Anh Lý Minh Lượng (tên nhân vật được thay đổi), 37 tuổi, đang trở thành tâm điểm chú ý của dư luận Trung Quốc trong những ngày qua.
Câu chuyện bỏ dở việc học của người đàn ông từng được coi là “thần đồng”, sau đó sống khép kín suốt 6 năm và phụ thuộc vào lương hưu của bố mẹ được chia sẻ rộng rãi.
Vụ việc làm dấy lên nhiều cuộc tranh luận về những áp lực trong giáo dục, khả năng đối mặt với thất bại, cũng như việc liệu học vấn cao có đồng nghĩa với năng lực thích nghi trong cuộc sống.
Cha anh Lượng cho biết, con trai mình ngày nhỏ từng được báo chí địa phương gọi là “thần đồng” nhờ khả năng học tập xuất sắc. Khi lớn lên, việc học của anh cũng gặp nhiều thuận lợi.
Anh đỗ chương trình Tiến sĩ tại Đại học Nhân dân Trung Quốc – một trong những trường hàng đầu của đất nước này. Sau đó, anh được một giáo sư danh tiếng hướng dẫn.
Tuy nhiên trong quá trình làm luận văn, anh gặp bế tắc. Lúc này, gia đình phát hiện anh có dấu hiệu tâm lý bất ổn nên đưa tới bệnh viện kiểm tra.
“Các bác sĩ chẩn đoán con trai tôi mắc chứng rối loạn lo âu”, người cha nói.
Trong quá trình học, anh Lượng thừa nhận chịu áp lực lớn từ công việc nghiên cứu và hoàn thành luận án dẫn tới khủng hoảng tinh thần kéo dài. Cuối cùng, anh không thể hoàn thành chương trình đào tạo và làm thủ tục thôi học.
Sau khi về quê nhà ở Hồ Nam, anh Lượng từng đảm nhận vị trí trợ lý tổng giám đốc tại một doanh nghiệp. Tuy nhiên thời gian làm việc không kéo dài. Anh nhanh chóng nghỉ việc vì không thích nghi được môi trường công sở cũng như các mối quan hệ xã hội.
Người đàn ông tiết lộ, anh gặp khó khăn trong việc chấp nhận khoảng cách giữa kỳ vọng dành cho một nghiên cứu sinh Tiến sĩ của Đại học Nhân dân Trung Quốc với thực tế sau khi bỏ dở việc học.
“Con tôi không thể tiếp tục làm việc vì chê đồng nghiệp học vấn không cao, khó hòa hợp ở môi trường công sở”, cha anh Lượng nói.
Kể từ đó, anh Lượng gần như sống khép kín trong phòng riêng suốt 6 năm. Anh ít khi ra ngoài và giao tiếp với mọi người. Toàn bộ gánh nặng chi phí sinh hoạt đều dựa vào khoản lương hưu của hai bố mẹ già.
Dù sống chung một mái nhà, mối quan hệ của cha con cũng bất ổn. Người cha cho biết, họ gần như không trò chuyện với nhau. Phần lớn thời gian mỗi ngày của mình, anh Lượng dành để đọc sách hoặc tra cứu tài liệu trên Internet.
Câu chuyện gây nhiều tranh cãi
Câu chuyện nhanh chóng thu hút sự quan tâm của dư luận Trung Quốc với nhiều luồng ý kiến trái chiều.
Một số người cho rằng trường hợp của Lý Minh Lượng phản ánh những hạn chế của nền giáo dục quá chú trọng thành tích học tập.
Theo quan điểm này, nhiều học sinh từ nhỏ chỉ được rèn luyện kỹ năng thi cử mà thiếu cơ hội học cách đối mặt với thất bại, giải quyết các mối quan hệ xã hội và thích nghi với áp lực cuộc sống.
Trong trường hợp này, các chuyên gia giáo dục tại Trung Quốc nhận định, Lý Minh Lượng từng liên tục đạt thành tích cao trong học tập nên khi lần đầu trải qua thất bại lớn đã không thể chấp nhận việc bản thân trở thành một người bình thường.
“Khi cha mẹ quá tập trung vào kết quả học tập nhưng chưa chú trọng giáo dục về trách nhiệm, kỹ năng sống và sự độc lập, con cái sẽ thiếu khả năng thích ứng khi bước vào cuộc sống”, một chuyên gia phân tích.
Bên cạnh đó, nhiều ý kiến cho rằng, việc gia đình luôn sẵn sàng hỗ trợ về tài chính vô tình tạo cho anh một “đường lui”, khiến người đàn ông có thể tiếp tục né tránh thực tế trong thời gian dài.
Trước vấn đề này, các chuyên gia tâm lý đề xuất, anh Lượng có thể nên bắt đầu lại từ những công việc phù hợp hơn như làm gia sư hay nhận công việc văn phòng, đồng thời tìm kiếm sự hỗ trợ về tâm lý.
Ngoài ra, gia đình cũng nên từng bước giảm sự phụ thuộc về tài chính để tạo động lực giúp anh quay trở lại cuộc sống bình thường.
Sau cuộc trò chuyện mới đây cùng truyền thông, anh Lượng cũng chia sẻ thêm về dự định tương lai. Trước mắt, anh sẽ tới bệnh viện Nhân dân tại tỉnh Hồ Nam để tiếp nhận việc điều trị. Anh hy vọng có thể làm lại từ đầu để cuộc sống của cha mẹ đỡ vất vả hơn.
Ngày 30-4, trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Hoàng Xuân Hùng - Chủ tịch UBND xã Đức Quang (Hà Tĩnh) - cho biết một trưởng thôn ở địa phương đã có hành động dũng cảm, kịp thời cứu thành công hai bà cháu thoát đuối nước.
Thông tin ban đầu, chiều 26-4, ông Phan Văn Hội - Trưởng thôn Đông Đoài, xã Đức Quang - đưa các cháu đến khu vực bến Xưởng, thuộc lạch Trỗ, thôn Đông Đoài để tắm.
Lúc này, phía đối diện bên kia con lạch (thuộc thôn Khang Ninh) cũng có người phụ nữ lớn tuổi đang giặt quần áo và một cháu nhỏ xuống lạch tắm không mặc áo phao.
Trong lúc quan sát, ông Hội thấy cháu nhỏ chạy xuống lạch tắm rồi bị chới với giữa dòng nước. Ông vội gọi người phụ nữ nhanh chóng kéo cháu nhỏ lên bờ. Tuy nhiên chưa kịp kéo cháu lên bờ thì cả hai bà cháu bị chới với rồi chìm xuống nước.
Nhận thấy tình huống nguy hiểm, khẩn cấp, ông Hội bất chấp nguy hiểm nhảy xuống nước bơi đến vị trí hai bà cháu gặp nạn ứng cứu.
"Khi tôi bơi tới, cháu nhỏ ở ngoài và người bà ở trong đã chìm. Tôi dùng tay phải nhấc bổng cháu bé lên, tay trái cầm áo bà và dùng lực hai chân để bơi vào bờ" - ông Hội kể.
Ngay sau khi đưa các nạn nhân lên bờ và sơ cứu thành công, ông Hội đã bàn giao hai bà cháu cho gia đình, đồng thời nhắc nhở người dân tuyệt đối không chủ quan khi tắm sông.
Theo người dân địa phương, khu vực bến hai bên bờ lạch Trỗ là nơi đã từng xảy ra nhiều vụ đuối nước. Lực lượng công an xã và thôn thường xuyên tuyên truyền, cắm biển cảnh báo nguy cơ đuối nước.
Ngày 16-5, Cục Truyền thông Công an nhân dân phối hợp Công an tỉnh Sơn La cùng các đơn vị tổ chức chương trình Ngày hội báo chí, truyền thông Công an nhân dân hướng về cơ sở với chủ đề "Vì bình yên bản làng".
Chương trình được tổ chức tại bản Chiềng Đi 2, xã Vân Hồ, tỉnh Sơn La.
Phát biểu tại chương trình, đại tá Nguyễn Thị Thu Hằng - Phó cục trưởng Cục Truyền thông Công an nhân dân - cho biết "Vì bình yên bản làng" là hoạt động nhằm cụ thể hóa phong trào thi đua Ba nhất: kỷ luật nhất - trung thành nhất - gần dân nhất do Bộ Công an phát động.
Đồng thời thể hiện tinh thần đổi mới, hướng về cơ sở, lấy người dân làm trung tâm trong công tác tuyên truyền, báo chí, truyền thông của lực lượng Công an nhân dân.
Ban tổ chức lựa chọn Sơn La và Vân Hồ bởi đây là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, giàu bản sắc văn hóa và cũng là địa bàn có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng.
"Vì bình yên bản làng còn là không gian kết nối giữa lực lượng công an, chính quyền, báo chí, doanh nghiệp và Nhân dân, là dịp để lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của bà con, lan tỏa những câu chuyện đẹp, mô hình hay từ cơ sở", đại tá Hằng nhấn mạnh.
Chương trình diễn ra với nhiều hoạt động như giao lưu văn hóa cộng đồng, giới thiệu sản vật địa phương, tuyên truyền pháp luật, trải nghiệm chuyển đổi số, các hoạt động an sinh xã hội và chương trình nghệ thuật đặc sắc đậm bản sắc dân tộc.
Bên cạnh đó còn có các hoạt động an sinh xã hội, "Gian hàng 0 đồng", vận động giao nộp vũ khí tự chế...
Tại chương trình, người dân cùng cán bộ công an hào hứng, rộn ràng tham gia nhiều hoạt động văn hóa, dân gian đặc sắc như thi giã bánh dày, thi nấu cỗ, tạo nên không khí vui tươi, đoàn kết và đậm đà bản sắc truyền thống.
Người dân thể hiện tài năng vẽ sáp ong lên vải lanh, làm trang phục truyền thống dân tộc Mông, nhiều trang phục thổ cẩm của các dân tộc cũng được bày bán tại chương trình - Ảnh: DANH TRỌNG
Sáng 8/5, tại Đội Cảnh sát Hình sự Miên Dương, ông Deng gặp lại con trai Sun Chao sau 35 năm lưu lạc. Người cha liên tục nói xin lỗi vì năm xưa đã mải lo kinh tế, xao nhãng chăm sóc gia đình nên để mất con.
Ông Deng lấy ra chiếc mũ quân đội sờn rách, được giữ suốt ba thập kỷ đội lên đầu Sun Chao. Món đồ này đã đồng hành cùng ông trong suốt hơn 30 năm đi tìm con.
Ông Deng kết hôn năm 1984 và có hai người con. Năm 1989, vợ ông qua đời do bạo bệnh. Để có tiền nuôi các con ăn học, ông gửi hai con cho mẹ già chăm sóc để đến Trùng Khánh làm thuê.
Năm 1991, ông nhận tin con út Deng Yi, 5 tuổi, mất tích nên bắt xe về trong đêm. Người bà kể, buổi tối hôm trước dẫn các cháu đi xem phim ngoài trời. Đột nhiên có vài người lạ mặt chen ngang, xô đẩy. Khi thoát khỏi đám đông, bà phát hiện cháu trai đã biến mất.
"Chuyến đi làm thuê kiếm tiền đẩy gia đình tôi vào cảnh ly tán suốt 35 năm", ông Deng nói. Để lạc mất cháu khiến mẹ ông Deng sống những ngày cuối đời trong day dứt. Trước khi qua đời, bà dặn con trai "bằng mọi giá phải tìm được cháu về".
Tại Sơn Đông, cách Tứ Xuyên hàng nghìn km, cậu bé Yi được nhận nuôi, lớn lên với cái tên Sun Chao, chỉ nhớ rất ít về tuổi thơ của mình. Anh kể, dù lớn lên ở đồng bằng nhưng thường xuyên mơ thấy những ngọn núi xanh thẳm, cheo leo.
Năm anh 17 tuổi, trong một lần cãi vã với cha mẹ nuôi, họ buột miệng nói "mày chỉ là con nuôi". Sun Chao âm thầm nuôi ý định đi tìm lại gốc gác của mình.
Năm 2023, vợ Sun tham gia các hội nhóm tìm kiếm người thân, hướng dẫn chồng cung cấp mẫu máu nhập vào kho dữ liệu ADN của cảnh sát. Đầu 2026, cảnh sát Hu Xiangyu gọi điện thông báo manh mối, yêu cầu Sun Chao lấy máu lần hai. Qua đối chiếu, anh nhận tin buồn mẹ ruột qua đời từ lâu. Tuy nhiên cha và chị gái vẫn mòn mỏi ngóng chờ.
Cảnh sát Hu Xiangyu, Trưởng phòng làm việc tại Miên Dương, cho biết quá trình phân tích ADN hồi tháng 12/2025 cho kết quả trùng khớp cao giữa mẫu máu của Sun Chao và bé trai Deng Yi mất tích năm 1991. Hồ sơ hộ khẩu và đặc điểm nhận dạng khuôn mặt hoàn toàn tương đồng.
Ngày 4/1, Hệ thống chống buôn người thuộc Cơ quan Công an Trung Quốc xác nhận quan hệ cha con giữa ông Deng và anh Sun Chao.
"Con xin lỗi cha do chần chừ suốt ngần ấy năm", Sun Chao nói với cha trong ngày đoàn tụ. Anh cho biết mình đã may mắn nhận được tình yêu thương của cả hai gia đình. Cha mẹ nuôi cũng thấu hiểu khát khao tìm lại cội nguồn của anh và ủng hộ quá trình này.
Sau buổi đoàn tụ tại đồn cảnh sát, ông Deng dẫn con trai ra viếng mộ bà nội, hoàn thành tâm nguyện của người quá cố.
