Cuộc sống khốn khổ của người dân gần bãi rác lớn nhất Tp.HCM

Sinh ra với toàn thân đỏ rực, da dày như lớp "áo giáp" nứt toác và khuôn mặt biến dạng bởi căn bệnh di truyền cực hiếm Harlequin Ichthyosis, Nusrit Shaheen từng được cho là khó sống qua những ngày đầu đời. Thế nhưng, người phụ nữ Anh này đã sống sót kỳ diệu suốt hơn 3 thập kỷ.

Năm 1984, tại thành phố Coventry (Anh), Nusrit Shaheen cất tiếng khóc chào đời trong sự bàng hoàng của các bác sĩ và người thân. Cô mắc Harlequin Ichthyosis – một trong những bệnh da di truyền hiếm và nghiêm trọng nhất thế giới. Căn bệnh khiến lớp da phát triển dày bất thường, nứt thành những mảng lớn như áo giáp, kéo căng mắt, môi và khiến gương mặt biến dạng.

Harlequin Ichthyosis có tỷ lệ xuất hiện cực thấp, chỉ khoảng 1/300.000 đến 1/500.000 ca sinh. Trẻ mắc bệnh thường đối mặt nguy cơ tử vong rất cao do nhiễm trùng, mất nước hoặc suy hô hấp ngay trong những tháng đầu đời.

Các tài liệu y khoa mô tả trẻ mắc bệnh khi sinh ra có lớp da dày như "áo giáp", bị nứt sâu thành từng khe lớn, tai và mũi biến dạng, mí mắt lộn ra ngoài. Nhiều trường hợp không thể sống sót quá vài ngày.

Nhưng Nusrit Shaheen lại là ngoại lệ hiếm hoi. Cô sống sót đến tuổi trưởng thành trong sự kinh ngạc của giới y học. Theo các tổ chức hỗ trợ bệnh nhân ichthyosis tại Anh, Nusrit được xem là một trong những người sống lâu nhất thế giới mắc căn bệnh này.

Hình ảnh của Nusrit khiến nhiều người không khỏi ám ảnh: làn da đỏ sẫm phủ kín cơ thể, luôn khô nứt và bong tróc; mắt và môi bị kéo căng bởi lớp da dày cứng. Để duy trì sự sống, cô phải thoa kem dưỡng liên tục nhiều lần mỗi ngày, ngâm nước và chăm sóc da đặc biệt để tránh nhiễm trùng.

Không chỉ chiến đấu với sự đau đớn thể xác, Nusrit còn phải đối mặt với ánh nhìn tò mò và sợ hãi từ người khác. Trong nhiều cuộc phỏng vấn, cô thừa nhận từng bị người lạ nhìn chằm chằm ngoài phố hoặc né tránh chỉ vì ngoại hình khác biệt. Tuy nhiên, Nusrit không để điều đó đánh gục mình.

Điều khiến nhiều người bất ngờ là cô vẫn theo đuổi cuộc sống năng động như một người bình thường. Nusrit từng làm huấn luyện viên thể thao tại Coventry, tham gia bơi lội, chạy bộ và nhiều hoạt động cộng đồng nhằm nâng cao nhận thức về Harlequin Ichthyosis.

Trong chia sẻ với truyền thông Anh, Nusrit cho biết cô không thích người khác gọi mình là "quái dị" hay "bệnh nhân đáng sợ". Với cô, đây chỉ là một "tình trạng đặc biệt" mà bản thân phải học cách sống chung.

Các chuyên gia cho rằng sự tiến bộ của y học, đặc biệt là điều trị bằng retinoid và chăm sóc tích cực sau sinh, đã giúp tăng tỷ lệ sống sót của bệnh nhân Harlequin Ichthyosis trong những năm gần đây. Tuy nhiên, việc một người mắc bệnh sống khỏe mạnh tới tuổi trưởng thành như Nusrit vẫn được xem là điều vô cùng hiếm gặp.

Tin Gốc: Người Đưa Tin

Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam trong thời kỳ mới là một dấu mốc quan trọng trong tư duy phát triển của Đảng, khi lần đầu tiên văn hóa được đặt vào vị trí trung tâm của chiến lược phát triển quốc gia, được nhìn nhận không chỉ như nền tảng tinh thần của xã hội mà còn là nguồn lực nội sinh, động lực trực tiếp cho phát triển nhanh và bền vững. Nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy, hoàn thiện thể chế, xây dựng con người, phát triển công nghiệp văn hóa, tăng cường chuyển đổi số và hội nhập quốc tế, hướng tới mục tiêu xây dựng sức mạnh mềm văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới.

Trong bối cảnh đó, Huế – đô thị di sản đặc thù, thành phố trực thuộc Trung ương với hệ thống di sản văn hóa vật thể và phi vật thể phong phú, được cộng đồng quốc tế công nhận ở mức độ cao – có điều kiện và trách nhiệm đi đầu trong việc cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết 80-NQ/TW bằng những chương trình hành động cụ thể, khả thi, có thể đo lường và lan tỏa.

Trên cơ sở đối chiếu 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp của Nghị quyết, Huế cần xác định 8 chương trình hành động trọng tâm giai đoạn 2026 – 2030, coi đây là "khung triển khai" để đưa văn hóa thực sự trở thành trụ cột phát triển của đô thị di sản.

Trao đổi với Người Đưa Tin, ông Phan Thanh Hải, Giám đốc Sở Văn hoá và Thể thao Tp.Huế cho biết, trước hết, chương trình "Văn hóa thấm vào mọi quyết sách" phải được xác định là nền tảng tư duy xuyên suốt. Huế phải đặt mục tiêu đưa yếu tố văn hóa trở thành tiêu chí bắt buộc trong quá trình xây dựng và triển khai các quy hoạch, kế hoạch, dự án phát triển lớn của thành phố.

Theo ông Hải, cách tiếp cận này thể hiện sự chuyển dịch từ tư duy quản lý hành chính sang tư duy quản trị phát triển, trong đó văn hóa không đứng ngoài mà tham gia trực tiếp vào quá trình ra quyết định. Việc xây dựng cơ chế đánh giá tác động văn hóa, gắn trách nhiệm của người đứng đầu, đồng thời đẩy mạnh truyền thông chính sách và xây dựng chuẩn mực ứng xử đô thị, nhằm hình thành hình ảnh "Huế – đô thị di sản văn minh", là những bước đi có ý nghĩa căn cơ, lâu dài.

Trên nền tảng nhận thức đó, Huế cần tập trung tạo đột phá về thể chế thông qua chương trình "Huế thí điểm cơ chế phát triển văn hóa". Đây là chương trình có tính chất then chốt, nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn kéo dài về cơ chế, chính sách và nguồn lực trong lĩnh vực văn hóa. Việc đề xuất các cơ chế đặc thù, thí điểm mô hình hợp tác công – tư trong đầu tư văn hóa, thành lập Quỹ Văn hóa – Nghệ thuật Huế theo hướng xã hội hóa, cũng như thiết lập cơ chế "một cửa" cho các dự án văn hóa – sáng tạo cho thấy quyết tâm chuyển từ tư duy bao cấp sang tư duy kiến tạo, coi Nhà nước là chủ thể dẫn dắt, tạo lập môi trường, còn xã hội và doanh nghiệp là động lực phát triển.

"Cùng với hoàn thiện thể chế, Huế cần đặc biệt coi trọng nhiệm vụ xây dựng con người và môi trường văn hóa lành mạnh. Chương trình này tập trung vào việc đưa giáo dục di sản và nghệ thuật trở thành hoạt động thường xuyên trong nhà trường, xây dựng chuẩn mực ứng xử trong đời sống xã hội và trên không gian số, đồng thời mở rộng quyền thụ hưởng văn hóa cho mọi tầng lớp nhân dân, nhất là các nhóm yếu thế.

Đây là cách tiếp cận phù hợp với tinh thần của Nghị quyết 80, coi con người vừa là chủ thể sáng tạo, vừa là mục tiêu của phát triển văn hóa, đồng thời tăng cường "sức đề kháng văn hóa" trong bối cảnh hội nhập sâu rộng và bùng nổ công nghệ số", ông Hải nói.

Giám đốc Sở Văn hoá và Thể thao Tp.Huế khẳng định, một trụ cột quan trọng khác là chương trình chuyển đổi số văn hóa Huế, với cách tiếp cận từ "số hóa" sang "dịch vụ và thị trường nội dung". Huế không chỉ phải đặt mục tiêu hoàn thành số hóa các di sản trọng điểm, mà còn cần hướng tới xây dựng hạ tầng dữ liệu văn hóa dùng chung, phát triển nền tảng dịch vụ văn hóa số toàn dân và từng bước hình thành thị trường nội dung số dựa trên di sản.

Trên cơ sở đó, Huế cần triển khai chương trình xây dựng hệ sinh thái sáng tạo, lấy người dân làm trung tâm và doanh nghiệp làm động lực. Việc phát triển các không gian sáng tạo, chương trình ươm tạo startup công nghiệp văn hóa, cơ chế chia sẻ lợi ích cho cộng đồng quanh di sản và xây dựng bản đồ tài nguyên văn hóa toàn diện là những giải pháp nhằm chuyển hóa tài nguyên văn hóa thành sinh kế bền vững, tạo việc làm sáng tạo và khuyến khích cộng đồng tham gia đồng sáng tạo giá trị. Đây cũng là cách Huế cụ thể hóa quan điểm "văn hóa vì con người, do con người và phục vụ con người".

"Từ hệ sinh thái sáng tạo, Huế phải tập trung phát triển công nghiệp văn hóa theo hướng lựa chọn mũi nhọn, tránh dàn trải. Các lĩnh vực có lợi thế nổi trội như du lịch văn hóa, nghệ thuật biểu diễn, thiết kế – thời trang gắn với áo dài, ẩm thực và nội dung số được ưu tiên đầu tư để hình thành những sản phẩm, chương trình có bản quyền, có khả năng cạnh tranh và từng bước quốc tế hóa. Mục tiêu đặt ra không chỉ là gia tăng doanh thu, mà quan trọng hơn là nâng cao chất lượng thị trường văn hóa, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu văn hóa của du khách", Giám đốc Sở Văn hoá và Thể thao Tp.Huế nhấn mạnh.

Tin Gốc: Người Đưa Tin

Nếu như vài năm trước, mukbang chỉ đơn thuần là ngồi trước camera ăn thật nhiều để trò chuyện với người xem thì nay cuộc đua câu view trên internet đã đẩy nó sang một cấp độ khác: Ăn càng dị, càng dễ nổi tiếng.

Chỉ cần gõ vài từ khóa như "raw food mukbang", "eat clay", "ice chewing ASMR" trên TikTok hoặc YouTube, người dùng sẽ dễ dàng bắt gặp hàng loạt video khiến người xem vừa ghê sợ vừa không thể rời mắt: Người ăn cá sống còn quẫy, nuốt nội tạng chưa qua chế biến, bốc từng nắm đất sét khô bỏ vào miệng hay ngồi nhai đá lạnh liên tục để tạo âm thanh kích thích.

Theo phản ánh từ nhiều báo điện tử, trào lưu mukbang "ăn tươi nuốt sống" đã lan rộng từ Hàn Quốc sang nhiều nước châu Á, trong đó không ít TikToker Việt cũng nhập cuộc bằng các clip ăn hải sản sống, thịt bò sống, đuông dừa sống… để câu hàng triệu lượt xem.

Điểm chung của các video này là đều đánh mạnh vào yếu tố gây sốc. Người xem không vào vì thấy ngon miệng mà vì tò mò muốn biết con người có thể làm điều kỳ dị đến mức nào.

Không ít nhà sáng tạo nội dung cố tình ăn các loại thịt còn đỏ au, trứng sống, hải sản vừa bắt khỏi bể để quay cận cảnh tiếng nhai, tiếng nuốt. Nhiều clip được dựng theo kiểu càng ghê rợn càng tốt nhằm tạo cảm giác "rùng mình nhưng vẫn muốn xem tiếp".

Song song đó là hiện tượng ăn đất sét, đất khoáng đang nổi lên ở một số nền tảng video ngắn quốc tế. Người tham gia quay cảnh bẻ đất thành từng miếng nhỏ, mô tả độ giòn tan và mùi vị "bùi bùi như bánh nướng". Có người còn quảng bá đây là cách giảm căng thẳng hoặc thỏa mãn cảm giác thèm ăn kỳ lạ.

Chưa dừng lại ở đó, nhai đá viên cũng trở thành một dạng ASMR gây nghiện. Chỉ với âm thanh đá vỡ lạo xạo trong miệng, hàng triệu người sẵn sàng ngồi xem hết clip này đến clip khác như một hình thức giải trí khó hiểu.

Thậm chí, làn sóng ASMR do AI tạo ra còn đẩy trí tưởng tượng lên mức phi lý hơn khi xuất hiện hàng loạt video mô phỏng con người ăn thủy tinh, cắn đá quý, uống nham thạch phát sáng. Những nội dung siêu thực này đang phủ sóng mạng xã hội vì đánh trúng tâm lý thích xem cái lạ của đám đông.

Theo các chuyên gia truyền thông, mạng xã hội hiện tại đang vận hành theo thuật toán ưu tiên sự dừng lướt. Nghĩa là nội dung nào khiến người xem giật mình, khó hiểu hoặc ghê sợ thì càng dễ bị níu lại vài giây — và chỉ vài giây đó đủ để video được đẩy đi xa hơn.

Bởi vậy, những trào lưu ăn uống quái dị trở thành "mỏ vàng tương tác". Từ các món pha trộn kinh dị, đồ ăn không giống ai cho tới mukbang nuốt sống, tất cả đều được sản xuất với chung một mục tiêu: Gây tranh cãi để nổi tiếng.

Nhiều món "đồ ăn dị" xuất hiện trên mạng thực chất không nhằm mục đích thưởng thức mà chỉ là chiêu trò đu trend điên rồ, câu like bất chấp. Trong khi đó, nhiều chuyên gia cũng cảnh báo các thử thách ăn uống phản cảm trên TikTok đang tạo ảnh hưởng xấu khi không ít bạn trẻ vì hiếu kỳ mà làm theo.

Đằng sau những clip thu hút hàng triệu mắt nhìn là nguy cơ sức khỏe không nhỏ. Ăn thực phẩm sống có thể dẫn đến nhiễm khuẩn, ký sinh trùng, ngộ độc tiêu hóa; nhai đá thường xuyên gây hỏng men răng, tổn thương nướu; còn việc đưa đất khoáng hoặc vật thể lạ vào cơ thể tiềm ẩn vô số rủi ro khó lường.

Nhưng đáng lo hơn cả là tâm lý "càng dị càng nổi". Khi internet biến sự phản cảm thành công cụ kiếm tiền, nhiều người sẵn sàng thử mọi giới hạn để đổi lấy vài phút viral. Hôm nay là ăn đồ sống. Ngày mai có thể là một thứ còn kỳ quặc hơn.

Và trong cuộc đua nội dung không điểm dừng ấy, người xem vừa là khán giả, vừa vô tình tiếp tay cho những trào lưu ngày một méo mó.

Tin Gốc: Người Đưa Tin