Nam Bộ và TP.HCM còn mưa to chiều tối đến 6-6

Tại họp báo thường kỳ của Bộ Nông nghiệp và Môi trường sáng 17/6, bà Đặng Thanh Mai, đại diện Cục Khí tượng Thủy văn, cho biết kết quả theo dõi, giám sát của ngành khí tượng thủy văn cho thấy El Nino chính thức hình thành trên khu vực xích đạo trung tâm Thái Bình Dương và đang phát triển. Các mô hình dự báo trong nước và quốc tế đều cho thấy El Nino tiếp tục mạnh lên trong nửa cuối năm và có thể kéo dài sang đầu năm 2027.

Bà Đặng Thanh Mai, đại diện Cục Khí tượng Thủy văn, cho biết quá trình ENSO chuyển từ trạng thái trung tính sang El Nino năm nay diễn ra tương đối nhanh, phản ánh sự ấm lên mạnh của vùng trung tâm Thái Bình Dương và sự tương tác thuận lợi giữa đại dương với khí quyển, tạo điều kiện để hiện tượng này tiếp tục phát triển trong những tháng tới.

Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia đã theo dõi hiện tượng El Nino từ đầu năm và từ giữa tháng 4 đã gửi thông tin cảnh báo ban đầu tới các bộ, ngành và địa phương để chủ động xây dựng kịch bản ứng phó. Các bản tin dự báo gần đây cho thấy nguy cơ xuất hiện El Nino rất mạnh đang tăng nhanh. Nếu trong bản tin tháng 4, xác suất El Nino rất mạnh chỉ ở mức 20%, thì đến tháng 5 tăng lên 37% và hiện nay đã đạt 60-65%.

Diễn biến này cho thấy khả năng xuất hiện El Nino rất mạnh là khá lớn, cường độ tương đương đợt năm 2015-2016 và thậm chí có thể mạnh hơn, ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia nhận định.

Nếu kịch bản El Nino rất mạnh xảy ra, Việt Nam có nguy cơ đối mặt với nền nhiệt cao hơn trung bình nhiều năm, số đợt không khí lạnh giảm và lượng mưa thiếu hụt trên diện rộng, đặc biệt tại Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ.

Dự báo trong các tháng cuối năm 2026, nhiệt độ trung bình cả nước có thể cao hơn trung bình nhiều năm 0,5-1,5 độ C; giai đoạn tháng 10-12 có nơi cao hơn 1-2 độ C. Bắc Bộ và Trung Bộ được nhận định có khả năng xuất hiện nhiều đợt nắng nóng hơn bình thường, thậm chí ghi nhận các giá trị nhiệt độ vượt lịch sử.

Trong khi đó, lượng mưa trên nhiều khu vực có thể thiếu hụt 25-50%, rõ rệt nhất tại duyên hải Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ. Điều này làm gia tăng nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn trong các tháng cuối năm 2026 và đầu năm 2027.

Ông Khiêm cho biết mùa mưa tại một số khu vực có khả năng kết thúc sớm hơn bình thường, ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp. Trong đó, Tây Nguyên có nguy cơ thiếu nước tưới cho cây công nghiệp, đặc biệt là cà phê trong mùa khô 2026-2027. Với Đồng bằng sông Cửu Long, hạn hán và xâm nhập mặn được dự báo gia tăng.

El Nino 2015-2016 được đánh giá là một trong những đợt mạnh nhất kể từ năm 1950. Năm 2015, nắng nóng kéo dài tới 32 ngày ở Nam Trung Bộ, 36 ngày ở Trung Trung Bộ và 39 ngày ở Bắc Trung Bộ. Nhiệt độ cao nhất được ghi nhận tại trạm Con Cuông (Nghệ An) lên tới 42,7 độ C.

Mặc dù số lượng bão và áp thấp nhiệt đới thường ít hơn trong các năm El Nino, cơ quan khí tượng lưu ý các hiện tượng thời tiết cực đoan vẫn có thể xuất hiện. Thực tế, trận mưa lịch sử tại Quảng Ninh năm 2015 hay đợt lũ lớn ở Quảng Nam - Quảng Ngãi năm 2009 đều xảy ra trong bối cảnh El Nino hoạt động.

"El Nino không chỉ làm gia tăng nguy cơ nắng nóng, hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn mà vẫn có thể xuất hiện mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất và bão mạnh", bà Mai nhấn mạnh.

Tin Gốc: Vnexpress

Trong tháng 3.2026, số lượng doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường cao gần gấp đôi so với số lượng doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường. Tính chung quý 1, số doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường đạt 96.038 doanh nghiệp, tăng 31,66% so với cùng kỳ, cao hơn số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường (91.808 doanh nghiệp, tăng 16,5%).

Trong đó, số doanh nghiệp đăng ký thành lập mới trong tháng 3 đạt trên 21.000 doanh nghiệp, gấp 1,8 lần so với mức trung bình trong giai đoạn 2021 - 2024 (tương đương 12.122 doanh nghiệp/tháng). Tính chung quý 1, số doanh nghiệp thành lập mới đạt 57.422 doanh nghiệp, tăng 57,75% so với cùng kỳ.

Theo Chính phủ, doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường chủ yếu có quy mô vốn nhỏ dưới 10 tỉ đồng (chiếm 90,3%) và trong ngành bán buôn, bán lẻ, sửa chữa ô tô, xe máy (chiếm 38,61%). Điều này phản ánh sự chuyển đổi từ các mô hình kinh doanh truyền thống sang thương mại điện tử và các nền tảng trực tuyến; để thích ứng, các doanh nghiệp cần chủ động cải tiến công nghệ, tối ưu hóa quản trị và củng cố nguồn lực tài chính, nâng cao năng lực cạnh tranh.

Ghi nhận từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp cho thấy, có nhiều lý do khiến doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường, như khó khăn trong việc tìm kiếm và duy trì đơn hàng, các vấn đề về tài chính, nguồn vốn, lao động, nhân lực, hoạt động sản xuất, kinh doanh kém hiệu quả...

Từ bên ngoài, những biến động của môi trường vĩ mô toàn cầu, đặc biệt là cuộc xung đột tại Trung Đông, chính sách thuế quan của Mỹ là những thách thức lớn đối với doanh nghiệp. Cụ thể, chi phí đầu vào gia tăng đang tác động trực tiếp và rõ nét nhất, thu hẹp dòng tiền và biên lợi nhuận của doanh nghiệp.

"Phần lớn doanh nghiệp ghi nhận chi phí sản xuất - kinh doanh tăng lên, nguyên nhân chủ yếu là do giá năng lượng, giá nguyên vật liệu, chi phí logistics và chi phí tài chính", báo cáo nêu.

Cạnh đó, tình trạng gián đoạn vận tải, giá cước tăng, thời gian vận chuyển kéo dài và phát sinh thêm chi phí giao nhận. Bắt đầu xuất hiện xu hướng giảm đơn hàng tại một số thị trường xuất khẩu, đặc biệt ở khu vực châu Á và Trung Đông.

Tâm lý đầu tư, khả năng tiếp cận vốn và điều kiện tài chính của doanh nghiệp bị ảnh hưởng. Nhiều doanh nghiệp đã phải cân nhắc hoãn hoặc điều chỉnh kế hoạch đầu tư trong bối cảnh rủi ro gia tăng. Sức ép tài chính ngày càng rõ nét hơn, bao gồm chi phí lãi vay tăng, khó khăn trong tiếp cận vốn, biến động tỷ giá và áp lực thanh toán quốc tế.

Để khắc phục tình trạng này, thời gian tới Chính phủ sẽ tiếp tục tập trung hoàn thiện thể chế, pháp luật, cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh gắn với chuyển đổi số, hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn, định mức kinh tế - kỹ thuật, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, giảm thời gian, chi phí cho người dân, doanh nghiệp.

Trong đó, quý 2 sẽ hoàn thành việc cắt giảm 50% thời gian giải quyết thủ tục hành chính, 50% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính của năm 2026 so với năm 2024. Phấn đấu tiếp tục cắt giảm tối thiểu 30% các ngành nghề kinh doanh có điều kiện, 100% các điều kiện kinh doanh không cần thiết. Triển khai hiệu quả các chính sách hỗ trợ thuế, phí… đã ban hành để hỗ trợ sản xuất, kinh tế.

Đặc biệt, thúc đẩy doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân tham gia các dự án quan trọng quốc gia trong lĩnh vực hạ tầng, năng lượng, công nghệ cao; triển khai hiệu quả Chương trình phát triển 1.000 doanh nghiệp tiêu biểu, tiên phong.

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng thừa nhận, việc thực hiện nghĩa vụ thuế đối với doanh nghiệp ngừng hoạt động hoặc rút lui khỏi thị trường còn phức tạp, kéo dài, phát sinh nhiều chi phí tuân thủ. Để tháo gỡ, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Tài chính phân loại hồ sơ theo mức độ rủi ro và mức độ tuân thủ; hỗ trợ người nộp thuế...

Tin Gốc: Thanh Niên

Tại họp báo Chính phủ thường kỳ chiều 4/5, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng cho biết thực hiện Nghị quyết của Bộ Chính trị, từ năm học 2026-2027 cả nước sẽ sử dụng thống nhất một bộ sách giáo khoa, hướng tới mục tiêu miễn phí vào năm 2030.

Hiện thị trường có ba bộ sách giáo khoa. Bộ Giáo dục và Đào tạo đã lựa chọn bộ "Kết nối tri thức với cuộc sống" của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam để triển khai toàn quốc do thời gian chuẩn bị không nhiều. Theo ông Thưởng, từ khi Nghị quyết được ban hành đến thời điểm áp dụng chỉ có vài tháng, trong khi việc biên soạn một bộ sách mới cần 2-3 năm nên không khả thi. Để lựa chọn bộ sách dùng chung, Bộ đã thành lập tổ nghiên cứu, tham khảo ý kiến các cơ sở giáo dục và chuyên gia.

Ông Thưởng cho biết muộn nhất trước 20 ngày khai giảng, toàn bộ sách giáo khoa sẽ được cung ứng đầy đủ tới các trường. Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã công bố giảm 13% giá sách. Đội ngũ giáo viên trên cả nước đã được tập huấn để sử dụng bộ sách này.

Theo Thứ trưởng, bộ sách sẽ được hiệu chỉnh một số chi tiết để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc sáp nhập tỉnh, thành phố và xã, phường, đồng thời bỏ cấp huyện. Tuy nhiên, chương trình giáo dục phổ thông không thay đổi tổng thể và không làm tăng tải học sinh.

"Một chương trình giáo dục phổ thông thường có chu kỳ ổn định 10-15 năm mới điều chỉnh tổng thể. Việc cập nhật sẽ được nghiên cứu theo hướng đáp ứng yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong tương lai", Thứ trưởng Giáo dục cho hay.

Chủ trương đa dạng sách giáo khoa được Quốc hội thông qua năm 2014 nhằm tăng quyền chủ động cho giáo viên và tiếp cận các mô hình giáo dục quốc tế. Tuy nhiên, khi triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới từ năm 2020 đã phát sinh nhiều vướng mắc như giáo viên chưa quen thiết kế học liệu, công tác tập huấn bị gián đoạn do đại dịch và việc lựa chọn sách mang tính hành chính. Đối với phụ huynh, chi phí sách tăng và việc mỗi địa phương sử dụng một bộ khác nhau khiến sách khó tái sử dụng, phát sinh chi phí xã hội.

Trong bối cảnh đó, Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị ban hành tháng 8/2025 yêu cầu xây dựng một bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc. Bộ Giáo dục và Đào tạo đánh giá việc này giúp giảm phân mảnh học liệu, tạo thuận lợi cho dạy và học khi giáo viên tiếp cận chương trình với thiết kế sư phạm, cấu trúc bài học và chuẩn kiến thức - kỹ năng thống nhất. Các địa phương cũng giảm áp lực lựa chọn và chênh lệch giữa các bộ sách.

Đối với học sinh, việc sử dụng một bộ sách chung tạo sự thống nhất kiến thức từ lớp 1 đến lớp 12, bảo đảm tính liên thông trong phát triển năng lực, đồng thời là cơ sở để tiến tới mục tiêu miễn phí sách giáo khoa vào năm 2030.

Tin Gốc: Vnexpress