Theo phóng viên TTXVN tại Pháp, sự phát triển nhanh của công nghệ dịch thuật tự động dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm dấy lên lo ngại về xu hướng “đồng nhất hóa” ngôn ngữ toàn cầu, trong bối cảnh Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hợp quốc (UNESCO) tăng cường các sáng kiến nhằm bảo vệ sự đa dạng văn hóa – ngôn ngữ.
Các thiết bị dịch thuật thời gian thực như tai nghe thông minh tích hợp AI cho phép người dùng giao tiếp trực tiếp bằng tiếng mẹ đẻ mà không cần học ngoại ngữ, nhờ khả năng chuyển đổi ngôn ngữ tức thì cả lời nói và văn bản.
Công nghệ này kết hợp xử lý dữ liệu ngay trên thiết bị với hệ thống thu âm định hướng, giúp tách giọng nói khỏi tạp âm môi trường, mang lại trải nghiệm dịch gần như đồng thời. Một số thiết bị hiện đã hỗ trợ nhiều ngôn ngữ phổ biến như tiếng Anh, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Pháp, tiếng Đức, tiếng Ý và đang mở rộng sang các ngôn ngữ châu Á.
Tuy nhiên giới chuyên gia cảnh báo tiện ích này có thể làm suy giảm động lực học ngoại ngữ, từ đó đẩy nhanh quá trình đơn giản hóa ngữ pháp và thu hẹp vốn từ ở nhiều ngôn ngữ.
Nhà ngôn ngữ học người Mỹ John McWhorter nhận định trong kỷ nguyên giao tiếp đại chúng, những ngôn ngữ có khả năng kết nối số đông như tiếng Anh và tiếng Tây Ban Nha sẽ chiếm ưu thế. Ông dự báo đến năm 2100, số ngôn ngữ còn được sử dụng có thể giảm còn khoảng 600, so với hơn 7.000 hiện nay.
Theo UNESCO, gần 3.000 ngôn ngữ trên thế giới đang đứng trước nguy cơ biến mất, trong khi hơn 200 ngôn ngữ đã không còn được sử dụng kể từ năm 1950 do không còn người truyền lại.
Bà Colette Grinevald, chuyên gia về các ngôn ngữ ít được nghiên cứu, cho rằng tốc độ mai một đang diễn ra rất nhanh. Tại Bắc Mỹ, số lượng ngôn ngữ bản địa đã giảm mạnh chỉ trong vài thập kỷ và nhiều ngôn ngữ hiện chỉ còn rất ít người sử dụng.
Các dự báo cũng cho thấy trong vài thập kỷ tới, những ngôn ngữ phục vụ tốt cho thương mại, khoa học và ngoại giao sẽ tiếp tục mở rộng.
Theo nền tảng học ngôn ngữ Preply, tiếng Trung Quốc (Quan Thoại) có thể đạt khoảng 1,2 tỉ người bản ngữ vào năm 2050, tiếp theo là tiếng Tây Ban Nha, tiếng Anh và tiếng Hindi. Trong khi đó tiếng Pháp dự kiến duy trì ảnh hưởng về lãnh thổ và ngoại giao, đặc biệt tại châu Phi.
Meta vừa giới thiệu trợ lý kinh doanh Business AI tích hợp trực tiếp vào Messenger tại sự kiện Meta Growth Summit tổ chức tại Việt Nam, cho phép doanh nghiệp tự động trả lời tin nhắn khách hàng và duy trì tương tác liên tục trên nền tảng nhắn tin.
Công cụ này là một phần trong bộ giải pháp AI mà Meta phát triển để hỗ trợ hoạt động kinh doanh trên mạng xã hội.
Theo công bố của Meta, Business AI hoạt động như một trợ lý chăm sóc khách hàng trực tuyến, có thể phản hồi tin nhắn 24/7, hỗ trợ giải đáp thông tin sản phẩm, dịch vụ và duy trì hội thoại theo thời gian thực.
Hệ thống sử dụng dữ liệu doanh nghiệp cung cấp như fanpage, website và danh mục sản phẩm để tạo câu trả lời phù hợp với ngữ cảnh.
Việc tích hợp Business AI vào Messenger được Meta kỳ vọng sẽ giúp doanh nghiệp cải thiện hiệu quả chăm sóc khách hàng và tối ưu vận hành trong môi trường kinh doanh số.
Khi hệ thống có thể phản hồi tin nhắn tự động và liên tục, doanh nghiệp giảm đáng kể áp lực nhân sự trực tuyến, đồng thời đảm bảo khách hàng luôn nhận được phản hồi nhanh chóng.
Theo Meta, nhắn tin đang trở thành một trong những kênh tương tác quan trọng giữa doanh nghiệp và người tiêu dùng tại Việt Nam, khiến tốc độ phản hồi và khả năng duy trì hội thoại trở thành yếu tố cạnh tranh đáng chú ý.
Bên cạnh việc tiết kiệm chi phí vận hành, AI trên Messenger còn giúp doanh nghiệp chuẩn hóa thông tin tư vấn và hạn chế sai sót trong quá trình trả lời khách hàng.
Các cửa hàng kinh doanh trên mạng xã hội, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, có thể duy trì hoạt động chăm sóc khách hàng ngoài giờ làm việc mà không cần mở rộng đội ngũ nhân viên. Điều này góp phần nâng cao trải nghiệm người mua và tăng cơ hội chốt đơn trong bối cảnh thương mại qua tin nhắn ngày càng phổ biến tại Việt Nam.
Các tập đoàn công nghệ lớn đang tăng tốc đầu tư vào trí tuệ nhân tạo, biến AI thành công cụ cạnh tranh quan trọng trong thương mại điện tử. Google, Microsoft, Amazon và TikTok đều đang phát triển các công cụ AI nhằm cá nhân hóa trải nghiệm mua sắm và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận khách hàng hiệu quả hơn.
Trong bối cảnh đó, việc Meta đẩy mạnh AI tại Đông Nam Á phản ánh tiềm năng tăng trưởng mạnh của khu vực này. Việt Nam được xem là thị trường năng động khi người tiêu dùng ngày càng quen với việc tìm kiếm sản phẩm, nhắn tin và mua hàng trực tuyến, buộc các nền tảng phải nâng cấp công nghệ để giữ chân doanh nghiệp và người dùng.
Xu hướng này cho thấy thương mại điện tử trong tương lai sẽ không chỉ cạnh tranh về giá hay sản phẩm, mà còn phụ thuộc vào khả năng ứng dụng trí tuệ nhân tạo để tối ưu trải nghiệm khách hàng, rút ngắn thời gian phản hồi và nâng cao hiệu quả kinh doanh trên môi trường số.
Theo NASA, người quan sát có thể kiểm tra kích thước Mặt Trăng bằng nhiều cách, ví dụ duỗi thẳng ngón trỏ và giơ lên cạnh Mặt Trăng để thấy móng tay và thiên thể này lớn tương đương nhau. Họ cũng có thể nhìn thiên thể này qua ống giấy, hoặc cúi xuống và nhìn ra phía sau giữa hai chân. Khi quan sát theo cách này, vệ tinh tự nhiên của Trái Đất sẽ không lớn như tưởng tượng. Một cách khác là chụp ảnh Mặt Trăng khi ở gần đường chân trời và khi ở trên cao. Nếu giữ nguyên mức zoom của camera, người chụp sẽ thấy Mặt Trăng có cùng chiều rộng trong cả hai bức ảnh.
Việc Mặt Trăng trông lớn hơn khi ở gần đường chân trời so với khi ở trên cao được gọi là ảo ảnh Mặt Trăng. Hiện tượng bí ẩn này đã gây bối rối cho các nhà thiên văn suốt hàng thiên niên kỷ và đến nay vẫn chưa có lời giải chính xác.
Theo Live Science, những cách lý giải đầu tiên đề cập đến tính chất khuếch đại của sương mù hoặc sự khúc xạ ánh sáng trong khí quyển. Aristotle, nhà bác học người Hy Lạp nổi tiếng vào thế kỷ 4 trước Công nguyên, cho rằng khi con người quan sát Mặt Trăng ở đường chân trời, ánh sáng phải đi qua lớp khí quyển dày hơn, khiến thiên thể này giãn nở giống như nhìn qua kính lúp. Tuy nhiên, ảnh chụp hiện đại bác bỏ giả thuyết này, cho thấy khúc xạ khiến Mặt Trăng bị bóp dẹt thay vì lớn hơn.
Nhà khoa học thần kinh Bart Borghuis tại Đại học Louisville cho biết, ảo ảnh Mặt Trăng có lẽ là "điều gì đó xảy ra bên trong não bộ" khi xây dựng nhận thức về kích thước.
Các nhà nghiên cứu khác cũng đưa ra nhiều lời giải thích về cách bộ não bị đánh lừa. Một giả thuyết là khi ở gần đường chân trời, Mặt Trăng được đặt tương phản với những vật thể nhỏ hơn như cây cối, tòa nhà. Tuy nhiên, theo nhà thiên văn Susanna Kohler, người phát ngôn của Hiệp hội Thiên văn Mỹ (AAS), Mặt Trăng trông vẫn lớn hơn ngay cả trên mặt phẳng như đại dương, cho thấy ảo ảnh còn chịu tác động từ nhiều yếu tố khác.
Giả thuyết được nhiều bằng chứng ủng hộ nhất và thường xuyên xuất hiện trong sách giáo khoa tập trung vào sự sai lệch trong cách con người dùng khoảng cách để cảm nhận kích thước. Borghuis cho biết, quá trình này gồm hai bước. Đầu tiên, võng mạc ghi nhận kích thước vật thể, sau đó người nhìn đánh giá kích thước, tính đến khoảng cách cảm nhận được từ vật thể đến bản thân.
Nguyên tắc nhận thức thị giác này gọi là Định luật Emmert và cũng có thể áp dụng với Mặt Trăng. Trong nghiên cứu đăng trên tạp chí Science, khi hình ảnh mô phỏng Mặt Trăng xuất hiện cuối đường chân trời, mọi người sẽ cảm nhận nó lớn hơn vì địa hình khiến nó có vẻ ở xa hơn. Ngược lại, khi hình ảnh Mặt Trăng hiển thị ở nơi không có địa hình, thiếu các chỉ báo về khoảng cách trực quan, ảo giác phóng đại thường biến mất.
Theo IFL Science, điều tương tự cũng xảy ra với ảo ảnh Ponzo nổi tiếng, trong đó hai đường thẳng ngang giống hệt nhau dường như có độ dài khác nhau do bối cảnh của những đường hội tụ xung quanh. Bối cảnh khiến não bộ nhận thức đường thẳng ngang phía trên ở xa hơn, mà theo logic của não, một vật thể ở xa hơn và có cùng kích thước biểu kiến thì phải lớn hơn.
Tuy nhiên, NASA cho rằng đây vẫn chưa phải lời giải thích hoàn hảo. Cơ quan này cho biết, các phi hành gia trên quỹ đạo cũng trải nghiệm ảo ảnh Mặt Trăng dù không có vật thể tiền cảnh để làm manh mối về khoảng cách. Điều đó cho thấy hiện tượng này còn nhiều nguyên nhân phức tạp hơn.
"Dù chưa có lời giải thích hoàn chỉnh về lý do con người nhìn thấy Mặt Trăng như vậy, chúng ta có thể đồng ý rằng Mặt Trăng khổng lồ là cảnh tượng tuyệt đẹp, dù thật hay ảo. Vì vậy, trước khi ai đó tìm ra chính xác điều gì đang diễn ra trong não, có lẽ tốt nhất hãy cứ tận hưởng ảo ảnh Mặt Trăng và những khung cảnh đầy cảm xúc, huyền ảo, đôi khi ma mị mà nó tạo ra", NASA viết.
Mặc dù nhiều phần mềm thay thế đã xuất hiện và biến mất theo thời gian, vị thế của Microsoft trong ngành vẫn vững vàng, đặc biệt với gói đăng ký Microsoft 365. Trong số các ứng dụng trong gói này, Microsoft Word nổi bật với khả năng tạo và xử lý nhiều loại tài liệu văn bản khác nhau. Phần mềm này cung cấp một bộ tính năng mạnh mẽ, từ việc thiết lập phông chữ đến khả năng định dạng chuyên sâu như tạo đối tượng SmartArt và bảng biểu tùy chỉnh.
Tuy nhiên, không phải ai cũng hài lòng với Microsoft Word. Nhiều người dùng phàn nàn về những hạn chế của ứng dụng này, từ việc định dạng bảng không như ý đến khó khăn trong việc di chuyển hình ảnh khiến không ít người tìm đến các lựa chọn thay thế.
Mặc dù Word là một công cụ mạnh mẽ, nhiều người dùng thông thường không muốn trả phí cho một trình xử lý văn bản. Các ứng dụng miễn phí như Google Docs sở hữu tính năng tương tự có thể đáp ứng nhu cầu cơ bản.
Google Docs cho phép người dùng lưu tệp trực tuyến và cung cấp nhiều tính năng hữu ích, tuy vẫn thiếu một số tính năng nâng cao như ghi macro tùy chỉnh. LibreOffice là một lựa chọn miễn phí khác, cung cấp hầu hết các tính năng của Word. Ngoài ra, ứng dụng ghi chú mã nguồn mở như Obsidian cũng mang lại nhiều tính năng linh hoạt thông qua các plugin cộng đồng.
Trong khi Microsoft Word cho phép chèn hình ảnh và đồ họa, việc xử lý chúng có thể gây khó khăn. Hình ảnh thường được đặt "nằm cùng dòng với văn bản", dẫn đến các vấn đề về định dạng. Việc thay đổi cách xử lý hình ảnh có thể khắc phục một số vấn đề, nhưng nhiều người dùng vẫn cảm thấy việc chuyển sang một ứng dụng chỉnh sửa hình ảnh chuyên dụng như Canva sẽ dễ dàng hơn.
Việc sử dụng mẫu trong Microsoft Word có thể trở thành một trải nghiệm khó chịu. Mặc dù các mẫu giúp tiết kiệm thời gian, việc thay đổi bất kỳ phần tử nào trong mẫu có thể dẫn đến các vấn đề định dạng. Các bảng ẩn và khoảng trắng tab trong mẫu có thể bị phá vỡ khi người dùng chèn nội dung không phù hợp, từ đó gây ra sự lệch lạc trong tài liệu.
Quản lý bảng biểu trong Microsoft Word có thể gây nhầm lẫn. Nhiều bảng từ các nguồn khác không được nhận diện đúng cách dẫn đến khó khăn trong việc chỉnh sửa. Việc dán bảng từ Excel cũng có thể gặp vấn đề, như tràn ra ngoài trang hoặc khó khăn trong việc điều chỉnh kích thước cột.
Microsoft đã ngừng hỗ trợ các phiên bản cũ của Office, bao gồm Office 2016 và Office 2019, từ ngày 14.10 năm ngoái. Hành động này có thể dẫn đến nhiều vấn đề, từ hiệu suất kém đến rủi ro bảo mật. Mặc dù có thể chuyển sang phiên bản mới hơn, nhiều người dùng cảm thấy chúng khó sử dụng hơn.
Với những lý do trên, nhiều người đang xem xét việc chuyển sang các phần mềm thay thế như LibreOffice hoặc OnlyOffice. Đó là những ứng dụng có thể mang lại trải nghiệm tương tự mà không cần phải trả phí.
