Nửa thế kỷ đau tim với màn đá luân lưu 11 m

Nửa thế kỷ đau tim với màn đá luân lưu 11 m

Xét về mọi mặt, đều khó tranh cãi: Chung kết World Cup 2022 là trận chung kết vĩ đại nhất trong lịch sử bóng đá. Argentina hòa Pháp 2-2 trong giờ thi đấu chính thức, 3-3 sau 2 hiệp phụ. Rồi Argentina thắng 4-2 ở loạt sút luân lưu 11 m. Hoàn toàn xứng đáng: Không có phương thức nào hay hơn là đá luân lưu 11 m, để phân cao thấp, khi trận đấu hấp dẫn nhất lịch sử có kết quả hòa.

Ở các kỳ World Cup ngày xưa, nếu đôi bên hòa trong thể thức loại trực tiếp, sẽ có thêm 2 hiệp phụ. Nếu vẫn hòa, thì sẽ tái đấu vài ngày sau đó. Lần cuối cùng các đội phải tái đấu là tại World Cup 1938: Brazil thắng Tiệp Khắc 2-1 ở vòng tứ kết, sau khi đã hòa 1-1 trong 120 phút ở trận đầu tiên. Thể thức ấy vẫn được giữ nguyên, nhưng vì nhiều lý do, không có trận tái đấu nào xuất hiện ở World Cup nữa.

Sau năm 1938, đấu trường World Cup tạm hoãn vì chiến tranh. Khi World Cup hồi sinh vào năm 1950, các đội chỉ đá vòng tròn tính điểm. Các kỳ World Cup 1974 và 1978 đều đá vòng tròn trước trận chung kết. Một mặt, không có quá nhiều trận đấu knock-out. Mặt khác, các trận knock-out có kết quả hòa đều ngã ngũ sau 2 hiệp phụ.

Lần đầu tiên FIFA áp dụng thể thức đá 11 m luân lưu là tại World Cup 1978. Tất nhiên, vẫn có 2 hiệp phụ nếu hòa sau 90 phút. Khác biệt chỉ là nếu vẫn hòa thì đôi bên lập tức đá luân lưu 11 m – thay vì chờ ngày tái đấu. Loạt sút luân 11 m đã không xuất hiện ở World Cup 1978, khi Argentina hòa Hà Lan, nhưng thắng 3-1 trong hiệp phụ của trận chung kết.

Đến năm 1982, loạt sút luân lưu 11 m đầy kịch tích mới xuất hiện lần đầu tiên ở đấu trường World Cup. Hòa 3-3 sau 2 hiệp phụ, Đức thắng Pháp 5-4 trên chấm 11 m luân lưu, vào chung kết. Kể từ đó cho đến trước kỳ World Cup 2026, Đức luôn xứng danh là “vua đá luân lưu”. Họ đã toàn thắng trong 4 cuộc “đấu súng” ở trận địa World Cup, chỉ sút hỏng đúng 1 quả luân lưu cho đến trước World Cup này.

Thật ra, Đức chính là đội đầu tiên trong lịch sử bóng đá đỉnh cao nếm mùi đau khổ vì thua ở chấm 11 m luân lưu. Không những thế, họ còn bị tổn thương, vì cách đá của đối phương. Trong hoàn cảnh sút chính xác thì lập tức thắng, còn nếu sút hỏng thì vẫn chưa thua, cầu thủ Antonin Panenka của Tiệp Khắc mạo hiểm sục nhẹ, đưa bóng đi theo hình cầu vồng vào giữa khung thành, đánh lừa thủ môn nổi tiếng Sepp Maier của Đức. “Cú Panenka” huyền thoại ra đời từ đó.

Đấy là trận chung kết EURO 1976 (Tiệp Khắc thắng Đức) – giải đấu lớn đầu tiên áp dụng cách đá luân lưu 11 m để phân cao thấp trong thể thức knock-out. Người Đức đau đớn vì cách thua như thế, để rồi họ trở thành “vua đá 11 m”.

  HLV Park Hang-seo và bầu Đức trao cúp cho CLB Hà Nội, khép lại ngày hội đáng nhớ

Thật ra, Argentina mới là đội thắng 11 m luân lưu nhiều nhất ở đấu trường World Cup. Trong 35 loạt sút luân lưu 11 m ở đấu trường World Cup tính đến trước giải đấu này, Argentina tham gia 7 lần, thắng 6. Trận thua duy nhất của Argentina là trận… thua Đức, tại tứ kết World Cup 2006.

Croatia cũng toàn thắng trong 4 lần sút 11 m luân lưu ở đấu trường World Cup. Bây giờ, khi Đức đã thua Paraguay trên chấm 11 m luân lưu, thì Croatia trở thành tân vương: đội duy nhất xưa nay đá 11 m luân lưu nhiều hơn 2 lần và luôn chiến thắng. Ma Rốc và Paraguay đều thắng ở vòng 32 đội tại World Cup 2026 và giữ vững tỷ lệ 100% chiến thắng trên chấm 11 m luân lưu, nhưng họ đều chỉ mới đá luân lưu 2 lần.

Tây Ban Nha là đội sút phạt đền hay nhất trên đấu trường World Cup xưa nay: sút chính xác 16 trong 18 quả; trong đó có 14 quả chính xác liên tiếp, trải dài trong 72 năm. Tất cả đều là con số kỷ lục. Trớ trêu thay, Tây Ban Nha lại là đội đá 11 m luân lưu… dở nhất. Họ đã thua ở 4 trong 5 lần “đấu súng”. Gần đây nhất là trận thua Ma Rốc ở vòng 2 World Cup 2022: Tây Ban Nha không sút chính xác quả nào!

Mới đây, Hà Lan cũng đã thua lần thứ 4 trong 5 lần đá 11 m luân lưu (bị Ma Rốc loại khỏi World Cup 2026). Thất bại đúng như “truyền thống” của Hà Lan hẳn đang nhắc nhở Tây Ban Nha: ứng cử viên vô địch này phải hết sức cẩn thận!

Tin Gốc: Thanh Niên