương tính với vi rút và đang trong tình trạng nguy kịch. Hiện có thêm một người có triệu chứng sốt nhẹ, nghi là ca bệnh mới.
Thi thể một hành khách người Đức tử vong vẫn còn trên tàu. Trước đó một hành khách người Hà Lan 70 tuổi qua đời trên tàu ngày 11-4; vợ ông, 69 tuổi, cũng tử vong sau đó ở Nam Phi sau khi rời tàu. Xét nghiệm máu cho thấy bà nhiễm vi rút Hanta.
Trong số 87 hành khách còn lại, có 19 người Anh, 17 người Mỹ và 13 người Tây Ban Nha. Tàu còn có 61 thủy thủ. Hai thủy thủ - một người Anh, một người Hà Lan - có triệu chứng hô hấp và cần chăm sóc y tế khẩn cấp, theo công ty điều hành.
Nếu không thể sơ tán hành khách tại Cape Verde, công ty cho biết sẽ xem xét đưa tàu đến Tenerife hoặc cảng Las Palmas thuộc quần đảo Canarias của Tây Ban Nha.
Theo chính quyền tỉnh Argentina, tàu MV Hondius rời Ushuaia, miền nam Argentina, ngày 1-4, và lúc đó không có hành khách nào có triệu chứng nhiễm vi rút Hanta.
Tuy nhiên do thời gian ủ bệnh có thể kéo dài đến tám tuần, "các hành khách có thể đã ủ bệnh nếu họ nhiễm ở Argentina hoặc ở nơi khác", ông Juan Facundo Petrina, Giám đốc dịch tễ học tỉnh Tierra del Fuego, nói với AP. Năm ngoái, Argentina ghi nhận 28 ca tử vong do vi rút Hanta.
